📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
1.30 ਬਾਲਕਾਣ੍ਡ - ਤ੍ਰਿਂਸ਼ ਸਰ੍ਗਃ
1.30 Balakanda - Trimsha Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਬਾਲਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਅਥ ਤੌ ਦੇਸ਼ਕਾਲਜ੍ਞੌ ਰਾਜਾਪੁਤ੍ਰਾਵਰਿਨ੍ਦਮੌ ।
ਦੇਸ਼ੇ ਕਾਲੇ ਚ ਵਾਕ੍ਯਜ੍ਞਾਵਬ੍ਰੂਤਾਂ ਕੌਸ਼ਿਕਂ ਵਚਃ ॥ 1 ॥
ਭਗਵਨ੍ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਵੋ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਕਾਲੇ ਨਿਸ਼ਾਚਰੌ ।
ਸਂਰਕ੍षਣੀਯੌ ਤੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨਾਤਿਵਰ੍ਤੇਤ ਤਤ੍ਕ੍षਣਮ੍ ॥ 2 ॥
ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਾਣੌ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥੌ ਤ੍ਵਰਮਾਣੌ ਯੁਯੁਤ੍ਸਯਾ ।
ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ਮੁਨਯਃ ਪ੍ਰੀਤਾਃ ਪ੍ਰਸ਼ਸ਼ਂਸੁਰ੍ਨृਪਾਤ੍ਮਜੌ ॥ 3 ॥
ਅਦ੍ਯਪ੍ਰਭृਤਿ षਡ੍ਰਾਤ੍ਰਂ ਰਕ੍षਤਂ ਰਾਘਵੌ ਯੁਵਾਮ੍ ।
ਦੀਕ੍षਾਂ ਗਤੋ ਹ੍ਯੇष ਮੁਨਿਰ੍ਮੌਨਿਤ੍ਵਂ ਚ ਗਮਿष੍ਯਤਿ ॥ 4 ॥
ਤੌ ਤੁ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੌ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੌ ।
ਅਨਿਦ੍ਰੌ षਡਹੋਰਾਤ੍ਰਂ ਤਪੋਵਨਮਰਕ੍षਤਾਮ੍ ॥ 5 ॥
ਉਪਾਸਾਞ੍ਚਕ੍ਰਤੁਰ੍ਵੀਰੌ ਯਤ੍ਤੌ ਪਰਮਧਨ੍ਵਿਨੌ ।
ਰਰਕ੍षਤੁਰ੍ਮੁਨਿਵਰਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਮਰਿਨ੍ਦਮੌ ॥ 6 ॥
ਅਥ ਕਾਲੇ ਗਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ षष੍ਠੇऽਹਨਿ ਸਮਾਗਤੇ ।
ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਾਮੋ ਯਤ੍ਤੋ ਭਵ ਸਮਾਹਿਤਃ ॥ 7 ॥
ਰਾਮਸ੍ਯੈਵਂ ਬ੍ਰੁਵਾਣਸ੍ਯ ਤ੍ਵਰਿਤਸ੍ਯ ਯੁਯੁਤ੍ਸਯਾ ।
ਪ੍ਰਜਜ੍ਵਾਲ ਤਤੋ ਵੇਦਿਸ੍ਸੋਪਾਧ੍ਯਾਯਪੁਰੋਹਿਤਾ ॥ 8 ॥
ਸਦਰ੍ਭਚਮਸਸ੍ਰੁਕ੍ਕਾ ਸਸਮਿਤ੍ਕੁਸੁਮੋਚ੍ਚਯਾ ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੇਣ ਸਹਿਤਾ ਵੇਦਿਰ੍ਜਜ੍ਵਾਲ ਸਰ੍ਤ੍ਵਿਜਾ ॥ 9 ॥
ਮਨ੍ਤ੍ਰਵਚ੍ਚ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਯਜ੍ਞੋऽਸੌ ਸਮ੍ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ।
ਆਕਾਸ਼ੇ ਚ ਮਹਾਨ੍ ਸ਼ਬ੍ਦਃ ਪ੍ਰਾਦੁਰਾਸੀਦ੍ਭਯਾਨਕਃ ॥ 10 ॥
ਆਵਾਰ੍ਯ ਗਗਨਂ ਮੇਘੋ ਯਥਾ ਪ੍ਰਾਵृषਿ ਨਿਰ੍ਗਤਃ ।
ਤਥਾਮਾਯਾਂ ਵਿਕੁਰ੍ਵਾਣੌ ਰਾਕ੍षਸਾਵਭ੍ਯਧਾਵਤਾਮ੍ ॥ 11 ॥
ਮਾਰੀਚਸ਼੍ਚ ਸੁਬਾਹੁਸ਼੍ਚ ਤਯੋਰਨੁਚਰਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ।
ਆਗਮ੍ਯ ਭੀਮਸਙ੍ਕਾਸ਼ਾ ਰੁਧਿਰੌਘਮਵਾਸृਜਨ੍ ॥ 12 ॥
ਸਾ ਤੇਨ ਰੁਧਿਰੌਘੇਣ ਵੇਦਿਰ੍ਜਜ੍ਵਾਲ ਮਣ੍ਡਿਤਾ ।
ਸਹਸਾऽਭਿਦ੍ਰੁਤੋ ਰਾਮਸ੍ਤਾਨਪਸ਼੍ਯ ਤ੍ਤਤੋ ਦਿਵਿ ॥ 13 ॥
ਤਾਵਾਪਤਨ੍ਤੌ ਸਹਸਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਜੀਵਲੋਚਨਃ ।
ਲਕ੍ष੍ਮਣਂ ਤ੍ਵਭਿਸਮ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ष੍ਯ ਰਾਮੋ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 14 ॥
ਪਸ਼੍ਯ ਲਕ੍ष੍ਮਣ ਦੁਰ੍ਵृਤ੍ਤਾਨ੍ ਰਾਕ੍षਸਾਨ੍ ਪਿਸ਼ਿਤਾਸ਼ਨਾਨ੍ ।
ਮਾਨਵਾਸ੍ਤ੍ਰਸਮਾਧੂਤਾਨਨਿਲੇਨ ਯਥਾ ਘਨਾਨ੍ ॥ 15 ॥
ਮਾਨਵਂ ਪਰਮੋਦਾਰਮਸ੍ਤ੍ਰਂ ਪਰਮਭਾਸ੍ਵਰਮ੍ ।
ਚਿਕ੍षੇਪ ਪਰਮਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਮਾਰੀਚੋਰਸਿ ਰਾਘਵਃ ॥ 16 ॥
ਸ ਤੇਨ ਪਰਮਾਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਮਾਨਵੇਨ ਸਮਾਹਿਤਃ ।
ਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਂ ਯੋਜਨਸ਼ਤਂ ਕ੍षਿਪ੍ਤਸ੍ਸਾਗਰਸਮ੍ਪ੍ਲਵੇ ॥ 17 ॥
ਵਿਚੇਤਨਂ ਵਿਘੂਰ੍ਣਨ੍ਤਂ ਸ਼ੀਤੇषੁ ਬਲਤਾਡਿਤਮ੍ ।
ਨਿਰਸ੍ਤਂ ਦृਸ਼੍ਯ ਮਾਰੀਚਂ ਰਾਮੋ ਲਕ੍ष੍ਮਣਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 18 ॥
ਪਸ਼੍ਯ ਲਕ੍ष੍ਮਣ ਸ਼ੀਤੇषੁਂ ਮਾਨਵਂ ਧਰ੍ਮਸਂਹਿਤਮ੍ ।
ਮੋਹਯਿਤ੍ਵਾ ਨਯਤ੍ਯੇਨਂ ਨ ਚ ਪ੍ਰਾਣੈਰ੍ਵ੍ਯਯੁਜ੍ਯਤ ॥ 19 ॥
ਇਮਾਨਪਿ ਵਧਿष੍ਯਾਮਿ ਨਿਰ੍ਘृਣਾਨ੍ ਦੁष੍ਟਚਾਰਿਣਃ ।
ਰਾਕ੍षਸਾਨ੍ ਪਾਪਕਰ੍ਮਸ੍ਥਾਨ੍ ਯਜ੍ਞਘ੍ਨਾਨ੍ ਰੁਧਿਰਾਸ਼ਨਾਨ੍ ॥ 20 ॥
ਸਙ੍ਗृਹ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਤਤੋ ਰਾਮੋ ਦਿਵ੍ਯਮਾਗ੍ਨੇਯਮਦ੍ਭੁਤਮ੍ ।
ਸੁਬਾਹੂਰਸਿ ਚਿਕ੍षੇਪ ਸਵਿਦ੍ਧਃ ਪ੍ਰਾਪਤਦ੍ਭੁਵਿ ॥ 21 ॥
ਸ਼ੇषਾਨ੍ ਵਾਯਵ੍ਯਮਾਦਾਯ ਨਿਜਘਾਨ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ ।
ਰਾਘਵਃ ਪਰਮੋਦਾਰੋ ਮੁਨੀਨਾਂ ਮੁਦਮਾਵਹਨ੍ ॥ 22 ॥
ਸ ਹਤ੍ਵਾ ਰਾਕ੍षਸਾਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਯਜ੍ਞਘ੍ਨਾਨ੍ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨਃ ।
ऋषਿਭਿਃ ਪੂਜਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਯਥੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਵਿਜਯੇ ਪੁਰਾ ॥ 23 ॥
ਅਥ ਯਜ੍ਞੇ ਸਮਾਪ੍ਤੇ ਤੁ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਮੁਨਿਃ ।
ਨਿਰੀਤਿਕਾ ਦਿਸ਼ੋ ਦृष੍ਟਵਾ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 24 ॥
ਕृਤਾਰ੍ਥੋऽਸ੍ਮਿ ਮਹਾਬਾਹੋ ਕृਤਂ ਗੁਰੁਵਚਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ।
ਸਿਦ੍ਧਾਸ਼੍ਰਮਮਿਦਂ ਸਤ੍ਯਂ ਕृਤਂ ਰਾਮ ਮਹਾਯਸ਼ਃ ॥ 25 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਬਾਲਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha triṃśassargaḥ |
atha tau deśakālajñau rājāputrāvarindamau |
deśe kāle ca vākyajñāvabrūtāṃ kauśikaṃ vacaḥ || 1 ||
bhagavan śrotumicchāvo yasmin kāle niśācarau |
saṃrakṣaṇīyau tau brahmannātivarteta tatkṣaṇam || 2 ||
evaṃ bruvāṇau kākutsthau tvaramāṇau yuyutsayā |
sarve te munayaḥ prītāḥ praśaśaṃsurnṛpātmajau || 3 ||
adyaprabhṛti ṣaḍrātraṃ rakṣataṃ rāghavau yuvām |
dīkṣāṃ gato hyeṣa munirmaunitvaṃ ca gamiṣyati || 4 ||
tau tu tadvacanaṃ śrutvā rājaputrau yaśasvinau |
anidrau ṣaḍahorātraṃ tapovanamarakṣatām || 5 ||
upāsāñcakraturvīrau yattau paramadhanvinau |
rarakṣaturmunivaraṃ viśvāmitramarindamau || 6 ||
atha kāle gate tasmin ṣaṣṭhe'hani samāgate |
saumitrimabravīdrāmo yatto bhava samāhitaḥ || 7 ||
rāmasyaivaṃ bruvāṇasya tvaritasya yuyutsayā |
prajajvāla tato vedissopādhyāyapurohitā || 8 ||
sadarbhacamasasrukkā sasamitkusumoccayā |
viśvāmitreṇa sahitā vedirjajvāla sartvijā || 9 ||
mantravacca yathānyāyaṃ yajño'sau sampravartate |
ākāśe ca mahān śabdaḥ prādurāsīdbhayānakaḥ || 10 ||
āvārya gaganaṃ megho yathā prāvṛṣi nirgataḥ |
tathāmāyāṃ vikurvāṇau rākṣasāvabhyadhāvatām || 11 ||
mārīcaśca subāhuśca tayoranucarāśca ye |
āgamya bhīmasaṅkāśā rudhiraughamavāsṛjan || 12 ||
sā tena rudhiraugheṇa vedirjajvāla maṇḍitā |
sahasā'bhidruto rāmastānapaśya ttato divi || 13 ||
tāvāpatantau sahasā dṛṣṭvā rājīvalocanaḥ |
lakṣmaṇaṃ tvabhisamprekṣya rāmo vacanamabravīt || 14 ||
paśya lakṣmaṇa durvṛttān rākṣasān piśitāśanān |
mānavāstrasamādhūtānanilena yathā ghanān || 15 ||
mānavaṃ paramodāramastraṃ paramabhāsvaram |
cikṣepa paramakruddho mārīcorasi rāghavaḥ || 16 ||
sa tena paramāstreṇa mānavena samāhitaḥ |
sampūrṇaṃ yojanaśataṃ kṣiptassāgarasamplave || 17 ||
vicetanaṃ vighūrṇantaṃ śīteṣu balatāḍitam |
nirastaṃ dṛśya mārīcaṃ rāmo lakṣmaṇamabravīt || 18 ||
paśya lakṣmaṇa śīteṣuṃ mānavaṃ dharmasaṃhitam |
mohayitvā nayatyenaṃ na ca prāṇairvyayujyata || 19 ||
imānapi vadhiṣyāmi nirghṛṇān duṣṭacāriṇaḥ |
rākṣasān pāpakarmasthān yajñaghnān rudhirāśanān || 20 ||
saṅgṛhyāstraṃ tato rāmo divyamāgneyamadbhutam |
subāhūrasi cikṣepa saviddhaḥ prāpatadbhuvi || 21 ||
śeṣān vāyavyamādāya nijaghāna mahāyaśāḥ |
rāghavaḥ paramodāro munīnāṃ mudamāvahan || 22 ||
sa hatvā rākṣasān sarvān yajñaghnān raghunandanaḥ |
ṛṣibhiḥ pūjitastatra yathendro vijaye purā || 23 ||
atha yajñe samāpte tu viśvāmitro mahāmuniḥ |
nirītikā diśo dṛṣṭavā kākutsthamidamabravīt || 24 ||
kṛtārtho'smi mahābāho kṛtaṃ guruvacastvayā |
siddhāśramamidaṃ satyaṃ kṛtaṃ rāma mahāyaśaḥ || 25 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe triṃśassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever