📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ਮਨੀषਾ ਪਞ੍ਚਕਮ੍
Manisha Panchakam
Panchakam Adi Shankaracharya Gurmukhi
ਸਤ੍ਯਾਚਾਰ੍ਯਸ੍ਯ ਗਮਨੇ ਕਦਾਚਿਨ੍ਮੁਕ੍ਤਿ ਦਾਯਕਮ੍ ।
ਕਾਸ਼ੀਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਤਿ ਸਹ ਗੌਰ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗੇ ਤੁ ਸ਼੍ਙ੍ਕਰਮ੍ ॥ (ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍)
ਅਨ੍ਤ੍ਯਵੇषਧਰਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛ ਗਚ੍ਛੇਤਿ ਚਾਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਸ਼ਙ੍ਕਰਃਸੋऽਪਿ ਚਾਣ੍ਡਲਸ੍ਤਂ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਹ ਸ਼੍ਙ੍ਕਰਮ੍ ॥ (ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍)
ਅਨ੍ਨਮਯਾਦਨ੍ਨਮਯਮਥਵਾ ਚੈਤਨ੍ਯਮੇਵ ਚੈਤਨ੍ਯਾਤ੍ ।
ਯਤਿਵਰ ਦੂਰੀਕਰ੍ਤੁਂ ਵਾਞ੍ਛਸਿ ਕਿਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਗਚ੍ਛ ਗਚ੍ਛੇਤਿ ॥ (ਆਰ੍ਯਾ ਵृਤ੍ਤ)
ਪ੍ਰਤ੍ਯਗ੍ਵਸ੍ਤੁਨਿ ਨਿਸ੍ਤਰਙ੍ਗਸਹਜਾਨਨ੍ਦਾਵਬੋਧਾਮ੍ਬੁਧੌ
ਵਿਪ੍ਰੋऽਯਂ ਸ਼੍ਵਪਚੋऽਯਮਿਤ੍ਯਪਿ ਮਹਾਨ੍ਕੋऽਯਂ ਵਿਭੇਦਭ੍ਰਮਃ ।
ਕਿਂ ਗਙ੍ਗਾਮ੍ਬੁਨਿ ਬਿਮ੍ਬਿਤੇऽਮ੍ਬਰਮਣੌ ਚਾਣ੍ਡਾਲਵੀਥੀਪਯਃ
ਪੂਰੇ ਵਾऽਨ੍ਤਰਮਸ੍ਤਿ ਕਾਞ੍ਚਨਘਟੀਮृਤ੍ਕੁਮ੍ਭਯੋਰ੍ਵਾऽਮ੍ਬਰੇ ॥ (ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਵਿਕ੍ਰੀਡਿਤ)
ਜਾਗ੍ਰਤ੍ਸ੍ਵਪ੍ਨਸੁषੁਪ੍ਤਿषੁ ਸ੍ਫੁਟਤਰਾ ਯਾ ਸਂਵਿਦੁਜ੍ਜृਮ੍ਭਤੇ
ਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਪਿਪੀਲਿਕਾਨ੍ਤਤਨੁषੁ ਪ੍ਰੋਤਾ ਜਗਤ੍ਸਾਕ੍षਿਣੀ ।
ਸੈਵਾਹਂ ਨ ਚ ਦृਸ਼੍ਯਵਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਦृਢਪ੍ਰਜ੍ਞਾਪਿ ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਤਿ ਚੇ-
ਚ੍ਚਾਣ੍ਡਾਲੋऽਸ੍ਤੁ ਸ ਤੁ ਦ੍ਵਿਜੋऽਸ੍ਤੁ ਗੁਰੁਰਿਤ੍ਯੇषਾ ਮਨੀषਾ ਮਮ ॥ 1॥
ਬ੍ਰਹ੍ਮੈਵਾਹਮਿਦਂ ਜਗਚ੍ਚ ਸਕਲਂ ਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰਵਿਸ੍ਤਾਰਿਤਂ
ਸਰ੍ਵਂ ਚੈਤਦਵਿਦ੍ਯਯਾ ਤ੍ਰਿਗੁਣਯਾऽਸ਼ੇषਂ ਮਯਾ ਕਲ੍ਪਿਤਮ੍ ।
ਇਤ੍ਥਂ ਯਸ੍ਯ ਦृਢਾ ਮਤਿਃ ਸੁਖਤਰੇ ਨਿਤ੍ਯੇ ਪਰੇ ਨਿਰ੍ਮਲੇ
ਚਾਣ੍ਡਾਲੋऽਸ੍ਤੁ ਸ ਤੁ ਦ੍ਵਿਜੋऽਸ੍ਤੁ ਗੁਰੁਰਿਤ੍ਯੇषਾ ਮਨੀषਾ ਮਮ ॥ 2॥
ਸ਼ਸ਼੍ਵਨ੍ਨਸ਼੍ਵਰਮੇਵ ਵਿਸ਼੍ਵਮਖਿਲਂ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਯ ਵਾਚਾ ਗੁਰੋ-
ਰ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਵਿਮृਸ਼ਤਾ ਨਿਰ੍ਵ੍ਯਾਜਸ਼ਾਨ੍ਤਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਭੂਤਂ ਭਾਵਿ ਚ ਦੁष੍ਕृਤਂ ਪ੍ਰਦਹਤਾ ਸਂਵਿਨ੍ਮਯੇ ਪਾਵਕੇ
ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਾਯ ਸਮਰ੍ਪਿਤਂ ਸ੍ਵਵਪੁਰਿਤ੍ਯੇषਾ ਮਨੀषਾ ਮਮ ॥ 3॥
ਯਾ ਤਿਰ੍ਯਙ੍ਨਰਦੇਵਤਾਭਿਰਹਮਿਤ੍ਯਨ੍ਤਃ ਸ੍ਫੁਟਾ ਗृਹ੍ਯਤੇ
ਯਦ੍ਭਾਸਾ ਹृਦਯਾਕ੍षਦੇਹਵਿषਯਾ ਭਾਨ੍ਤਿ ਸ੍ਵਤੋऽਚੇਤਨਾਃ ।
ਤਾਂ ਭਾਸ੍ਯੈਃ ਪਿਹਿਤਾਰ੍ਕਮਣ੍ਡਲਨਿਭਾਂ ਸ੍ਫੂਰ੍ਤਿਂ ਸਦਾ ਭਾਵਯ-
ਨ੍ਯੋਗੀ ਨਿਰ੍ਵृਤਮਾਨਸੋ ਹਿ ਗੁਰੁਰਿਤ੍ਯੇषਾ ਮਨੀषਾ ਮਮ ॥ 4॥
ਯਤ੍ਸੌਖ੍ਯਾਮ੍ਬੁਧਿਲੇਸ਼ਲੇਸ਼ਤ ਇਮੇ ਸ਼ਕ੍ਰਾਦਯੋ ਨਿਰ੍ਵृਤਾ
ਯਚ੍ਚਿਤ੍ਤੇ ਨਿਤਰਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਨ੍ਤਕਲਨੇ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਮੁਨਿਰ੍ਨਿਰ੍ਵृਤਃ ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਨਿਤ੍ਯਸੁਖਾਮ੍ਬੁਧੌ ਗਲਿਤਧੀਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੈਵ ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦ੍
ਯਃ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸ ਸੁਰੇਨ੍ਦ੍ਰਵਨ੍ਦਿਤਪਦੋ ਨੂਨਂ ਮਨੀषਾ ਮਮ ॥ 5॥
ਦਾਸਸ੍ਤੇऽਹਂ ਦੇਹਦृष੍ਟ੍ਯਾऽਸ੍ਮਿ ਸ਼ਮ੍ਭੋ
ਜਾਤਸ੍ਤੇਂऽਸ਼ੋ ਜੀਵਦृष੍ਟ੍ਯਾ ਤ੍ਰਿਦृष੍ਟੇ ।
ਸਰ੍ਵਸ੍ਯਾऽऽਤ੍ਮਨ੍ਨਾਤ੍ਮਦृष੍ਟ੍ਯਾ ਤ੍ਵਮੇਵੇ-
ਤ੍ਯੇਵਂ ਮੇ ਧੀਰ੍ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਾ ਸਰ੍ਵਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੈਃ ॥
॥ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਮਚ੍ਛਙ੍ਕਰਭਗਵਤਃ ਕृਤੌ ਮਨੀषਾਪਞ੍ਚਕਂ ਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਮ੍ ॥
Roman (IAST) Transliteration
satyācāryasya gamane kadācinmukti dāyakam |
kāśīkśetraṃ prati saha gauryā mārge tu śṅkaram || (anuṣṭup)
antyaveṣadharaṃ dṛṣṭvā gaccha gaccheti cābravīt |
śaṅkaraḥso'pi cāṇḍalastaṃ punaḥ prāha śṅkaram || (anuṣṭup)
annamayādannamayamathavā caitanyameva caitanyāt |
yativara dūrīkartuṃ vāñchasi kiṃ brūhi gaccha gaccheti || (āryā vṛtta)
pratyagvastuni nistaraṅgasahajānandāvabodhāmbudhau
vipro'yaṃ śvapaco'yamityapi mahānko'yaṃ vibhedabhramaḥ |
kiṃ gaṅgāmbuni bimbite'mbaramaṇau cāṇḍālavīthīpayaḥ
pūre vā'ntaramasti kāñcanaghaṭīmṛtkumbhayorvā'mbare || (śārdūla vikrīḍita)
jāgratsvapnasuṣuptiṣu sphuṭatarā yā saṃvidujjṛmbhate
yā brahmādipipīlikāntatanuṣu protā jagatsākṣiṇī |
saivāhaṃ na ca dṛśyavastviti dṛḍhaprajñāpi yasyāsti ce-
ccāṇḍālo'stu sa tu dvijo'stu gururityeṣā manīṣā mama || 1||
brahmaivāhamidaṃ jagacca sakalaṃ cinmātravistāritaṃ
sarvaṃ caitadavidyayā triguṇayā'śeṣaṃ mayā kalpitam |
itthaṃ yasya dṛḍhā matiḥ sukhatare nitye pare nirmale
cāṇḍālo'stu sa tu dvijo'stu gururityeṣā manīṣā mama || 2||
śaśvannaśvarameva viśvamakhilaṃ niścitya vācā guro-
rnityaṃ brahma nirantaraṃ vimṛśatā nirvyājaśāntātmanā |
bhūtaṃ bhāvi ca duṣkṛtaṃ pradahatā saṃvinmaye pāvake
prārabdhāya samarpitaṃ svavapurityeṣā manīṣā mama || 3||
yā tiryaṅnaradevatābhirahamityantaḥ sphuṭā gṛhyate
yadbhāsā hṛdayākṣadehaviṣayā bhānti svato'cetanāḥ |
tāṃ bhāsyaiḥ pihitārkamaṇḍalanibhāṃ sphūrtiṃ sadā bhāvaya-
nyogī nirvṛtamānaso hi gururityeṣā manīṣā mama || 4||
yatsaukhyāmbudhileśaleśata ime śakrādayo nirvṛtā
yaccitte nitarāṃ praśāntakalane labdhvā munirnirvṛtaḥ |
yasminnityasukhāmbudhau galitadhīrbrahmaiva na brahmavid
yaḥ kaścitsa surendravanditapado nūnaṃ manīṣā mama || 5||
dāsaste'haṃ dehadṛṣṭyā'smi śambho
jātasteṃ'śo jīvadṛṣṭyā tridṛṣṭe |
sarvasyā''tmannātmadṛṣṭyā tvameve-
tyevaṃ me dhīrniścitā sarvaśāstraiḥ ||
|| iti śrīmacchaṅkarabhagavataḥ kṛtau manīṣāpañcakaṃ sampūrṇam ||