📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
ਕਠੋਪਨਿषਦ੍ - ਅਧ੍ਯਾਯ 1, ਵਲ੍ਲੀ 3
Kathopanishad - Adhyaya 1, Valli 3
Gurmukhi
ਅਧ੍ਯਾਯ 1
ਵਲ੍ਲੀ 3
ऋਤ-ਮ੍ਪਿਬਨ੍ਤੌ ਸੁਕृਤਸ੍ਯ ਲੋਕੇ ਗੁਹਾ-ਮ੍ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੌ ਪਰਮੇ ਪਰਾਰ੍ਧੇ।
ਛਾਯਾਤਪੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦੋ ਵਦਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਾਗ੍ਨਯੋ ਯੇ ਚ ਤ੍ਰਿਣਾਚਿਕੇਤਾਃ ॥1॥
ਯ-ਸ੍ਸੇਤੁਰੀਜਾਨਾਨਾਮਕ੍षਰ-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਯਤ੍ਪਰਮ੍‌।
ਅਭਯ-ਨ੍ਤਿਤੀਰ੍​षਤਾ-ਮ੍ਪਾਰ-ਨ੍ਨਾਚਿਕੇਤਂ ਸ਼ਕੇਮਹਿ ॥2॥
ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਰਥਿਨਂ-ਵਿਁਦ੍ਧਿ ਸ਼ਰੀਰਂ ਰਥਮੇਵ ਤੁ।
ਬੁਦ੍ਧਿ-ਨ੍ਤੁ ਸਾਰਥਿਂ-ਵਿਁਦ੍ਧਿ ਮਨਃ ਪ੍ਰਗ੍ਰਹਮੇਵ ਚ ॥3॥
ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਹਯਾਨਾਹੁਰ੍ਵਿषਯਾਂਸ੍ਤੇषੁ ਗੋਚਰਾਨ੍‌।
ਆਤ੍ਮੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਮਨੋਯੁਕ੍ਤ-ਮ੍ਭੋਕ੍ਤੇਤ੍ਯਾਹੁਰ੍ਮਨੀषਿਣਃ ॥4॥
ਯਸ੍ਤ੍ਵਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤ੍ਯਯੁਕ੍ਤੇਨ ਮਨਸਾ ਸਦਾ।
ਤਸ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣ੍ਯਵਸ਼੍ਯਾਨਿ ਦੁष੍ਟਾਸ਼੍ਵਾ ਇਵ ਸਾਰਥੇਃ ॥5॥
ਯਸ੍ਤੁ ਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤਿ ਯੁਕ੍ਤੇਨ ਮਨਸਾ ਸਦਾ।
ਤਸ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਵਸ਼੍ਯਾਨਿ ਸਦਸ਼੍ਵਾ ਇਵ ਸਾਰਥੇਃ ॥6॥
ਯਸ੍ਤ੍ਵਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤ੍ਯਮਨਸ੍ਕ-ਸ੍ਸਦਾ-ऽਸ਼ੁਚਿਃ।
ਨ ਸ ਤਤ੍ਪਦਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸਂਸਾਰ-ਞ੍ਚਾਧਿਗਚ੍ਛਤਿ ॥7॥
ਯਸ੍ਤੁ ਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤਿ ਸਮਨਸ੍ਕ-ਸ੍ਸਦਾ ਸ਼ੁਚਿਃ।
ਸ ਤੁ ਤਤ੍ਪਦਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ ਭੂਯੋ ਨ ਜਾਯਤੇ ॥8॥
ਵਿਜ੍ਞਾਨਸਾਰਥਿਰ੍ਯਸ੍ਤੁ ਮਨਃ ਪ੍ਰਗ੍ਰਹਵਾਨ੍ਨਰਃ।
ਸੋ-ऽਧ੍ਵਨਃ ਪਾਰਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤਦ੍ਵਿष੍ਣੋਃ ਪਰਮ-ਮ੍ਪਦਮ੍‌ ॥9॥
ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਭ੍ਯਃ ਪਰਾ ਹ੍ਯਰ੍ਥਾ ਅਰ੍ਥੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪਰ-ਮ੍ਮਨਃ।
ਮਨਸਸ੍ਤੁ ਪਰਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਬੁਦ੍ਧੇਰਾਤ੍ਮਾ ਮਹਾਨ੍ਪਰਃ ॥10॥
ਮਹਤਃ ਪਰਮਵ੍ਯਕ੍ਤਮਵ੍ਯਕ੍ਤਾਤ੍ਪੁਰੁषਃ ਪਰਃ।
ਪੁਰੁषਾਨ੍ਨ ਪਰ-ਙ੍ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਸਾ ਕਾष੍ਠਾ ਸਾ ਪਰਾ ਗਤਿਃ ॥11॥
ਏष ਸਰ੍ਵੇषੁ ਭੂਤੇषੁ ਗੂਢੋ-ऽऽਤ੍ਮਾ ਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ।
ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਤ੍ਵਗ੍ਰ੍ਯਯਾ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਸੂਕ੍ष੍ਮਯਾ ਸੂਕ੍ष੍ਮਦਰ੍​ਸ਼ਿਭਿਃ ॥12॥
ਯਚ੍ਛੇਦ੍ਵਾਙ੍ਮਨਸੀ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਤਦ੍ਯਚ੍ਛੇਜ੍ਜ੍ਞਾਨ ਆਤ੍ਮਨਿ।
ਜ੍ਞਾਨਮਾਤ੍ਮਨਿ ਮਹਤਿ ਨਿਯਚ੍ਛੇਤ੍ਤਦ੍ਯਚ੍ਛੇਚ੍ਛਾਨ੍ਤ ਆਤ੍ਮਨਿ ॥13॥
ਉਤ੍ਤਿष੍ਠਤ ਜਾਗ੍ਰਤ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵਰਾਨ੍ਨਿਬੋਧਤ।
ਕ੍षੁਰਸ੍ਯ ਧਾਰਾ ਨਿਸ਼ਿਤਾ ਦੁਰਤ੍ਯਯਾ ਦੁਰ੍ਗ-ਮ੍ਪਥਸ੍ਤਤ੍ਕਵਯੋ ਵਦਨ੍ਤਿ ॥14॥
ਅਸ਼ਬ੍ਦਮਸ੍ਪਰ੍​ਸ਼ਮਰੂਪਮਵ੍ਯਯ-ਨ੍ਤਥਾ-ऽਰਸ-ਨ੍ਨਿਤ੍ਯਮਗਨ੍ਧਵਚ੍ਚ ਯਤ੍‌।
ਅਨਾਦ੍ਯਨਨ੍ਤ-ਮ੍ਮਹਤਃ ਪਰ-ਨ੍ਧ੍ਰੁਵ-ਨ੍ਨਿਚਾਯ੍ਯ ਤਨ੍ਮृਤ੍ਯੁਮੁਖਾਤ੍‌ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ ॥15॥
ਨਾਚਿਕੇਤਮੁਪਾਖ੍ਯਾਨ-ਮ੍ਮृਤ੍ਯੁਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸਨਾਤਨਮ੍‌।
ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਚ ਮੇਧਾਵੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ ॥16॥
ਯ ਇਮ-ਮ੍ਪਰਮ-ਙ੍ਗੁਹ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਦ੍‌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਂਸਦਿ।
ਪ੍ਰਯਤ-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਕਾਲੇ ਵਾ ਤਦਾਨਨ੍ਤ੍ਯਾਯ ਕਲ੍ਪਤੇ।
ਤਦਾਨਨ੍ਤ੍ਯਾਯ ਕਲ੍ਪਤ ਇਤਿ ॥17॥
Roman (IAST) Transliteration
adhyāya 1
vallī 3
ṛta-mpibantau sukṛtasya loke guhā-mpraviṣṭau parame parārdhe|
chāyātapau brahmavido vadanti pañcāgnayo ye ca triṇāciketāḥ ||1||
ya-sseturījānānāmakṣara-mbrahma yatparam‌|
abhaya-ntitīr​ṣatā-mpāra-nnāciketaṃ śakemahi ||2||
ātmānaṃ rathinaṃ-vi~ddhi śarīraṃ rathameva tu|
buddhi-ntu sārathiṃ-vi~ddhi manaḥ pragrahameva ca ||3||
indriyāṇi hayānāhurviṣayāṃsteṣu gocarān‌|
ātmendriyamanoyukta-mbhoktetyāhurmanīṣiṇaḥ ||4||
yastvavijñānavānbhavatyayuktena manasā sadā|
tasyendriyāṇyavaśyāni duṣṭāśvā iva sāratheḥ ||5||
yastu vijñānavānbhavati yuktena manasā sadā|
tasyendriyāṇi vaśyāni sadaśvā iva sāratheḥ ||6||
yastvavijñānavānbhavatyamanaska-ssadā-'śuciḥ|
na sa tatpadamāpnoti saṃsāra-ñcādhigacchati ||7||
yastu vijñānavānbhavati samanaska-ssadā śuciḥ|
sa tu tatpadamāpnoti yasmād bhūyo na jāyate ||8||
vijñānasārathiryastu manaḥ pragrahavānnaraḥ|
so-'dhvanaḥ pāramāpnoti tadviṣṇoḥ parama-mpadam‌ ||9||
indriyebhyaḥ parā hyarthā arthebhyaśca para-mmanaḥ|
manasastu parā buddhirbuddherātmā mahānparaḥ ||10||
mahataḥ paramavyaktamavyaktātpuruṣaḥ paraḥ|
puruṣānna para-ṅkiñcitsā kāṣṭhā sā parā gatiḥ ||11||
eṣa sarveṣu bhūteṣu gūḍho-''tmā na prakāśate|
dṛśyate tvagryayā buddhyā sūkṣmayā sūkṣmadar​śibhiḥ ||12||
yacchedvāṅmanasī prājñastadyacchejjñāna ātmani|
jñānamātmani mahati niyacchettadyacchecchānta ātmani ||13||
uttiṣṭhata jāgrata prāpya varānnibodhata|
kṣurasya dhārā niśitā duratyayā durga-mpathastatkavayo vadanti ||14||
aśabdamaspar​śamarūpamavyaya-ntathā-'rasa-nnityamagandhavacca yat‌|
anādyananta-mmahataḥ para-ndhruva-nnicāyya tanmṛtyumukhāt‌ pramucyate ||15||
nāciketamupākhyāna-mmṛtyuproktaṃ sanātanam‌|
uktvā śrutvā ca medhāvī brahmaloke mahīyate ||16||
ya ima-mparama-ṅguhyaṃ śrāvayed‌ brahmasaṃsadi|
prayata-śśrāddhakāle vā tadānantyāya kalpate|
tadānantyāya kalpata iti ||17||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever