📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ପ୍ରଶ୍ନୋପନିଷଦ୍ - ଷଷ୍ଠଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ
Prashnopanishad - Shashthah Prashnah
Oriya
ଷଷ୍ଠଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ
ଅଥ ହୈନଂ ସୁକେଶା ଭାରଦ୍ଵାଜଃ ପପ୍ରଚ୍ଛ -
ଭଗଵନ୍ ହିରଣ୍ଯନାଭଃ କୌସଲ୍ଯୋ ରାଜପୁତ୍ରୋ ମାମୁପେତ୍ଯୈତ-ମ୍ପ୍ରଶ୍ନମପୃଚ୍ଛତ -
ଷୋଡଶକଲ-ମ୍ଭାରଦ୍ଵାଜ ପୁରୁଷଂ-ଵେଁତ୍ଥ। ତମହ-ଙ୍କୁମାରମ୍ବ୍ରୁଵ-ନ୍ନାହମିମଂ-ଵେଁଦ ଯଧ୍ଯହମିମମଵେଦିଷ-ଙ୍କଥ-ନ୍ତେ ନାଵକ୍ଷ୍ଯମିତି ।
ସମୂଲୋ ଵା ଏଷ ପରିଶୁଷ୍ଯତି ଯୋ-ଽନୃତମଭିଵଦତି। ତସ୍ମାନ୍ନାର୍​ହମ୍ଯନୃତଂ-ଵଁକ୍ତୁମ୍। ସ ତୂଷ୍ଣୀଂ ରଥମାରୁହ୍ଯ ପ୍ରଵଵ୍ରାଜ। ତ-ନ୍ତ୍ଵା ପୃଚ୍ଛାମି କ୍ଵାସୌ ପୁରୁଷ ଇତି ॥1॥
ତସ୍ମୈ ସ ହୋଵାଚ ।
ଇହୈଵାନ୍ତସ୍ଶରୀରେ ସୋଭ୍ଯ ସ ପୁରୁଷୋ ଯସ୍ମିନ୍ନତା-ଷ୍ଷୋଡଶକଲାଃ ପ୍ରଭଵନ୍ତୀତି ॥2॥
ସ ଈକ୍ଷାଞ୍ଚକ୍ରେ। କସ୍ମିନ୍ନହମୁତ୍କ୍ରାନ୍ତ ଉତ୍କ୍ରାନ୍ତୋ ଭଵିଷ୍ଯାମି କସ୍ମିନ୍ ଵା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତେ ପ୍ରତିଷ୍ଟସ୍ଯାମୀତି ॥3॥
ସ ପ୍ରାଣମସୃଜତ। ପ୍ରାଣାଚ୍ଛ୍ରଦ୍ଧା-ଙ୍ଖଂ-ଵାଁଯୁର୍ଜ୍ଯୋତିରାପଃ ପୃଥିଵୀନ୍ଦ୍ରିଯ-ମ୍ମନୋ-ଽନ୍ନମନ୍ନାଦ୍ଵୀର୍ଯ-ନ୍ତପୋ ମନ୍ତ୍ରାଃ କର୍ମଲୋକା ଲୋକେଷୁ ଚ ନାମ ଚ ॥4॥
ସ ଯଥେମା ନଧ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଯନ୍ଦମାନା-ସ୍ସମୁଦ୍ରାଯଣା-ସ୍ସମୁଦ୍ର-ମ୍ପ୍ରାପ୍ଯାସ୍ତ-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଭିଧ୍ଯେତେ ତାସା-ନ୍ନାମରୁପେ ସମୁଦ୍ର ଇତ୍ଯେଵ-ମ୍ପ୍ରୋଚ୍ଯତେ।
ଏଵମେଵାସ୍ଯ ପରିଦ୍ରଷ୍ଟୁରିମା-ଷ୍ଷୋଡଶକଲାଃ ପୁରୁଷାଯଣାଃ ପୁରୁଷ-ମ୍ପ୍ରାପ୍ଯାସ୍ତ-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଭିଧ୍ଯେତେ ଚାସା-ନ୍ନାମରୁପେ ପୁରୁଷ ଇତ୍ଯେଵ-ମ୍ପ୍ରୋଚ୍ଯତେ ସ ଏଷୋ-ଽକଲୋ-ଽମୃତୋ ଭଵତି ତଦେଷ ଶ୍ଲୋକଃ ॥5॥
ଅରା ଇଵ ରଥନାଭୌ କଲା ଯସ୍ମି-ନ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତାଃ।
ତଂ-ଵେଁଧ୍ଯ-ମ୍ପୁରୁଷଂ-ଵେଁଦ ଯଥା ମା ଵୋ ମୃତ୍ଯୁଃ ପରିଵ୍ଯଥା ଇତି ॥6॥
ତାନ୍ ହୋଵାଚୈତାଵଦେଵାହମେତ-ତ୍ପର-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ ଵେଦ। ନାତଃ ପରମସ୍ତୀତି ॥7॥
ତେ ତମର୍ଚଯନ୍ତସ୍ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପିତା ଯୋ-ଽସ୍ମାକମଵିଧ୍ଯାଯାଃ ପର-ମ୍ପାର-ନ୍ତାରଯସୀତି।
ନମଃ ପରମୃଷିଭ୍ଯୋ ନମଃ ପରମୃଷିଭ୍ଯଃ ॥8॥
Roman (IAST) Transliteration
ṣaṣṭhaḥ praśnaḥ
atha hainaṃ sukeśā bhāradvājaḥ papraccha -
bhagavan hiraṇyanābhaḥ kausalyo rājaputro māmupetyaita-mpraśnamapṛcchata -
ṣoḍaśakala-mbhāradvāja puruṣaṃ-ve~ttha| tamaha-ṅkumārambruva-nnāhamimaṃ-ve~da yadhyahamimamavediṣa-ṅkatha-nte nāvakṣyamiti |
samūlo vā eṣa pariśuṣyati yo-'nṛtamabhivadati| tasmānnār​hamyanṛtaṃ-va~ktum| sa tūṣṇīṃ rathamāruhya pravavrāja| ta-ntvā pṛcchāmi kvāsau puruṣa iti ||1||
tasmai sa hovāca |
ihaivāntasśarīre sobhya sa puruṣo yasminnatā-ṣṣoḍaśakalāḥ prabhavantīti ||2||
sa īkṣāñcakre| kasminnahamutkrānta utkrānto bhaviṣyāmi kasmin vā pratiṣṭhite pratiṣṭasyāmīti ||3||
sa prāṇamasṛjata| prāṇācchraddhā-ṅkhaṃ-vā~yurjyotirāpaḥ pṛthivīndriya-mmano-'nnamannādvīrya-ntapo mantrāḥ karmalokā lokeṣu ca nāma ca ||4||
sa yathemā nadhya-ssyandamānā-ssamudrāyaṇā-ssamudra-mprāpyāsta-ṅgacchanti bhidhyete tāsā-nnāmarupe samudra ityeva-mprocyate|
evamevāsya paridraṣṭurimā-ṣṣoḍaśakalāḥ puruṣāyaṇāḥ puruṣa-mprāpyāsta-ṅgacchanti bhidhyete cāsā-nnāmarupe puruṣa ityeva-mprocyate sa eṣo-'kalo-'mṛto bhavati tadeṣa ślokaḥ ||5||
arā iva rathanābhau kalā yasmi-npratiṣṭhitāḥ|
taṃ-ve~dhya-mpuruṣaṃ-ve~da yathā mā vo mṛtyuḥ parivyathā iti ||6||
tān hovācaitāvadevāhameta-tpara-mbrahma veda| nātaḥ paramastīti ||7||
te tamarcayantastvaṃ hi naḥ pitā yo-'smākamavidhyāyāḥ para-mpāra-ntārayasīti|
namaḥ paramṛṣibhyo namaḥ paramṛṣibhyaḥ ||8||