📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
5.1 - ସାଵିତ୍ରାଣି ଜୁହୋତି ପ୍ରସୂତ୍ଯୈ - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତା ପାଠଃ
5.1 - Savitrani Juhoti Prasutyai - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah
Krishna Vedic Oriya
କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପଞ୍ଚମକାଣ୍ଡେ ପ୍ରଥମଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ଉଖ୍ଯାଗ୍ନିକଥନଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ସା॒ଵି॒ତ୍ରାଣି॑ ଜୁହୋତି॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ ଚତୁର୍ଗୃହୀ॒ତେନ॑ ଜୁହୋତି॒ ଚତୁ॑ଷ୍ପାଦଃ ପ॒ଶଵଃ॑ ପ॒ଶୂନେ॒ଵା-ଽଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ ଦିଶୋ॑ ଦି॒କ୍ଷ୍ଵେ॑ଵ ପ୍ରତି॑ ତିଷ୍ଠତି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ ଽପା᳚-ଽକ୍ରାମ॒-ନ୍ନ ଵୋ॑ ଭା॒ଗାନି॑ ହ॒ଵ୍ଯଂ-ଵଁ॑କ୍ଷ୍ଯାମ॒ ଇତି॒ ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ତଚ୍ଚ॑ତୁ-ର୍ଗୃହୀ॒ତମ॑-ଧାରଯ-ନ୍ପୁରୋ-ଽନୁ ଵା॒କ୍ଯା॑ଯୈ ଯା॒ଜ୍ଯା॑ଯୈ ଦେ॒ଵତା॑ଯୈ ଵଷଟ୍କା॒ରାଯ॒ ଯଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଗୃହୀ॒ତ-ଞ୍ଜୁ॒ହୋତି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍॑ସ୍ଯେ॒ଵ ତ-ତ୍ପ୍ରୀ॑ଣାତି॒ ତାନ୍ଯ॑ସ୍ଯ ପ୍ରୀ॒ତାନି॑ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॑ ହ॒ଵ୍ଯଂ-ଵଁ॑ହନ୍ତି॒ ଯ-ଙ୍କା॒ମଯେ॑ତ॒ [ଯ-ଙ୍କା॒ମଯେ॑ତ, ପାପୀ॑ଯାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା॒ଦିତ୍ଯେକୈ॑କ॒-] 1
ପାପୀ॑ଯାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା॒ଦିତ୍ଯେକୈ॑କ॒-ନ୍ତସ୍ଯ॑ ଜୁହୁଯା॒-ଦାହୁ॑ତୀଭିରେ॒ଵୈନ॒ମପ॑ ଗୃହ୍ଣାତି॒ ପାପୀ॑ଯା-ନ୍ଭଵତି॒ ଯ-ଙ୍କା॒ମଯେ॑ତ॒ ଵସୀ॑ଯାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା॒ଦିତି॒ ସର୍ଵା॑ଣି॒ ତସ୍ଯା॑-ଽନୁ॒ଦ୍ରୁତ୍ଯ॑ ଜୁହୁଯା॒ଦାହୁ॑ତ୍ଯୈ॒ଵୈନ॑ମ॒ଭି କ୍ର॑ମଯତି॒ ଵସୀ॑ଯା-ନ୍ଭଵ॒ତ୍ଯଥୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯୈ॒ଵୈଷା-ଽଭିକ୍ରା᳚ନ୍ତି॒ରେତି॒ ଵା ଏ॒ଷ ଯ॑ଜ୍ଞମୁ॒ଖା-ଦୃଦ୍ଧ୍ଯା॒ ଯୋ᳚-ଽଗ୍ନେର୍ଦେ॒ଵତା॑ଯା॒ ଏତ୍ଯ॒ଷ୍ଟାଵେ॒ତାନି॑ ସାଵି॒ତ୍ରାଣି॑ ଭଵନ୍ତ୍ଯ॒ଷ୍ଟାକ୍ଷ॑ରା ଗାଯ॒ତ୍ରୀ ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୋ᳚- [ଗା॑ଯ॒ତ୍ରଃ, ଅ॒ଗ୍ନିସ୍ତେନୈ॒ଵ] 2
-ଽଗ୍ନିସ୍ତେନୈ॒ଵ ଯ॑ଜ୍ଞମୁ॒ଖାଦୃଦ୍ଧ୍ଯା॑ ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଦେ॒ଵତା॑ଯୈ॒ ନୈତ୍ଯ॒ଷ୍ଟୌ ସା॑ଵି॒ତ୍ରାଣି॑ ଭଵ॒ନ୍ତ୍ଯାହୁ॑ତିର୍ନଵ॒ମୀ ତ୍ରି॒ଵୃତ॑ମେ॒ଵ ଯ॑ଜ୍ଞମୁ॒ଖେ ଵିଯା॑ତଯତି॒ ଯଦି॑ କା॒ମଯେ॑ତ॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ଯଜ୍ଞଯଶ॒ସେନା᳚ ଽର୍ପଯେଯ॒ମିତ୍ଯୃଚ॑ମନ୍ତ॒ମା-ଙ୍କୁ॑ର୍ଯା॒ଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍॑ସ୍ଯେ॒ଵ ଯ॑ଜ୍ଞଯଶ॒ସେନା᳚ ଽର୍ପଯତି॒ ଯଦି॑ କା॒ମଯେ॑ତ॒ ଯଜ॑ମାନଂ-ଯଁଜ୍ଞଯଶ॒ସେନା᳚-ଽର୍ପଯେଯ॒ମିତି॒ ଯଜୁ॑ରନ୍ତ॒ମ-ଙ୍କୁ॑ର୍ଯା॒-ଦ୍ଯଜ॑ମାନମେ॒ଵ ଯ॑ଜ୍ଞଯଶ॒ସେନା᳚-ଽର୍ପଯତ୍ଯୃ॒ଚା ସ୍ତୋମ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ର୍ଧ॒ଯେ- [ସମ॑ର୍ଧ॒ଯେତି॑, ଆ॒ହ॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ] 3
-ତ୍ଯା॑ହ॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ ଚ॒ତୁର୍ଭି॒ରଭ୍ରି॒ମା ଦ॑ତ୍ତେ ଚ॒ତ୍ଵାରି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵ ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ସଵି॒ତୁଃ ପ୍ର॑ସ॒ଵ ଇତ୍ଯା॑ହ॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯା ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ନିଲା॑ଯତ॒ ସ ଵେଣୁ॒-ମ୍ପ୍ରା-ଽଵି॑ଶ॒-ଥ୍ସ ଏ॒ତାମୂ॒ତିମନୁ॒ ସମ॑ଚର॒-ଦ୍ଯ-ଦ୍ଵେଣୋ᳚-ସ୍ସୁଷି॒ରଗ୍ଂ ସୁ॑ଷି॒ରା-ଽଭ୍ରି॑ର୍ଭଵତି ସଯୋନି॒ତ୍ଵାଯ॒ ସ ଯତ୍ର॑ଯ॒ତ୍ରା-ଽଵ॑ସ॒-ତ୍ତ-ତ୍କୃ॒ଷ୍ଣମ॑ଭଵ-ତ୍କଲ୍ମା॒ଷୀ ଭ॑ଵତି ରୂ॒ପସ॑ମୃଦ୍ଧ୍ଯା ଉଭଯତଃ॒, କ୍ଷ୍ଣୂର୍ଭ॑ଵତୀ॒ତଶ୍ଚା॒-ଽ-ମୁତ॑ଶ୍ଚା॒-ଽର୍କସ୍ଯା-ଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଵ୍ଯାମମା॒ତ୍ରୀ ଭ॑ଵତ୍ଯେ॒ତାଵ॒ଦ୍ଵୈ ପୁରୁ॑ଷେ ଵୀ॒ର୍ଯଂ॑-ଵୀଁ॒ର୍ଯ॑ସମ୍ମି॒ତା ଽପ॑ରିମିତା ଭଵ॒ତ୍ଯ-ପ॑ରିମିତ॒ସ୍ଯା-ଽ ଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ॒ ଯୋ ଵନ॒ସ୍ପତୀ॑ନା-ମ୍ଫଲ॒ଗ୍ରହି॒-ସ୍ସ ଏ॑ଷାଂ-ଵୀଁ॒ର୍ଯା॑ଵା-ନ୍ଫଲ॒ଗ୍ରହି॒ର୍ଵେଣୁ॑-ର୍ଵୈଣ॒ଵୀ ଭ॑ଵତି ଵୀ॒ର୍ଯ॑ସ୍ଯା ଵ॑ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ॥ 4 ॥
(କା॒ମଯେ॑ତ - ଗାଯ॒ତ୍ରୋ᳚ - ଽର୍ଧ॒ଯେତି॑ - ଚ - ସ॒ପ୍ତଵିଗ୍ଂ॑ଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 1)
ଵ୍ଯୃ॑ଦ୍ଧଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଯଦ॑ଯ॒ଜୁଷ୍କେ॑ଣ କ୍ରି॒ଯତ॑ ଇ॒ମାମ॑ଗୃଭ୍ଣ-ନ୍ରଶ॒ନା-ମୃ॒ତସ୍ଯେତ୍ଯ॑ଶ୍ଵାଭି॒ଧାନୀ॒ମା ଦ॑ତ୍ତେ॒ ଯଜୁ॑ଷ୍କୃତ୍ଯୈ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯୈ॒ ପ୍ରତୂ᳚ର୍ତଂ-ଵାଁଜି॒ନ୍ନା ଦ୍ର॒ଵେତ୍ଯଶ୍ଵ॑-ମ॒ଭି ଦ॑ଧାତି ରୂ॒ପମେ॒ଵା-ଽସ୍ଯୈ॒ତ-ନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ ଯୁ॒ଞ୍ଜାଥା॒ଗ୍ଂ॒ ରାସ॑ଭଂ-ଯୁଁ॒ଵମିତି॑ ଗର୍ଦ॒ଭ-ମସ॑ତ୍ଯେ॒ଵ ଗ॑ର୍ଦ॒ଭ-ମ୍ପ୍ରତି॑ ଷ୍ଠାପଯତି॒ ତସ୍ମା॒ଦଶ୍ଵା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭୋ-ଽସ॑ତ୍ତରୋ॒ ଯୋଗେ॑ଯୋଗେ ତ॒ଵସ୍ତ॑ର॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒ [ତ॒ଵସ୍ତ॑ର॒ମିତ୍ଯା॑ହ, ଯୋଗେ॑ଯୋଗ] 5
ଯୋଗେ॑ଯୋଗ ଏ॒ଵୈନଂ॑-ଯୁଁଙ୍କ୍ତେ॒ ଵାଜେ॑ଵାଜେ ହଵାମହ॒ ଇତ୍ଯା॒ହାନ୍ନଂ॒-ଵୈଁ ଵାଜୋ-ଽନ୍ନ॑ମେ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ସଖା॑ଯ॒ ଇନ୍ଦ୍ର॑ମୂ॒ତଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହେନ୍ଦ୍ରି॒ଯମେ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ଽଗ୍ନିର୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ନିଲା॑ଯତ॒ ତ-ମ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒ରନ୍ଵ॑ଵିନ୍ଦ-ତ୍ପ୍ରାଜାପ॒ତ୍ଯୋ-ଽଶ୍ଵୋ ଽଶ୍ଵେ॑ନ॒ ସ-ମ୍ଭ॑ର॒ତ୍ଯନୁ॑ଵିତ୍ତ୍ଯୈ ପାପଵସ୍ଯ॒ସଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍କ୍ରି॑ଯତେ॒ ଯଚ୍ଛ୍ରେଯ॑ସା ଚ॒ ପାପୀ॑ଯସା ଚ ସମା॒ନ-ଙ୍କର୍ମ॑ କୁ॒ର୍ଵନ୍ତି॒ ପାପୀ॑ଯା॒ନ୍॒.- [ପାପୀ॑ଯାନ୍, ହ୍ଯଶ୍ଵା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭୋ-ଽଶ୍ଵ॒-] 6
-ହ୍ଯଶ୍ଵା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭୋ-ଽଶ୍ଵ॒-ମ୍ପୂର୍ଵ॑-ନ୍ନଯନ୍ତି ପାପଵସ୍ଯ॒-ସସ୍ଯ॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ॒ ତସ୍ମା॒ଚ୍ଛ୍ରେଯାଗ୍ଂ॑ସ॒-ମ୍ପାପୀ॑ଯା-ନ୍ପ॒ଶ୍ଚାଦନ୍ଵେ॑ତି ବ॒ହୁର୍ଵୈ ଭଵ॑ତୋ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯୋ॒ ଭଵ॑ତୀଵ॒ ଖଲୁ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଯୋ᳚-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚି॑ନୁ॒ତେ ଵ॒ଜ୍ର୍ଯଶ୍ଵଃ॑ ପ୍ର॒ତୂର୍ଵ॒ନ୍ନେହ୍ଯ॑ଵ॒-କ୍ରାମ॒ନ୍ନ-ଶ॑ସ୍ତୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ॒ ଵଜ୍ରେ॑ଣୈ॒ଵ ପା॒ପ୍ମାନ॒-ମ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ॒ମଵ॑ କ୍ରାମତି ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ଯ॒ ଗାଣ॑ପତ୍ଯା॒ଦିତ୍ଯା॑ହ ରୌ॒ଦ୍ରା ଵୈ ପ॒ଶଵୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଦେ॒ଵ [ ] 7
ପ॒ଶୂ-ନ୍ନି॒ର୍ଯାଚ୍ଯା॒-ଽଽତ୍ମନେ॒ କର୍ମ॑ କୁରୁତେ ପୂ॒ଷ୍ଣା ସ॒ଯୁଜା॑ ସ॒ହେତ୍ଯା॑ହ ପୂ॒ଷା ଵା ଅଦ୍ଧ୍ଵ॑ନାଗ୍ଂ ସନ୍ନେ॒ତା ସମ॑ଷ୍ଟ୍ଯୈ॒ ପୁରୀ॑ଷାଯତନୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଯଦ॒ଗ୍ନିରଙ୍ଗି॑ରସୋ॒ ଵା ଏ॒ତମଗ୍ରେ॑ ଦେ॒ଵତା॑ନା॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ଭର-ନ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯା-ସ୍ସ॒ଧସ୍ଥା॑ଦ॒ଗ୍ନି-ମ୍ପୁ॑ରୀ॒ଷ୍ଯ॑-ମଙ୍ଗିର॒ସ୍ଵ-ଦଚ୍ଛେ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ॒ ସାଯ॑ତନମେ॒ଵୈନ॑-ନ୍ଦେ॒ଵତା॑ଭି॒-ସ୍ସ-ମ୍ଭ॑ରତ୍ଯ॒ଗ୍ନି-ମ୍ପୁ॑ରୀ॒ଷ୍ଯ॑-ମଙ୍ଗିର॒ସ୍ଵ- ଦଚ୍ଛେ॑ମ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ॒ ଯେନ॑ [ ] 8
ସ॒ଙ୍ଗଚ୍ଛ॑ତେ॒ ଵାଜ॑ମେ॒ଵାସ୍ଯ॑ ଵୃଙ୍କ୍ତେ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତଯେ ପ୍ରତି॒ପ୍ରୋଚ୍ଯା॒ଗ୍ନି-ସ୍ସ॒ମ୍ଭୃତ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହୁରି॒ଯଂ-ଵୈଁ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒ସ୍ତସ୍ଯା॑ ଏ॒ତଚ୍ଛ୍ରୋତ୍ରଂ॒-ଯଁଦ୍ଵ॒ଲ୍ମୀକୋ॒-ଽଗ୍ନି-ମ୍ପୁ॑ରୀ॒ଷ୍ଯ॑-ମଙ୍ଗିର॒ସ୍ଵ-ଦ୍ଭ॑ରିଷ୍ଯାମ॒ ଇତି॑ ଵଲ୍ମୀକଵ॒ପାମୁପ॑ ତିଷ୍ଠତେ ସା॒କ୍ଷାଦେ॒ଵ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତଯେ ପ୍ରତି॒ପ୍ରୋଚ୍ଯା॒-ଽଗ୍ନିଗ୍ଂ ସ-ମ୍ଭ॑ରତ୍ଯ॒ଗ୍ନି-ମ୍ପୁ॑ରୀ॒ଷ୍ଯ॑-ମଙ୍ଗିର॒ସ୍ଵ-ଦ୍ଭ॑ରାମ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ॒ ଯେନ॑ ସ॒ଗଞ୍ଚ୍ଛ॑ତେ॒ ଵାଜ॑ମେ॒ଵାସ୍ଯ॑ ଵୃ॒ଙ୍କ୍ତେ ଽନ୍ଵ॒ଗ୍ନିରୁ॒ଷସା॒ମଗ୍ର॑- [-ଽନ୍ଵ॒ଗ୍ନିରୁ॒ଷସା॒ମଗ୍ର᳚ମ୍, ଅ॒ଖ୍ଯ॒ଦିତ୍ଯା॒ହା-] 9
-ମଖ୍ଯ॒ଦିତ୍ଯା॒ହା-ନୁ॑ଖ୍ଯାତ୍ଯା ଆ॒ଗତ୍ଯ॑ ଵା॒ଜ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵ॑ନ ଆ॒କ୍ରମ୍ଯ॑ ଵାଜି-ନ୍ପୃଥି॒ଵୀମିତ୍ଯା॑ହେ॒ଚ୍ଛତ୍ଯେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପୂର୍ଵ॑ଯା ଵି॒ନ୍ଦତ୍ଯୁତ୍ତ॑ରଯା॒ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା॒ମା କ୍ର॑ମଯତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯା॒ ଅନୁ॑ରୂପାଭ୍ଯା॒-ନ୍ତସ୍ମା॒ଦନୁ॑ରୂପାଃ ପ॒ଶଵଃ॒ ପ୍ରଜା॑ଯନ୍ତେ॒ ଦ୍ଯୌସ୍ତେ॑ ପୃ॒ଷ୍ଠ-ମ୍ପୃ॑ଥି॒ଵୀ ସ॒ଧସ୍ଥ॒ମିତ୍ଯା॑ହୈ॒ଭ୍ଯୋ ଵା ଏ॒ତଂ-ଲୋଁ॒କେଭ୍ଯଃ॑ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒-ସ୍ସମୈ॑ରଯ-ଦ୍ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒-ତନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ ଵ॒ଜ୍ରୀ ଵା ଏ॒ଷ ଯଦଶ୍ଵୋ॑ ଦ॒-ଦ୍ଭିର॒ନ୍ଯତୋ॑ଦଦ୍ଭ୍ଯୋ॒ ଭୂଯାଂ॒-ଲୋଁମ॑ଭିରୁଭ॒ଯାଦ॑ଦ୍ଭ୍ଯୋ॒ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ଯା-ତ୍ତମ॑ଧସ୍ପ॒ଦ-ନ୍ଧ୍ଯା॑ଯେ॒-ଦ୍ଵଜ୍ରେ॑ଣୈ॒ଵୈନଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ତୃଣୁତେ ॥ 10 ॥
(ଆ॒ହ॒ - ପାପୀ॑ଯାନ୍ - ରୁ॒ଦ୍ରାଦେ॒ଵ - ଯେନା - ଽଗ୍ରଂ॑ - ଁଵ॒ଜ୍ରୀ ଵୈ - ସ॒ପ୍ତଦ॑ଶ ଚ) (ଅ. 2)
ଉତ୍କ୍ରା॒ମୋ-ଦ॑କ୍ରମୀ॒ଦିତି॒ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା॒ମୁତ୍କ୍ର॑ମଯତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯା॒ ଅନୁ॑ରୂପାଭ୍ଯା॒-ନ୍ତସ୍ମା॒ଦନୁ॑ରୂପାଃ ପ॒ଶଵଃ॒ ପ୍ରଜା॑ଯନ୍ତେ॒ ଽପ ଉପ॑ ସୃଜତି॒ ଯତ୍ର॒ ଵା ଆପ॑ ଉପ॒ ଗଚ୍ଛ॑ନ୍ତି॒ ତଦୋଷ॑ଧଯଃ॒ ପ୍ରତି॑ ତିଷ୍ଠ॒ନ୍ତ୍ଯୋଷ॑ଧୀଃ ପ୍ରତି॒ତିଷ୍ଠ॑ନ୍ତୀଃ ପ॒ଶଵୋ-ଽନୁ॒ ପ୍ରତି॑ ତିଷ୍ଠନ୍ତି ପ॒ଶୂନ୍. ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଯ॒ଜ୍ଞଂ-ଯଁଜ॑ମାନୋ॒ ଯଜ॑ମାନ-ମ୍ପ୍ର॒ଜାସ୍ତସ୍ମା॑ଦ॒ପ ଉପ॑ ସୃଜତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ॒ ଯଦ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ର॑ନ॒ଗ୍ନାଵାହୁ॑ତି-ଞ୍ଜୁହୁ॒ଯାଦ॒ନ୍ଧୋ᳚ ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ- [-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁଃ, ସ୍ଯା॒-ଦ୍ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି] 11
-ସ୍ସ୍ଯା॒-ଦ୍ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ହ॑ନ୍ଯୁ॒ର୍॒ହିର॑ଣ୍ଯମୁ॒ପାସ୍ଯ॑ ଜୁହୋତ୍ଯଗ୍ନି॒ଵତ୍ଯେ॒ଵ ଜୁ॑ହୋତି॒ ନାନ୍ଧୋ᳚-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁର୍ଭଵ॑ତି॒ ନ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଘ୍ନନ୍ତି॒ ଜିଘ॑ର୍ମ୍ଯ॒ଗ୍ନି-ମ୍ମନ॑ସା ଘୃ॒ତେନେତ୍ଯା॑ହ॒ ମନ॑ସା॒ ହି ପୁରୁ॑ଷୋ ଯ॒ଜ୍ଞମ॑ଭି॒ଗଚ୍ଛ॑ତି ପ୍ରତି॒କ୍ଷ୍ଯନ୍ତ॒-ମ୍ଭୁଵ॑ନାନି॒ ଵିଶ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ॒ ସର୍ଵ॒ଗ୍ଗ୍॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ପ୍ର॒ତ୍ଯ-ଙ୍କ୍ଷେତି॑ ପୃ॒ଥୁ-ନ୍ତି॑ର॒ଶ୍ଚା ଵଯ॑ସା ବୃ॒ହନ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॒ହା-ଽଲ୍ପୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ଜା॒ତୋ ମ॒ହା- [ମ॒ହାନ୍, ଭଵ॑ତି॒] 12
-ନ୍ଭଵ॑ତି॒ ଵ୍ଯଚି॑ଷ୍ଠ॒ମନ୍ନଗ୍ଂ॑ ରଭ॒ସଂ-ଵିଁଦା॑ନ॒ମିତ୍ଯା॒ହା ଽନ୍ନ॑ମେ॒ଵା-ଽସ୍ମୈ᳚ ସ୍ଵଦଯତି॒ ସର୍ଵ॑ମସ୍ମୈ ସ୍ଵଦତେ॒ ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦା ଽଽତ୍ଵା॑ ଜିଘର୍ମି॒ ଵଚ॑ସା ଘୃ॒ତେନେତ୍ଯା॑ହ॒ ତସ୍ମା॒-ଦ୍ଯ-ତ୍ପୁରୁ॑ଷୋ॒ ମନ॑ସା-ଽଭି॒ଗଚ୍ଛ॑ତି॒ ତ-ଦ୍ଵା॒ଚା ଵ॑ଦତ୍ଯ ର॒କ୍ଷସେତ୍ଯା॑ହ॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ॒ ମର୍ଯ॑ଶ୍ରୀ-ସ୍ସ୍ପୃହ॒ଯ-ଦ୍ଵ॑ର୍ଣୋ ଅ॒ଗ୍ନିରିତ୍ଯା॒ହା-ପ॑ଚିତିମେ॒ଵା-ଽସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧା॒ତ୍ଯ-ପ॑ଚିତିମା-ନ୍ଭଵତି॒ ଯ ଏ॒ଵଂ- [ଯ ଏ॒ଵମ୍, ଵେଦ॒ ମନ॑ସା॒ ତ୍ଵୈ] 13
-ଁଵେଦ॒ ମନ॑ସା॒ ତ୍ଵୈ ତାମାପ୍ତୁ॑ମର୍​ହତି॒ ଯାମ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁର॑-ନ॒ଗ୍ନାଵାହୁ॑ତି-ଞ୍ଜୁ॒ହୋତି॒ ମନ॑ସ୍ଵତୀଭ୍ଯା-ଞ୍ଜୁହୋ॒ତ୍ଯାହୁ॑ତ୍ଯୋ॒ରାପ୍ତ୍ଯୈ॒ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ଯଜ୍ଞମୁ॒ଖେ ଯ॑ଜ୍ଞମୁଖେ॒ ଵୈ କ୍ରି॒ଯମା॑ଣେ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଜିଘାଗ୍ଂ ସନ୍ତ୍ଯେ॒ତର୍​ହି॒ ଖଲୁ॒ ଵା ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॑ଜ୍ଞମୁ॒ଖଂ-ଯଁର୍​ହ୍ଯେ॑ନ॒-ଦାହୁ॑ତି-ରଶ୍ଞୁ॒ତେ ପରି॑ ଲିଖତି॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ ତି॒ସୃଭିଃ॒ ପରି॑ ଲିଖତି ତ୍ରି॒ଵୃଦ୍ଵା ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଯାଵା॑ନେ॒ଵା-ଽଗ୍ନିସ୍ତସ୍ମା॒-ଦ୍ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯପ॑ ହନ୍ତି [ହନ୍ତି, ଗା॒ଯ॒ତ୍ରି॒ଯା ପରି॑] 14
ଗାଯତ୍ରି॒ଯା ପରି॑ ଲିଖତି॒ ତେଜୋ॒ ଵୈ ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀ ତେଜ॑ସୈ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତି ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭା॒ ପରି॑ ଲିଖତୀନ୍ଦ୍ରି॒ଯଂ-ଵୈଁ ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁ-ଗି॑ନ୍ଦ୍ରି॒ଯେଣୈ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପରି॑ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯନୁ॒ଷ୍ଟୁଭା॒ ପରି॑ ଲିଖତ୍ଯନୁ॒ଷ୍ଟୁ-ଫ୍ସର୍ଵା॑ଣି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ପରି॒ଭୂଃ ପର୍ଯା᳚ପ୍ତ୍ଯୈ ମଦ୍ଧ୍ଯ॒ତୋ॑-ଽନୁ॒ଷ୍ଟୁଭା॒ ଵାଗ୍ଵା ଅ॑ନୁ॒ଷ୍ଟୁ-ପ୍ତସ୍ମା᳚-ନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯ॒ତୋ ଵା॒ଚା ଵ॑ଦାମୋ ଗାଯତ୍ରି॒ଯା ପ୍ର॑ଥ॒ମଯା॒ ପରି॑ ଲିଖ॒ତ୍ଯଥା॑-ଽନୁ॒ଷ୍ଟୁଭା-ଽଥ॑ ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭା॒ ତେଜୋ॒ ଵୈ ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀ ଯ॒ଜ୍ଞୋ॑ ଽନୁ॒ଷ୍ଟୁଗି॑ନ୍ଦ୍ରି॒ଯ-ନ୍ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁ-ପ୍ତେଜ॑ସା ଚୈ॒ଵେନ୍ଦ୍ରି॒ଯେଣ॑ ଚୋଭ॒ଯତୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପରି॑ ଗୃହ୍ଣାତି ॥ 15 ॥
(ଅ॒ନ୍ଧୋ᳚-ଽଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ - ର୍ମ॒ହାନ୍ - ଭ॑ଵତି॒ ଯ ଏ॒ଵଗ୍ଂ - ହ॑ନ୍ତି - ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଭା॒ ତେଜୋ॒ ଵୈ ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀ - ତ୍ରଯୋ॑ଦଶ ଚ) (ଅ. 3)
ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ତ୍ଵା ସଵି॒ତୁଃ ପ୍ର॑ସ॒ଵ ଇତି॑ ଖନତି॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯା॒ ଅଥୋ॑ ଧୂ॒ମ-ମେ॒ଵୈତେନ॑ ଜନଯତି॒ ଜ୍ଯୋତି॑ଷ୍ମନ୍ତ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ସୁ॒ପ୍ରତୀ॑କ॒-ମିତ୍ଯା॑ହ॒ ଜ୍ଯୋତି॑ରେ॒ଵୈତେନ॑ ଜନଯତି॒ ସୋ᳚-ଽଗ୍ନିର୍ଜା॒ତଃ ପ୍ର॒ଜା-ଶ୍ଶୁ॒ଚା-ଽଽର୍ପ॑ଯ॒-ତ୍ତ-ନ୍ଦେ॒ଵା ଅ॑ର୍ଧ॒ର୍ଚେନା॑-ଶମଯଞ୍ଛି॒ଵ-ମ୍ପ୍ର॒ଜାଭ୍ଯୋ-ଽହିଗ୍ଂ॑ ସନ୍ତ॒ମିତ୍ଯା॑ହ ପ୍ର॒ଜାଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି॒ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା᳚-ଙ୍ଖନତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅ॒ପା-ମ୍ପୃ॒ଷ୍ଠମ॒ସୀତି॑ ପୁଷ୍କରପ॒ର୍ଣମା [ପୁଷ୍କରପ॒ର୍ଣମା, ହ॒ର॒ତ୍ଯ॒ପାଂ-ଵାଁ] 16
ହ॑ରତ୍ଯ॒ପାଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍ପୃ॒ଷ୍ଠଂ-ଯଁ-ତ୍ପୁ॑ଷ୍କରପ॒ର୍ଣଗ୍ଂ ରୂ॒ପେଣୈ॒ଵୈନ॒ଦା ହ॑ରତି ପୁଷ୍କରପ॒ର୍ଣେନ॒ ସ-ମ୍ଭ॑ରତି॒ ଯୋନି॒ର୍ଵା ଅ॒ଗ୍ନେଃ ପୁ॑ଷ୍କରପ॒ର୍ଣଗ୍ଂ ସଯୋ॑ନିମେ॒ଵାଗ୍ନିଗ୍ଂ ସମ୍ଭ॑ରତି କୃଷ୍ଣାଜି॒ନେନ॒ ସମ୍ଭ॑ରତି ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ କୃ॑ଷ୍ଣାଜି॒ନଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ସମ୍ଭ॑ରତି॒ ଯ-ଦ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣା᳚-ମ୍ପଶୂ॒ନା-ଞ୍ଚର୍ମ॑ଣା ସ॒ମ୍ଭରେ᳚-ଦ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯା-ନ୍ପ॒ଶୂଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେ-ତ୍କୃଷ୍ଣାଜି॒ନେନ॒ ସମ୍ଭ॑ରତ୍ଯାର॒ଣ୍ଯାନେ॒ଵ ପ॒ଶୂ- [ପ॒ଶୂନ୍, ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯତି॒] 17
-ଞ୍ଛୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯତି॒ ତସ୍ମା᳚-ଥ୍ସ॒ମାଵ॑-ତ୍ପଶୂ॒ନା-ମ୍ପ୍ର॒ଜାଯ॑ମାନାନା-ମାର॒ଣ୍ଯାଃ ପ॒ଶଵଃ॒ କନୀ॑ଯାଗ୍ଂସ-ଶ୍ଶୁ॒ଚା ହ୍ଯୃ॑ତା ଲୋ॑ମ॒ତ-ସ୍ସମ୍ଭ॑ର॒ତ୍ଯତୋ॒ ହ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॑-ଙ୍କୃଷ୍ଣାଜି॒ନ-ଞ୍ଚ॑ ପୁଷ୍କରପ॒ର୍ଣ-ଞ୍ଚ॒ ସଗ୍ଗ୍​ ସ୍ତୃ॑ଣାତୀ॒ଯଂ-ଵୈଁ କୃ॑ଷ୍ଣାଜି॒ନମ॒ସୌ ପୁ॑ଷ୍କରପ॒ର୍ଣ-ମା॒ଭ୍ଯା-ମେ॒ଵୈନ॑-ମୁଭ॒ଯତଃ॒ ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯ॒-ଗ୍ନିର୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ନିଲା॑ଯତ॒ ତମଥ॒ର୍ଵା-ଽନ୍ଵ॑ପଶ୍ଯ॒ଦଥ॑ର୍ଵା ତ୍ଵା ପ୍ରଥ॒ମୋ ନିର॑ମନ୍ଥଦଗ୍ନ॒ ଇ- [ନିର॑ମନ୍ଥଦଗ୍ନ॒ ଇତି॑, ଆ॒ହ॒ ଯ ଏ॒ଵୈନ॑-] 18
-ତ୍ଯା॑ହ॒ ଯ ଏ॒ଵୈନ॑-ମ॒ନ୍ଵପ॑ଶ୍ଯ॒-ତ୍ତେନୈ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ୍ଭ॑ରତି॒ ତ୍ଵାମ॑ଗ୍ନେ॒ ପୁଷ୍କ॑ରା॒ଦଧୀତ୍ଯା॑ହ ପୁଷ୍କରପ॒ର୍ଣେ ହ୍ଯେ॑ନ॒ମୁପ॑ଶ୍ରିତ॒-ମଵି॑ନ୍ଦ॒-ତ୍ତମୁ॑ ତ୍ଵା ଦ॒ଦ୍ଧ୍ଯଙ୍ଙୃଷି॒ରିତ୍ଯା॑ହ ଦ॒ଦ୍ଧ୍ଯଙ୍ ଵା ଆ॑ଥର୍ଵ॒ଣ-ସ୍ତେ॑ଜ॒ସ୍ଵ୍ଯା॑ସୀ॒-ତ୍ତେଜ॑ ଏ॒ଵାସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି॒ ତମୁ॑ ତ୍ଵା ପା॒ଥ୍ଯୋ ଵୃଷେତ୍ଯା॑ହ॒ ପୂର୍ଵ॑ମେ॒ଵୋଦି॒ତ-ମୁତ୍ତ॑ରେଣା॒ଭି ଗୃ॑ଣାତି [ଗୃ॑ଣାତି, ଚ॒ତ॒ସୃଭି॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି] 19
20
ଚତ॒ସୃଭି॒-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତି ଚ॒ତ୍ଵାରି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵ ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୀଭି॑ର୍ବ୍ରାହ୍ମ॒ଣସ୍ଯ॑ ଗାଯ॒ତ୍ରୋ ହି ବ୍ରା᳚ହ୍ମ॒ଣ-ସ୍ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଗ୍ଭୀ॑ ରାଜ॒ନ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁ॑ଭୋ॒ ହି ରା॑ଜ॒ନ୍ଯୋ॑ ଯ-ଙ୍କା॒ମଯେ॑ତ॒ ଵସୀ॑ଯାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା॒ଦିତ୍ଯୁ॒ଭଯୀ॑ଭି॒ସ୍ତସ୍ଯ॒ ସମ୍ଭ॑ରେ॒-ତ୍ତେଜ॑ଶ୍ଚୈ॒ଵା-ଽସ୍ମା॑ ଇନ୍ଦ୍ରି॒ଯ-ଞ୍ଚ॑ ସ॒ମୀଚୀ॑ ଦଧାତ୍ଯଷ୍ଟା॒ଭି-ସ୍ସମ୍ଭ॑ରତ୍ଯ॒ଷ୍ଟାକ୍ଷ॑ରା ଗାଯ॒ତ୍ରୀ ଗା॑ଯ॒ତ୍ରୋ᳚ ଽଗ୍ନିର୍ଯାଵା॑ନେ॒ଵା-ଽଗ୍ନିସ୍ତଗ୍ଂ ସମ୍ଭ॑ରତି॒ ସୀଦ॑ ହୋତ॒ରିତ୍ଯା॑- -ହ ଦେ॒ଵତା॑ ଏ॒ଵାସ୍ମୈ॒ ସଗ୍ଂ ସା॑ଦଯତି॒ ନି ହୋତେତି॑ ମନୁ॒ଷ୍ଯା᳚ନ୍-ଥ୍ସଗ୍ଂ ସୀ॑ଦ॒ସ୍ଵେତି॒ ଵଯାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଜନି॑ଷ୍ଵା॒ ହି ଜେନ୍ଯୋ॒ ଅଗ୍ରେ॒ ଅହ୍ନା॒ମିତ୍ଯା॑ହ ଦେଵ ମନୁ॒ଷ୍ଯାନେ॒ଵା-ଽସ୍ମୈ॒ ସଗ୍ଂସ॑ନ୍ନା॒-ନ୍ପ୍ରଜ॑ନଯତି ॥ 20
(ଐ - ଵ ପ॒ଶୂ - ନିତି॑ - ଗୃଣାତି - ହୋତ॒ରିତି॑ - ସ॒ପ୍ତଵିଗ୍ଂ॑ଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 4)
କ୍ରୂ॒ରମି॑ଵ॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯା ଏ॒ତ-ତ୍କ॑ରୋତି॒ ଯ-ତ୍ଖନ॑ତ୍ଯ॒ପ ଉପ॑ ସୃଜ॒ତ୍ଯାପୋ॒ ଵୈ ଶା॒ନ୍ତା-ଶ୍ଶା॒ନ୍ତାଭି॑ରେ॒ଵା-ଽସ୍ଯୈ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି॒ ସ-ନ୍ତେ॑ ଵା॒ଯୁର୍ମା॑ତ॒ରିଶ୍ଵା॑ ଦଧା॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ପ୍ରା॒ଣୋ ଵୈ ଵା॒ଯୁଃ ପ୍ରା॒ଣେନୈ॒ଵାସ୍ଯୈ᳚ ପ୍ରା॒ଣଗ୍ଂ ସ-ନ୍ଦ॑ଧାତି॒ ସ-ନ୍ତେ॑ ଵା॒ଯୁରିତ୍ଯା॑ହ॒ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଵା॒ଯୁପ୍ର॑ଚ୍ଯୁତା ଦି॒ଵୋ ଵୃଷ୍ଟି॑ରୀର୍ତେ॒ ତସ୍ମୈ॑ ଚ ଦେଵି॒ ଵଷ॑ଡସ୍ତୁ॒ [ଵଷ॑ଡସ୍ତୁ, ତୁଭ୍ଯ॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒] 21
ତୁଭ୍ଯ॒ମିତ୍ଯା॑ହ॒ ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵ॑ ଋ॒ତୁଷ୍ଵେ॒ଵ ଵୃଷ୍ଟି॑-ନ୍ଦଧାତି॒ ତସ୍ମା॒-ଥ୍ସର୍ଵା॑ନୃ॒ତୂନ୍. ଵ॑ର୍​ଷତି॒ ଯ-ଦ୍ଵ॑ଷଟ୍କୁ॒ର୍ଯା-ଦ୍ଯା॒ତଯା॑ମା-ଽସ୍ଯ ଵଷଟ୍କା॒ର-ସ୍ସ୍ଯା॒ଦ୍ଯନ୍ନ ଵ॑ଷଟ୍କୁ॒ର୍ଯା-ଦ୍ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ହ॑ନ୍ଯୁ॒ର୍ଵଡିତ୍ଯା॑ହ ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ମେ॒ଵ ଵଷ॑-ଟ୍କରୋତି॒ ନାସ୍ଯ॑ ଯା॒ତଯା॑ମା ଵଷଟ୍କା॒ରୋ ଭଵ॑ତି॒ ନ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି ଘ୍ନନ୍ତି॒ ସୁଜା॑ତୋ॒ ଜ୍ଯୋତି॑ଷା ସ॒ହେତ୍ଯ॑ନୁ॒ଷ୍ଟୁଭୋପ॑ ନହ୍ଯତ୍ଯନୁ॒ଷ୍ଟୁ- [ନହ୍ଯତ୍ଯନୁ॒ଷ୍ଟୁପ୍, ସର୍ଵା॑ଣି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒] 22
-ଫ୍ସର୍ଵା॑ଣି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଖଲୁ॒ ଵା ଅ॒ଗ୍ନେଃ ପ୍ରି॒ଯା ତ॒ନୂଃ ପ୍ରି॒ଯଯୈ॒ଵୈନ॑-ନ୍ତ॒ନୁଵା॒ ପରି॑ ଦଧାତି॒ ଵେଦୁ॑କୋ॒ ଵାସୋ॑ ଭଵତି॒ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ଵାରୁ॒ଣୋ ଵା ଅ॒ଗ୍ନିରୁପ॑ନଦ୍ଧ॒ ଉଦୁ॑ ତିଷ୍ଠ ସ୍ଵଦ୍ଧ୍ଵରୋ॒ର୍ଧ୍ଵ ଊ॒ ଷୁଣ॑ ଊ॒ତଯ॒ ଇତି॑ ସାଵି॒ତ୍ରୀଭ୍ଯା॒ମୁ-ତ୍ତି॑ଷ୍ଠତି ସଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତ ଏ॒ଵାସ୍ଯୋ॒ର୍ଧ୍ଵାଂ-ଵଁ॑ରୁଣମେ॒ନିମୁ-ଥ୍ସୃ॑ଜତି॒ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ॒ ସ ଜା॒ତୋ ଗର୍ଭୋ॑ ଅସି॒ [ଗର୍ଭୋ॑ ଅସି, ରୋଦ॑ସ୍ଯୋ॒ରିତ୍ଯା॑ହେ॒ମେ] 23
ରୋଦ॑ସ୍ଯୋ॒ରିତ୍ଯା॑ହେ॒ମେ ଵୈ ରୋଦ॑ସୀ॒ ତଯୋ॑ରେ॒ଷ ଗର୍ଭୋ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନି-ସ୍ତସ୍ମା॑-ଦେ॒ଵମା॒ହାଗ୍ନେ॒ ଚାରୁ॒ର୍ଵିଭୃ॑ତ॒ ଓଷ॑ଧୀ॒ଷ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ଯ॒ଦା ହ୍ଯେ॑ତଂ-ଵିଁ॒ଭର॒ନ୍ତ୍ଯଥ॒ ଚାରୁ॑ତରୋ॒ ଭଵ॑ତି॒ ପ୍ର ମା॒ତୃଭ୍ଯୋ॒ ଅଧି॒ କନି॑କ୍ରଦ-ଦ୍ଗା॒ ଇତ୍ଯା॒ହୌଷ॑ଧଯୋ॒ ଵା ଅ॑ସ୍ଯ ମା॒ତର॒ସ୍ତାଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରଚ୍ଯା॑ଵଯତି ସ୍ଥି॒ରୋ ଭ॑ଵ ଵୀ॒ଡ୍ଵ॑ଙ୍ଗ॒ ଇତି॑ ଗର୍ଦ॒ଭ ଆ ସା॑ଦଯତି॒ [ଆ ସା॑ଦଯତି, ସ-ନ୍ନ॑ହ୍ଯତ୍ଯେ॒ଵୈନ॑-] 24
ସ-ନ୍ନ॑ହ୍ଯତ୍ଯେ॒ଵୈନ॑-ମେ॒ତଯା᳚ ସ୍ଥେ॒ମ୍ନେ ଗ॑ର୍ଦ॒ଭେନ॒ ସମ୍ଭ॑ରତି॒ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭଃ ପ॑ଶୂ॒ନା-ମ୍ଭା॑ରଭା॒ରିତ॑ମୋ ଗର୍ଦ॒ଭେନ॒ ସ-ମ୍ଭ॑ରତି॒ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭୋ-ଽପ୍ଯ॑ନାଲେ॒ଶେ-ଽତ୍ଯ॒ନ୍ଯା-ନ୍ପ॒ଶୂ-ନ୍ମେ᳚ଦ୍ଯ॒ତ୍ଯନ୍ନ॒ଗ୍ଗ୍॒ ହ୍ଯେ॑ନେନା॒-ଽର୍କଗ୍ଂ ସ॒ମ୍ଭର॑ନ୍ତି ଗର୍ଦ॒ଭେନ॒ ସମ୍ଭ॑ରତି॒ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭୋ ଦ୍ଵି॒ରେତା॒-ସ୍ସନ୍ କନି॑ଷ୍ଠ-ମ୍ପଶୂ॒ନା-ମ୍ପ୍ରଜା॑ଯତେ॒-ଽଗ୍ନିର୍​ହ୍ଯ॑ସ୍ଯ॒ ଯୋନି॑-ନ୍ନି॒ର୍ଦହ॑ତି ପ୍ର॒ଜାସୁ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଏ॒ତର୍​ହ୍ଯାରୂ॑ଢ॒- [ଏ॒ତର୍​ହ୍ଯାରୂ॑ଢଃ, ସ ଈ᳚ଶ୍ଵ॒ରଃ ପ୍ର॒ଜା-ଶ୍ଶୁ॒ଚା] 25
-ସ୍ସ ଈ᳚ଶ୍ଵ॒ରଃ ପ୍ର॒ଜା-ଶ୍ଶୁ॒ଚା ପ୍ର॒ଦହଃ॑ ଶି॒ଵୋ ଭ॑ଵ ପ୍ର॒ଜାଭ୍ଯ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ପ୍ର॒ଜାଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି॒ ମାନୁ॑ଷୀଭ୍ଯ॒ସ୍ତ୍ଵମ॑ଙ୍ଗିର॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ମାନ॒ଵ୍ଯୋ॑ ହି ପ୍ର॒ଜା ମା ଦ୍ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଅ॒ଭି ଶୂ॑ଶୁଚୋ॒ ମା-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒-ମ୍ମା ଵନ॒ସ୍ପତୀ॒ନିତ୍ଯା॑ହୈ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵୈନଂ॑-ଲୋଁ॒କେଭ୍ଯଃ॑ ଶମଯତି॒ ପ୍ରୈତୁ॑ ଵା॒ଜୀ କନି॑କ୍ରଦ॒ଦିତ୍ଯା॑ହ ଵା॒ଜୀ ହ୍ଯେ॑ଷ ନାନ॑ଦ॒-ଦ୍ରାସ॑ଭଃ॒ ପତ୍ଵେ- [ପତ୍ଵେତି, ଆ॒ହ॒ ରାସ॑ଭ॒ ଇତି॒] 26
-ତ୍ଯା॑ହ॒ ରାସ॑ଭ॒ ଇତି॒ ହ୍ଯେ॑ତମୃଷ॒ଯୋ-ଽଵ॑ଦ॒-ନ୍ଭର॑ନ୍ନ॒ଗ୍ନି-ମ୍ପୁ॑ରୀ॒ଷ୍ଯ॑ମିତ୍ଯା॑ହା॒-ଽଗ୍ନିଗ୍ଗ୍​ ହ୍ଯେ॑ଷ ଭର॑ତି॒ ମା ପା॒ଦ୍ଯାଯୁ॑ଷଃ ପୁ॒ରେତ୍ଯା॒ହା-ଽଽଯୁ॑ରେ॒ଵା-ଽସ୍ମି॑-ନ୍ଦଧାତି॒ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭ-ସ୍ସର୍ଵ॒ମାଯୁ॑ରେତି॒ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଗର୍ଦ॒ଭେ ପୁ॒ରା-ଽଽଯୁ॑ଷଃ॒ ପ୍ରମୀ॑ତେ ବିଭ୍ଯତି॒ ଵୃଷା॒-ଽଗ୍ନିଂ-ଵୃଁଷ॑ଣ॒-ମ୍ଭର॒ନ୍ନିତ୍ଯା॑ହ॒ ଵୃଷା॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ଵୃଷା॒-ଽଗ୍ନିର॒ପା-ଙ୍ଗର୍ଭଗ୍ଂ॑ - [ଵୃଷା॒-ଽଗ୍ନିର॒ପା-ଙ୍ଗର୍ଭ᳚ମ୍, ସ॒ମୁ॒ଦ୍ରିଯ॒-] 27
ସମୁ॒ଦ୍ରିଯ॒-ମିତ୍ଯା॑ହା॒-ଽପାଗ୍​ ହ୍ଯେ॑ଷ ଗର୍ଭୋ॒ ଯଦ॒ଗ୍ନିରଗ୍ନ॒ ଆ ଯା॑ହି ଵୀ॒ତଯ॒ ଇତି॒ ଵା ଇ॒ମୌ ଲୋ॒କୌ ଵ୍ଯୈ॑ତା॒ମଗ୍ନ॒ ଆ ଯା॑ହି ଵୀ॒ତଯ॒ ଇତି॒ ଯଦାହା॒ ଽନଯୋ᳚ର୍ଲୋ॒କଯୋ॒-ର୍ଵୀତ୍ଯୈ॒ ପ୍ରଚ୍ଯୁ॑ତୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଆ॒ଯତ॑ନା॒ଦଗ॑ତଃ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠାଗ୍ଂ ସ ଏ॒ତର୍​ହ୍ଯ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁ-ଞ୍ଚ॒ ଯଜ॑ମାନ-ଞ୍ଚ ଦ୍ଧ୍ଯାଯତ୍ଯୃ॒ତଗ୍ଂ ସ॒ତ୍ଯମିତ୍ଯା॑ହେ॒ଯଂ-ଵାଁ ଋ॒ତମ॒ସୌ [ ] 28
ସ॒ତ୍ଯମ॒ନଯୋ॑ରେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ ଷ୍ଠାପଯତି॒ ନା-ଽଽର୍ତି॒ମାର୍ଚ୍ଛ॑ତ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ଯୁର୍ନ ଯଜ॑ମାନୋ॒ ଵରୁ॑ଣୋ॒ ଵା ଏ॒ଷ ଯଜ॑ମାନମ॒ଭ୍ଯୈତି॒ ଯଦ॒ଗ୍ନିରୁପ॑ନଦ୍ଧ॒ ଓଷ॑ଧଯଃ॒ ପ୍ରତି॑ ଗୃହ୍ଣୀତା॒ଗ୍ନିମେ॒ତ-ମିତ୍ଯା॑ହ॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ॒ ଵ୍ଯସ୍ଯ॒ନ୍ ଵିଶ୍ଵା॒ ଅମ॑ତୀ॒ରରା॑ତୀ॒-ରିତ୍ଯା॑ହ॒ ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ ନି॒ଷୀଦ॑-ନ୍ନୋ॒ ଅପ॑ ଦୁର୍ମ॒ତିଗ୍ଂ ହ॑ନ॒ଦିତ୍ଯା॑ହ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯା॒ ଓଷ॑ଧଯଃ॒ ପ୍ରତି॑ମୋଦଦ୍ଧ୍ଵ- [ପ୍ରତି॑ମୋଦଦ୍ଧ୍ଵମ୍, ଏ॒ନ॒ମିତ୍ଯା॒ହୌଷ॑ଧଯୋ॒] 29
-ମେନ॒ମିତ୍ଯା॒ହୌଷ॑ଧଯୋ॒ ଵା ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଭା॑ଗ॒ଧେଯ॒-ନ୍ତାଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ॑ର୍ଧଯତି॒ ପୁଷ୍ପା॑ଵତୀ-ସ୍ସୁପିପ୍ପ॒ଲା ଇତ୍ଯା॑ହ॒ ତସ୍ମା॒ଦୋଷ॑ଧଯଃ॒ ଫଲ॑-ଙ୍ଗୃହ୍ଣନ୍ତ୍ଯ॒ ଯଂ-ଵୋଁ॒ ଗର୍ଭ॑ ଋ॒ତ୍ଵିଯଃ॑ ପ୍ର॒ତ୍ନଗ୍ଂ ସ॒ଧସ୍ଥ॒ମା-ଽସ॑ଦ॒ଦିତ୍ଯା॑ହ॒ ଯାଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵୈନ॑-ମ୍ପ୍ରଚ୍ଯା॒ଵଯ॑ତି॒ ତାସ୍ଵେ॒ଵୈନ॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି॒ ଦ୍ଵାଭ୍ଯା॑ମୁ॒ପାଵ॑ହରତି॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥ 30 ॥
(ଅ॒ସ୍ତ୍ଵ॒ - ନୁ॒ଷ୍ଟୁ - ବ॑ସି - ସାଦଯ॒ତ୍ଯା - ରୂ॑ଢଃ॒-ପତ୍ଵେତି॒-ଗର୍ଭ॑-ମ॒ସୌ - ମୋ॑ଦଦ୍ଧ୍ଵଂ॒ - ଦ୍ଵିଚ॑ତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 5)
ଵା॒ରୁ॒ଣୋ ଵା ଅ॒ଗ୍ନିରୁପ॑ନଦ୍ଧୋ॒ ଵି ପାଜ॒ସେତି॒ ଵିସ୍ରଗ୍ଂ॑ସଯତି ସଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତ ଏ॒ଵାସ୍ଯ॒ ଵିଷୂ॑ଚୀଂ-ଵଁରୁଣମେ॒ନିଂ-ଵିଁସୃ॑ଜତ୍ଯ॒ପ ଉପ॑ ସୃଜ॒ତ୍ଯାପୋ॒ ଵୈ ଶା॒ନ୍ତା-ଶ୍ଶା॒ନ୍ତାଭି॑ରେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି ତି॒ସୃଭି॒ରୁପ॑ ସୃଜତି ତ୍ରି॒ଵୃଦ୍ଵା ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଯାଵା॑ନେ॒ଵା-ଗ୍ନିସ୍ତସ୍ଯ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି ମି॒ତ୍ର-ସ୍ସ॒ଗ୍ଂ॒ସୃଜ୍ଯ॑ ପୃଥି॒ଵୀମିତ୍ଯା॑ହ ମି॒ତ୍ରୋ ଵୈ ଶି॒ଵୋ ଦେ॒ଵାନା॒-ନ୍ତେନୈ॒ଵୈ- [ଦେ॒ଵାନା॒-ନ୍ତେନୈ॒ଵ, ଏ॒ନ॒ଗ୍ଂ॒ ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜତି॒] 31
-ନ॒ଗ୍ଂ॒ ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜତି॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ॒ ଯଦ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣା॒-ମ୍ପାତ୍ରା॑ଣା-ଙ୍କ॒ପାଲୈ᳚-ସ୍ସଗ୍ଂସୃ॒ଜେ-ଦ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଣି॒ ପାତ୍ରା॑ଣି ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯେଦର୍ମକପା॒ଲୈ-ସ୍ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜତ୍ଯେ॒ତାନି॒ ଵା ଅ॑ନୁପଜୀଵନୀ॒ଯାନି॒ ତାନ୍ଯେ॒ଵ ଶୁ॒ଚା-ଽର୍ପ॑ଯତି॒ ଶର୍କ॑ରାଭି॒-ସ୍ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜତି॒ ଧୃତ୍ଯା॒ ଅଥୋ॑ ଶ॒ନ୍ତ୍ଵାଯା॑ ଜଲୋ॒ମୈ-ସ୍ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜତ୍ଯେ॒ଷା ଵା ଅ॒ଗ୍ନେଃ ପ୍ରି॒ଯା ତ॒ନୂର୍ଯଦ॒ଜା ପ୍ରି॒ଯଯୈ॒ଵୈନ॑-ନ୍ତ॒ନୁଵା॒ ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜ॒ତ୍ଯଥୋ॒ ତେଜ॑ସା କୃଷ୍ଣାଜି॒ନସ୍ଯ॒ ଲୋମ॑ଭି॒-ସ୍ସଗ୍ଂ - [ଲୋମ॑ଭି॒-ସ୍ସମ୍, ସୃ॒ଜ॒ତି॒ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ] 32
ସୃ॑ଜତି ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ କୃ॑ଷ୍ଣାଜି॒ନଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞେନୈ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜତି ରୁ॒ଦ୍ରା-ସ୍ସ॒ଭୃତ୍ଯ॑ ପୃଥି॒ଵୀମିତ୍ଯା॑ହୈ॒ତା ଵା ଏ॒ତ-ନ୍ଦେ॒ଵତା॒ ଅଗ୍ରେ॒ ସମ॑ଭର॒-ନ୍ତାଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସମ୍ଭ॑ରତି ମ॒ଖସ୍ଯ॒ ଶିରୋ॒-ଽସୀତ୍ଯା॑ହ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ମ॒ଖସ୍ତସ୍ଯୈ॒ତ-ଚ୍ଛିରୋ॒ ଯଦୁ॒ଖା ତସ୍ମା॑ଦେ॒ଵମା॑ହ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ ପ॒ଦେ ସ୍ଥ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ହ୍ଯେ॑ତେ [ ] 33
ପ॒ଦେ ଅଥୋ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ॒ ପ୍ରା-ଽନ୍ଯାଭି॒-ର୍ଯଚ୍ଛ॒ତ୍ଯନ୍ଵ॒ନ୍ଯୈ-ର୍ମ॑ନ୍ତ୍ରଯତେ ମିଥୁନ॒ତ୍ଵାଯ॒ ତ୍ର୍ଯୁ॑ଦ୍ଧି-ଙ୍କରୋତି॒ ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କା ଏ॒ଷାଂ-ଲୋଁ॒କାନା॒ମାପ୍ତ୍ଯୈ॒ ଛନ୍ଦୋ॑ଭିଃ କରୋତି ଵୀ॒ର୍ଯଂ॑-ଵୈଁ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ଵୀ॒ର୍ଯେ॑ଣୈ॒ଵୈନା᳚-ଙ୍କରୋତି॒ ଯଜୁ॑ଷା॒ ବିଲ॑-ଙ୍କରୋତି॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯା॒ ଇଯ॑ତୀ-ଙ୍କରୋତି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିନା ଯଜ୍ଞମୁ॒ଖେନ॒ ସମ୍ମି॑ତା-ନ୍ଦ୍ଵିସ୍ତ॒ନା-ଙ୍କ॑ରୋତି॒ ଯାଵା॑ପୃଥି॒ଵ୍ଯୋର୍ଦୋହା॑ଯ॒ ଚତୁଃ॑ସ୍ତନା-ଙ୍କରୋତି ପଶୂ॒ନା-ନ୍ଦୋହା॑ଯା॒ଷ୍ଟାସ୍ତ॑ନା-ଙ୍କରୋତି॒ ଛନ୍ଦ॑ସା॒-ନ୍ଦୋହା॑ଯ॒ ନଵା᳚ଶ୍ରି-ମଭି॒ଚର॑ତଃ କୁର୍ଯା-ତ୍ତ୍ରି॒ଵୃତ॑ମେ॒ଵ ଵଜ୍ରଗ୍ଂ॑ ସ॒ମ୍ଭୃତ୍ଯ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯାଯ॒ ପ୍ରହ॑ରତି॒ ସ୍ତୃତ୍ଯୈ॑ କୃ॒ତ୍ଵାଯ॒ ସା ମ॒ହୀମୁ॒ଖାମିତି॒ ନି ଦ॑ଧାତି ଦେ॒ଵତା᳚ସ୍ଵେ॒ଵୈନା॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ॥ 34 ॥
(ତେନୈ॒ଵ - ଲୋମ॑ଭି॒-ସ୍ସ - ମେ॒ତେ - ଅ॑ଭି॒ଚର॑ତ॒ - ଏକ॑ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 6)
ସ॒ପ୍ତଭି॑ର୍ଧୂପଯତି ସ॒ପ୍ତ ଵୈ ଶୀ॑ର୍​ଷ॒ଣ୍ଯାଃ᳚ ପ୍ରା॒ଣା-ଶ୍ଶିର॑ ଏ॒ତ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॒ ଯଦୁ॒ଖା ଶୀ॒ର୍॒ଷନ୍ନେ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ ପ୍ରା॒ଣା-ନ୍ଦ॑ଧାତି॒ ତସ୍ମା᳚-ଥ୍ସ॒ପ୍ତ ଶୀ॒ର୍॒ଷ-ନ୍ପ୍ରା॒ଣା ଅ॑ଶ୍ଵଶ॒କେନ॑ ଧୂପଯତି ପ୍ରାଜାପ॒ତ୍ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵଃ॑ ସଯୋନି॒ତ୍ଵାଯା-ଦି॑ତି॒ସ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହେ॒ଯଂ-ଵାଁ ଅଦି॑ତି॒ରଦି॑ତ୍ଯୈ॒ଵାଦି॑ତ୍ଯା-ଙ୍ଖନତ୍ଯ॒ସ୍ଯା ଅକ୍ରୂ॑ରଙ୍କାରାଯ॒ ନ ହି ସ୍ଵ-ସ୍ସ୍ଵଗ୍ଂ ହି॒ନସ୍ତି॑ ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ତ୍ଵା॒ ପତ୍ନୀ॒ରିତ୍ଯା॑ହ ଦେ॒ଵାନାଂ॒- [ଦେ॒ଵାନା᳚ମ୍, ଵା ଏ॒ତା-ମ୍ପତ୍ନ॒ଯୋ-ଽଗ୍ରେ॑-ଽ] 35
-ଁଵା ଏ॒ତା-ମ୍ପତ୍ନ॒ଯୋ-ଽଗ୍ରେ॑-ଽ-କୁର୍ଵ॒-ନ୍ତାଭି॑ରେ॒ଵୈନା᳚-ନ୍ଦଧାତି ଧି॒ଷଣା॒ସ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ଵି॒ଦ୍ଯା ଵୈ ଧି॒ଷଣା॑ ଵି॒ଦ୍ଯାଭି॑-ରେ॒ଵୈନା॑-ମ॒ଭୀନ୍ଧେ॒ ଗ୍ନାସ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଵୈ ଗ୍ନା ଶ୍ଛନ୍ଦୋ॑ଭି-ରେ॒ଵୈନାଗ୍॑ ଶ୍ରପଯତି॒ ଵରୂ᳚ତ୍ରଯ॒ସ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ॒ ହୋତ୍ରା॒ ଵୈ ଵରୂ᳚ତ୍ରଯୋ॒ ହୋତ୍ରା॑ଭିରେ॒ଵୈନା᳚-ମ୍ପଚତି॒ ଜନ॑ଯ॒ସ୍ତ୍ଵେତ୍ଯା॑ହ ଦେ॒ଵାନାଂ॒-ଵୈଁ ପତ୍ନୀ॒- [ପତ୍ନୀଃ᳚, ଜନ॑ଯ॒ସ୍ତାଭି॑-] 36
-ର୍ଜନ॑ଯ॒ସ୍ତାଭି॑-ରେ॒ଵୈନା᳚-ମ୍ପଚତି ଷ॒ଡ୍ଭିଃ ପ॑ଚତି॒ ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵ॑ ଋ॒ତୁଭି॑ରେ॒ଵୈନା᳚-ମ୍ପଚତି॒ ଦ୍ଵିଃ ପଚ॒ନ୍ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ॒ ତସ୍ମା॒-ଦ୍ଦ୍ଵି-ସ୍ସଂ॑​ଵଁଥ୍ସ॒ରସ୍ଯ॑ ସ॒ସ୍ଯ-ମ୍ପ॑ଚ୍ଯତେ ଵାରୁ॒ଣ୍ଯୁ॑ଖା-ଽଭୀଦ୍ଧା॑ ମୈ॒ତ୍ରିଯୋପୈ॑ତି॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ॑ ଦେ॒ଵସ୍ତ୍ଵା॑ ସଵି॒ତୋ-ଦ୍ଵ॑ପ॒ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ ସଵି॒ତୃପ୍ର॑ସୂତ ଏ॒ଵୈନା॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଦେ॒ଵତା॑ଭି॒ରୁ-ଦ୍ଵ॑ପ॒ତ୍ଯପ॑ଦ୍ଯମାନା ପୃଥି॒ଵ୍ଯାଶା॒ ଦିଶ॒ ଆ ପୃ॒ଣେ- [ଆ ପୃ॒ଣ, ଇତ୍ଯା॑ହ॒] 37
-ତ୍ଯା॑ହ॒ ତସ୍ମା॑ଦ॒ଗ୍ନି-ସ୍ସର୍ଵା॒ ଦିଶୋ-ଽନୁ॒ ଵିଭା॒ତ୍ଯୁତ୍ତି॑ଷ୍ଠ ବୃହ॒ତୀ ଭ॑ଵୋ॒ର୍ଧ୍ଵା ତି॑ଷ୍ଠ ଧ୍ରୁ॒ଵା ତ୍ଵମିତ୍ଯା॑ହ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅସୁ॒ର୍ଯ॑-ମ୍ପାତ୍ର॒ମନା᳚ଚ୍ଛୃଣ୍ଣ॒ମା-ଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି ଦେଵ॒ତ୍ରା-ଽକ॑ରଜକ୍ଷୀ॒ରେଣା-ଽଽଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି ପର॒ମଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍ପଯୋ॒ ଯଦ॑ଜକ୍ଷୀ॒ର-ମ୍ପ॑ର॒ମେଣୈ॒ଵୈନା॒-ମ୍ପଯ॒ସା-ଽଽଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି॒ ଯଜୁ॑ଷା॒ ଵ୍ଯାଵୃ॑ତ୍ତ୍ଯୈ॒ ଛନ୍ଦୋ॑ଭି॒ରା ଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି॒ ଛନ୍ଦୋ॑ଭି॒ର୍ଵା ଏ॒ଷା କ୍ରି॑ଯତେ॒ ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵ ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ସ୍ଯା ଚ୍ଛୃ॑ଣତ୍ତି ॥ 38 ॥
(ଆ॒ହ॒ ଦେ॒ଵାନାଂ॒ - ଁଵୈ ପତ୍ନୀଃ᳚ - ପୃଣୈ॒ - ଷା - ଷଟ୍ ଚ॑) (ଅ. 7)
ଏକ॑ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯା॒ ମାଷୈଃ᳚ ପୁରୁଷଶୀ॒ର୍॒ଷ-ମଚ୍ଛୈ᳚ତ୍ଯମେ॒ଦ୍ଧ୍ଯା ଵୈ ମାଷା॑ ଅମେ॒ଦ୍ଧ୍ଯ-ମ୍ପୁ॑ରୁଷଶୀ॒ର୍॒ଷ-ମ॑ମେ॒ଦ୍ଧ୍ଯୈରେ॒ଵା-ସ୍ଯା॑-ମେ॒ଦ୍ଧ୍ଯ-ନ୍ନି॑ରଵ॒ଦାଯ॒ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॑-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା ଽଽହ॑ର॒ତ୍ଯେକ॑ଵିଗ୍ଂଶତି-ର୍ଭଵନ୍ତ୍ଯେକଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶୋ ଵୈ ପୁରୁ॑ଷଃ॒ ପୁରୁ॑ଷ॒ସ୍ଯା-ଽଽପ୍ତ୍ଯୈ॒ ଵ୍ଯୃ॑ଦ୍ଧଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ତ-ତ୍ପ୍ରା॒ଣୈର॑ମେ॒ଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଯଁ-ତ୍ପୁ॑ରୁଷଶୀ॒ର୍॒ଷଗ୍ଂ ସ॑ପ୍ତ॒ଧା ଵିତୃ॑ଣ୍ଣାଂ-ଵଁଲ୍ମୀକଵ॒ପା-ମ୍ପ୍ରତି॒ ନି ଦ॑ଧାତି ସ॒ପ୍ତ ଵୈ ଶୀ॑ର୍​ଷ॒ଣ୍ଯାଃ᳚ ପ୍ରା॒ଣାଃ ପ୍ରା॒ଣୈରେ॒ଵୈନ॒-ଥ୍ସମ॑ର୍ଧଯତି ମେଦ୍ଧ୍ଯ॒ତ୍ଵାଯ॒ ଯାଵ॑ନ୍ତୋ॒ [ଯାଵ॑ନ୍ତଃ, ଵୈ ମୃ॒ତ୍ଯୁବ॑ନ୍ଧଵ॒-] 39
ଵୈ ମୃ॒ତ୍ଯୁବ॑ନ୍ଧଵ॒-ସ୍ତେଷାଂ᳚-ଯଁ॒ମ ଆଧି॑ପତ୍ଯ॒-ମ୍ପରୀ॑ଯାଯ ଯମଗା॒ଥାଭିଃ॒ ପରି॑ଗାଯତି ଯ॒ମାଦେ॒ଵୈନ॑-ଦ୍ଵୃଙ୍କ୍ତେ ତି॒ସୃଭିଃ॒ ପରି॑ଗାଯତି॒ ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କା ଏ॒ଭ୍ଯ ଏ॒ଵୈନ॑ଲ୍ଲୋ॒କେଭ୍ଯୋ॑ ଵୃଙ୍କ୍ତେ॒ ତସ୍ମା॒-ଦ୍ଗାଯ॑ତେ॒ ନ ଦେଯ॒-ଙ୍ଗାଥା॒ ହି ତ-ଦ୍ଵୃ॒ଙ୍କ୍ତେ᳚ ଽଗ୍ନିଭ୍ଯଃ॑ ପ॒ଶୂନା ଲ॑ଭତେ॒ କାମା॒ ଵା ଅ॒ଗ୍ନଯଃ॒ କାମା॑ନେ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ଯ-ତ୍ପ॒ଶୂ-ନ୍ନା-ଽଽଲଭେ॒ତା-ଽନ॑ଵରୁଦ୍ଧା ଅସ୍ଯ [ ] 40
ପ॒ଶଵଃ॑ ସ୍ଯୁ॒ର୍ଯ-ତ୍ପର୍ଯ॑ଗ୍ନିକୃତାନୁ-ଥ୍ସୃ॒ଜେ-ଦ୍ଯ॑ଜ୍ଞଵେଶ॒ସ-ଙ୍କୁ॑ର୍ଯା॒-ଦ୍ଯ-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍॑ସ୍ଥା॒ପଯେ᳚-ଦ୍ଯା॒ତଯା॑ମାନି ଶୀ॒ର୍॒ଷାଣି॑ ସ୍ଯୁ॒ର୍ଯ-ତ୍ପ॒ଶୂନା॒ଲଭ॑ତେ॒ ତେନୈ॒ଵ ପ॒ଶୂନଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ଯ-ତ୍ପର୍ଯ॑ଗ୍ନିକୃତାନୁ-ଥ୍ସୃ॒ଜତି॑ ଶୀ॒ର୍​ଷ୍ଣା-ମଯା॑ତଯାମତ୍ଵାଯ ପ୍ରାଜାପ॒ତ୍ଯେନ॒ ସଗ୍ଗ୍​ ସ୍ଥା॑ପଯତି ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିର୍ଯ॒ଜ୍ଞ ଏ॒ଵ ଯ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ସୃଜତ॒ ସ ରି॑ରିଚା॒ନୋ॑-ଽମନ୍ଯତ॒ ସ ଏ॒ତା ଆ॒ପ୍ରୀର॑ପଶ୍ଯ॒-ତ୍ତାଭି॒ର୍ଵୈ ସ ମୁ॑ଖ॒ତ [ସ ମୁ॑ଖ॒ତଃ, ଆ॒ତ୍ମାନ॒ମା ଽପ୍ରୀ॑ଣୀତ॒] 41
ଆ॒ତ୍ମାନ॒ମା ଽପ୍ରୀ॑ଣୀତ॒ ଯଦେ॒ତା ଆ॒ପ୍ରିଯୋ॒ ଭଵ॑ନ୍ତି ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵୈ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ର୍ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵୈତାଭି॑ର୍ମୁଖ॒ତ ଆ ପ୍ରୀ॑ଣା॒ତ୍ଯ-ପ॑ରିମିତଛନ୍ଦସୋ ଭଵ॒ନ୍ତ୍ଯପ॑ରିମିତଃ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒ରାପ୍ତ୍ଯା॑ ଊନାତିରି॒କ୍ତା ମି॑ଥୁ॒ନାଃ ପ୍ରଜା᳚ତ୍ଯୈ ଲୋମ॒ଶଂ-ଵୈଁ ନାମୈ॒ତଚ୍ଛନ୍ଦଃ॑ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେଃ ପ॒ଶଵୋ॑ ଲୋମ॒ଶାଃ ପ॒ଶୂନେ॒ଵା-ଽଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ସର୍ଵା॑ଣି॒ ଵା ଏ॒ତା ରୂ॒ପାଣି॒ ସର୍ଵା॑ଣି ରୂ॒ପାଣ୍ଯ॒ଗ୍ନୌ ଚିତ୍ଯେ᳚ କ୍ରିଯନ୍ତେ॒ ତସ୍ମା॑ଦେ॒ତା ଅ॒ଗ୍ନେଶ୍ଚିତ୍ଯ॑ସ୍ଯ [ଅ॒ଗ୍ନେଶ୍ଚିତ୍ଯ॑ସ୍ଯ, ଭ॒ଵ॒ନ୍ତ୍ଯେକ॑ଵିଗ୍ଂ ଶତିଗ୍ଂ] 42
ଭଵ॒ନ୍ତ୍ଯେକ॑ଵିଗ୍ଂ ଶତିଗ୍ଂ ସାମିଧେ॒ନୀରନ୍ଵା॑ହ॒ ରୁଗ୍ଵା ଏ॑କଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶୋ ରୁଚ॑ମେ॒ଵ ଗ॑ଚ୍ଛ॒ତ୍ଯଥୋ᳚ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠାମେ॒ଵ ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠା ହ୍ଯେ॑କଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶ-ଶ୍ଚତୁ॑ର୍ଵିଗ୍ଂଶତି॒ମନ୍ଵା॑ହ॒ ଚତୁ॑ର୍ଵିଗ୍ଂଶତିରର୍ଧମା॒ସା-ସ୍ସଂ॑​ଵଁଥ୍ସ॒ର-ସ୍ସଂ॑​ଵଁଥ୍ସ॒ରୋ᳚-ଽଗ୍ନିର୍ଵୈ᳚ଶ୍ଵାନ॒ର-ସ୍ସା॒କ୍ଷାଦେ॒ଵ ଵୈ᳚ଶ୍ଵାନ॒ରମଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ପରା॑ଚୀ॒ରନ୍ଵା॑ହ॒ ପରା॑ଙିଵ॒ ହି ସୁ॑ଵ॒ର୍ଗୋ ଲୋ॒କ-ସ୍ସମା᳚ସ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନ ଋ॒ତଵୋ॑ ଵର୍ଧଯ॒ନ୍ତ୍ଵିତ୍ଯା॑ହ॒ ସମା॑ଭିରେ॒ଵା-ଽଗ୍ନିଂ-ଵଁ॑ର୍ଧଯ- [-ଽଗ୍ନିଂ-ଵଁ॑ର୍ଧଯତି, ଋ॒ତୁଭିଃ॑ ସଂ​ଵଁଥ୍ସ॒ରଂ-ଵିଁଶ୍ଵା॒] 43
-ତ୍ଯୃ॒ତୁଭିଃ॑ ସଂ​ଵଁଥ୍ସ॒ରଂ-ଵିଁଶ୍ଵା॒ ଆ ଭା॑ହି ପ୍ର॒ଦିଶଃ॑ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଇତ୍ଯା॑ହ॒ ତସ୍ମା॑ଦ॒ଗ୍ନି-ସ୍ସର୍ଵା॒ ଦିଶୋ-ଽନୁ॒ ଵିଭା॑ତି॒ ପ୍ରତ୍ଯୌ॑ହତାମ॒ଶ୍ଵିନା॑ ମୃ॒ତ୍ଯୁମ॑ସ୍ମା॒ଦିତ୍ଯା॑ହ ମୃ॒ତ୍ଯୁମେ॒ଵା-ଽସ୍ମା॒ଦପ॑ ନୁଦ॒ତ୍ଯୁଦ୍ଵ॒ଯ-ନ୍ତମ॑ସ॒ସ୍ପରୀତ୍ଯା॑ହ ପା॒ପ୍ମା ଵୈ ତମଃ॑ ପା॒ପ୍ମାନ॑ମେ॒ଵାସ୍ମା॒ଦପ॑ ହ॒ନ୍ତ୍ଯଗ॑ନ୍ମ॒ ଜ୍ଯୋତି॑ରୁତ୍ତ॒ମ-ମିତ୍ଯା॑ହା॒-ଽସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ଯୋ ଜ୍ଯୋତି॑ରୁତ୍ତ॒ମ-ମା॑ଦି॒ତ୍ଯସ୍ଯୈ॒ଵ ସାଯୁ॑ଜ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି॒ ନ ସଂ॑​ଵଁଥ୍ସ॒ରସ୍ତି॑ଷ୍ଠତି॒ ନାସ୍ଯ॒ ଶ୍ରୀସ୍ତି॑ଷ୍ଠତି॒ ଯସ୍ଯୈ॒ତାଃ କ୍ରି॒ଯନ୍ତେ॒ ଜ୍ଯୋତି॑ଷ୍ମତୀ-ମୁତ୍ତ॒ମାମନ୍ଵା॑ହ॒ ଜ୍ଯୋତି॑ରେ॒ଵାସ୍ମା॑ ଉ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦ୍ଦଧାତି ସୁଵ॒ର୍ଗସ୍ଯ॑ ଲୋ॒କସ୍ଯାନୁ॑ଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ॥ 44 ॥
(ଯାଵ॑ନ୍ତୋ - ଽସ୍ଯ - ମୁଖ॒ତ - ଶ୍ଚିତ୍ଯ॑ସ୍ଯ - ଵର୍ଧଯ - ତ୍ଯାଦି॒ତ୍ଯୋ᳚ - ଽଷ୍ଟାଵିଗ୍ଂ॑ଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 8)
ଷ॒ଡ୍ଭିର୍ଦୀ᳚କ୍ଷଯତି॒ ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵ॑ ଋ॒ତୁଭି॑ରେ॒ଵୈନ॑-ନ୍ଦୀକ୍ଷଯତି ସ॒ପ୍ତଭି॑ର୍ଦୀକ୍ଷଯତି ସ॒ପ୍ତ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି॒ ଛନ୍ଦୋ॑ଭିରେ॒ଵୈନ॑-ନ୍ଦୀକ୍ଷଯତି॒ ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ନେ॒ତୁରିତ୍ଯ॑-ନୁ॒ଷ୍ଟୁଭୋ᳚ତ୍ତ॒ମଯା॑ ଜୁହୋତି॒ ଵାଗ୍ଵା ଅ॑ନୁ॒ଷ୍ଟୁ-ପ୍ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପ୍ରା॒ଣାନାଂ॒-ଵାଁଗୁ॑ତ୍ତ॒ମୈ- କ॑ସ୍ମାଦ॒କ୍ଷରା॒ଦନା᳚ପ୍ତ-ମ୍ପ୍ରଥ॒ମ-ମ୍ପ॒ଦ-ନ୍ତସ୍ମା॒-ଦ୍ଯ-ଦ୍ଵା॒ଚୋ-ଽନା᳚ପ୍ତ॒-ନ୍ତନ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯା॑ ଉପ॑ ଜୀଵନ୍ତି ପୂ॒ର୍ଣଯା॑ ଜୁହୋତି ପୂ॒ର୍ଣ ଇ॑ଵ॒ ହି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ [ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ, ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒ରାପତ୍ଯୈ॒] 45
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒ରାପ୍ତ୍ଯୈ॒ ନ୍ଯୂ॑ନଯା ଜୁହୋତି॒ ନ୍ଯୂ॑ନା॒ଦ୍ଧି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ୍ର॒ଜା ଅସୃ॑ଜତ ପ୍ର॒ଜାନା॒ଗ୍ଂ॒ ସୃଷ୍ଟ୍ଯୈ॒ ଯଦ॒ର୍ଚିଷି॑ ପ୍ରଵୃ॒ଞ୍ଜ୍ଯା-ଦ୍ଭୂ॒ତମଵ॑ ରୁନ୍ଧୀତ॒ ଯଦଙ୍ଗା॑ରେଷୁ ଭଵି॒ଷ୍ଯଦଙ୍ଗା॑ରେଷୁ॒ ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି ଭଵି॒ଷ୍ଯ ଦେ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ ଭଵି॒ଷ୍ଯଦ୍ଧି ଭୂଯୋ॑ ଭୂ॒ତା-ଦ୍ଦ୍ଵାଭ୍ଯା॒-ମ୍ପ୍ରଵୃ॑ଣକ୍ତି ଦ୍ଵି॒ପା-ଦ୍ଯଜ॑ମାନଃ॒ ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠିତ୍ଯୈ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ଵା ଏ॒ଷା ଯଜୁ॑ଷା॒ ସମ୍ଭୃ॑ତା॒ ଯଦୁ॒ଖା ସା ଯଦ୍ଭିଦ୍ଯେ॒ତା-ଽଽର୍ତି॒ମାର୍ଚ୍ଛେ॒- [-ଽଽର୍ତି॒ମାର୍ଚ୍ଛେ᳚ତ୍, ଯଜ॑ମାନୋ] 46
-ଦ୍ଯଜ॑ମାନୋ ହ॒ନ୍ଯେତା᳚-ଽସ୍ଯ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ମିତ୍ରୈ॒ତାମୁ॒ଖା-ନ୍ତ॒ପେତ୍ଯା॑ହ॒ ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵୈ ମି॒ତ୍ରୋ ବ୍ରହ୍ମ॑ନ୍ନେ॒ଵୈନା॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଷ୍ଠାପଯତି॒ ନା-ଽଽର୍ତି॒ମାର୍ଚ୍ଛ॑ତି॒ ଯଜ॑ମାନୋ॒ ନାସ୍ଯ॑ ଯ॒ଜ୍ଞୋ ହ॑ନ୍ଯତେ॒ ଯଦି॒ ଭିଦ୍ଯେ॑ତ॒ ତୈରେ॒ଵ କ॒ପାଲୈ॒-ସ୍ସଗ୍ଂ ସୃ॑ଜେ॒-ଥ୍ସୈଵ ତତଃ॒ ପ୍ରାଯ॑ଶ୍ଚିତ୍ତି॒ର୍ଯୋ ଗ॒ତଶ୍ରୀ॒-ସ୍ସ୍ଯାନ୍ମ॑ଥି॒ତ୍ଵା ତସ୍ଯାଵ॑ ଦଦ୍ଧ୍ଯା-ଦ୍ଭୂ॒ତୋ ଵା ଏ॒ଷ ସ ସ୍ଵା- [ଏ॒ଷ ସ ସ୍ଵାମ୍, ଦେ॒ଵତା॒ମୁପୈ॑ତି॒] 47
-ନ୍ଦେ॒ଵତା॒ମୁପୈ॑ତି॒ ଯୋ ଭୂତି॑କାମ॒-ସ୍ସ୍ଯାଦ୍ଯ ଉ॒ଖାଯୈ॑ ସ॒ମ୍ଭଵେ॒-ଥ୍ସ ଏ॒ଵ ତସ୍ଯ॑ ସ୍ଯା॒ଦତୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ସ॒ମ୍ଭଵ॑ତ୍ଯେ॒ଷ ଵୈ ସ୍ଵ॑ଯ॒ମ୍ଭୂର୍ନାମ॒ ଭଵ॑ତ୍ଯେ॒ଵ ଯ-ଙ୍କା॒ମଯେ॑ତ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯମସ୍ମୈ ଜନଯେଯ॒ମିତ୍ଯ॒-ନ୍ଯତ॒ସ୍ତସ୍ଯା॒-ଽଽହୃତ୍ଯା-ଽଵ॑ ଦଦ୍ଧ୍ଯା-ଥ୍ସା॒କ୍ଷାଦେ॒ଵାସ୍ମୈ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯ-ଞ୍ଜନଯତ୍ଯମ୍ବ॒ରୀଷା॒ଦନ୍ନ॑ କାମ॒ସ୍ଯାଵ॑ ଦଦ୍ଧ୍ଯାଦମ୍ବ॒ରୀଷେ॒ ଵା ଅନ୍ନ॑-ମ୍ଭ୍ରିଯତେ॒ ସଯୋ᳚ନ୍ଯେ॒ଵାନ୍ନ॒- [ସଯୋ᳚ନ୍ଯେ॒ଵାନ୍ନ᳚ମ୍, ଅଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒] 48
-ମଵ॑ ରୁନ୍ଧେ॒ ମୁଞ୍ଜା॒ନଵ॑ ଦଧା॒ତ୍ଯୂର୍ଗ୍ଵୈ ମୁଞ୍ଜା॒ ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵାସ୍ମା॒ ଅପି॑ ଦଧାତ୍ଯ॒ଗ୍ନିର୍ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॒ ନିଲା॑ଯତ॒ ସ କ୍ରୁ॑ମୁ॒କ-ମ୍ପ୍ରା-ଽଵି॑ଶ-ତ୍କ୍ରୁମୁ॒କମଵ॑ ଦଧାତି॒ ଯଦେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ତତ୍ର॒ ନ୍ଯ॑କ୍ତ॒-ନ୍ତ ଦେ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧ॒ ଆଜ୍ଯେ॑ନ॒ ସଂ-ଯୌଁ᳚ତ୍ଯେ॒ତଦ୍ଵା ଅ॒ଗ୍ନେଃ ପ୍ରି॒ଯ-ନ୍ଧାମ॒ ଯଦାଜ୍ଯ॑-ମ୍ପ୍ରି॒ଯେଣୈ॒ଵୈନ॒-ନ୍ଧାମ୍ନା॒ ସମ॑ର୍ଧଯ॒ତ୍ଯଥୋ॒ ତେଜ॑ସା॒ [ତେଜ॑ସା, ଵୈ କ॑କନ୍ତୀ॒ମା ଦ॑ଧାତି॒] 49
ଵୈ କ॑ଙ୍କତୀ॒ମା ଦ॑ଧାତି॒ ଭା ଏ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ ଶମୀ॒ମଯୀ॒ମା ଦ॑ଧାତି॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ॒ ସୀଦ॒ ତ୍ଵ-ମ୍ମା॒ତୁର॒ସ୍ଯା ଉ॒ପସ୍ଥ॒ ଇତି॑ ତି॒ସୃଭି॑ର୍ଜା॒ତମୁପ॑ ତିଷ୍ଠତେ॒ ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କା ଏ॒ଷ୍ଵେ॑ଵ ଲୋ॒କେଷ୍ଵା॒ଵିଦ॑-ଙ୍ଗଚ୍ଛ॒ତ୍ଯଥୋ᳚ ପ୍ରା॒ଣାନେ॒ଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧ॑ତ୍ତେ ॥ 50 ॥
( ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି--ର୍ ଋଚ୍ଛେ॒ଥ୍ - ସ୍ଵା - ମେ॒ଵାନ୍ନଂ॒ - ତେଜ॑ସା॒ - ଚତୁ॑ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 9)
ନ ହ॑ ସ୍ମ॒ ଵୈ ପୁ॒ରା-ଽଗ୍ନିରପ॑ରଶୁଵୃକ୍ଣ-ନ୍ଦହତି॒ ତଦ॑ସ୍ମୈ ପ୍ରଯୋ॒ଗ ଏ॒ଵର୍​ଷି॑ରସ୍ଵଦଯ॒-ଦ୍ଯଦ॑ଗ୍ନେ॒ ଯାନି॒ କାନି॒ ଚେତି॑ ସ॒ମିଧ॒ମା ଦ॑ଧା॒ତ୍ଯପ॑ରଶୁଵୃକ୍ଣ-ମେ॒ଵାସ୍ମୈ᳚ ସ୍ଵଦଯତି॒ ସର୍ଵ॑ମସ୍ମୈ ସ୍ଵଦତେ॒ ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦୌଦୁ॑ମ୍ବରୀ॒ମା ଦ॑ଧା॒ତ୍ଯୂର୍ଗ୍ଵା ଉ॑ଦୁ॒ମ୍ବର॒ ଊର୍ଜ॑ମେ॒ଵାସ୍ମା॒ ଅପି॑ ଦଧାତି ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିର॒ଗ୍ନି-ମ॑ସୃଜତ॒ ତଗ୍ଂ ସୃ॒ଷ୍ଟଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍॑- [ସୃ॒ଷ୍ଟଗ୍ଂ ରକ୍ଷାଗ୍ଂ॑ସି, ଅ॒ଜି॒ଘା॒ଗ୍ଂ॒ସ॒ନ୍​ଥ୍ସ ଏ॒ତ-] 51
-ସ୍ଯଜିଘାଗ୍ଂସ॒ନ୍​ଥ୍ସ ଏ॒ତ-ଦ୍ରା᳚କ୍ଷୋ॒ଘ୍ନମ॑ପଶ୍ଯ॒-ତ୍ତେନ॒ ଵୈ ସରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯପା॑-ଽହତ॒ ଯ-ଦ୍ରା᳚କ୍ଷୋ॒ଘ୍ନ-ମ୍ଭଵ॑ତ୍ଯ॒ଗ୍ନେରେ॒ଵ ତେନ॑ ଜା॒ତା-ଦ୍ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯପ॑ ହ॒ନ୍ତ୍ଯାଶ୍ଵ॑ତ୍ଥୀ॒ମା ଦ॑ଧାତ୍ଯଶ୍ଵ॒ତ୍ଥୋ ଵୈ ଵନ॒ସ୍ପତୀ॑ନାଗ୍ଂ ସପତ୍ନସା॒ହୋ ଵିଜି॑ତ୍ଯୈ॒ ଵୈକ॑ଙ୍କତୀ॒ମା ଦ॑ଧାତି॒ ଭା ଏ॒ଵାଵ॑ ରୁନ୍ଧେ ଶମୀ॒ମଯୀ॒ମା ଦ॑ଧାତି॒ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ॒ ସଗ୍ଂଶି॑ତ-ମ୍ମେ॒ ବ୍ରହ୍ମୋଦେ॑ଷା-ମ୍ବା॒ହୂ ଅ॑ତିର॒ମିତ୍ଯୁ॑ତ୍ତ॒ମେ ଔଦୁ॑ମ୍ବରୀ [ଔଦୁ॑ମ୍ବରୀ, ଵା॒ଚ॒ଯ॒ତି॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୈ॒ଵ] 52
ଵାଚଯତି॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୈ॒ଵ କ୍ଷ॒ତ୍ରଗ୍ଂ ସଗ୍ଗ୍​ ଶ୍ଯ॑ତି କ୍ଷ॒ତ୍ରେଣ॒ ବ୍ରହ୍ମ॒ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ବ୍ରାହ୍ମ॒ଣୋ ରା॑ଜ॒ନ୍ଯ॑ଵା॒ନତ୍ଯ॒ନ୍ଯ-ମ୍ବ୍ରା᳚ହ୍ମ॒ଣ-ନ୍ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ରାଜ॒ନ୍ଯୋ᳚ ବ୍ରାହ୍ମ॒ଣଵା॒ନତ୍ଯ॒ନ୍ଯଗ୍ଂ ରା॑ଜ॒ନ୍ଯ॑-ମ୍ମୃ॒ତ୍ଯୁର୍ଵା ଏ॒ଷ ଯଦ॒ଗ୍ନିର॒ମୃତ॒ଗ୍ଂ॒ ହିର॑ଣ୍ଯଗ୍ଂ ରୁ॒କ୍ମମନ୍ତ॑ର॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ମୁଞ୍ଚତେ॒ ଽମୃତ॑ମେ॒ଵ ମୃ॒ତ୍ଯୋର॒ନ୍ତର୍ଧ॑ତ୍ତ॒ ଏକ॑ଵିଗ୍ଂଶତିନିର୍ବାଧୋ ଭଵ॒ତ୍ଯେକ॑ଵିଗ୍ଂଶତି॒ର୍ଵୈ ଦେ॑ଵଲୋ॒କା ଦ୍ଵାଦ॑ଶ॒ ମାସାଃ॒ ପଞ୍ଚ॒ର୍ତଵ॒ସ୍ତ୍ରଯ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କା ଅ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯ [ଅ॒ସାଵା॑ଦି॒ତ୍ଯଃ, ଏ॒କ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶ ଏ॒ତାଵ॑ନ୍ତୋ॒ ଵୈ] 53
ଏ॑କଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶ ଏ॒ତାଵ॑ନ୍ତୋ॒ ଵୈ ଦେ॑ଵଲୋ॒କାସ୍ତେଭ୍ଯ॑ ଏ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯମ॒ନ୍ତରେ॑ତି ନିର୍ବା॒ଧୈର୍ଵୈ ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରା-ନ୍ନିର୍ବା॒ଧେ॑-ଽକୁର୍ଵତ॒ ତନ୍ନି॑ର୍ବା॒ଧାନା᳚-ନ୍ନିର୍ବାଧ॒ତ୍ଵ-ନ୍ନି॑ର୍ବା॒ଧୀ ଭ॑ଵତି॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯାନେ॒ଵ ନି॑ର୍ବା॒ଧେ କୁ॑ରୁତେ ସାଵିତ୍ରି॒ଯା ପ୍ରତି॑ମୁଞ୍ଚତେ॒ ପ୍ରସୂ᳚ତ୍ଯୈ॒ ନକ୍ତୋ॒ଷାସେତ୍ଯୁତ୍ତ॑ରଯା ଽହୋରା॒ତ୍ରାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵୈନ॒-ମୁଦ୍ଯ॑ଚ୍ଛତେ ଦେ॒ଵା ଅ॒ଗ୍ନି-ନ୍ଧା॑ରଯ-ନ୍ଦ୍ରଵିଣୋ॒ଦା ଇତ୍ଯା॑ହ ପ୍ରା॒ଣା ଵୈ ଦେ॒ଵା ଦ୍ର॑ଵିଣୋ॒ଦା ଅ॑ହୋରା॒ତ୍ରାଭ୍ଯା॑ମେ॒ଵୈନ॑ମୁ॒ଦ୍ଯତ୍ଯ॑ [ ] 54
ପ୍ରା॒ଣୈର୍ଦା॑ଧା॒ରା ଽଽସୀ॑ନଃ॒ ପ୍ରତି॑ମୁଞ୍ଚତେ॒ ତସ୍ମା॒ଦାସୀ॑ନାଃ ପ୍ର॒ଜାଃ ପ୍ରଜା॑ଯନ୍ତେ କୃଷ୍ଣାଜି॒ନମୁତ୍ତ॑ର॒-ନ୍ତେଜୋ॒ ଵୈ ହିର॑ଣ୍ଯ॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କୃଷ୍ଣାଜି॒ନ-ନ୍ତେଜ॑ସା ଚୈ॒ଵୈନ॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଚୋଭ॒ଯତଃ॒ ପରି॑ଗୃହ୍ଣାତି॒ ଷଡୁ॑ଦ୍ଯାମଗ୍ଂ ଶି॒କ୍ଯ॑-ମ୍ଭଵତି॒ ଷଡ୍ଵା ଋ॒ତଵ॑ ଋ॒ତୁଭି॑ରେ॒ଵୈନ॒-ମୁଦ୍ଯ॑ଚ୍ଛତେ॒ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦ॑ଶୋଦ୍ଯାମଗ୍ଂ ସଂ​ଵଁଥ୍ସ॒ରେଣୈ॒ଵ ମୌ॒ଞ୍ଜ-ମ୍ଭ॑ଵ॒ତ୍ଯୂର୍ଗ୍ଵୈ ମୁଞ୍ଜା॑ ଊ॒ର୍ଜୈଵୈନ॒ଗ୍ଂ॒ ସ ମ॑ର୍ଧଯତି ସୁପ॒ର୍ଣୋ॑-ଽସି ଗ॒ରୁତ୍ମା॒ନିତ୍ଯଵେ᳚କ୍ଷତେ ରୂ॒ପମେ॒ଵାସ୍ଯୈ॒ତନ୍ମ॑ହି॒ମାନଂ॒-ଵ୍ଯାଁଚ॑ଷ୍ଟେ॒ ଦିଵ॑-ଙ୍ଗଚ୍ଛ॒ ସୁଵଃ॑ ପ॒ତେତ୍ଯା॑ହ ସୁଵ॒ର୍ଗମେ॒ଵୈନଂ॑-ଲୋଁ॒କ-ଙ୍ଗ॑ମଯତି ॥ 55 ॥
(ରକ୍ଷା॒ଗ୍॒ସ୍ଯୌ - ଦୁ॑ବଂରି - ଆଦି॒ତ୍ଯ - ଉ॒ଦ୍ଯତ୍ଯ॒ - ସଂ - ଚତୁ॑ର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 10)
ସମି॑ଦ୍ଧୋ ଅ॒ଞ୍ଜନ୍ କୃଦ॑ର-ମ୍ମତୀ॒ନା-ଙ୍ଘୃ॒ତମ॑ଗ୍ନେ॒ ମଧୁ॑ମ॒-ତ୍ପିନ୍ଵ॑ମାନଃ । ଵା॒ଜୀ ଵହ॑ନ୍ ଵା॒ଜିନ॑-ଞ୍ଜାତଵେଦୋ ଦେ॒ଵାନାଂ᳚-ଵଁକ୍ଷି ପ୍ରି॒ଯମା ସ॒ଧସ୍ଥ᳚ମ୍ ॥ ଘୃ॒ତେନା॒ଞ୍ଜନ୍​ଥ୍ସ-ମ୍ପ॒ଥୋ ଦେ॑ଵ॒ଯାନା᳚-ନ୍ପ୍ରଜା॒ନନ୍ ଵା॒ଜ୍ଯପ୍ଯେ॑ତୁ ଦେ॒ଵାନ୍ । ଅନୁ॑ ତ୍ଵା ସପ୍ତେ ପ୍ର॒ଦିଶଃ॑ ସଚନ୍ତାଗ୍​ ସ୍ଵ॒ଧାମ॒ସ୍ମୈ ଯଜ॑ମାନାଯ ଧେହି ॥ ଈଡ୍ଯ॒ଶ୍ଚାସି॒ ଵନ୍ଦ୍ଯ॑ଶ୍ଚ ଵାଜିନ୍ନା॒ଶୁଶ୍ଚାସି॒ ମେଦ୍ଧ୍ଯ॑ଶ୍ଚ ସପ୍ତେ । ଅ॒ଗ୍ନିଷ୍ଟ୍ଵା॑ [ଅ॒ଗ୍ନିଷ୍ଟ୍ଵା᳚, ଦେ॒ଵୈର୍ଵସୁ॑ଭି-ସ୍ସ॒ଜୋଷାଃ᳚] 56
ଦେ॒ଵୈର୍ଵସୁ॑ଭି-ସ୍ସ॒ଜୋଷାଃ᳚ ପ୍ରୀ॒ତଂ-ଵଁହ୍ନିଂ॑-ଵଁହତୁ ଜା॒ତଵେ॑ଦାଃ ॥ ସ୍ତୀ॒ର୍ଣ-ମ୍ବ॒ର୍॒ହି-ସ୍ସୁ॒ଷ୍ଟରୀ॑ମା ଜୁଷା॒ଣୋରୁ ପୃ॒ଥୁ ପ୍ରଥ॑ମାନ-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ଯାମ୍ । ଦେ॒ଵେଭି॑ର୍ଯୁ॒କ୍ତମଦି॑ତି-ସ୍ସ॒ଜୋଷା᳚-ସ୍ସ୍ଯୋ॒ନ-ଙ୍କୃ॑ଣ୍ଵା॒ନା ସୁ॑ଵି॒ତେ ଦ॑ଧାତୁ ॥ ଏ॒ତା ଉ॑ ଵ-ସ୍ସୁ॒ଭଗା॑ ଵି॒ଶ୍ଵରୂ॑ପା॒ ଵିପକ୍ଷୋ॑ଭି॒-ଶ୍ଶ୍ରଯ॑ମାଣା॒ ଉଦାତୈଃ᳚ । ଋ॒ଷ୍ଵା-ସ୍ସ॒ତୀଃ କ॒ଵଷ॒-ଶ୍ଶୁମ୍ଭ॑ମାନା॒ ଦ୍ଵାରୋ॑ ଦେ॒ଵୀ-ସ୍ସୁ॑ପ୍ରାଯ॒ଣା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥ ଅ॒ନ୍ତ॒ରା ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣା॒ ଚର॑ନ୍ତୀ॒ ମୁଖଂ॑-ଯଁ॒ଜ୍ଞାନା॑ମ॒ଭି ସଂ॑​ଵିଁଦା॒ନେ । ଉ॒ଷାସା॑ ଵାଗ୍ଂ [ଉ॒ଷାସା॑ ଵାମ୍, ସୁ॒ହି॒ର॒ଣ୍ଯେ ସୁ॑ଶି॒ଲ୍ପେ] 57
ସୁହିର॒ଣ୍ଯେ ସୁ॑ଶି॒ଲ୍ପେ ଋ॒ତସ୍ଯ॒ ଯୋନା॑ଵି॒ହ ସା॑ଦଯାମି ॥ ପ୍ର॒ଥ॒ମା ଵାଗ୍ଂ॑ ସର॒ଥିନା॑ ସୁ॒ଵର୍ଣା॑ ଦେ॒ଵୌ ପଶ୍ଯ॑ନ୍ତୌ॒ ଭୁଵ॑ନାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ । ଅପି॑ପ୍ରଯ॒-ଞ୍ଚୋଦ॑ନା ଵା॒-ମ୍ମିମା॑ନା॒ ହୋତା॑ରା॒ ଜ୍ଯୋତିଃ॑ ପ୍ର॒ଦିଶା॑ ଦି॒ଶନ୍ତା᳚ ॥ ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯୈର୍ନୋ॒ ଭାର॑ତୀ ଵଷ୍ଟୁ ଯ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ସର॑ସ୍ଵତୀ ସ॒ହ ରୁ॒ଦ୍ରୈର୍ନ॑ ଆଵୀତ୍ । ଇଡୋପ॑ହୂତା॒ ଵସୁ॑ଭି-ସ୍ସ॒ଜୋଷା॑ ଯ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନୋ॑ ଦେଵୀର॒ମୃତେ॑ଷୁ ଧତ୍ତ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା॑ ଵୀ॒ର-ନ୍ଦେ॒ଵକା॑ମ-ଞ୍ଜଜାନ॒ ତ୍ଵଷ୍ଟୁ॒ରର୍ଵା॑ ଜାଯତ ଆ॒ଶୁରଶ୍ଵଃ॑ । 58
ତ୍ଵଷ୍ଟେ॒ଦଂ-ଵିଁଶ୍ଵ॒-ମ୍ଭୁଵ॑ନ-ଞ୍ଜଜାନ ବ॒ହୋଃ କ॒ର୍ତାର॑ମି॒ହ ଯ॑କ୍ଷି ହୋତଃ ॥ ଅଶ୍ଵୋ॑ ଘୃ॒ତେନ॒ ତ୍ମନ୍ଯା॒ ସମ॑କ୍ତ॒ ଉପ॑ ଦେ॒ଵାଗ୍ଂ ଋ॑ତୁ॒ଶଃ ପାଥ॑ ଏତୁ । ଵନ॒ସ୍ପତି॑-ର୍ଦେଵଲୋ॒କ-ମ୍ପ୍ର॑ଜା॒ନନ୍ନ॒ଗ୍ନିନା॑ ହ॒ଵ୍ଯା ସ୍ଵ॑ଦି॒ତାନି॑ ଵକ୍ଷତ୍ ॥ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ॒ସ୍ତପ॑ସା ଵାଵୃଧା॒ନ-ସ୍ସ॒ଦ୍ଯୋ ଜା॒ତୋ ଦ॑ଧିଷେ ଯ॒ଜ୍ଞମ॑ଗ୍ନେ । ସ୍ଵାହା॑କୃତେନ ହ॒ଵିଷା॑ ପୁରୋଗା ଯା॒ହି ସା॒ଦ୍ଧ୍ଯା ହ॒ଵିର॑ଦନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ ॥ 59 ॥
(ଅ॒ଗ୍ନିଷ୍ଟ୍ଵା॑ - ଵା॒ - ମଶ୍ଵୋ॒ - ଦ୍ଵିଚ॑ତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 11)
(ସା॒ଵି॒ତ୍ରାଣି॒ - ଵ୍ଯୃ॑ଦ୍ଧ॒ - ମୁତ୍କ୍ରା॑ମ - ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ଖନତି - କ୍ରୂ॒ରଂ -ଁଵା॑ରୁ॒ଣଃ - ସ॒ପ୍ତଭି॒ - ରେକ॑ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯା - ଷ॒ଡ୍ଭି - ର୍ନ ହ॑ ସ୍ମ॒ - ସମି॑ଦ୍ଧୋ ଅ॒ଞ୍ଜ - ନ୍ନେକା॑ଦଶ )
(ସା॒ଵି॒ତ୍ରା - ଣ୍ଯୁତ୍କ୍ରା॑ମ - କ୍ରୂ॒ରଂ -ଁଵା॑ରୁ॒ଣଃ - ପ॒ଶଵଃ॑ ସ୍ଯୁ॒ - ର୍ନ ହ॑ ସ୍ମ॒ - ନଵ॑ପଞ୍ଚା॒ଶତ୍)
(ସା॒ଵି॒ତ୍ରାଣି॑, ହ॒ଵିର॑ଦନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ)
॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପଞ୍ଚମକାଣ୍ଡେ ପ୍ରଥମଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mpañcamakāṇḍe prathamaḥ praśnaḥ - ukhyāgnikathanaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
sā॒vi॒trāṇi̭ juhoti॒ prasū᳚tyai caturgṛhī॒tena̭ juhoti॒ catṷṣpādaḥ pa॒śavaḥ̭ pa॒śūne॒vā-'va̭ rundhe॒ cata̭sro॒ diśo̭ di॒kṣvḙva prati̭ tiṣṭhati॒ chandāgṃ̭si de॒vebhyo 'pā᳚-'krāma॒-nna vo̭ bhā॒gāni̭ ha॒vyaṃ-va~̭kṣyāma॒ iti॒ tebhya̭ e॒tacca̭tu-rgṛhī॒tama̭-dhāraya-npuro-'nu vā॒kyā̭yai yā॒jyā̭yai de॒vatā̭yai vaṣaṭkā॒rāya॒ yacca̭turgṛhī॒ta-ñju॒hoti॒ chandāg̭sye॒va ta-tprī̭ṇāti॒ tānya̭sya prī॒tāni̭ de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~̭hanti॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ [ya-ṅkā॒mayḙta, pāpī̭yān-thsyā॒dityekai̭ka॒-] 1
pāpī̭yān-thsyā॒dityekai̭ka॒-ntasya̭ juhuyā॒-dāhṷtībhire॒vaina॒mapa̭ gṛhṇāti॒ pāpī̭yā-nbhavati॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ vasī̭yān-thsyā॒diti॒ sarvā̭ṇi॒ tasyā̭-'nu॒drutya̭ juhuyā॒dāhṷtyai॒vaina̭ma॒bhi kra̭mayati॒ vasī̭yā-nbhava॒tyatho̭ ya॒jñasyai॒vaiṣā-'bhikrā᳚nti॒reti॒ vā e॒ṣa ya̭jñamu॒khā-dṛddhyā॒ yo᳚-'gnerde॒vatā̭yā॒ etya॒ṣṭāve॒tāni̭ sāvi॒trāṇi̭ bhavantya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī gā̭ya॒tro᳚- [gā̭ya॒traḥ, a॒gnistenai॒va] 2
-'gnistenai॒va ya̭jñamu॒khādṛddhyā̭ a॒gnerde॒vatā̭yai॒ naitya॒ṣṭau sā̭vi॒trāṇi̭ bhava॒ntyāhṷtirnava॒mī tri॒vṛta̭me॒va ya̭jñamu॒khe viyā̭tayati॒ yadi̭ kā॒mayḙta॒ chandāgṃ̭si yajñayaśa॒senā᳚ 'rpayeya॒mityṛca̭manta॒mā-ṅkṷryā॒cchandāg̭sye॒va ya̭jñayaśa॒senā᳚ 'rpayati॒ yadi̭ kā॒mayḙta॒ yaja̭mānaṃ-ya~jñayaśa॒senā᳚-'rpayeya॒miti॒ yajṷranta॒ma-ṅkṷryā॒-dyaja̭māname॒va ya̭jñayaśa॒senā᳚-'rpayatyṛ॒cā stoma॒gṃ॒ sama̭rdha॒ye- [sama̭rdha॒yeti̭, ā॒ha॒ samṛ̭ddhyai] 3
-tyā̭ha॒ samṛ̭ddhyai ca॒turbhi॒rabhri॒mā da̭tte ca॒tvāri॒ chandāgṃ̭si॒ chando̭bhire॒va de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va ityā̭ha॒ prasū᳚tyā a॒gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata॒ sa veṇu॒-mprā-'vi̭śa॒-thsa e॒tāmū॒timanu॒ sama̭cara॒-dya-dveṇo᳚-ssuṣi॒ragṃ sṷṣi॒rā-'bhri̭rbhavati sayoni॒tvāya॒ sa yatra̭ya॒trā-'va̭sa॒-tta-tkṛ॒ṣṇama̭bhava-tkalmā॒ṣī bha̭vati rū॒pasa̭mṛddhyā ubhayataḥ॒, kṣṇūrbha̭vatī॒taścā॒-'-muta̭ścā॒-'rkasyā-va̭ruddhyai vyāmamā॒trī bha̭vatye॒tāva॒dvai purṷṣe vī॒ryaṃ̭-vī~॒rya̭sammi॒tā 'pa̭rimitā bhava॒tya-pa̭rimita॒syā-' va̭ruddhyai॒ yo vana॒spatī̭nā-mphala॒grahi॒-ssa ḙṣāṃ-vī~॒ryā̭vā-nphala॒grahi॒rveṇṷ-rvaiṇa॒vī bha̭vati vī॒rya̭syā va̭ruddhyai || 4 ||
(kā॒mayḙta - gāya॒tro᳚ - 'rdha॒yeti̭ - ca - sa॒ptavigṃ̭śatiśca) (a. 1)
vyṛ̭ddhaṃ॒-vā~ e॒ta-dya॒jñasya॒ yada̭ya॒juṣkḙṇa kri॒yata̭ i॒māma̭gṛbhṇa-nraśa॒nā-mṛ॒tasyetya̭śvābhi॒dhānī॒mā da̭tte॒ yajṷṣkṛtyai ya॒jñasya॒ samṛ̭ddhyai॒ pratū᳚rtaṃ-vā~ji॒nnā dra॒vetyaśva̭-ma॒bhi da̭dhāti rū॒pame॒vā-'syai॒ta-nma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe yu॒ñjāthā॒gṃ॒ rāsa̭bhaṃ-yu~॒vamiti̭ garda॒bha-masa̭tye॒va ga̭rda॒bha-mprati̭ ṣṭhāpayati॒ tasmā॒daśvā᳚-dgarda॒bho-'sa̭ttaro॒ yogḙyoge ta॒vasta̭ra॒mityā̭ha॒ [ta॒vasta̭ra॒mityā̭ha, yogḙyoga] 5
yogḙyoga e॒vainaṃ̭-yu~ṅkte॒ vājḙvāje havāmaha॒ ityā॒hānnaṃ॒-vai~ vājo-'nna̭me॒vāva̭ rundhe॒ sakhā̭ya॒ indra̭mū॒taya॒ ityā̭hendri॒yame॒vāva̭ rundhe॒ 'gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata॒ ta-mpra॒jāpa̭ti॒ranva̭vinda-tprājāpa॒tyo-'śvo 'śvḙna॒ sa-mbha̭ra॒tyanṷvittyai pāpavasya॒saṃ-vā~ e॒ta-tkri̭yate॒ yacchreya̭sā ca॒ pāpī̭yasā ca samā॒na-ṅkarma̭ ku॒rvanti॒ pāpī̭yā॒n॒.- [pāpī̭yān, hyaśvā᳚-dgarda॒bho-'śva॒-] 6
-hyaśvā᳚-dgarda॒bho-'śva॒-mpūrva̭-nnayanti pāpavasya॒-sasya॒ vyāvṛ̭ttyai॒ tasmā॒cchreyāgṃ̭sa॒-mpāpī̭yā-npa॒ścādanvḙti ba॒hurvai bhava̭to॒ bhrātṛ̭vyo॒ bhava̭tīva॒ khalu॒ vā e॒ṣa yo᳚-'gni-ñci̭nu॒te va॒jryaśvaḥ̭ pra॒tūrva॒nnehya̭va॒-krāma॒nna-śa̭stī॒rityā̭ha॒ vajrḙṇai॒va pā॒pmāna॒-mbhrātṛ̭vya॒mava̭ krāmati ru॒drasya॒ gāṇa̭patyā॒dityā̭ha rau॒drā vai pa॒śavo̭ ru॒drāde॒va [ ] 7
pa॒śū-nni॒ryācyā॒-''tmane॒ karma̭ kurute pū॒ṣṇā sa॒yujā̭ sa॒hetyā̭ha pū॒ṣā vā addhva̭nāgṃ sanne॒tā sama̭ṣṭyai॒ purī̭ṣāyatano॒ vā e॒ṣa yada॒gniraṅgi̭raso॒ vā e॒tamagrḙ de॒vatā̭nā॒gṃ॒ sama̭bhara-npṛthi॒vyā-ssa॒dhasthā̭da॒gni-mpṷrī॒ṣya̭-maṅgira॒sva-dacche॒hītyā̭ha॒ sāya̭taname॒vaina̭-nde॒vatā̭bhi॒-ssa-mbha̭ratya॒gni-mpṷrī॒ṣya̭-maṅgira॒sva- dacchḙma॒ ityā̭ha॒ yena̭ [ ] 8
sa॒ṅgaccha̭te॒ vāja̭me॒vāsya̭ vṛṅkte pra॒jāpa̭taye prati॒procyā॒gni-ssa॒mbhṛtya॒ ityā̭huri॒yaṃ-vai~ pra॒jāpa̭ti॒stasyā̭ e॒tacchrotraṃ॒-ya~dva॒lmīko॒-'gni-mpṷrī॒ṣya̭-maṅgira॒sva-dbha̭riṣyāma॒ iti̭ valmīkava॒pāmupa̭ tiṣṭhate sā॒kṣāde॒va pra॒jāpa̭taye prati॒procyā॒-'gnigṃ sa-mbha̭ratya॒gni-mpṷrī॒ṣya̭-maṅgira॒sva-dbha̭rāma॒ ityā̭ha॒ yena̭ sa॒gañccha̭te॒ vāja̭me॒vāsya̭ vṛ॒ṅkte 'nva॒gniru॒ṣasā॒magra̭- [-'nva॒gniru॒ṣasā॒magra᳚m, a॒khya॒dityā॒hā-] 9
-makhya॒dityā॒hā-nṷkhyātyā ā॒gatya̭ vā॒jyaddhva̭na ā॒kramya̭ vāji-npṛthi॒vīmityā̭he॒cchatye॒vaina॒-mpūrva̭yā vi॒ndatyutta̭rayā॒ dvābhyā॒mā kra̭mayati॒ prati̭ṣṭhityā॒ anṷrūpābhyā॒-ntasmā॒danṷrūpāḥ pa॒śavaḥ॒ prajā̭yante॒ dyaustḙ pṛ॒ṣṭha-mpṛ̭thi॒vī sa॒dhastha॒mityā̭hai॒bhyo vā e॒taṃ-lo~॒kebhyaḥ̭ pra॒jāpa̭ti॒-ssamai̭raya-drū॒pame॒vāsyai॒-tanma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe va॒jrī vā e॒ṣa yadaśvo̭ da॒-dbhira॒nyato̭dadbhyo॒ bhūyāṃ॒-lo~ma̭bhirubha॒yāda̭dbhyo॒ ya-ndvi॒ṣyā-ttama̭dhaspa॒da-ndhyā̭ye॒-dvajrḙṇai॒vainagg̭ stṛṇute || 10 ||
(ā॒ha॒ - pāpī̭yān - ru॒drāde॒va - yenā - 'graṃ̭ - ~va॒jrī vai - sa॒ptada̭śa ca) (a. 2)
utkrā॒mo-da̭kramī॒diti॒ dvābhyā॒mutkra̭mayati॒ prati̭ṣṭhityā॒ anṷrūpābhyā॒-ntasmā॒danṷrūpāḥ pa॒śavaḥ॒ prajā̭yante॒ 'pa upa̭ sṛjati॒ yatra॒ vā āpa̭ upa॒ gaccha̭nti॒ tadoṣa̭dhayaḥ॒ prati̭ tiṣṭha॒ntyoṣa̭dhīḥ prati॒tiṣṭha̭ntīḥ pa॒śavo-'nu॒ prati̭ tiṣṭhanti pa॒śūn. ya॒jño ya॒jñaṃ-ya~ja̭māno॒ yaja̭māna-mpra॒jāstasmā̭da॒pa upa̭ sṛjati॒ prati̭ṣṭhityai॒ yada̭ddhva॒ryu-ra̭na॒gnāvāhṷti-ñjuhu॒yāda॒ndho᳚ 'ddhva॒ryu- [-'ddhva॒ryuḥ, syā॒-drakṣāgṃ̭si] 11
-ssyā॒-drakṣāgṃ̭si ya॒jñagṃ ha̭nyu॒r॒hira̭ṇyamu॒pāsya̭ juhotyagni॒vatye॒va jṷhoti॒ nāndho᳚-'ddhva॒ryurbhava̭ti॒ na ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si ghnanti॒ jigha̭rmya॒gni-mmana̭sā ghṛ॒tenetyā̭ha॒ mana̭sā॒ hi purṷṣo ya॒jñama̭bhi॒gaccha̭ti prati॒kṣyanta॒-mbhuva̭nāni॒ viśvetyā̭ha॒ sarva॒gg॒ hyḙṣa pra॒tya-ṅkṣeti̭ pṛ॒thu-nti̭ra॒ścā vaya̭sā bṛ॒hanta॒mityā॒hā-'lpo॒ hyḙṣa jā॒to ma॒hā- [ma॒hān, bhava̭ti॒] 12
-nbhava̭ti॒ vyaci̭ṣṭha॒mannagṃ̭ rabha॒saṃ-vi~dā̭na॒mityā॒hā 'nna̭me॒vā-'smai᳚ svadayati॒ sarva̭masmai svadate॒ ya e॒vaṃ-ve~dā ''tvā̭ jigharmi॒ vaca̭sā ghṛ॒tenetyā̭ha॒ tasmā॒-dya-tpurṷṣo॒ mana̭sā-'bhi॒gaccha̭ti॒ ta-dvā॒cā va̭datya ra॒kṣasetyā̭ha॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ marya̭śrī-sspṛha॒ya-dva̭rṇo a॒gnirityā॒hā-pa̭citime॒vā-'smi̭-ndadhā॒tya-pa̭citimā-nbhavati॒ ya e॒vaṃ- [ya e॒vam, veda॒ mana̭sā॒ tvai] 13
-~veda॒ mana̭sā॒ tvai tāmāptṷmar​hati॒ yāma̭ddhva॒ryura̭-na॒gnāvāhṷti-ñju॒hoti॒ mana̭svatībhyā-ñjuho॒tyāhṷtyo॒rāptyai॒ dvābhyā॒-mprati̭ṣṭhityai yajñamu॒khe ya̭jñamukhe॒ vai kri॒yamā̭ṇe ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃ santye॒tar​hi॒ khalu॒ vā e॒ta-dya̭jñamu॒khaṃ-ya~r​hyḙna॒-dāhṷti-raśñu॒te pari̭ likhati॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai ti॒sṛbhiḥ॒ pari̭ likhati tri॒vṛdvā a॒gniryāvā̭ne॒vā-'gnistasmā॒-drakṣā॒g॒syapa̭ hanti [hanti, gā॒ya॒tri॒yā pari̭] 14
gāyatri॒yā pari̭ likhati॒ tejo॒ vai gā̭ya॒trī teja̭sai॒vaina॒-mpari̭gṛhṇāti tri॒ṣṭubhā॒ pari̭ likhatīndri॒yaṃ-vai~ tri॒ṣṭu-gi̭ndri॒yeṇai॒vaina॒-mpari̭ gṛhṇātyanu॒ṣṭubhā॒ pari̭ likhatyanu॒ṣṭu-phsarvā̭ṇi॒ chandāgṃ̭si pari॒bhūḥ paryā᳚ptyai maddhya॒to̭-'nu॒ṣṭubhā॒ vāgvā a̭nu॒ṣṭu-ptasmā᳚-nmaddhya॒to vā॒cā va̭dāmo gāyatri॒yā pra̭tha॒mayā॒ pari̭ likha॒tyathā̭-'nu॒ṣṭubhā-'tha̭ tri॒ṣṭubhā॒ tejo॒ vai gā̭ya॒trī ya॒jño̭ 'nu॒ṣṭugi̭ndri॒ya-ntri॒ṣṭu-pteja̭sā cai॒vendri॒yeṇa̭ cobha॒yato̭ ya॒jña-mpari̭ gṛhṇāti || 15 ||
(a॒ndho᳚-'ddhva॒ryu - rma॒hān - bha̭vati॒ ya e॒vagṃ - ha̭nti - tri॒ṣṭubhā॒ tejo॒ vai gā̭ya॒trī - trayo̭daśa ca) (a. 3)
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va iti̭ khanati॒ prasū᳚tyā॒ atho̭ dhū॒ma-me॒vaitena̭ janayati॒ jyoti̭ṣmanta-ntvā-'gne su॒pratī̭ka॒-mityā̭ha॒ jyoti̭re॒vaitena̭ janayati॒ so᳚-'gnirjā॒taḥ pra॒jā-śśu॒cā-''rpa̭ya॒-tta-nde॒vā a̭rdha॒rcenā̭-śamayañchi॒va-mpra॒jābhyo-'higṃ̭ santa॒mityā̭ha pra॒jābhya̭ e॒vainagṃ̭ śamayati॒ dvābhyā᳚-ṅkhanati॒ prati̭ṣṭhityā a॒pā-mpṛ॒ṣṭhama॒sīti̭ puṣkarapa॒rṇamā [puṣkarapa॒rṇamā, ha॒ra॒tya॒pāṃ-vā~] 16
ha̭ratya॒pāṃ-vā~ e॒ta-tpṛ॒ṣṭhaṃ-ya~-tpṷṣkarapa॒rṇagṃ rū॒peṇai॒vaina॒dā ha̭rati puṣkarapa॒rṇena॒ sa-mbha̭rati॒ yoni॒rvā a॒gneḥ pṷṣkarapa॒rṇagṃ sayo̭nime॒vāgnigṃ sambha̭rati kṛṣṇāji॒nena॒ sambha̭rati ya॒jño vai kṛ̭ṣṇāji॒naṃ-ya~॒jñenai॒va ya॒jñagṃ sambha̭rati॒ ya-dgrā॒myāṇā᳚-mpaśū॒nā-ñcarma̭ṇā sa॒mbhare᳚-dgrā॒myā-npa॒śūñchu॒cā-'rpa̭ye-tkṛṣṇāji॒nena॒ sambha̭ratyāra॒ṇyāne॒va pa॒śū- [pa॒śūn, śu॒cā-'rpa̭yati॒] 17
-ñchu॒cā-'rpa̭yati॒ tasmā᳚-thsa॒māva̭-tpaśū॒nā-mpra॒jāya̭mānānā-māra॒ṇyāḥ pa॒śavaḥ॒ kanī̭yāgṃsa-śśu॒cā hyṛ̭tā lo̭ma॒ta-ssambha̭ra॒tyato॒ hya̭sya॒ meddhya̭-ṅkṛṣṇāji॒na-ñca̭ puṣkarapa॒rṇa-ñca॒ sagg​ stṛ̭ṇātī॒yaṃ-vai~ kṛ̭ṣṇāji॒nama॒sau pṷṣkarapa॒rṇa-mā॒bhyā-me॒vaina̭-mubha॒yataḥ॒ pari̭gṛhṇātya॒-gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata॒ tamatha॒rvā-'nva̭paśya॒datha̭rvā tvā pratha॒mo nira̭manthadagna॒ i- [nira̭manthadagna॒ iti̭, ā॒ha॒ ya e॒vaina̭-] 18
-tyā̭ha॒ ya e॒vaina̭-ma॒nvapa̭śya॒-ttenai॒vaina॒gṃ॒ sambha̭rati॒ tvāma̭gne॒ puṣka̭rā॒dadhītyā̭ha puṣkarapa॒rṇe hyḙna॒mupa̭śrita॒-mavi̭nda॒-ttamṷ tvā da॒ddhyaṅṅṛṣi॒rityā̭ha da॒ddhyaṅ vā ā̭tharva॒ṇa-stḙja॒svyā̭sī॒-tteja̭ e॒vāsmi̭-ndadhāti॒ tamṷ tvā pā॒thyo vṛṣetyā̭ha॒ pūrva̭me॒vodi॒ta-mutta̭reṇā॒bhi gṛ̭ṇāti [gṛ̭ṇāti, ca॒ta॒sṛbhi॒-ssambha̭rati] 19
cata॒sṛbhi॒-ssambha̭rati ca॒tvāri॒ chandāgṃ̭si॒ chando̭bhire॒va gā̭ya॒trībhi̭rbrāhma॒ṇasya̭ gāya॒tro hi brā᳚hma॒ṇa-stri॒ṣṭugbhī̭ rāja॒nya̭sya॒ traiṣṭṷbho॒ hi rā̭ja॒nyo̭ ya-ṅkā॒mayḙta॒ vasī̭yān-thsyā॒dityu॒bhayī̭bhi॒stasya॒ sambha̭re॒-tteja̭ścai॒vā-'smā̭ indri॒ya-ñca̭ sa॒mīcī̭ dadhātyaṣṭā॒bhi-ssambha̭ratya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī gā̭ya॒tro᳚ 'gniryāvā̭ne॒vā-'gnistagṃ sambha̭rati॒ sīda̭ hota॒rityā̭- -ha de॒vatā̭ e॒vāsmai॒ sagṃ sā̭dayati॒ ni hoteti̭ manu॒ṣyā᳚n-thsagṃ sī̭da॒sveti॒ vayāgṃ̭si॒ jani̭ṣvā॒ hi jenyo॒ agre॒ ahnā॒mityā̭ha deva manu॒ṣyāne॒vā-'smai॒ sagṃsa̭nnā॒-npraja̭nayati || 20
(ai - va pa॒śū - niti̭ - gṛṇāti - hota॒riti̭ - sa॒ptavigṃ̭śatiśca) (a. 4)
krū॒rami̭va॒ vā a̭syā e॒ta-tka̭roti॒ ya-tkhana̭tya॒pa upa̭ sṛja॒tyāpo॒ vai śā॒ntā-śśā॒ntābhi̭re॒vā-'syai॒ śucagṃ̭ śamayati॒ sa-ntḙ vā॒yurmā̭ta॒riśvā̭ dadhā॒tvityā̭ha prā॒ṇo vai vā॒yuḥ prā॒ṇenai॒vāsyai᳚ prā॒ṇagṃ sa-nda̭dhāti॒ sa-ntḙ vā॒yurityā̭ha॒ tasmā᳚-dvā॒yupra̭cyutā di॒vo vṛṣṭi̭rīrte॒ tasmai̭ ca devi॒ vaṣa̭ḍastu॒ [vaṣa̭ḍastu, tubhya॒mityā̭ha॒] 21
tubhya॒mityā̭ha॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tuṣve॒va vṛṣṭi̭-ndadhāti॒ tasmā॒-thsarvā̭nṛ॒tūn. va̭r​ṣati॒ ya-dva̭ṣaṭku॒ryā-dyā॒tayā̭mā-'sya vaṣaṭkā॒ra-ssyā॒dyanna va̭ṣaṭku॒ryā-drakṣāgṃ̭si ya॒jñagṃ ha̭nyu॒rvaḍityā̭ha pa॒rokṣa̭me॒va vaṣa̭-ṭkaroti॒ nāsya̭ yā॒tayā̭mā vaṣaṭkā॒ro bhava̭ti॒ na ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si ghnanti॒ sujā̭to॒ jyoti̭ṣā sa॒hetya̭nu॒ṣṭubhopa̭ nahyatyanu॒ṣṭu- [nahyatyanu॒ṣṭup, sarvā̭ṇi॒ chandāgṃ̭si॒] 22
-phsarvā̭ṇi॒ chandāgṃ̭si॒ chandāgṃ̭si॒ khalu॒ vā a॒gneḥ pri॒yā ta॒nūḥ pri॒yayai॒vaina̭-nta॒nuvā॒ pari̭ dadhāti॒ vedṷko॒ vāso̭ bhavati॒ya e॒vaṃ-ve~da̭ vāru॒ṇo vā a॒gnirupa̭naddha॒ udṷ tiṣṭha svaddhvaro॒rdhva ū॒ ṣuṇa̭ ū॒taya॒ iti̭ sāvi॒trībhyā॒mu-tti̭ṣṭhati savi॒tṛpra̭sūta e॒vāsyo॒rdhvāṃ-va~̭ruṇame॒nimu-thsṛ̭jati॒ dvābhyā॒-mprati̭ṣṭhityai॒ sa jā॒to garbho̭ asi॒ [garbho̭ asi, roda̭syo॒rityā̭he॒me] 23
roda̭syo॒rityā̭he॒me vai roda̭sī॒ tayo̭re॒ṣa garbho॒ yada॒gni-stasmā̭-de॒vamā॒hāgne॒ cāru॒rvibhṛ̭ta॒ oṣa̭dhī॒ṣvityā̭ha ya॒dā hyḙtaṃ-vi~॒bhara॒ntyatha॒ cārṷtaro॒ bhava̭ti॒ pra mā॒tṛbhyo॒ adhi॒ kani̭krada-dgā॒ ityā॒hauṣa̭dhayo॒ vā a̭sya mā॒tara॒stābhya̭ e॒vaina॒-mpracyā̭vayati sthi॒ro bha̭va vī॒ḍva̭ṅga॒ iti̭ garda॒bha ā sā̭dayati॒ [ā sā̭dayati, sa-nna̭hyatye॒vaina̭-] 24
sa-nna̭hyatye॒vaina̭-me॒tayā᳚ sthe॒mne ga̭rda॒bhena॒ sambha̭rati॒ tasmā᳚-dgarda॒bhaḥ pa̭śū॒nā-mbhā̭rabhā॒rita̭mo garda॒bhena॒ sa-mbha̭rati॒ tasmā᳚-dgarda॒bho-'pya̭nāle॒śe-'tya॒nyā-npa॒śū-nme᳚dya॒tyanna॒gg॒ hyḙnenā॒-'rkagṃ sa॒mbhara̭nti garda॒bhena॒ sambha̭rati॒ tasmā᳚-dgarda॒bho dvi॒retā॒-ssan kani̭ṣṭha-mpaśū॒nā-mprajā̭yate॒-'gnir​hya̭sya॒ yoni̭-nni॒rdaha̭ti pra॒jāsu॒ vā e॒ṣa e॒tar​hyārṷ̄ḍha॒- [e॒tar​hyārṷ̄ḍhaḥ, sa ī᳚śva॒raḥ pra॒jā-śśu॒cā] 25
-ssa ī᳚śva॒raḥ pra॒jā-śśu॒cā pra॒dahaḥ̭ śi॒vo bha̭va pra॒jābhya॒ ityā̭ha pra॒jābhya̭ e॒vainagṃ̭ śamayati॒ mānṷṣībhya॒stvama̭ṅgira॒ ityā̭ha māna॒vyo̭ hi pra॒jā mā dyāvā̭pṛthi॒vī a॒bhi śṷ̄śuco॒ mā-'ntari̭kṣa॒-mmā vana॒spatī॒nityā̭hai॒bhya e॒vainaṃ̭-lo~॒kebhyaḥ̭ śamayati॒ praitṷ vā॒jī kani̭krada॒dityā̭ha vā॒jī hyḙṣa nāna̭da॒-drāsa̭bhaḥ॒ patve- [patveti, ā॒ha॒ rāsa̭bha॒ iti॒] 26
-tyā̭ha॒ rāsa̭bha॒ iti॒ hyḙtamṛṣa॒yo-'va̭da॒-nbhara̭nna॒gni-mpṷrī॒ṣya̭mityā̭hā॒-'gnigg​ hyḙṣa bhara̭ti॒ mā pā॒dyāyṷṣaḥ pu॒retyā॒hā-''yṷre॒vā-'smi̭-ndadhāti॒ tasmā᳚-dgarda॒bha-ssarva॒māyṷreti॒ tasmā᳚-dgarda॒bhe pu॒rā-''yṷṣaḥ॒ pramī̭te bibhyati॒ vṛṣā॒-'gniṃ-vṛ~ṣa̭ṇa॒-mbhara॒nnityā̭ha॒ vṛṣā॒ hyḙṣa vṛṣā॒-'gnira॒pā-ṅgarbhagṃ̭ - [vṛṣā॒-'gnira॒pā-ṅgarbha᳚m, sa॒mu॒driya॒-] 27
samu॒driya॒-mityā̭hā॒-'pāg​ hyḙṣa garbho॒ yada॒gniragna॒ ā yā̭hi vī॒taya॒ iti॒ vā i॒mau lo॒kau vyai̭tā॒magna॒ ā yā̭hi vī॒taya॒ iti॒ yadāhā॒ 'nayo᳚rlo॒kayo॒-rvītyai॒ pracyṷto॒ vā e॒ṣa ā॒yata̭nā॒daga̭taḥ prati॒ṣṭhāgṃ sa e॒tar​hya̭ddhva॒ryu-ñca॒ yaja̭māna-ñca ddhyāyatyṛ॒tagṃ sa॒tyamityā̭he॒yaṃ-vā~ ṛ॒tama॒sau [ ] 28
sa॒tyama॒nayo̭re॒vaina॒-mprati̭ ṣṭhāpayati॒ nā-''rti॒mārccha̭tyaddhva॒ryurna yaja̭māno॒ varṷṇo॒ vā e॒ṣa yaja̭mānama॒bhyaiti॒ yada॒gnirupa̭naddha॒ oṣa̭dhayaḥ॒ prati̭ gṛhṇītā॒gnime॒ta-mityā̭ha॒ śāntyai॒ vyasya॒n viśvā॒ ama̭tī॒rarā̭tī॒-rityā̭ha॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai ni॒ṣīda̭-nno॒ apa̭ durma॒tigṃ ha̭na॒dityā̭ha॒ prati̭ṣṭhityā॒ oṣa̭dhayaḥ॒ prati̭modaddhva- [prati̭modaddhvam, e॒na॒mityā॒hauṣa̭dhayo॒] 29
-mena॒mityā॒hauṣa̭dhayo॒ vā a॒gnerbhā̭ga॒dheya॒-ntābhi̭re॒vaina॒gṃ॒ sama̭rdhayati॒ puṣpā̭vatī-ssupippa॒lā ityā̭ha॒ tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ phala̭-ṅgṛhṇantya॒ yaṃ-vo~॒ garbha̭ ṛ॒tviyaḥ̭ pra॒tnagṃ sa॒dhastha॒mā-'sa̭da॒dityā̭ha॒ yābhya̭ e॒vaina̭-mpracyā॒vaya̭ti॒ tāsve॒vaina॒-mprati̭ṣṭhāpayati॒ dvābhyā̭mu॒pāva̭harati॒ prati̭ṣṭhityai || 30 ||
(a॒stva॒ - nu॒ṣṭu - ba̭si - sādaya॒tyā - rṷ̄ḍhaḥ॒-patveti॒-garbha̭-ma॒sau - mo̭daddhvaṃ॒ - dvica̭tvārigṃśacca) (a. 5)
vā॒ru॒ṇo vā a॒gnirupa̭naddho॒ vi pāja॒seti॒ visragṃ̭sayati savi॒tṛpra̭sūta e॒vāsya॒ viṣṷ̄cīṃ-va~ruṇame॒niṃ-vi~sṛ̭jatya॒pa upa̭ sṛja॒tyāpo॒ vai śā॒ntā-śśā॒ntābhi̭re॒vāsya॒ śucagṃ̭ śamayati ti॒sṛbhi॒rupa̭ sṛjati tri॒vṛdvā a॒gniryāvā̭ne॒vā-gnistasya॒ śucagṃ̭ śamayati mi॒tra-ssa॒gṃ॒sṛjya̭ pṛthi॒vīmityā̭ha mi॒tro vai śi॒vo de॒vānā॒-ntenai॒vai- [de॒vānā॒-ntenai॒va, e॒na॒gṃ॒ sagṃ sṛ̭jati॒] 31
-na॒gṃ॒ sagṃ sṛ̭jati॒ śāntyai॒ yadgrā॒myāṇā॒-mpātrā̭ṇā-ṅka॒pālai᳚-ssagṃsṛ॒je-dgrā॒myāṇi॒ pātrā̭ṇi śu॒cā-'rpa̭yedarmakapā॒lai-ssagṃ sṛ̭jatye॒tāni॒ vā a̭nupajīvanī॒yāni॒ tānye॒va śu॒cā-'rpa̭yati॒ śarka̭rābhi॒-ssagṃ sṛ̭jati॒ dhṛtyā॒ atho̭ śa॒ntvāyā̭ jalo॒mai-ssagṃ sṛ̭jatye॒ṣā vā a॒gneḥ pri॒yā ta॒nūryada॒jā pri॒yayai॒vaina̭-nta॒nuvā॒ sagṃ sṛ̭ja॒tyatho॒ teja̭sā kṛṣṇāji॒nasya॒ loma̭bhi॒-ssagṃ - [loma̭bhi॒-ssam, sṛ॒ja॒ti॒ ya॒jño vai] 32
sṛ̭jati ya॒jño vai kṛ̭ṣṇāji॒naṃ-ya~॒jñenai॒va ya॒jñagṃ sagṃ sṛ̭jati ru॒drā-ssa॒bhṛtya̭ pṛthi॒vīmityā̭hai॒tā vā e॒ta-nde॒vatā॒ agre॒ sama̭bhara॒-ntābhi̭re॒vaina॒gṃ॒ sambha̭rati ma॒khasya॒ śiro॒-'sītyā̭ha ya॒jño vai ma॒khastasyai॒ta-cchiro॒ yadu॒khā tasmā̭de॒vamā̭ha ya॒jñasya̭ pa॒de stha॒ ityā̭ha ya॒jñasya॒ hyḙte [ ] 33
pa॒de atho॒ prati̭ṣṭhityai॒ prā-'nyābhi॒-ryaccha॒tyanva॒nyai-rma̭ntrayate mithuna॒tvāya॒ tryṷddhi-ṅkaroti॒ traya̭ i॒me lo॒kā e॒ṣāṃ-lo~॒kānā॒māptyai॒ chando̭bhiḥ karoti vī॒ryaṃ̭-vai~ chandāgṃ̭si vī॒ryḙṇai॒vainā᳚-ṅkaroti॒ yajṷṣā॒ bila̭-ṅkaroti॒ vyāvṛ̭ttyā॒ iya̭tī-ṅkaroti pra॒jāpa̭tinā yajñamu॒khena॒ sammi̭tā-ndvista॒nā-ṅka̭roti॒ yāvā̭pṛthi॒vyordohā̭ya॒ catuḥ̭stanā-ṅkaroti paśū॒nā-ndohā̭yā॒ṣṭāsta̭nā-ṅkaroti॒ chanda̭sā॒-ndohā̭ya॒ navā᳚śri-mabhi॒cara̭taḥ kuryā-ttri॒vṛta̭me॒va vajragṃ̭ sa॒mbhṛtya॒ bhrātṛ̭vyāya॒ praha̭rati॒ stṛtyai̭ kṛ॒tvāya॒ sā ma॒hīmu॒khāmiti॒ ni da̭dhāti de॒vatā᳚sve॒vainā॒-mprati̭ṣṭhāpayati || 34 ||
(tenai॒va - loma̭bhi॒-ssa - me॒te - a̭bhi॒cara̭ta॒ - eka̭vigṃśatiśca) (a. 6)
sa॒ptabhi̭rdhūpayati sa॒pta vai śī̭r​ṣa॒ṇyāḥ᳚ prā॒ṇā-śśira̭ e॒ta-dya॒jñasya॒ yadu॒khā śī॒r॒ṣanne॒va ya॒jñasya̭ prā॒ṇā-nda̭dhāti॒ tasmā᳚-thsa॒pta śī॒r॒ṣa-nprā॒ṇā a̭śvaśa॒kena̭ dhūpayati prājāpa॒tyo vā aśvaḥ̭ sayoni॒tvāyā-di̭ti॒stvetyā̭he॒yaṃ-vā~ adi̭ti॒radi̭tyai॒vādi̭tyā-ṅkhanatya॒syā akrṷ̄raṅkārāya॒ na hi sva-ssvagṃ hi॒nasti̭ de॒vānā᳚-ntvā॒ patnī॒rityā̭ha de॒vānāṃ॒- [de॒vānā᳚m, vā e॒tā-mpatna॒yo-'grḙ-'] 35
-~vā e॒tā-mpatna॒yo-'grḙ-'-kurva॒-ntābhi̭re॒vainā᳚-ndadhāti dhi॒ṣaṇā॒stvetyā̭ha vi॒dyā vai dhi॒ṣaṇā̭ vi॒dyābhi̭-re॒vainā̭-ma॒bhīndhe॒ gnāstvetyā̭ha॒ chandāgṃ̭si॒ vai gnā śchando̭bhi-re॒vaināg̭ śrapayati॒ varū᳚traya॒stvetyā̭ha॒ hotrā॒ vai varū᳚trayo॒ hotrā̭bhire॒vainā᳚-mpacati॒ jana̭ya॒stvetyā̭ha de॒vānāṃ॒-vai~ patnī॒- [patnīḥ᳚, jana̭ya॒stābhi̭-] 36
-rjana̭ya॒stābhi̭-re॒vainā᳚-mpacati ṣa॒ḍbhiḥ pa̭cati॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tubhi̭re॒vainā᳚-mpacati॒ dviḥ paca॒ntvityā̭ha॒ tasmā॒-ddvi-ssaṃ̭​va~thsa॒rasya̭ sa॒sya-mpa̭cyate vāru॒ṇyṷkhā-'bhīddhā̭ mai॒triyopai̭ti॒ śāntyai̭ de॒vastvā̭ savi॒to-dva̭pa॒tvityā̭ha savi॒tṛpra̭sūta e॒vainā॒-mbrahma̭ṇā de॒vatā̭bhi॒ru-dva̭pa॒tyapa̭dyamānā pṛthi॒vyāśā॒ diśa॒ ā pṛ॒ṇe- [ā pṛ॒ṇa, ityā̭ha॒] 37
-tyā̭ha॒ tasmā̭da॒gni-ssarvā॒ diśo-'nu॒ vibhā॒tyutti̭ṣṭha bṛha॒tī bha̭vo॒rdhvā ti̭ṣṭha dhru॒vā tvamityā̭ha॒ prati̭ṣṭhityā asu॒rya̭-mpātra॒manā᳚cchṛṇṇa॒mā-cchṛ̭ṇatti deva॒trā-'ka̭rajakṣī॒reṇā-''cchṛ̭ṇatti para॒maṃ-vā~ e॒ta-tpayo॒ yada̭jakṣī॒ra-mpa̭ra॒meṇai॒vainā॒-mpaya॒sā-''cchṛ̭ṇatti॒ yajṷṣā॒ vyāvṛ̭ttyai॒ chando̭bhi॒rā cchṛ̭ṇatti॒ chando̭bhi॒rvā e॒ṣā kri̭yate॒ chando̭bhire॒va chandā॒g॒syā cchṛ̭ṇatti || 38 ||
(ā॒ha॒ de॒vānāṃ॒ - ~vai patnīḥ᳚ - pṛṇai॒ - ṣā - ṣaṭ ca̭) (a. 7)
eka̭vigṃśatyā॒ māṣaiḥ᳚ puruṣaśī॒r॒ṣa-macchai᳚tyame॒ddhyā vai māṣā̭ ame॒ddhya-mpṷruṣaśī॒r॒ṣa-ma̭me॒ddhyaire॒vā-syā̭-me॒ddhya-nni̭rava॒dāya॒ meddhya̭-ṅkṛ॒tvā ''ha̭ra॒tyeka̭vigṃśati-rbhavantyekavi॒gṃ॒śo vai purṷṣaḥ॒ purṷṣa॒syā-''ptyai॒ vyṛ̭ddhaṃ॒-vā~ e॒ta-tprā॒ṇaira̭me॒ddhyaṃ-ya~-tpṷruṣaśī॒r॒ṣagṃ sa̭pta॒dhā vitṛ̭ṇṇāṃ-va~lmīkava॒pā-mprati॒ ni da̭dhāti sa॒pta vai śī̭r​ṣa॒ṇyāḥ᳚ prā॒ṇāḥ prā॒ṇaire॒vaina॒-thsama̭rdhayati meddhya॒tvāya॒ yāva̭nto॒ [yāva̭ntaḥ, vai mṛ॒tyuba̭ndhava॒-] 39
vai mṛ॒tyuba̭ndhava॒-steṣāṃ᳚-ya~॒ma ādhi̭patya॒-mparī̭yāya yamagā॒thābhiḥ॒ pari̭gāyati ya॒māde॒vaina̭-dvṛṅkte ti॒sṛbhiḥ॒ pari̭gāyati॒ traya̭ i॒me lo॒kā e॒bhya e॒vaina̭llo॒kebhyo̭ vṛṅkte॒ tasmā॒-dgāya̭te॒ na deya॒-ṅgāthā॒ hi ta-dvṛ॒ṅkte᳚ 'gnibhyaḥ̭ pa॒śūnā la̭bhate॒ kāmā॒ vā a॒gnayaḥ॒ kāmā̭ne॒vāva̭ rundhe॒ ya-tpa॒śū-nnā-''labhe॒tā-'na̭varuddhā asya [ ] 40
pa॒śavaḥ̭ syu॒rya-tparya̭gnikṛtānu-thsṛ॒je-dya̭jñaveśa॒sa-ṅkṷryā॒-dya-thsagg̭sthā॒paye᳚-dyā॒tayā̭māni śī॒r॒ṣāṇi̭ syu॒rya-tpa॒śūnā॒labha̭te॒ tenai॒va pa॒śūnava̭ rundhe॒ ya-tparya̭gnikṛtānu-thsṛ॒jati̭ śī॒r​ṣṇā-mayā̭tayāmatvāya prājāpa॒tyena॒ sagg​ sthā̭payati ya॒jño vai pra॒jāpa̭tirya॒jña e॒va ya॒jña-mprati̭ṣṭhāpayati pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ sa ri̭ricā॒no̭-'manyata॒ sa e॒tā ā॒prīra̭paśya॒-ttābhi॒rvai sa mṷkha॒ta [sa mṷkha॒taḥ, ā॒tmāna॒mā 'prī̭ṇīta॒] 41
ā॒tmāna॒mā 'prī̭ṇīta॒ yade॒tā ā॒priyo॒ bhava̭nti ya॒jño vai pra॒jāpa̭ti-rya॒jñame॒vaitābhi̭rmukha॒ta ā prī̭ṇā॒tya-pa̭rimitachandaso bhava॒ntyapa̭rimitaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyā̭ ūnātiri॒ktā mi̭thu॒nāḥ prajā᳚tyai loma॒śaṃ-vai~ nāmai॒tacchandaḥ̭ pra॒jāpa̭teḥ pa॒śavo̭ loma॒śāḥ pa॒śūne॒vā-'va̭ rundhe॒ sarvā̭ṇi॒ vā e॒tā rū॒pāṇi॒ sarvā̭ṇi rū॒pāṇya॒gnau citye᳚ kriyante॒ tasmā̭de॒tā a॒gneścitya̭sya [a॒gneścitya̭sya, bha॒va॒ntyeka̭vigṃ śatigṃ] 42
bhava॒ntyeka̭vigṃ śatigṃ sāmidhe॒nīranvā̭ha॒ rugvā ḙkavi॒gṃ॒śo ruca̭me॒va ga̭ccha॒tyatho᳚ prati॒ṣṭhāme॒va pra̭ti॒ṣṭhā hyḙkavi॒gṃ॒śa-ścatṷrvigṃśati॒manvā̭ha॒ catṷrvigṃśatirardhamā॒sā-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒ro᳚-'gnirvai᳚śvāna॒ra-ssā॒kṣāde॒va vai᳚śvāna॒ramava̭ rundhe॒ parā̭cī॒ranvā̭ha॒ parā̭ṅiva॒ hi sṷva॒rgo lo॒ka-ssamā᳚stvā-'gna ṛ॒tavo̭ vardhaya॒ntvityā̭ha॒ samā̭bhire॒vā-'gniṃ-va~̭rdhaya- [-'gniṃ-va~̭rdhayati, ṛ॒tubhiḥ̭ saṃ​va~thsa॒raṃ-vi~śvā॒] 43
-tyṛ॒tubhiḥ̭ saṃ​va~thsa॒raṃ-vi~śvā॒ ā bhā̭hi pra॒diśaḥ̭ pṛthi॒vyā ityā̭ha॒ tasmā̭da॒gni-ssarvā॒ diśo-'nu॒ vibhā̭ti॒ pratyaṷhatāma॒śvinā̭ mṛ॒tyuma̭smā॒dityā̭ha mṛ॒tyume॒vā-'smā॒dapa̭ nuda॒tyudva॒ya-ntama̭sa॒sparītyā̭ha pā॒pmā vai tamaḥ̭ pā॒pmāna̭me॒vāsmā॒dapa̭ ha॒ntyaga̭nma॒ jyoti̭rutta॒ma-mityā̭hā॒-'sau vā ā̭di॒tyo jyoti̭rutta॒ma-mā̭di॒tyasyai॒va sāyṷjya-ṅgacchati॒ na saṃ̭​va~thsa॒rasti̭ṣṭhati॒ nāsya॒ śrīsti̭ṣṭhati॒ yasyai॒tāḥ kri॒yante॒ jyoti̭ṣmatī-mutta॒māmanvā̭ha॒ jyoti̭re॒vāsmā̭ u॒pari̭ṣṭā-ddadhāti suva॒rgasya̭ lo॒kasyānṷkhyātyai || 44 ||
(yāva̭nto - 'sya - mukha॒ta - ścitya̭sya - vardhaya - tyādi॒tyo᳚ - 'ṣṭāvigṃ̭śatiśca) (a. 8)
ṣa॒ḍbhirdī᳚kṣayati॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tubhi̭re॒vaina̭-ndīkṣayati sa॒ptabhi̭rdīkṣayati sa॒pta chandāgṃ̭si॒ chando̭bhire॒vaina̭-ndīkṣayati॒ viśvḙ de॒vasya̭ ne॒turitya̭-nu॒ṣṭubho᳚tta॒mayā̭ juhoti॒ vāgvā a̭nu॒ṣṭu-ptasmā᳚-tprā॒ṇānāṃ॒-vā~gṷtta॒mai- ka̭smāda॒kṣarā॒danā᳚pta-mpratha॒ma-mpa॒da-ntasmā॒-dya-dvā॒co-'nā᳚pta॒-ntanma̭nu॒ṣyā̭ upa̭ jīvanti pū॒rṇayā̭ juhoti pū॒rṇa i̭va॒ hi pra॒jāpa̭tiḥ [pra॒jāpa̭tiḥ, pra॒jāpa̭te॒rāpatyai॒] 45
pra॒jāpa̭te॒rāptyai॒ nyṷ̄nayā juhoti॒ nyṷ̄nā॒ddhi pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā asṛ̭jata pra॒jānā॒gṃ॒ sṛṣṭyai॒ yada॒rciṣi̭ pravṛ॒ñjyā-dbhū॒tamava̭ rundhīta॒ yadaṅgā̭reṣu bhavi॒ṣyadaṅgā̭reṣu॒ pravṛ̭ṇakti bhavi॒ṣya de॒vāva̭ rundhe bhavi॒ṣyaddhi bhūyo̭ bhū॒tā-ddvābhyā॒-mpravṛ̭ṇakti dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityai॒ brahma̭ṇā॒ vā e॒ṣā yajṷṣā॒ sambhṛ̭tā॒ yadu॒khā sā yadbhidye॒tā-''rti॒mārcche॒- [-''rti॒mārcche᳚t, yaja̭māno] 46
-dyaja̭māno ha॒nyetā᳚-'sya ya॒jño mitrai॒tāmu॒khā-nta॒petyā̭ha॒ brahma॒ vai mi॒tro brahma̭nne॒vainā॒-mprati̭ṣṭhāpayati॒ nā-''rti॒mārccha̭ti॒ yaja̭māno॒ nāsya̭ ya॒jño ha̭nyate॒ yadi॒ bhidyḙta॒ taire॒va ka॒pālai॒-ssagṃ sṛ̭je॒-thsaiva tataḥ॒ prāya̭ścitti॒ryo ga॒taśrī॒-ssyānma̭thi॒tvā tasyāva̭ daddhyā-dbhū॒to vā e॒ṣa sa svā- [e॒ṣa sa svām, de॒vatā॒mupai̭ti॒] 47
-nde॒vatā॒mupai̭ti॒ yo bhūti̭kāma॒-ssyādya u॒khāyai̭ sa॒mbhave॒-thsa e॒va tasya̭ syā॒dato॒ hyḙṣa sa॒mbhava̭tye॒ṣa vai sva̭ya॒mbhūrnāma॒ bhava̭tye॒va ya-ṅkā॒mayḙta॒ bhrātṛ̭vyamasmai janayeya॒mitya॒-nyata॒stasyā॒-''hṛtyā-'va̭ daddhyā-thsā॒kṣāde॒vāsmai॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayatyamba॒rīṣā॒danna̭ kāma॒syāva̭ daddhyādamba॒rīṣe॒ vā anna̭-mbhriyate॒ sayo᳚nye॒vānna॒- [sayo᳚nye॒vānna᳚m, ava̭ rundhe॒] 48
-mava̭ rundhe॒ muñjā॒nava̭ dadhā॒tyūrgvai muñjā॒ ūrja̭me॒vāsmā॒ api̭ dadhātya॒gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata॒ sa krṷmu॒ka-mprā-'vi̭śa-tkrumu॒kamava̭ dadhāti॒ yade॒vāsya॒ tatra॒ nya̭kta॒-nta de॒vāva̭ rundha॒ ājyḙna॒ saṃ-yau~᳚tye॒tadvā a॒gneḥ pri॒ya-ndhāma॒ yadājya̭-mpri॒yeṇai॒vaina॒-ndhāmnā॒ sama̭rdhaya॒tyatho॒ teja̭sā॒ [teja̭sā, vai ka̭kantī॒mā da̭dhāti॒] 49
vai ka̭ṅkatī॒mā da̭dhāti॒ bhā e॒vāva̭ rundhe śamī॒mayī॒mā da̭dhāti॒ śāntyai॒ sīda॒ tva-mmā॒tura॒syā u॒pastha॒ iti̭ ti॒sṛbhi̭rjā॒tamupa̭ tiṣṭhate॒ traya̭ i॒me lo॒kā e॒ṣvḙva lo॒keṣvā॒vida̭-ṅgaccha॒tyatho᳚ prā॒ṇāne॒vā-''tma-ndha̭tte || 50 ||
( pra॒jāpa̭ti--r ṛcche॒th - svā - me॒vānnaṃ॒ - teja̭sā॒ - catṷstrigṃśacca) (a. 9)
na ha̭ sma॒ vai pu॒rā-'gnirapa̭raśuvṛkṇa-ndahati॒ tada̭smai prayo॒ga e॒var​ṣi̭rasvadaya॒-dyada̭gne॒ yāni॒ kāni॒ ceti̭ sa॒midha॒mā da̭dhā॒tyapa̭raśuvṛkṇa-me॒vāsmai᳚ svadayati॒ sarva̭masmai svadate॒ ya e॒vaṃ-ve~daudṷmbarī॒mā da̭dhā॒tyūrgvā ṷdu॒mbara॒ ūrja̭me॒vāsmā॒ api̭ dadhāti pra॒jāpa̭tira॒gni-ma̭sṛjata॒ tagṃ sṛ॒ṣṭagṃ rakṣāg̭- [sṛ॒ṣṭagṃ rakṣāgṃ̭si, a॒ji॒ghā॒gṃ॒sa॒n​thsa e॒ta-] 51
-syajighāgṃsa॒n​thsa e॒ta-drā᳚kṣo॒ghnama̭paśya॒-ttena॒ vai sarakṣā॒g॒syapā̭-'hata॒ ya-drā᳚kṣo॒ghna-mbhava̭tya॒gnere॒va tena̭ jā॒tā-drakṣā॒g॒syapa̭ ha॒ntyāśva̭tthī॒mā da̭dhātyaśva॒ttho vai vana॒spatī̭nāgṃ sapatnasā॒ho viji̭tyai॒ vaika̭ṅkatī॒mā da̭dhāti॒ bhā e॒vāva̭ rundhe śamī॒mayī॒mā da̭dhāti॒ śāntyai॒ sagṃśi̭ta-mme॒ brahmodḙṣā-mbā॒hū a̭tira॒mityṷtta॒me audṷmbarī [audṷmbarī, vā॒ca॒ya॒ti॒ brahma̭ṇai॒va] 52
vācayati॒ brahma̭ṇai॒va kṣa॒tragṃ sagg​ śya̭ti kṣa॒treṇa॒ brahma॒ tasmā᳚-dbrāhma॒ṇo rā̭ja॒nya̭vā॒natya॒nya-mbrā᳚hma॒ṇa-ntasmā᳚-drāja॒nyo᳚ brāhma॒ṇavā॒natya॒nyagṃ rā̭ja॒nya̭-mmṛ॒tyurvā e॒ṣa yada॒gnira॒mṛta॒gṃ॒ hira̭ṇyagṃ ru॒kmamanta̭ra॒-mprati̭muñcate॒ 'mṛta̭me॒va mṛ॒tyora॒ntardha̭tta॒ eka̭vigṃśatinirbādho bhava॒tyeka̭vigṃśati॒rvai dḙvalo॒kā dvāda̭śa॒ māsāḥ॒ pañca॒rtava॒straya̭ i॒me lo॒kā a॒sāvā̭di॒tya [a॒sāvā̭di॒tyaḥ, e॒ka॒vi॒gṃ॒śa e॒tāva̭nto॒ vai] 53
ḙkavi॒gṃ॒śa e॒tāva̭nto॒ vai dḙvalo॒kāstebhya̭ e॒va bhrātṛ̭vyama॒ntarḙti nirbā॒dhairvai de॒vā asṷrā-nnirbā॒dhḙ-'kurvata॒ tanni̭rbā॒dhānā᳚-nnirbādha॒tva-nni̭rbā॒dhī bha̭vati॒ bhrātṛ̭vyāne॒va ni̭rbā॒dhe kṷrute sāvitri॒yā prati̭muñcate॒ prasū᳚tyai॒ nakto॒ṣāsetyutta̭rayā 'horā॒trābhyā̭me॒vaina॒-mudya̭cchate de॒vā a॒gni-ndhā̭raya-ndraviṇo॒dā ityā̭ha prā॒ṇā vai de॒vā dra̭viṇo॒dā a̭horā॒trābhyā̭me॒vaina̭mu॒dyatya̭ [ ] 54
prā॒ṇairdā̭dhā॒rā ''sī̭naḥ॒ prati̭muñcate॒ tasmā॒dāsī̭nāḥ pra॒jāḥ prajā̭yante kṛṣṇāji॒namutta̭ra॒-ntejo॒ vai hira̭ṇya॒-mbrahma̭ kṛṣṇāji॒na-nteja̭sā cai॒vaina॒-mbrahma̭ṇā cobha॒yataḥ॒ pari̭gṛhṇāti॒ ṣaḍṷdyāmagṃ śi॒kya̭-mbhavati॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tubhi̭re॒vaina॒-mudya̭cchate॒ ya-ddvāda̭śodyāmagṃ saṃ​va~thsa॒reṇai॒va mau॒ñja-mbha̭va॒tyūrgvai muñjā̭ ū॒rjaivaina॒gṃ॒ sa ma̭rdhayati supa॒rṇo̭-'si ga॒rutmā॒nityave᳚kṣate rū॒pame॒vāsyai॒tanma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe॒ diva̭-ṅgaccha॒ suvaḥ̭ pa॒tetyā̭ha suva॒rgame॒vainaṃ̭-lo~॒ka-ṅga̭mayati || 55 ||
(rakṣā॒g॒syau - dṷbaṃri - ādi॒tya - u॒dyatya॒ - saṃ - catṷrvigṃśatiśca) (a. 10)
sami̭ddho a॒ñjan kṛda̭ra-mmatī॒nā-ṅghṛ॒tama̭gne॒ madhṷma॒-tpinva̭mānaḥ | vā॒jī vaha̭n vā॒jina̭-ñjātavedo de॒vānāṃ᳚-va~kṣi pri॒yamā sa॒dhastha᳚m || ghṛ॒tenā॒ñjan​thsa-mpa॒tho dḙva॒yānā᳚-nprajā॒nan vā॒jyapyḙtu de॒vān | anṷ tvā sapte pra॒diśaḥ̭ sacantāg​ sva॒dhāma॒smai yaja̭mānāya dhehi || īḍya॒ścāsi॒ vandya̭śca vājinnā॒śuścāsi॒ meddhya̭śca sapte | a॒gniṣṭvā̭ [a॒gniṣṭvā᳚, de॒vairvasṷbhi-ssa॒joṣāḥ᳚] 56
de॒vairvasṷbhi-ssa॒joṣāḥ᳚ prī॒taṃ-va~hniṃ̭-va~hatu jā॒tavḙdāḥ || stī॒rṇa-mba॒r॒hi-ssu॒ṣṭarī̭mā juṣā॒ṇoru pṛ॒thu pratha̭māna-mpṛthi॒vyām | de॒vebhi̭ryu॒ktamadi̭ti-ssa॒joṣā᳚-ssyo॒na-ṅkṛ̭ṇvā॒nā sṷvi॒te da̭dhātu || e॒tā ṷ va-ssu॒bhagā̭ vi॒śvarṷ̄pā॒ vipakṣo̭bhi॒-śśraya̭māṇā॒ udātaiḥ᳚ | ṛ॒ṣvā-ssa॒tīḥ ka॒vaṣa॒-śśumbha̭mānā॒ dvāro̭ de॒vī-ssṷprāya॒ṇā bha̭vantu || a॒nta॒rā mi॒trāvarṷṇā॒ cara̭ntī॒ mukhaṃ̭-ya~॒jñānā̭ma॒bhi saṃ̭​vi~dā॒ne | u॒ṣāsā̭ vāgṃ [u॒ṣāsā̭ vām, su॒hi॒ra॒ṇye sṷśi॒lpe] 57
suhira॒ṇye sṷśi॒lpe ṛ॒tasya॒ yonā̭vi॒ha sā̭dayāmi || pra॒tha॒mā vāgṃ̭ sara॒thinā̭ su॒varṇā̭ de॒vau paśya̭ntau॒ bhuva̭nāni॒ viśvā᳚ | api̭praya॒-ñcoda̭nā vā॒-mmimā̭nā॒ hotā̭rā॒ jyotiḥ̭ pra॒diśā̭ di॒śantā᳚ || ā॒di॒tyairno॒ bhāra̭tī vaṣṭu ya॒jñagṃ sara̭svatī sa॒ha ru॒drairna̭ āvīt | iḍopa̭hūtā॒ vasṷbhi-ssa॒joṣā̭ ya॒jña-nno̭ devīra॒mṛtḙṣu dhatta || tvaṣṭā̭ vī॒ra-nde॒vakā̭ma-ñjajāna॒ tvaṣṭu॒rarvā̭ jāyata ā॒śuraśvaḥ̭ | 58
tvaṣṭe॒daṃ-vi~śva॒-mbhuva̭na-ñjajāna ba॒hoḥ ka॒rtāra̭mi॒ha ya̭kṣi hotaḥ || aśvo̭ ghṛ॒tena॒ tmanyā॒ sama̭kta॒ upa̭ de॒vāgṃ ṛ̭tu॒śaḥ pātha̭ etu | vana॒spati̭-rdevalo॒ka-mpra̭jā॒nanna॒gninā̭ ha॒vyā sva̭di॒tāni̭ vakṣat || pra॒jāpa̭te॒stapa̭sā vāvṛdhā॒na-ssa॒dyo jā॒to da̭dhiṣe ya॒jñama̭gne | svāhā̭kṛtena ha॒viṣā̭ purogā yā॒hi sā॒ddhyā ha॒vira̭dantu de॒vāḥ || 59 ||
(a॒gniṣṭvā̭ - vā॒ - maśvo॒ - dvica̭tvārigṃśacca) (a. 11)
(sā॒vi॒trāṇi॒ - vyṛ̭ddha॒ - mutkrā̭ma - de॒vasya̭ khanati - krū॒raṃ -~vā̭ru॒ṇaḥ - sa॒ptabhi॒ - reka̭vigṃśatyā - ṣa॒ḍbhi - rna ha̭ sma॒ - sami̭ddho a॒ñja - nnekā̭daśa )
(sā॒vi॒trā - ṇyutkrā̭ma - krū॒raṃ -~vā̭ru॒ṇaḥ - pa॒śavaḥ̭ syu॒ - rna ha̭ sma॒ - nava̭pañcā॒śat)
(sā॒vi॒trāṇi̭, ha॒vira̭dantu de॒vāḥ)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mpañcamakāṇḍe prathamaḥ praśna-ssamāptaḥ ||