📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ଅଷ୍ଟାଵକ୍ର ଗୀତା ପ୍ରଥମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
Ashtavakra Gita Prathamo'dhyayah
Gita Ashtavakra Oriya
॥ ଶ୍ରୀ ॥
ଅଥ ଶ୍ରୀମଦଷ୍ଟାଵକ୍ରଗୀତା ପ୍ରାରଭ୍ଯତେ ॥
ଜନକ ଉଵାଚ ॥
କଥଂ ଜ୍ଞାନମଵାପ୍ନୋତି କଥଂ ମୁକ୍ତିର୍ଭଵିଷ୍ଯତି ।
ଵୈରାଗ୍ଯଂ ଚ କଥଂ ପ୍ରାପ୍ତମେତଦ୍ ବ୍ରୂହି ମମ ପ୍ରଭୋ ॥ 1-1॥
ଅଷ୍ଟାଵକ୍ର ଉଵାଚ ॥
ମୁକ୍ତିମିଚ୍ଛସି ଚେତ୍ତାତ ଵିଷଯାନ୍ ଵିଷଵତ୍ତ୍ଯଜ ।
କ୍ଷମାର୍ଜଵଦଯାତୋଷସତ୍ଯଂ ପୀଯୂଷଵଦ୍ ଭଜ ॥ 1-2॥
ନ ପୃଥ୍ଵୀ ନ ଜଲଂ ନାଗ୍ନିର୍ନ ଵାଯୁର୍ଦ୍ଯୌର୍ନ ଵା ଭଵାନ୍ ।
ଏଷାଂ ସାକ୍ଷିଣମାତ୍ମାନଂ ଚିଦ୍ରୂପଂ ଵିଦ୍ଧି ମୁକ୍ତଯେ ॥ 1-3॥
ଯଦି ଦେହଂ ପୃଥକ୍ କୃତ୍ଯ ଚିତି ଵିଶ୍ରାମ୍ଯ ତିଷ୍ଠସି ।
ଅଧୁନୈଵ ସୁଖୀ ଶାନ୍ତୋ ବନ୍ଧମୁକ୍ତୋ ଭଵିଷ୍ଯସି ॥ 1-4॥
ନ ତ୍ଵଂ ଵିପ୍ରାଦିକୋ ଵର୍ଣୋ ନାଶ୍ରମୀ ନାକ୍ଷଗୋଚରଃ ।
ଅସଙ୍ଗୋଽସି ନିରାକାରୋ ଵିଶ୍ଵସାକ୍ଷୀ ସୁଖୀ ଭଵ ॥ 1-5॥
ଧର୍ମାଧର୍ମୌ ସୁଖଂ ଦୁଃଖଂ ମାନସାନି ନ ତେ ଵିଭୋ ।
ନ କର୍ତାସି ନ ଭୋକ୍ତାସି ମୁକ୍ତ ଏଵାସି ସର୍ଵଦା ॥ 1-6॥
ଏକୋ ଦ୍ରଷ୍ଟାସି ସର୍ଵସ୍ଯ ମୁକ୍ତପ୍ରାଯୋଽସି ସର୍ଵଦା ।
ଅଯମେଵ ହି ତେ ବନ୍ଧୋ ଦ୍ରଷ୍ଟାରଂ ପଶ୍ଯସୀତରମ୍ ॥ 1-7॥
ଅହଂ କର୍ତେତ୍ଯହମ୍ମାନମହାକୃଷ୍ଣାହିଦଂଶିତଃ ।
ନାହଂ କର୍ତେତି ଵିଶ୍ଵାସାମୃତଂ ପୀତ୍ଵା ସୁଖଂ ଚର ॥ 1-8॥
ଏକୋ ଵିଶୁଦ୍ଧବୋଧୋଽହମିତି ନିଶ୍ଚଯଵହ୍ନିନା ।
ପ୍ରଜ୍ଵାଲ୍ଯାଜ୍ଞାନଗହନଂ ଵୀତଶୋକଃ ସୁଖୀ ଭଵ ॥ 1-9॥
ଯତ୍ର ଵିଶ୍ଵମିଦଂ ଭାତି କଲ୍ପିତଂ ରଜ୍ଜୁସର୍ପଵତ୍ ।
ଆନନ୍ଦପରମାନନ୍ଦଃ ସ ବୋଧସ୍ତ୍ଵଂ ସୁଖଂ ଭଵ ॥ 1-10॥
ମୁକ୍ତାଭିମାନୀ ମୁକ୍ତୋ ହି ବଦ୍ଧୋ ବଦ୍ଧାଭିମାନ୍ଯପି ।
କିଂଵଦନ୍ତୀହ ସତ୍ଯେଯଂ ଯା ମତିଃ ସା ଗତିର୍ଭଵେତ୍ ॥ 1-11॥
ଆତ୍ମା ସାକ୍ଷୀ ଵିଭୁଃ ପୂର୍ଣ ଏକୋ ମୁକ୍ତଶ୍ଚିଦକ୍ରିଯଃ ।
ଅସଙ୍ଗୋ ନିଃସ୍ପୃହଃ ଶାନ୍ତୋ ଭ୍ରମାତ୍ସଂସାରଵାନିଵ ॥ 1-12॥
କୂଟସ୍ଥଂ ବୋଧମଦ୍ଵୈତମାତ୍ମାନଂ ପରିଭାଵଯ ।
ଆଭାସୋଽହଂ ଭ୍ରମଂ ମୁକ୍ତ୍ଵା ଭାଵଂ ବାହ୍ଯମଥାନ୍ତରମ୍ ॥ 1-13॥
ଦେହାଭିମାନପାଶେନ ଚିରଂ ବଦ୍ଧୋଽସି ପୁତ୍ରକ ।
ବୋଧୋଽହଂ ଜ୍ଞାନଖଡ୍ଗେନ ତନ୍ନିକୃତ୍ଯ ସୁଖୀ ଭଵ ॥ 1-14॥
ନିଃସଙ୍ଗୋ ନିଷ୍କ୍ରିଯୋଽସି ତ୍ଵଂ ସ୍ଵପ୍ରକାଶୋ ନିରଞ୍ଜନଃ ।
ଅଯମେଵ ହି ତେ ବନ୍ଧଃ ସମାଧିମନୁତିଷ୍ଠସି ॥ 1-15॥
ତ୍ଵଯା ଵ୍ଯାପ୍ତମିଦଂ ଵିଶ୍ଵଂ ତ୍ଵଯି ପ୍ରୋତଂ ଯଥାର୍ଥତଃ ।
ଶୁଦ୍ଧବୁଦ୍ଧସ୍ଵରୂପସ୍ତ୍ଵଂ ମା ଗମଃ କ୍ଷୁଦ୍ରଚିତ୍ତତାମ୍ ॥ 1-16॥
ନିରପେକ୍ଷୋ ନିର୍ଵିକାରୋ ନିର୍ଭରଃ ଶୀତଲାଶଯଃ ।
ଅଗାଧବୁଦ୍ଧିରକ୍ଷୁବ୍ଧୋ ଭଵ ଚିନ୍ମାତ୍ରଵାସନଃ ॥ 1-17॥
ସାକାରମନୃତଂ ଵିଦ୍ଧି ନିରାକାରଂ ତୁ ନିଶ୍ଚଲମ୍ ।
ଏତତ୍ତତ୍ତ୍ଵୋପଦେଶେନ ନ ପୁନର୍ଭଵସମ୍ଭଵଃ ॥ 1-18॥
ଯଥୈଵାଦର୍ଶମଧ୍ଯସ୍ଥେ ରୂପେଽନ୍ତଃ ପରିତସ୍ତୁ ସଃ ।
ତଥୈଵାଽସ୍ମିନ୍ ଶରୀରେଽନ୍ତଃ ପରିତଃ ପରମେଶ୍ଵରଃ ॥ 1-19॥
ଏକଂ ସର୍ଵଗତଂ ଵ୍ଯୋମ ବହିରନ୍ତର୍ଯଥା ଘଟେ ।
ନିତ୍ଯଂ ନିରନ୍ତରଂ ବ୍ରହ୍ମ ସର୍ଵଭୂତଗଣେ ତଥା ॥ 1-20॥
Roman (IAST) Transliteration
|| śrī ||
atha śrīmadaṣṭāvakragītā prārabhyate ||
janaka uvāca ||
kathaṃ jñānamavāpnoti kathaṃ muktirbhaviṣyati |
vairāgyaṃ ca kathaṃ prāptametad brūhi mama prabho || 1-1||
aṣṭāvakra uvāca ||
muktimicchasi cettāta viṣayān viṣavattyaja |
kṣamārjavadayātoṣasatyaṃ pīyūṣavad bhaja || 1-2||
na pṛthvī na jalaṃ nāgnirna vāyurdyaurna vā bhavān |
eṣāṃ sākṣiṇamātmānaṃ cidrūpaṃ viddhi muktaye || 1-3||
yadi dehaṃ pṛthak kṛtya citi viśrāmya tiṣṭhasi |
adhunaiva sukhī śānto bandhamukto bhaviṣyasi || 1-4||
na tvaṃ viprādiko varṇo nāśramī nākṣagocaraḥ |
asaṅgo'si nirākāro viśvasākṣī sukhī bhava || 1-5||
dharmādharmau sukhaṃ duḥkhaṃ mānasāni na te vibho |
na kartāsi na bhoktāsi mukta evāsi sarvadā || 1-6||
eko draṣṭāsi sarvasya muktaprāyo'si sarvadā |
ayameva hi te bandho draṣṭāraṃ paśyasītaram || 1-7||
ahaṃ kartetyahammānamahākṛṣṇāhidaṃśitaḥ |
nāhaṃ karteti viśvāsāmṛtaṃ pītvā sukhaṃ cara || 1-8||
eko viśuddhabodho'hamiti niścayavahninā |
prajvālyājñānagahanaṃ vītaśokaḥ sukhī bhava || 1-9||
yatra viśvamidaṃ bhāti kalpitaṃ rajjusarpavat |
ānandaparamānandaḥ sa bodhastvaṃ sukhaṃ bhava || 1-10||
muktābhimānī mukto hi baddho baddhābhimānyapi |
kiṃvadantīha satyeyaṃ yā matiḥ sā gatirbhavet || 1-11||
ātmā sākṣī vibhuḥ pūrṇa eko muktaścidakriyaḥ |
asaṅgo niḥspṛhaḥ śānto bhramātsaṃsāravāniva || 1-12||
kūṭasthaṃ bodhamadvaitamātmānaṃ paribhāvaya |
ābhāso'haṃ bhramaṃ muktvā bhāvaṃ bāhyamathāntaram || 1-13||
dehābhimānapāśena ciraṃ baddho'si putraka |
bodho'haṃ jñānakhaḍgena tannikṛtya sukhī bhava || 1-14||
niḥsaṅgo niṣkriyo'si tvaṃ svaprakāśo nirañjanaḥ |
ayameva hi te bandhaḥ samādhimanutiṣṭhasi || 1-15||
tvayā vyāptamidaṃ viśvaṃ tvayi protaṃ yathārthataḥ |
śuddhabuddhasvarūpastvaṃ mā gamaḥ kṣudracittatām || 1-16||
nirapekṣo nirvikāro nirbharaḥ śītalāśayaḥ |
agādhabuddhirakṣubdho bhava cinmātravāsanaḥ || 1-17||
sākāramanṛtaṃ viddhi nirākāraṃ tu niścalam |
etattattvopadeśena na punarbhavasambhavaḥ || 1-18||
yathaivādarśamadhyasthe rūpe'ntaḥ paritastu saḥ |
tathaivā'smin śarīre'ntaḥ paritaḥ parameśvaraḥ || 1-19||
ekaṃ sarvagataṃ vyoma bahirantaryathā ghaṭe |
nityaṃ nirantaraṃ brahma sarvabhūtagaṇe tathā || 1-20||