📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
6.71 യുദ്ധകാണ്ഡ - ഏകസപ്തതിതമ സര്ഗഃ
6.71 Yuddhakanda - Ekasaptatitama Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡമ് ।
അഥ ഏകസപ്തതിതമസ്സര്ഗഃ ।
സ്വബലംവ്യഥിതന്ദൃഷ്ടവാതുമുലംരോമഹര്ഷണമ് ।
ഭ്രാതൃംശ്ചനിഹതാന് ദൃഷ്ടവാശക്രതുല്യപരാക്രമാന് ॥ 1 ॥
പിതൃവ്യൌചാപിസനൃദൃശ്യസമരേസന്നിഘാദിതൌ ।
യുദ്ധോന്മത്തം ച മത്തം ച ഭ്രാതരൌരാക്ഷസര്ഷഭൌ ॥ 2 ॥
ചുകോപ ച മഹാതേജാബ്രഹ്മദത്തവരോയുധി ।
അതികായോഽദ്രിസങ്കാശോദേവദാനവദര്പഹാ ॥ 3 ॥
സ ഭാസ്കരസഹസ്രസ്യസങ്ഘാതമിവഭാസ്വരമ് ।
രഥമാസ്ഥായശക്രാരിരഭിദുദ്രാവവാനരാന് ॥ 4 ॥
സ വിസ്ഫാര്യമഹാചാപങ്കിരീടീമൃഷ്ടകുണ്ഡലഃ ।
നാമവിശ്രാവയാമാസനനാദ ച മഹാസ്വനമ് ॥ 5 ॥
തേനസിംഹപ്രണാദേനനാമവിശ്രാവണേന ച ।
ജ്യാശബ്ദേന ച ഭീമേനത്രാസയാമാസവാനരാന് ॥ 6 ॥
തേദൃഷ്ടവാദേഹമാഹാത്മ്യങ്കുമ്ഭകര്ണോഽയമുഥതിതഃ ।
ഭയാര്താവാനരാസ്സര്വേസംശ്രയന്തേപരസ്പരമ് ॥ 7 ॥
തേതസ്യരൂപമാലോക്യയഥാവിഷ്ടോസ്ത്രിവിക്രമേ ।
ഭയാദ്വാനരയൂധാസ്തേവിദ്രവന്തിതതസ്തതഃ ॥ 8 ॥
തേഽതികായംസമാസാദ്യവാനരാമൂഢചേതസഃ ।
ശരണ്യംശരണഞ്ജഗ്മുര്ലക്ഷ്മണാഗ്രജമാഹവേ ॥ 9 ॥
തോഽതികായങ്കാകുത്സ്ഥോരഥസ്ഥമ്പര്വതോപമമ് ।
ദദര്ശധവനിനന്ദൂരാദ്ഗര്ജന്തങ്കാലമേഘവത് ॥ 10 ॥
സ തന്ദൃഷ്ടവാമഹാത്മാനംരാഘവസ്തുവിസിസ്മിയേ ।
വാനരാന് സാന്ത്വയിത്വാ ച വിഭീഷണമുവാച ഹ ॥ 11 ॥
കോഽസൌപര്വതസങ്കാശോധനുഷ്മാന്ഹരിലോചനഃ ।
യുക്തേഹയസഹസ്രേണവിശാലേസ്യന്ദനേസ്ഥിതഃ ॥ 12 ॥
യ ഏഷനിശിതൈശ്ശൂലൈസ്സുതീക്ണൈഃപ്രാസമുദ്ഗരൈഃ ।
അര്ചിഷ്മദ്ഭിര്വൃതോഭാതിഭൂതൈരിവമഹേശ്വരഃ ॥ 13 ॥
കാലജിഹ്വാപ്രകാശാഭിര്യഏഷോഽതിവിരാജതേ ।
ആവൃതോരഥശക്തീഭിര്വിദ്യുദ്ഭിരിവതോയദഃ ॥ 14 ॥
ധനൂംഷിചാസ്യസജ്ജാനിഹേമപൃഷ്ഠാനിസര്വശഃ ।
ശോഭയന്തിരഥശ്രേഷ്ഠംശക്രചാപമിവാമ്ബരമ് ॥ 15 ॥
ക ഏഷരക്ഷശ്ശാര്ദൂലോരണഭൂമിവിരാജയന് ।
അഭ്യേതിരഥിനാംശ്രേഷ്ഠോരഥേനാദിത്യതേജസാ ॥ 16 ॥
ധ്വജശൃങ്ഗപ്രതിഷ്ഠേനരാഹുണാഭിവിരാജതേ ।
സൂര്യരമശിനിഭൈര്ബാണൈര്ദിശോ ദശ വിരാജയന് ॥ 17 ॥
ത്രിണതമ്മേഘസന്നാദംഹേമപൃഷ്ഠമലങ്കൃതമ് ।
ശതക്രതുധനുഃപ്രഖ്യന്ധനുശ്ചാസ്യവിരാജതേ ॥ 18 ॥
സ ധ്വജസ്സപതാകശ്ചസാനുകര്ഷോമഹാരഥഃ ।
ചതുസ്സാദിസമായുക്തോമേഘസ്തനിതാനി ॥ 19 ॥
വിംശതിര്ദശ ചാഷ്ടൌ ച തൂണീരരഥമാസ്ഥിതാഃ ।
കാര്മുകാണി ച ഭീമാനി ജ്യാശ്ച കാഞ്ചനപിങ്ഗലാഃ ॥ 20 ॥
ദ്വൌ ച ഖഡഗൌരഥഗതൌപാര്ശ്വസ്ഥൌപാര്ശ്വശോഭിതൌ ।
ചതുര്ഹസ്തത്സരുയുതൌവ്യക്തഹസ്തദശായതൌ ॥ 21 ॥
രക്തകണ്ഠഗുണോ ധീരോ മഹാപര്വതസന്നിഭഃ ।
കാലഃ കാലമഹാവക്ത്രോ മേഘസ്ഥ ഇവ ഭാസ്കരഃ ॥ 22 ॥
കാഞ്ചനാങ്ഗദനദ്ധാഭ്യാമ്ഭൂജാഭ്യാമേഷശോഭതേ ।
ശൃങ്ഗാഭ്യാമിവതുങ്ഗാഭ്യാംഹിമവാന് പര്വതോത്തമഃ ॥ 23 ॥
കുണ്ഡലാഭ്യാന്തുയസ്യൈതദ്ഭതധ്ഭാതിശുഭേക്ഷ ।
പുനര്വസ്വന്തരഗതമ്പൂര്ണമ്ഭിമ്ബമിവൈന്ദവമ് ॥ 24 ॥
ആചക്ഷ്വമേമഹാബാഹോത്വമേനംരാക്ഷസോത്തമമ് ।
യന്ദൃഷ്ടവാവാനരാസ്സര്വേഭയാര്താവിദ്രുതാദിശഃ ॥ 25 ॥
സ പൃഷ്ടോരാജപുത്രേണരാമേണാമിതതേജസാ ।
ആചചക്ഷേമഹാതേജാരഘവായവിഭീഷണഃ ॥ 26 ॥
ദശഗ്രീവോമഹാതേജാരാജാവൈശ്രവണാനുജഃ ।
ഭീമകര്മാമഹോത്സാഹോരാവണോരാക്ഷസാധിപഃ ॥ 27 ॥
തസ്യാസീദ്വീര്യവാന്പുത്രോരാവണപ്രതിമോരണേ ।
വൃദ്ധസേവീശ്രുതിധരസ്സര്വാസ്ത്രവിദുഷാംവരഃ ॥ 28 ॥
അശ്വപൃഷ്ഠേരഥേനാഗേഖഡഗേധനുഷികര്ഷണേ ।
ഭേദേസാന്ത്വേ ച ദാനേ ച നയേമന്ത്രേ ച സമ്മതഃ ॥ 29 ॥
യസ്യബാഹൂസമാശ്രിത്യലങ്കാവസതിനിര്ഭയാ ।
തനയന്ധാന്യമാലിന്യാഅതികായമിമംവിദുഃ ॥ 30 ॥
ഏതേനാരാധിതോബ്രഹ്മോതപസാഭാവിതാത്മനാ ।
അസ്ത്രാണിചാപ്യവാപ്താനിരിപവശ്ചപരാജിതാഃ ॥ 31 ॥
സുരാസുരൈരവധ്യത്വന്ദത്തമസ്മൈസ്വയമ്ഭുവാ ।
ഏതച്ചകവചന്ദിവ്യംരധശ്ചൈഷോഽരഭാസ്വരഃ ॥ 32 ॥
ഏതേനശതശോദേവാദാനവാശ്ചപരാജിതാഃ ।
രക്ഷിതാനി ച രക്ഷാംസിയക്ഷാശ്ചാപിനിഷൂദിതാഃ ॥ 33 ॥
വജ്രംവിഷ്ടമ്ഭിതംയേനബാണൈരിന്ദ്രസ്യധീമതഃ ।
പാശസ്സലിലരാജസ്യരണേപ്രതിഹതസ്തഥാ ॥ 34 ॥
ഏഷോഽതികായോബലവാന്രാക്ഷസാനാമഥര്ഷഭഃ ।
രാവണസ്യതോധീമാന്ദേവദാനവദര്പഹാ ॥ 35 ॥
തദസ്മിന്ക്രിയതാംയത്നഃക്ഷിപ്രമ്പുരുഷപുങ്ഗവ ।
പുരാവാനരസൈന്യാനിക്ഷ്യന്നയതിസായകൈഃ ॥ 36 ॥
തതോതികായോബലവാന്പ്രവിശ്യഹരിവാഹിനീമ് ।
വിഷ്ഫാരയാമാസധനുര്നനാദ ച പുനഃപുനഃ ॥ 37 ॥
തമ്ഭീമവപുഷന്ദൃഷ്ടവാരഥസ്ഥംരഥിനാംവരമ് ।
അഭിപേതുര്മഹാത്മാനോയേപ്രധാനാവനൌകസഃ ॥ 38 ॥
കുമുദോദ്വിവിദോമൈന്ദോനീലശ്ശരഭഏവ ച ।
പാദപൈര്ഗിരിശൃങ്ഗൈശ്ചയുഗപത്സമഭിദ്രവന് ॥ 39 ॥
തേഷാംവൃക്ഷാംശ്ചശൈലാംശ്ചശരൈഃകാഞ്ചനഭൂഷണൈഃ ।
അതികായോമഹാതേജാശ്ചിച്ഛേദാസ്ത്രവിദാംവരഃ ॥ 40 ॥
താംശ്ചൈവസര്വാന് സ ഹരീന് ശരൈസ്സര്വായസൈര്ബലീ ।
വിവ്യാഥാഭിമുഖസ്സങ്ഖ്യേഭീമകായോനിശാചര ॥ 41 ॥
തേഽര്ദിതാമ്ബാണവര്ഷേണഭിന്നഗാത്രാഃപ്ലവങ്ഗമാഃ ।
ന ശേകുരതികായസ്യപ്രതികര്തുമ്മഹാരണേ ॥ 42 ॥
തത് ത്സൈന്യംഹരിവീരാണാന്ത്രാസയാമാസരാക്ഷസഃ ।
മൃഗയൂഥമിവക്രുദ്ധോഹരിര്യൌവനദര്പിതഃ ॥ 43 ॥
സരാക്ഷസേന്ദ്രോഹരിസൈന്യമധ്യേനായുധ്യമാനന്നിജഘാനകഞ്ചിത് ।
ഉപേത്യരാമംസധമഃ കലാപീ സ ഗര്വിതംവാക്യമിദമ്ബഭാഷേ ॥ 44 ॥
രഥേസ്ഥിതോഹംശരചാപപാണിര്നപ്രാകൃതങ്കഞ്ചനയോധയാമി ।
യസ്യാസ്തികശ്ചിദ്വ്യവസായയുക്തോദദാതുമേക്ഷിപ്രമിഹാദ്യയുദ്ധമ് ॥ 45 ॥
തത്തസ്യവാക്യമ്ബ്രുവതോനിശമ്യചുകോപസൌമിത്രിരമിത്രഹന്താ ।
അമൃഷ്യമാണശ്ചസമുത്പപാതജഗ്രാഹചാപം ച തതസ്സ്മയിത്വാ ॥ 46 ॥
ക്രുദ്ധസ്സൌമിത്രിരുത്പത്യതൂണാദാക്ഷിപ്യസായകമ് ।
പുരസ്താദതികായസ്യവിചകര്ഷമഹദ്ധനുഃ ॥ 47 ॥
പൂരയന് സ മഹീംശൈലാനാകാശംസാഗരന്ദിശഃ ।
ജ്യാശബ്ദോലക്ഷ്മണസ്യോഗ്രസ്ത്രാസയന് രജനീചരാന് ॥ 48 ॥
സൌമിത്രേശ്ചാപനിര്ഘോഷംശ്രുത്വാപ്രതിഭയന്തദാ ।
വിസിഷ്മിയേമഹാതേജാരാക്ഷസേന്ദ്രാത്മജോബലീ ॥ 49 ॥
അഥാതികായഃകുപിതോദൃഷ്ടവാലക്ഷ്മണമുത്ഥിതമ് ।
ആദായനിശിതമ്ബാണമിദംവചനമബ്രവീത് ॥ 50 ॥
ബാലസ്ത്വമസിസൌമിത്രേവിക്രമേഷ്വവിചക്ഷണഃ ।
ഗച്ഛകിങ്കാലസദൃശമ്മാംയോധയതുമിച്ഛസി ॥ 51 ॥
ന ഹിമദ്ബാഹുസൃഷ്ടാനാമസ്ത്രാണാഹിമവാനപി ।
സോഢുമുത്സഹതേവേഗമന്തരിക്ഷമഥോമഹീ ॥ 52 ॥
സുഖപ്രസുപ്തങ്കാലാഗ്നിംവിബോധയിതുമിച്ഛസി ।
ന്യസ്യചാപന്നിവര്തസ്വമാപ്രാണാന് ജഹിമദ്ഗതഃ ॥ 53 ॥
അഥവാത്വമ്പ്രതിഷ്ടബ്ധോ ന നിവര്തിതുമിച്ഛസി ।
തിഷ്ഠപ്രാണാന് പരിത്യജ്യഗമിഷ്യസിയമക്ഷ്യമ് ॥ 54 ॥
പശ്യമേനിശിതാന്ബാണാനരിദര്പനിഷൂദനാന് ।
ഈശ്വരായുധസങ്കാശാംസ്തപ്തകാഞ്ചനഭൂഷണാന് ॥ 55 ॥
ഏഷ തേ സര്പസങ്കാശോ ബാണഃ പാസ്യതി ശോണിതമ് ।
മൃഗരാജ ഇവ ക്രുദ്ധോ നാഗരാജസ്യ ശോണിതമ് ॥ 56 ॥
ഇത്യേവമുക്ത്വാസങ്ക്രുദ്ധശ്ശരന്ധനുഷിസന്ദധേ ।
ശ്രുത്വാതികായസ്യവചസ്സരോഷംസഗര്വിതംസമ്യതിരാജപുത്രഃ ।
സ സഞ്ചുകോപാതിബലോമനസ്വീരുവാചവാക്യം ച തതോമഹാര്ഥമ് ॥ 57 ॥
ന വാക്യമാത്രേണഭവാന് പ്രധാനോ ന കത്ഥനാത്സത്പുരുഷാഭവന്തി ।
മയിസ്ഥിതേധന്വിനിബാണപാണൌനിദര്ശയസ്വാത്മബലന്ദുരാത്മന് ॥ 58 ॥
കര്മണാ സൂചയാത്മാനം ന വികത്ഥിതുമര്ഹസി ।
പൌരുഷേണ തു യോ യുക്തഃ സ തു ശൂര ഇതി സ്മൃതഃ ॥ 59 ॥
സര്വായുധസമായുക്തോധന്വീത്വംരഥമാസ്ഥിതഃ ।
ശരൈര്വായദിവാപ്യസ്ത്രൈര്ദര്ശയസ്വപരാക്രമമ് ॥ 60 ॥
തതഃ ശിരസ്തേ നിശിതൈഃ പാതയിഷ്യാമ്യഹം ശരൈഃ ।
മാരുതഃ കാലസമ്പക്വം വൃന്താത്താലഫലം യഥാ ॥ 61 ॥
അദ്യതേമാമകാബാണാസ്തപ്തകാഞ്ചനഭൂഷണാഃ ।
പാസ്യന്തിരുധിരങ്ഗാത്രാദ്ബാണശല്യാന്തരോത്ഥിതമ് ॥ 62 ॥
ബാലോഽയമിതിവിജ്ഞായ ന മാവജ്ഞാതുമര്ഹസി ।
ബാലോവായദിവാവൃദ്ധോമൃത്യുഞ്ജാനീഹിസംയുഗേ ॥ 63 ॥
ബാലേനവിഷ്ണുനാലോകാസ്ത്രയഃക്രാന്താസ്ത്രിവിക്രമൈഃ ।
ലക്ഷ്മണസ്യവചശ്ശ്രുത്വാഹേതുമത്പരമാര്ഥവത് ॥ 64 ॥
അതികായഃപ്രചുക്രോധബാണഞ്ചോത്തമമാദദേ ।
തതോവിദ്യാധരാഭൂതാദേവാദൈത്യാമഹര്ഷയഃ ॥ 65 ॥
ഗുഹ്യകാശ്ചമഹാത്മാനസ്തദ്യുദ്ധന്ദ്രഷ്ടുമാഗമന് ।
തോഽതികായഃകുപിതശ്ചാപമാരോപ്യസായകമ് ॥ 66 ॥
ലക്ഷ്മണായപ്രചിക്ഷേപസങ്ക്ഷിപന്നിവചാമ്ബരമ് ।
തമാപതന്തന്നിശിതംശരമാശീവിഷോപമമ് ॥ 67 ॥
അര്ധചന്ദ്രേണചിച്ഛേദലക്ഷ്മണഃപരവീരഹാ ।
തന്നികൃത്തംശരന്ദൃഷ്ടവാകൃത്തഭോഗമിവോരഗമ് ॥ 68 ॥
അതികായോഭൃശങ്ക്രുദ്ധഃപഞ്ചബാണാന് സമാദദേ ।
താന്ശരാന് സമ്പ്രചിക്ഷേപലക്ഷ്മണായനിശാചരഃ ॥ 69 ॥
താനപ്രാപ്താന് ശരൈസ്തീക്ഷ്ണൈശ്ചിച്ഛേദഭരതാനുജഃ ।
സതാന് ഛിത്ത്വാശിതൈര്ബാണൈര്ലക്ഷ്മണഃപരവീരഹാ ॥ 70 ॥
ആദദേനിശിതമ്ബാണഞ്ജ്വലന്തമിവതേജസാ ।
തമാദായധനുശ്ശ്രേഷ്ഠേയോജയാമാസലക്ഷ്മണഃ ॥ 71 ॥
വിചകര്ഷ ച വേഗേനവിസസര്ജ ച വീര്യവാന് ।
പൂര്ണായതവിസൃഷേനശരേണനതപര്വണാ ॥ 72 ॥
ലലാടേരാക്ഷസശ്രേഷ്ഠമാജഘാന സ വീര്യവാന് ।
സലലാടേശരോമഗ്നസ്തസ്യഭീമസ്യരക്ഷസഃ ॥ 73 ॥
ദദൃശേ ശോണിതേനാക്തഃ പന്നഗേന്ദ്ര ഇവാഹവേ ।
രാക്ഷസഃ പ്രചകമ്പേ ച ലക്ഷ്മണേഷു പ്രകമ്പിതഃ ॥ 74 ॥
രുദ്രബാണഹതങ്ഘോരംയഥാത്രിപുരഗോപുരമ് ।
ചിന്തയാമാസചാശ്വാസ്യവിമൃശ്യ ച മഹാബലഃ ॥ 75 ॥
സാധുബാണനിപാതേനശ്ലാഘനീയോഽസിമേരിപുഃ ।
വിധായൈവംവിനമ്യാസ്യന്നിയമ്യ ച ഭുജാവുഭൌ ॥ 76 ॥
സ രഥോപസ്ഥമാസ്ഥായരഥേനപ്രചചാര ഹ ।
കന്ത്രീന്പഞ്ചസപ്തേതിസായന്രാക്ഷസര്ഷഭഃ ॥ 77 ॥
ആദദേസന്ദധേചാപിവിചകര്ഷോത്സസര്ജ ച ।
തേബാണാഃകാലസങ്കാശാരാക്ഷസേന്ദ്രധുനുശ്ച്യുതാഃ ॥ 78 ॥
ഹേമപുങ്ഖാരവിപ്രഖ്യാശ്ചക്രുര്ദീപ്തമിവാമ്ബരമ് ।
തസ്താന്രാക്ഷസോത്സൃഷ്ടാന്ശരൌഘാന്രാഘവാനുജഃ ॥ 79 ॥
അസമ്ബ്രാന്തഃപ്രചിച്ഛേദനിശിതൈര്ബഹുഭിശ്ശരൈഃ ।
താന് ശരാന്യുധിസമ്പ്രേക്ഷ്യനികൃത്താന്രാവണാത്മജഃ ॥ 80 ॥
ചുകോപത്രിദശേന്ദ്രാരിര്ജഗ്രാഹനിശിതംശരമ് ।
സസന്ധായമഹാതേജാസ്തമ്ബാണംസഹസോത്സൃജത് ॥ 81 ॥
തേനസ്സൌമിത്രിമായാന്തമാജഘാനസ്തനാന്തരേ ।
അതികായേനസൌമിത്രിസ്താഡിതോയുധിവക്ഷസി ॥ 82 ॥
സുസ്രാവ രുധിരം തീവ്രം മദം മത്ത ഇവ ദ്വിപഃ ।
സ ചകാര തദാത്മാനം വിശല്യം സഹസാ വിഭുഃ ॥ 83 ॥
ജഗ്രാഹ ച ശരന്തീക്ഷ്ണമസ്ത്രേണാപിചസന്ദധേ ।
ആഗ്നേയേനതദാഽസ്ത്രേണയോജയാമാസസായകമ് ॥ 84 ॥
സ ജജ്വാലതദാബാണോധനുഷ്യസ്യമഹാത്മനഃ ।
അതികായോതിതേജസ്വീസൌരമസ്ത്രംസമാദധേ ॥ 85 ॥
തേനബാണമ്ഭുജങ്ഗാഭംഹേമപുങ്ഖമയോജയത് ।
തദസ്ത്രഞ്ജ്വലിതങ്ഘോരംലക്ഷ്മണശ്ശരമാഹിതമ് ॥ 86 ॥
അതികായായചിക്ഷേപകാലദണ്ഡമിവാന്തകഃ ।
ആഗ്നേയേനാഭിസംയുക്തന്ദൃഷ്ടവാബാണന്നിശാചരഃ ॥ 87 ॥
ഉത്സസര്ജതദാബാണന്ദീപ്തംസൂര്യാസ്ത്രയോജിതമ് ।
താവുഭാവമ്ബരേബാണാവന്യോന്യമഭിജഘ്നതുഃ ॥ 88 ॥
തേജസാസമ്പ്രദീപ്താഗ്രൌക്രുദ്ധാവിവഭുജങ്ഗമൌ ।
താവന്യോന്യംവിനിര്ദഹ്യപേതതുര്ധരണീതലേ ॥ 89 ॥
നിരര്ചിഷൌഭസ്മകൃതൌ ന ഭ്രാജേതേശരോത്തമൌ ।
താവുഭൌദീപ്യമാനൌസ്മ ന ഭ്രാജേതേമഹീതലേ ॥ 90 ॥
തതോഽതികായസ്സങ്കൃദ്ധസ്ത്വസ്ത്രമൈഷീകമുത്സൃജത് ।
തത്പ്രചിച്ഛേദസൌമിത്രിരസ്ത്രമൈന്ദ്രേണവീര്യവാന് ॥ 91 ॥
ഐഷീകന്നിഹതന്ദൃഷ്ടവാരുഷിതോരാവണാത്മജഃ ।
യാമ്യേനാര്സ്തേണസങ്കൃദ്ധോയോജയാമാസസായകമ് ॥ 92 ॥
തതസ്തദസ്ത്രഞ്ചിക്ഷേപലക്ഷ്മണായനിശാചരഃ ।
വായവ്യേനതദസ്ത്രേണനിജഘാന സ ലക്ഷ്മണഃ ॥ 93 ॥
അഥൈനംശരധാരാഭിര്ധാരാഭിരിവതോയദഃ ।
അഭ്യവര്ഷത്സുസങ്കൃദ്ധോലക്ഷ്മണോരാവണാത്മജമ് ॥ 94 ॥
തേഽതികായംസമാസാദ്യകവചേവജ്രഭൂഷിതേ ।
ഭഗ്നാഗ്രശല്യാസ്സഹസാപേതുര്ബാണാമഹീതലേ ॥ 95 ॥
താന്മോഘാനഭിസമ്പ്രേക്ഷ്യലക്ഷ്മണഃപരവീരഹാ ।
അഭ്യവര്ഷന്മഹേഷൂണാംസഹസ്രേണമഹായശാഃ ॥ 96 ॥
സ വൃഷ്യമാണോബാണൌഘൈരതികായോമഹാബലഃ ।
അവധ്യകവചസ്സങ്ഖ്യേരാക്ഷസോനൈവവിവ്യഥേ ॥ 97 ॥
ശരഞ്ചാശീവിഷാകാരംലക്ഷ്മണായവ്യപാസൃജത് ।
സ തേനവിദ്ധസ്സൌമിത്രിര്മര്മദേശേശരേണ ഹ ॥ 98 ॥
മുഹൂര്തമാത്രന്നിസ്സഞ്ജ്ഞോഹ്യഭവച്ഛത്രുതാപനഃ ।
തതഃസ്സഞ്ജ്ഞാമുപാലഭ്യചതുര്ഭിസ്സായകോത്തമൈഃ ॥ 99 ॥
നിജഘാനഹയാന്സങ്ഖ്യേസാരഥിം ച മഹാബലഃ ।
ധ്വജസ്യോന്മഥനങ്കൃത്വാശരവര്ഷൈരരിന്ദമഃ ॥ 100 ॥
അസമ്ഭ്രാന്തസ്സസൌമിത്രിസ്താന്ശരാനഭിലക്ഷിതാന് ।
മുമോചലക്ഷ്മണോബാണാന്വധാര്ഥന്തസ്യരക്ഷസഃ ॥ 101 ॥
ന ശശാകരുജങ്കര്തുംയുധിതസ്യനരോത്തമഃ ।
അഥൈനമഭ്യുപാഗമ്യവായുര്വാക്യമുവാച ഹ ॥ 102 ॥
ബ്രഹ്മദത്തവരോ ഹ്യേഷ അവധ്യ കവചാവൃതഃ ।
ബ്രാഹ്മേണാസ്ത്രേണ ഭിന്ധ്യേനമേഷ വധ്യോ ഹി നാന്യഥാ ॥ 103 ॥
അവധ്യഏഷഹ്യന്യേഷാമസ്ത്രാണാങ്കവചീബലീ ।
തതസ്തുവായോര്വചനന്നിശമ്യസൌമിത്രിരിന്ദ്രപ്രതിമാനവീര്യഃ ।
സമാദദേബാണമമോഘവേഗന്തദ്ബ്രാഹ്മമസ്ത്രംസഹസാനിയോജ്യ ॥ 104 ॥
നിയുജ്യമാനേസൌമിത്രിണാബാണവരേശിതാഗ്രേ ।
ദിശശ്ചചന്ദ്രര്കമഹാഗ്രഹാശ്ചനഭശ്ചതത്രാസചചാലചോര്വീ ॥ 105 ॥
തമ്ബ്രഹ്മണോഽസ്ത്രേണനിയുജ്യചാപേശരംസുപുങ്ഖംയമദൂതകല്പമ് ।
സൌമിത്രിരിന്ദ്രാരിസുതസ്യതസ്യസസര്ജബാണംയുധിവജ്രകല്പമ് ॥ 106 ॥
തംലക്ഷ്മണോത്സൃഷ്ടമമോഘവേഗംസമാപതന്തഞ്ജ്യലനപ്രകാശമ് ।
സുപര്ണവജ്രോത്തമചിത്രപുങ്ഖന്തദാഽതികായസ്സമരേദദര്ശ ॥ 107 ॥
തമ്പ്രേക്ഷമാണസ്സഹസാഽതികായോജഘാനബാണൈര്നിശിതൈരനേകൈഃ ।
സ സായകസ്തസ്യസുപര്ണവേഗസ്തദാതികായസ്യജഗാമപാര്ശ്വമ് ॥ 108 ॥
തമാഗതമ്പ്രേക്ഷ്യതദാതികായോബാണമ്പ്രദീപ്താന്തകകാലകല്പമ് ।
ജഘാനക്ത്യൃഷ്ടിഗദാകുഠാരൈശൂലൈര്ഹുലൈശ്ചാപ്യവിപന്നചേതാ ॥ 109 ॥
താന്യായുധാന്യദ്ഭുതവിഗ്രഹാണിമോഘാനികൃത്വാ സ ശരോഽഗ്നിദീപ്തഃ ।
പ്രഗൃഹ്യതസ്യൈവകിരീടജുഷ്ടം തതോഽതികായസ്യശിരോജഹാര ॥ 110 ॥
തഛചിരസ്സശിരസ്ത്രാണംലക്ഷ്മണേഷുപ്രപീഡിതമ് ।
പപാതസഹസാഭൂമൌശൃങ്ഗംഹിമവതോയഥാ ॥ 111 ॥
തമ്ഭൂമൌനിപതിതന്ദൃഷ്ടവാവിക്ഷിപ്തഭൂഷണം ബഭൂവുര്വ്യഥിതാസ്സര്വേഹതശേഷാനിശാചരാഃ ॥ 112 ॥
തേവിഷണ്ണമുഖാദീനാഃപ്രഹാരജനിതശ്രമാഃ ।
വിനേദുരുച്ചൈര്ബഹവസ്സഹസാവിസ്വരൈസ്സ്വരൈഃ ॥ 113 ॥
തതസ്തേത്വരിതംയാതാനിരപേക്ഷാനിശാചരാഃ ।
പുരീമഭിമുഖാഭീതാദ്രവന്തോനായകേഹതേ ॥ 114 ॥
പ്രഹര്ഷയുക്താബഹവസ്തുവാനരാഃപ്രബുദ്ദപദ്മപ്രതിമാനനാസ്തദാ ।
അപൂജയന്ലക്ഷ്മണവിഷ്ടഭാഗിനംഹതേരിപൌഭീമബലേദുരാസദേ ॥ 115 ॥
അതിബലമതികായമഭ്രകല്പംയുധിവിനിപാത്യ സ ലക്ഷ്മണഃപ്രഹൃഷ്ടഃ ।
ത്വരിതമഥതദാ സ രാമപാര്ശ്വങ്കപിനിവഹൈശ്ചസുപൂജിതോജഗാമ ॥ 116 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ യുദ്ധകാണ്ഡേ ഏകസപ്തതിതമസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ekasaptatitamassargaḥ |
svabalaṃvyathitandṛṣṭavātumulaṃromaharṣaṇam |
bhrātṛṃścanihatān dṛṣṭavāśakratulyaparākramān || 1 ||
pitṛvyaucāpisanṛdṛśyasamaresannighāditau |
yuddhonmattaṃ ca mattaṃ ca bhrātaraurākṣasarṣabhau || 2 ||
cukopa ca mahātejābrahmadattavaroyudhi |
atikāyo'drisaṅkāśodevadānavadarpahā || 3 ||
sa bhāskarasahasrasyasaṅghātamivabhāsvaram |
rathamāsthāyaśakrārirabhidudrāvavānarān || 4 ||
sa visphāryamahācāpaṅkirīṭīmṛṣṭakuṇḍalaḥ |
nāmaviśrāvayāmāsananāda ca mahāsvanam || 5 ||
tenasiṃhapraṇādenanāmaviśrāvaṇena ca |
jyāśabdena ca bhīmenatrāsayāmāsavānarān || 6 ||
tedṛṣṭavādehamāhātmyaṅkumbhakarṇo'yamuthatitaḥ |
bhayārtāvānarāssarvesaṃśrayanteparasparam || 7 ||
tetasyarūpamālokyayathāviṣṭostrivikrame |
bhayādvānarayūdhāstevidravantitatastataḥ || 8 ||
te'tikāyaṃsamāsādyavānarāmūḍhacetasaḥ |
śaraṇyaṃśaraṇañjagmurlakṣmaṇāgrajamāhave || 9 ||
to'tikāyaṅkākutsthorathasthamparvatopamam |
dadarśadhavaninandūrādgarjantaṅkālameghavat || 10 ||
sa tandṛṣṭavāmahātmānaṃrāghavastuvisismiye |
vānarān sāntvayitvā ca vibhīṣaṇamuvāca ha || 11 ||
ko'sauparvatasaṅkāśodhanuṣmānharilocanaḥ |
yuktehayasahasreṇaviśālesyandanesthitaḥ || 12 ||
ya eṣaniśitaiśśūlaissutīkṇaiḥprāsamudgaraiḥ |
arciṣmadbhirvṛtobhātibhūtairivamaheśvaraḥ || 13 ||
kālajihvāprakāśābhiryaeṣo'tivirājate |
āvṛtorathaśaktībhirvidyudbhirivatoyadaḥ || 14 ||
dhanūṃṣicāsyasajjānihemapṛṣṭhānisarvaśaḥ |
śobhayantirathaśreṣṭhaṃśakracāpamivāmbaram || 15 ||
ka eṣarakṣaśśārdūloraṇabhūmivirājayan |
abhyetirathināṃśreṣṭhorathenādityatejasā || 16 ||
dhvajaśṛṅgapratiṣṭhenarāhuṇābhivirājate |
sūryaramaśinibhairbāṇairdiśo daśa virājayan || 17 ||
triṇatammeghasannādaṃhemapṛṣṭhamalaṅkṛtam |
śatakratudhanuḥprakhyandhanuścāsyavirājate || 18 ||
sa dhvajassapatākaścasānukarṣomahārathaḥ |
catussādisamāyuktomeghastanitāni || 19 ||
viṃśatirdaśa cāṣṭau ca tūṇīrarathamāsthitāḥ |
kārmukāṇi ca bhīmāni jyāśca kāñcanapiṅgalāḥ || 20 ||
dvau ca khaḍagaurathagataupārśvasthaupārśvaśobhitau |
caturhastatsaruyutauvyaktahastadaśāyatau || 21 ||
raktakaṇṭhaguṇo dhīro mahāparvatasannibhaḥ |
kālaḥ kālamahāvaktro meghastha iva bhāskaraḥ || 22 ||
kāñcanāṅgadanaddhābhyāmbhūjābhyāmeṣaśobhate |
śṛṅgābhyāmivatuṅgābhyāṃhimavān parvatottamaḥ || 23 ||
kuṇḍalābhyāntuyasyaitadbhatadhbhātiśubhekṣa |
punarvasvantaragatampūrṇambhimbamivaindavam || 24 ||
ācakṣvamemahābāhotvamenaṃrākṣasottamam |
yandṛṣṭavāvānarāssarvebhayārtāvidrutādiśaḥ || 25 ||
sa pṛṣṭorājaputreṇarāmeṇāmitatejasā |
ācacakṣemahātejāraghavāyavibhīṣaṇaḥ || 26 ||
daśagrīvomahātejārājāvaiśravaṇānujaḥ |
bhīmakarmāmahotsāhorāvaṇorākṣasādhipaḥ || 27 ||
tasyāsīdvīryavānputrorāvaṇapratimoraṇe |
vṛddhasevīśrutidharassarvāstraviduṣāṃvaraḥ || 28 ||
aśvapṛṣṭherathenāgekhaḍagedhanuṣikarṣaṇe |
bhedesāntve ca dāne ca nayemantre ca sammataḥ || 29 ||
yasyabāhūsamāśrityalaṅkāvasatinirbhayā |
tanayandhānyamālinyāatikāyamimaṃviduḥ || 30 ||
etenārādhitobrahmotapasābhāvitātmanā |
astrāṇicāpyavāptāniripavaścaparājitāḥ || 31 ||
surāsurairavadhyatvandattamasmaisvayambhuvā |
etaccakavacandivyaṃradhaścaiṣo'rabhāsvaraḥ || 32 ||
etenaśataśodevādānavāścaparājitāḥ |
rakṣitāni ca rakṣāṃsiyakṣāścāpiniṣūditāḥ || 33 ||
vajraṃviṣṭambhitaṃyenabāṇairindrasyadhīmataḥ |
pāśassalilarājasyaraṇepratihatastathā || 34 ||
eṣo'tikāyobalavānrākṣasānāmatharṣabhaḥ |
rāvaṇasyatodhīmāndevadānavadarpahā || 35 ||
tadasminkriyatāṃyatnaḥkṣiprampuruṣapuṅgava |
purāvānarasainyānikṣyannayatisāyakaiḥ || 36 ||
tatotikāyobalavānpraviśyaharivāhinīm |
viṣphārayāmāsadhanurnanāda ca punaḥpunaḥ || 37 ||
tambhīmavapuṣandṛṣṭavārathasthaṃrathināṃvaram |
abhipeturmahātmānoyepradhānāvanaukasaḥ || 38 ||
kumudodvividomaindonīlaśśarabhaeva ca |
pādapairgiriśṛṅgaiścayugapatsamabhidravan || 39 ||
teṣāṃvṛkṣāṃścaśailāṃścaśaraiḥkāñcanabhūṣaṇaiḥ |
atikāyomahātejāścicchedāstravidāṃvaraḥ || 40 ||
tāṃścaivasarvān sa harīn śaraissarvāyasairbalī |
vivyāthābhimukhassaṅkhyebhīmakāyoniśācara || 41 ||
te'rditāmbāṇavarṣeṇabhinnagātrāḥplavaṅgamāḥ |
na śekuratikāyasyapratikartummahāraṇe || 42 ||
tat tsainyaṃharivīrāṇāntrāsayāmāsarākṣasaḥ |
mṛgayūthamivakruddhohariryauvanadarpitaḥ || 43 ||
sarākṣasendroharisainyamadhyenāyudhyamānannijaghānakañcit |
upetyarāmaṃsadhamaḥ kalāpī sa garvitaṃvākyamidambabhāṣe || 44 ||
rathesthitohaṃśaracāpapāṇirnaprākṛtaṅkañcanayodhayāmi |
yasyāstikaścidvyavasāyayuktodadātumekṣipramihādyayuddham || 45 ||
tattasyavākyambruvatoniśamyacukopasaumitriramitrahantā |
amṛṣyamāṇaścasamutpapātajagrāhacāpaṃ ca tatassmayitvā || 46 ||
kruddhassaumitrirutpatyatūṇādākṣipyasāyakam |
purastādatikāyasyavicakarṣamahaddhanuḥ || 47 ||
pūrayan sa mahīṃśailānākāśaṃsāgarandiśaḥ |
jyāśabdolakṣmaṇasyograstrāsayan rajanīcarān || 48 ||
saumitreścāpanirghoṣaṃśrutvāpratibhayantadā |
visiṣmiyemahātejārākṣasendrātmajobalī || 49 ||
athātikāyaḥkupitodṛṣṭavālakṣmaṇamutthitam |
ādāyaniśitambāṇamidaṃvacanamabravīt || 50 ||
bālastvamasisaumitrevikrameṣvavicakṣaṇaḥ |
gacchakiṅkālasadṛśammāṃyodhayatumicchasi || 51 ||
na himadbāhusṛṣṭānāmastrāṇāhimavānapi |
soḍhumutsahatevegamantarikṣamathomahī || 52 ||
sukhaprasuptaṅkālāgniṃvibodhayitumicchasi |
nyasyacāpannivartasvamāprāṇān jahimadgataḥ || 53 ||
athavātvampratiṣṭabdho na nivartitumicchasi |
tiṣṭhaprāṇān parityajyagamiṣyasiyamakṣyam || 54 ||
paśyameniśitānbāṇānaridarpaniṣūdanān |
īśvarāyudhasaṅkāśāṃstaptakāñcanabhūṣaṇān || 55 ||
eṣa te sarpasaṅkāśo bāṇaḥ pāsyati śoṇitam |
mṛgarāja iva kruddho nāgarājasya śoṇitam || 56 ||
ityevamuktvāsaṅkruddhaśśarandhanuṣisandadhe |
śrutvātikāyasyavacassaroṣaṃsagarvitaṃsamyatirājaputraḥ |
sa sañcukopātibalomanasvīruvācavākyaṃ ca tatomahārtham || 57 ||
na vākyamātreṇabhavān pradhāno na katthanātsatpuruṣābhavanti |
mayisthitedhanvinibāṇapāṇaunidarśayasvātmabalandurātman || 58 ||
karmaṇā sūcayātmānaṃ na vikatthitumarhasi |
pauruṣeṇa tu yo yuktaḥ sa tu śūra iti smṛtaḥ || 59 ||
sarvāyudhasamāyuktodhanvītvaṃrathamāsthitaḥ |
śarairvāyadivāpyastrairdarśayasvaparākramam || 60 ||
tataḥ śiraste niśitaiḥ pātayiṣyāmyahaṃ śaraiḥ |
mārutaḥ kālasampakvaṃ vṛntāttālaphalaṃ yathā || 61 ||
adyatemāmakābāṇāstaptakāñcanabhūṣaṇāḥ |
pāsyantirudhiraṅgātrādbāṇaśalyāntarotthitam || 62 ||
bālo'yamitivijñāya na māvajñātumarhasi |
bālovāyadivāvṛddhomṛtyuñjānīhisaṃyuge || 63 ||
bālenaviṣṇunālokāstrayaḥkrāntāstrivikramaiḥ |
lakṣmaṇasyavacaśśrutvāhetumatparamārthavat || 64 ||
atikāyaḥpracukrodhabāṇañcottamamādade |
tatovidyādharābhūtādevādaityāmaharṣayaḥ || 65 ||
guhyakāścamahātmānastadyuddhandraṣṭumāgaman |
to'tikāyaḥkupitaścāpamāropyasāyakam || 66 ||
lakṣmaṇāyapracikṣepasaṅkṣipannivacāmbaram |
tamāpatantanniśitaṃśaramāśīviṣopamam || 67 ||
ardhacandreṇacicchedalakṣmaṇaḥparavīrahā |
tannikṛttaṃśarandṛṣṭavākṛttabhogamivoragam || 68 ||
atikāyobhṛśaṅkruddhaḥpañcabāṇān samādade |
tānśarān sampracikṣepalakṣmaṇāyaniśācaraḥ || 69 ||
tānaprāptān śaraistīkṣṇaiścicchedabharatānujaḥ |
satān chittvāśitairbāṇairlakṣmaṇaḥparavīrahā || 70 ||
ādadeniśitambāṇañjvalantamivatejasā |
tamādāyadhanuśśreṣṭheyojayāmāsalakṣmaṇaḥ || 71 ||
vicakarṣa ca vegenavisasarja ca vīryavān |
pūrṇāyatavisṛṣenaśareṇanataparvaṇā || 72 ||
lalāṭerākṣasaśreṣṭhamājaghāna sa vīryavān |
salalāṭeśaromagnastasyabhīmasyarakṣasaḥ || 73 ||
dadṛśe śoṇitenāktaḥ pannagendra ivāhave |
rākṣasaḥ pracakampe ca lakṣmaṇeṣu prakampitaḥ || 74 ||
rudrabāṇahataṅghoraṃyathātripuragopuram |
cintayāmāsacāśvāsyavimṛśya ca mahābalaḥ || 75 ||
sādhubāṇanipātenaślāghanīyo'simeripuḥ |
vidhāyaivaṃvinamyāsyanniyamya ca bhujāvubhau || 76 ||
sa rathopasthamāsthāyarathenapracacāra ha |
kantrīnpañcasaptetisāyanrākṣasarṣabhaḥ || 77 ||
ādadesandadhecāpivicakarṣotsasarja ca |
tebāṇāḥkālasaṅkāśārākṣasendradhunuścyutāḥ || 78 ||
hemapuṅkhāraviprakhyāścakrurdīptamivāmbaram |
tastānrākṣasotsṛṣṭānśaraughānrāghavānujaḥ || 79 ||
asambrāntaḥpracicchedaniśitairbahubhiśśaraiḥ |
tān śarānyudhisamprekṣyanikṛttānrāvaṇātmajaḥ || 80 ||
cukopatridaśendrārirjagrāhaniśitaṃśaram |
sasandhāyamahātejāstambāṇaṃsahasotsṛjat || 81 ||
tenassaumitrimāyāntamājaghānastanāntare |
atikāyenasaumitristāḍitoyudhivakṣasi || 82 ||
susrāva rudhiraṃ tīvraṃ madaṃ matta iva dvipaḥ |
sa cakāra tadātmānaṃ viśalyaṃ sahasā vibhuḥ || 83 ||
jagrāha ca śarantīkṣṇamastreṇāpicasandadhe |
āgneyenatadā'streṇayojayāmāsasāyakam || 84 ||
sa jajvālatadābāṇodhanuṣyasyamahātmanaḥ |
atikāyotitejasvīsauramastraṃsamādadhe || 85 ||
tenabāṇambhujaṅgābhaṃhemapuṅkhamayojayat |
tadastrañjvalitaṅghoraṃlakṣmaṇaśśaramāhitam || 86 ||
atikāyāyacikṣepakāladaṇḍamivāntakaḥ |
āgneyenābhisaṃyuktandṛṣṭavābāṇanniśācaraḥ || 87 ||
utsasarjatadābāṇandīptaṃsūryāstrayojitam |
tāvubhāvambarebāṇāvanyonyamabhijaghnatuḥ || 88 ||
tejasāsampradīptāgraukruddhāvivabhujaṅgamau |
tāvanyonyaṃvinirdahyapetaturdharaṇītale || 89 ||
nirarciṣaubhasmakṛtau na bhrājeteśarottamau |
tāvubhaudīpyamānausma na bhrājetemahītale || 90 ||
tato'tikāyassaṅkṛddhastvastramaiṣīkamutsṛjat |
tatpracicchedasaumitrirastramaindreṇavīryavān || 91 ||
aiṣīkannihatandṛṣṭavāruṣitorāvaṇātmajaḥ |
yāmyenārsteṇasaṅkṛddhoyojayāmāsasāyakam || 92 ||
tatastadastrañcikṣepalakṣmaṇāyaniśācaraḥ |
vāyavyenatadastreṇanijaghāna sa lakṣmaṇaḥ || 93 ||
athainaṃśaradhārābhirdhārābhirivatoyadaḥ |
abhyavarṣatsusaṅkṛddholakṣmaṇorāvaṇātmajam || 94 ||
te'tikāyaṃsamāsādyakavacevajrabhūṣite |
bhagnāgraśalyāssahasāpeturbāṇāmahītale || 95 ||
tānmoghānabhisamprekṣyalakṣmaṇaḥparavīrahā |
abhyavarṣanmaheṣūṇāṃsahasreṇamahāyaśāḥ || 96 ||
sa vṛṣyamāṇobāṇaughairatikāyomahābalaḥ |
avadhyakavacassaṅkhyerākṣasonaivavivyathe || 97 ||
śarañcāśīviṣākāraṃlakṣmaṇāyavyapāsṛjat |
sa tenaviddhassaumitrirmarmadeśeśareṇa ha || 98 ||
muhūrtamātrannissañjñohyabhavacchatrutāpanaḥ |
tataḥssañjñāmupālabhyacaturbhissāyakottamaiḥ || 99 ||
nijaghānahayānsaṅkhyesārathiṃ ca mahābalaḥ |
dhvajasyonmathanaṅkṛtvāśaravarṣairarindamaḥ || 100 ||
asambhrāntassasaumitristānśarānabhilakṣitān |
mumocalakṣmaṇobāṇānvadhārthantasyarakṣasaḥ || 101 ||
na śaśākarujaṅkartuṃyudhitasyanarottamaḥ |
athainamabhyupāgamyavāyurvākyamuvāca ha || 102 ||
brahmadattavaro hyeṣa avadhya kavacāvṛtaḥ |
brāhmeṇāstreṇa bhindhyenameṣa vadhyo hi nānyathā || 103 ||
avadhyaeṣahyanyeṣāmastrāṇāṅkavacībalī |
tatastuvāyorvacananniśamyasaumitririndrapratimānavīryaḥ |
samādadebāṇamamoghavegantadbrāhmamastraṃsahasāniyojya || 104 ||
niyujyamānesaumitriṇābāṇavareśitāgre |
diśaścacandrarkamahāgrahāścanabhaścatatrāsacacālacorvī || 105 ||
tambrahmaṇo'streṇaniyujyacāpeśaraṃsupuṅkhaṃyamadūtakalpam |
saumitririndrārisutasyatasyasasarjabāṇaṃyudhivajrakalpam || 106 ||
taṃlakṣmaṇotsṛṣṭamamoghavegaṃsamāpatantañjyalanaprakāśam |
suparṇavajrottamacitrapuṅkhantadā'tikāyassamaredadarśa || 107 ||
tamprekṣamāṇassahasā'tikāyojaghānabāṇairniśitairanekaiḥ |
sa sāyakastasyasuparṇavegastadātikāyasyajagāmapārśvam || 108 ||
tamāgatamprekṣyatadātikāyobāṇampradīptāntakakālakalpam |
jaghānaktyṛṣṭigadākuṭhāraiśūlairhulaiścāpyavipannacetā || 109 ||
tānyāyudhānyadbhutavigrahāṇimoghānikṛtvā sa śaro'gnidīptaḥ |
pragṛhyatasyaivakirīṭajuṣṭaṃ tato'tikāyasyaśirojahāra || 110 ||
tachacirassaśirastrāṇaṃlakṣmaṇeṣuprapīḍitam |
papātasahasābhūmauśṛṅgaṃhimavatoyathā || 111 ||
tambhūmaunipatitandṛṣṭavāvikṣiptabhūṣaṇaṃ babhūvurvyathitāssarvehataśeṣāniśācarāḥ || 112 ||
teviṣaṇṇamukhādīnāḥprahārajanitaśramāḥ |
vineduruccairbahavassahasāvisvaraissvaraiḥ || 113 ||
tatastetvaritaṃyātānirapekṣāniśācarāḥ |
purīmabhimukhābhītādravantonāyakehate || 114 ||
praharṣayuktābahavastuvānarāḥprabuddapadmapratimānanāstadā |
apūjayanlakṣmaṇaviṣṭabhāginaṃhateripaubhīmabaledurāsade || 115 ||
atibalamatikāyamabhrakalpaṃyudhivinipātya sa lakṣmaṇaḥprahṛṣṭaḥ |
tvaritamathatadā sa rāmapārśvaṅkapinivahaiścasupūjitojagāma || 116 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ekasaptatitamassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever