📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
6.66 യുദ്ധകാണ്ഡ - ഷട്ഷഷ്ടിതമ സര്ഗഃ
6.66 Yuddhakanda - Shatshashtitama Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡമ് ।
അഥ ഷട്ഷഷ്ടിതമസ്സര്ഗഃ ।
സ ലങ്ഘയിത്വാപ്രാകാരങ്ഗിരികൂടോപമോമഹാന് ।
നിര്യയൌനഗരാത്തൂര്ണങ്കുമ്ഭകര്ണോമഹാബലഃ ॥ 1 ॥
നനാദ ച മഹാനാദംസമുദ്രമഭിനാദയന് ।
വിജയന്നിവനിര്ഘാതന്വിധമന്നിവപര്വതാന് ॥ 2 ॥
തമവധ്യമ്മഘവതായമേനവരുണേനവാ ।
പ്രേക്ഷ്യഭീമാക്ഷമായാന്തംവാനരാവിപ്രദുദ്രുവുഃ ॥ 3 ॥
താംസ്തുവിപ്രദ്രുതാന് ദൃഷ്ടവാരാജപുത്രോഽങ്ഗദോഽബ്രവീത് ।
നലന്നീലങ്ഗവാക്ഷം ച കുമുദം ച മഹാബലമ് ॥ 4 ॥
ആത്മാനമത്രവിസ്മൃത്യവീര്യാണ്യഭിജനാനി ച ।
ക്വഗച്ഛതഭയത്രസ്താഃപ്രാകൃതാഹരയോയഥാ ॥ 5 ॥
സാധുസൌമ്യാ നിവര്തധ്വങ്കിപ്രാണാന്പരിരക്ഷഥ ।
നാലംയുദ്ധായവൈരക്ഷോമഹതീയമ്ബിഭീഷകാ ॥ 6 ॥
മഹതീമുഥതിതാമേനാംരാക്ഷസാനാമ്ബിഭീഷികാമ് ।
വിക്രമാദ്വിധമിഷ്യാമോനിവര്തധ്വമ്പ്ലവങ്ഗമാഃ ॥ 7 ॥
കൃച്ഛ്രേണതുസമാശ്വസ്യസങ്ഗമ്യ ച തതസ്തതഃ ।
വൃക്ഷാദ്രിഹസ്താഹരയസ്സമ്പ്രതസ്ഥൂരണാജിരമ് ॥ 8 ॥
തേനിവൃത്യതുസങ്കൃദ്ധാഃകുമ്ഭകര്ണംവനൌകസഃ ।
നിര്ജഘ്നുഃപരമക്രുദ്ധാസ്സമദാഇവകുഞ്ജരാഃ ॥ 9 ॥
പ്രാംശുഭിര്ഗിരിശൃങ്ഗൈശ്ചശിലാഭിശ്ചമഹാബലഃ ।
പാദപൈഃപുഷ്പിതാഗ്രൈശ്ചഹന്യമാനോ ന കമ്പതേ ॥ 10 ॥
തസ്യഗാത്രേഷുപതിതാഭിദ്യന്തേശതശശ്ശിലാഃ ।
പാദപാഃപുഷ്പിതാഗ്രാശ്ചഭഗ്നാഃപേതുര്മഹീതലേ ॥ 11 ॥
സോഽപിസൈന്യാനിസങ്ക്രുദ്ധോവാനരാണാമ്മഹൌജസാമ് ।
മമന്ഥപരമായത്തോവനാന്യഗ്നിരിവോത്ഥിതഃ ॥ 12 ॥
ലോഹിതാര്ദ്രാസ്തുബഹവശ്ശേരതേവാനരര്ഷഭാഃ ।
നിരസ്താമ്പതിതാഭൂമൌതാമ്രപുഷ്പാഇവദ്രുമാഃ ॥ 13 ॥
ലങ്ഘയന്തഃപ്രധാവന്തോവാനരാനാവലോകയന് ।
കേചിത്സമുദ്രേപതിതാഃകേചിദ്ഗഗനമാസ്ഥിതാഃ ॥ 14 ॥
വധ്യമാനാസ്തുതേവീരാരാക്ഷസേന ച ലീലയാ ।
സാഗരംയേനതേതീര്ണാഃപഥാതേനദുദ്രുവുഃ ॥ 15 ॥
തേസ്ഥലാനിതദാനിമ്നംവിവര്ണമാനാഭയാത് ।
ഋക്ഷാവൃക്ഷാന് സമാരൂഢാഃകേചിത്പര്വതമാശ്രിതാഃ ॥ 16 ॥
മമജ്ജുരര്ണവേകേചിദ്ഗുഹാഃകേചിത്സമാശ്രിതാഃ ।
നിപേതുഃകേചിദപരേകേചിന്നൈവാവതസ്ഥിരേ ॥ 17 ॥
കേചിദ്ഭൂമൌനിപതിതാഃകേചിത്സുപ്താമൃതാഇവ ।
താന്സമീക്ഷ്യാങ്ഗദോഭഗ്നാന്വാനരാനിദമബ്രവീത് ॥ 18 ॥
അവതിഷ്ഠതയുധ്യാമോനിവര്തധ്വമ്പ്ലവങ്ഗമാഃ ।
ഭഗ്നാനാംവോ ന പശ്യാമിപരിഗമ്യമഹീമിമാമ് ॥ 19 ॥
സ്ഥാനംസര്വേനിവര്തധ്വങ്കിമ്പ്രാണാന് പരിരക്ഷഥ ।
നിരായുധാനാന്ദ്രവതാമസങ്ഗഗതിപൌരുഷാഃ ॥ 20 ॥
ദാരാഹ്യുപഹസിഷ്യന്തി സ വൈഘാതസ്തുജീവതാമ് ।
കുലേഷുജാതാസ്സര്വേസ്മവിസ്തീര്ണേഷുമഹത്സു ച ॥ 21 ॥
ക്വഗച്ഛതഭയത്രസ്താഃഹരയഃപ്രാകൃതായഥാ ।
അനാര്യാഃഖലുയദ്ഭീതാസ്ത്യക്ത്വാവീര്യമ്പ്രധാവത ॥ 22 ॥
വികത്ഥനാനിവോയാനി തദാവൈജനസംസദി ।
താനിവഃക്വനുയാതാനിസോദഗ്രാണിമ ഹിതാനി ച ॥ 23 ॥
ഭീരുപ്രവാദാശ്ശ്രൂയന്തേയസ്തുജീവതിധിക്കൃതഃ ।
മാര്ഗസ്സത്പുരുഷൈര്ജഷ്ടഃസേവ്യതാന്ത്യജ്യതാമ്ഭയമ് ॥ 24 ॥
ശയാമഹേഽനിഹതാഃപൃഥിവ്യാമല്പജീവിതാഃ ।
ദുഷ്പ്രാപമ്ബ്രഹ്മലോകംവാപ്രാപ്നുയാമോയുധിസൂദിതാ ॥ 25 ॥
സമ്പ്രാപ്നുയാമഃകീര്തിംവാനിഹത്വാശത്രുമാഹവേ ।
ജീവിതംവീരലോകസ്യമോക്ഷ്യാമോവസുവാനരാഃ ॥ 26 ॥
ന കുമ്ഭകര്ണഃകാകുത്സ്ഥന്ദൃഷ്ടവാജീവന് ഗമിഷ്യതി ।
ദീപ്യമാനമിവാസാദ്യപതങ്ഗോജ്വലനംയഥാ ॥ 27 ॥
ലായനേനചോദ്ധിഷ്ടാഃപ്രാണാന് രക്ഷാമഹേവയമ് ।
ഏകേനബഹവോഭഗ്നായശോനാശങ്ഗമിഷ്യതി ॥ 28 ॥
ഏവമ്ബ്രുവാണന്തംശൂരമങ്ഗദങ്കനകാങ്ഗദമ് ।
ദ്രവമാണാസ്തതോവാക്യമൂചുഃശൂരുവിഗര്ഹിതമ് ॥ 29 ॥
കൃതന്നഃകദനങ്ഘോരങ്കുമ്ഭകര്ണേനരക്ഷസാ ।
ന സ്ഥാനകാലോഗച്ഛാമോദയിതഞ്ജീവിതംഹിനഃ ॥ 30 ॥
ഏതാവദുക്ത്വാവചനംസര്വേതേഭേജിരേദിശഃ ।
ഭീമമ്ഭീമാക്ഷമായാന്തന്ദൃഷ്ടവാവാനരയൂഥപാഃ ॥ 31 ॥
ദ്രവമാണസ്തുതേവീരാഅങ്ഗദേനവലീമുഖാഃ ।
സാന്ത്വൈശ്ചൈഹനുമാനൈശ്ചതതസ്സര്വേനിവര്തിതാഃ ॥ 32 ॥
പ്രഹര്ഷമുപനീതാശ്ചവാലിപുത്രേണധീമതാ ।
ആജ്ഞാപ്രതീക്ഷാസ്തസ്ഥുശ്ചസര്വേവാനരയൂഥപാഃ ॥ 33 ॥
ഋഷഭശരഭമൈന്ദധൂമ്രനീലാഃകുമുദസുഷേണഗവാക്ഷരമ്ഭതാരാഃ ।
ദ്വിവിദപനസവായുപുത്രമുഖ്യാസ്ത്വരിതതരാഭിമുഖംരണമ് ॥ 34 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ യുദ്ധകാണ്ഡേ ഷട്ഷഷ്ടിതമസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ṣaṭṣaṣṭitamassargaḥ |
sa laṅghayitvāprākāraṅgirikūṭopamomahān |
niryayaunagarāttūrṇaṅkumbhakarṇomahābalaḥ || 1 ||
nanāda ca mahānādaṃsamudramabhinādayan |
vijayannivanirghātanvidhamannivaparvatān || 2 ||
tamavadhyammaghavatāyamenavaruṇenavā |
prekṣyabhīmākṣamāyāntaṃvānarāvipradudruvuḥ || 3 ||
tāṃstuvipradrutān dṛṣṭavārājaputro'ṅgado'bravīt |
nalannīlaṅgavākṣaṃ ca kumudaṃ ca mahābalam || 4 ||
ātmānamatravismṛtyavīryāṇyabhijanāni ca |
kvagacchatabhayatrastāḥprākṛtāharayoyathā || 5 ||
sādhusaumyā nivartadhvaṅkiprāṇānparirakṣatha |
nālaṃyuddhāyavairakṣomahatīyambibhīṣakā || 6 ||
mahatīmuthatitāmenāṃrākṣasānāmbibhīṣikām |
vikramādvidhamiṣyāmonivartadhvamplavaṅgamāḥ || 7 ||
kṛcchreṇatusamāśvasyasaṅgamya ca tatastataḥ |
vṛkṣādrihastāharayassampratasthūraṇājiram || 8 ||
tenivṛtyatusaṅkṛddhāḥkumbhakarṇaṃvanaukasaḥ |
nirjaghnuḥparamakruddhāssamadāivakuñjarāḥ || 9 ||
prāṃśubhirgiriśṛṅgaiścaśilābhiścamahābalaḥ |
pādapaiḥpuṣpitāgraiścahanyamāno na kampate || 10 ||
tasyagātreṣupatitābhidyanteśataśaśśilāḥ |
pādapāḥpuṣpitāgrāścabhagnāḥpeturmahītale || 11 ||
so'pisainyānisaṅkruddhovānarāṇāmmahaujasām |
mamanthaparamāyattovanānyagnirivotthitaḥ || 12 ||
lohitārdrāstubahavaśśeratevānararṣabhāḥ |
nirastāmpatitābhūmautāmrapuṣpāivadrumāḥ || 13 ||
laṅghayantaḥpradhāvantovānarānāvalokayan |
kecitsamudrepatitāḥkecidgaganamāsthitāḥ || 14 ||
vadhyamānāstutevīrārākṣasena ca līlayā |
sāgaraṃyenatetīrṇāḥpathātenadudruvuḥ || 15 ||
testhalānitadānimnaṃvivarṇamānābhayāt |
ṛkṣāvṛkṣān samārūḍhāḥkecitparvatamāśritāḥ || 16 ||
mamajjurarṇavekecidguhāḥkecitsamāśritāḥ |
nipetuḥkecidaparekecinnaivāvatasthire || 17 ||
kecidbhūmaunipatitāḥkecitsuptāmṛtāiva |
tānsamīkṣyāṅgadobhagnānvānarānidamabravīt || 18 ||
avatiṣṭhatayudhyāmonivartadhvamplavaṅgamāḥ |
bhagnānāṃvo na paśyāmiparigamyamahīmimām || 19 ||
sthānaṃsarvenivartadhvaṅkimprāṇān parirakṣatha |
nirāyudhānāndravatāmasaṅgagatipauruṣāḥ || 20 ||
dārāhyupahasiṣyanti sa vaighātastujīvatām |
kuleṣujātāssarvesmavistīrṇeṣumahatsu ca || 21 ||
kvagacchatabhayatrastāḥharayaḥprākṛtāyathā |
anāryāḥkhaluyadbhītāstyaktvāvīryampradhāvata || 22 ||
vikatthanānivoyāni tadāvaijanasaṃsadi |
tānivaḥkvanuyātānisodagrāṇima hitāni ca || 23 ||
bhīrupravādāśśrūyanteyastujīvatidhikkṛtaḥ |
mārgassatpuruṣairjaṣṭaḥsevyatāntyajyatāmbhayam || 24 ||
śayāmahe'nihatāḥpṛthivyāmalpajīvitāḥ |
duṣprāpambrahmalokaṃvāprāpnuyāmoyudhisūditā || 25 ||
samprāpnuyāmaḥkīrtiṃvānihatvāśatrumāhave |
jīvitaṃvīralokasyamokṣyāmovasuvānarāḥ || 26 ||
na kumbhakarṇaḥkākutsthandṛṣṭavājīvan gamiṣyati |
dīpyamānamivāsādyapataṅgojvalanaṃyathā || 27 ||
lāyanenacoddhiṣṭāḥprāṇān rakṣāmahevayam |
ekenabahavobhagnāyaśonāśaṅgamiṣyati || 28 ||
evambruvāṇantaṃśūramaṅgadaṅkanakāṅgadam |
dravamāṇāstatovākyamūcuḥśūruvigarhitam || 29 ||
kṛtannaḥkadanaṅghoraṅkumbhakarṇenarakṣasā |
na sthānakālogacchāmodayitañjīvitaṃhinaḥ || 30 ||
etāvaduktvāvacanaṃsarvetebhejirediśaḥ |
bhīmambhīmākṣamāyāntandṛṣṭavāvānarayūthapāḥ || 31 ||
dravamāṇastutevīrāaṅgadenavalīmukhāḥ |
sāntvaiścaihanumānaiścatatassarvenivartitāḥ || 32 ||
praharṣamupanītāścavāliputreṇadhīmatā |
ājñāpratīkṣāstasthuścasarvevānarayūthapāḥ || 33 ||
ṛṣabhaśarabhamaindadhūmranīlāḥkumudasuṣeṇagavākṣarambhatārāḥ |
dvividapanasavāyuputramukhyāstvaritatarābhimukhaṃraṇam || 34 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ṣaṭṣaṣṭitamassargaḥ ||