📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
5.55 സുന്ദരകാണ്ഡ - പഞ്ചപഞ്ചാശ സര്ഗഃ
5.55 Sundarakanda - Panchapanchasha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡമ് ।
അഥ പഞ്ചപഞ്ചാശസ്സര്ഗഃ ।
ലങ്കാം സമസ്താം സന്ദീപ്യ ലാങ്ഗൂലാഗ്നിം മഹാബലഃ ।
നിര്വാപയാമാസ തദാ സമുദ്രേ ഹരിസത്തമഃ ।
സന്ദീപ്യമാനാം വിധ്വസ്താം ത്രസ്തരക്ഷോഗണാം പുരീമ് ।
ആവേക്ഷ്യ ഹനുമാന് ലങ്കാം ചിന്തയാമാസ വാനരഃ ॥ 1 ॥
തസ്യാഭൂത്സുമഹാംസ്ത്രാസഃ കുത്സാ ചാത്മന്യജായത ।
ലങ്കാം പ്രദഹതാ കര്മ കിംസ്വിത്കൃതമിദം മയാ ॥ 2 ॥
ധന്യാസ്തേ പുരുഷശ്രേഷ്ഠാ യേ ബുദ്ധ്യാ കോപമുത്ഥിതമ് ।
നിരുന്ധന്തി മഹാത്മാനോ ദീപ്തമഗ്നിമിവാമ്ഭസാ ॥ 3 ॥
ക്രുദ്ധഃ പാപം ന കുര്യാത്കഃ ക്രുദ്ധോ ഹന്യാദ്ഗുരൂനപി ।
ക്രുദ്ധഃ പരുഷയാ വാചാ നരസ്സാധൂനധിക്ഷിപേത് ॥ 4 ॥
വാച്യാവാച്യം പ്രകുപിതോ ന വിജാനാതി കര്ഹിചിത് ।
നാകാര്യമസ്തി ക്രുദ്ധസ്യ നാവാച്യം വിദ്യതേ ക്വചിത് ॥ 5 ॥
യസ്സമുത്പതിതം ക്രോധം ക്ഷമയൈവ നിരസ്യതി ।
യഥോരഗസ്ത്വചം ജീര്ണാം സ വൈ പുരുഷ ഉച്യതേ ॥ 6 ॥
ധിഗസ്തു മാം സുദുര്ബുദ്ധിം നിര്ലജ്ജം പാപകൃത്തമമ് ।
അചിന്തയിത്വാ താം സീതാമഗ്നിദം സ്വാമിഘാതുകമ് ॥ 7 ॥
യദി ദഗ്ധാ ത്വിയം ലങ്കാ നൂനമാര്യാഽപി ജാനകീ ।
ദഗ്ധാ തേന മയാ ഭര്തുര്ഹിതം കാര്യമജാനതാ ॥ 8 ॥
യദര്ഥമയമാരമ്ഭസ്തത്കാര്യമവസാദിതമ് ।
മയാ ഹി ദഹതാ ലങ്കാം ന സീതാ പരിരക്ഷിതാ ॥ 9 ॥
ഈഷത്കാര്യമിദം കാര്യം കൃതമാസീന്ന സംശയഃ ।
തസ്യ ക്രോധാഭിഭൂതേന മയാ മൂലക്ഷയഃ കൃതഃ ॥ 10 ॥
വിനഷ്ടാ ജാനകീ നൂനം ന ഹ്യദഗ്ധഃ പ്രദൃശ്യതേ ।
ലങ്കായാം കശ്ചിദുദ്ധേശസ്സര്വാ ഭസ്മീകൃതാ പുരീ ॥ 11 ॥
യദി തദ്വിഹതം കാര്യം മമ പ്രജ്ഞാവിപര്യയാത് ।
ഇഹൈവ പ്രാണസന്ന്യാസോ മമാപി ഹ്യദ്യ രോചതേ ॥ 12 ॥
കിമഗ്നൌ നിപതാമ്യദ്യ ആഹോസ്വിദ്ബഡബാമുഖേ ।
ശരീരമാഹോ സത്ത്വാനാം ദദ്മി സാഗരവാസിനാമ് ॥ 13 ॥
കഥം ഹി ജീവതാ ശക്യോ മയാ ദ്രഷ്ടും ഹരീശ്വരഃ ।
തൌ വാ പുരുഷശാര്ദൂലൌ കാര്യസര്വസ്വഘാതിനാ ॥ 14 ॥
മയാ ഖലു തദേവേദം രോഷദോഷാത്പ്രദര്ശിതമ് ।
പ്രഥിതം ത്രിഷു ലോകേഷു കപിത്വമനവസ്ഥിതമ് ॥ 15 ॥
ധിഗസ്തു രാജസം ഭാവമനീശമനവസ്ഥിതമ് ।
ഈശ്വരേണാപി യദ്രാഗാന്മയാ സീതാ ന രക്ഷിതാ ॥ 16 ॥
വിനഷ്ടായാം തു സീതായാം താവുഭൌ വിനശിഷ്യതഃ ।
തയോര്വിനാശേ സുഗ്രീവഃ സബന്ധുര്വിനശിഷ്യതി ॥ 17 ॥
ഏതദേവ വചശ്ശ്രുത്വാ ഭരതോ ഭ്രാതൃവത്സലഃ ।
ധര്മാത്മാ സഹശത്രുഘ്നഃ കഥം ശക്ഷ്യതി ജീവിതുമ് ॥ 18 ॥
ഇക്ഷ്വാകുവംശേ ധര്മിഷ്ഠേ ഗതേ നാശമസംശയമ് ।
ഭവിഷ്യന്തി പ്രജാസ്സര്വാശ്ശോകസന്താപപീഡിതാഃ ॥ 19 ॥
തദഹം ഭാഗ്യരഹിതോ ലുപ്തധര്മാര്ഥസങ്ഗ്രഹഃ ॥ 20 ॥
രോഷദോഷപരീതാത്മാ വ്യക്തം ലോകവിനാശനഃ ।
ഇതി ചിന്തയതസ്തസ്യ നിമിത്താന്യുപപേദിരേ ।
പൂര്വമപ്യുപലബ്ധാനി സാക്ഷാത്പുനരചിന്തയത് ॥ 21 ॥
അഥവാ ചാരുസര്വാങ്ഗീ രക്ഷിതാ സ്വേന തേജസാ ।
ന നശിഷ്യതി കല്യാണീ നാഗ്നിരഗ്നൌ പ്രവര്തതേ ॥ 22 ॥
ന ഹി ധര്മാത്മനസ്തസ്യ ഭാര്യാമമിതതേജസഃ ।
സ്വചാരിത്രാഭിഗുപ്താം താം സ്പ്രഷ്ടുമര്ഹതി പാവകഃ ॥ 23 ॥
നൂനം രാമപ്രഭാവേണ വൈദേഹ്യാസ്സുകൃതേന ച ।
യന്മാം ദഹനകര്മായം നാദഹദ്ധവ്യവാഹനഃ ॥ 24 ॥
ത്രയാണാം ഭരതാദീനാം ഭ്രാത്രൂണാം ദേവതാ ച യാ ।
രാമസ്യ ച മനഃ കാന്താ സാ കഥം വിനശിഷ്യതി ॥ 25 ॥
യദ്വാ ദഹനകര്മായം സര്വത്ര പ്രഭുരവ്യയഃ ।
ന മേ ദഹതി ലാങ്ഗൂലം കഥമാര്യാം പ്രധക്ഷ്യതി ॥ 26 ॥
പുനശ്ചാചിന്തയത്തത്ര ഹനുമാന്വിസ്മിതസ്തദാ ।
ഹിരണ്യനാഭസ്യ ഗിരേര്ജലമധ്യേ പ്രദര്ശനമ് ॥ 27 ॥
തപസാ സത്യവാക്യേന അനന്യത്വാച്ച ഭര്തരി ।
അപി സാ നിര്ദഹേദഗ്നിം ന താമഗ്നിഃ പ്രധക്ഷ്യതി ॥ 28 ॥
സ തഥാ ചിന്തയംസ്തത്ര ദേവ്യാ ധര്മപരിഗ്രഹമ് ।
ശുശ്രാവ ഹനുമാന്വാക്യം ചാരണാനാം മഹാത്മനാമ് ॥ 29 ॥
അഹോ ഖലു കൃതം കര്മ ദുഷ്കരം ഹി ഹനൂമതാ ।
അഗ്നിം വിസൃജതാഽഭീക്ഷ്ണം ഭീമം രാക്ഷസവേശ്മനി ॥ 30 ॥
പ്രപലായിതരക്ഷഃ സ്ത്രീബാലവൃദ്ധസമാകുലാ ।
ജനകോലാഹലാധ്മാതാ ക്രന്ദന്തീവാദ്രികന്ദരൈഃ ॥ 31 ॥
ദഗ്ധേയം നഗരീ സര്വാ സാട്ടപ്രാകാരതോരണാ ।
ജാനകീ ന ച ദഗ്ധേതി വിസ്മയോഽദ്ഭുത ഏവ നഃ ॥ 32 ॥
സ നിമിത്തൈശ്ച ദൃഷ്ടാര്ഥൈഃ കാരണൈശ്ച മഹാഗുണൈഃ ।
ഋഷിവാക്യൈശ്ച ഹനുമാനഭവത്പ്രീതമാനസഃ ॥ 33 ॥
തതഃ കപിഃ പ്രാപ്തമനോരഥാര്ഥസ്താമക്ഷതാം രാജസുതാം വിദിത്വാ ।
പ്രത്യക്ഷതസ്താം പുനരേവ ദൃഷ്ടവാ പ്രതിപ്രയാണായ മതിം ചകാര ॥ 34 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ സുന്ദരകാണ്ഡേ പഞ്ചപഞ്ചാശസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha pañcapañcāśassargaḥ |
laṅkāṃ samastāṃ sandīpya lāṅgūlāgniṃ mahābalaḥ |
nirvāpayāmāsa tadā samudre harisattamaḥ |
sandīpyamānāṃ vidhvastāṃ trastarakṣogaṇāṃ purīm |
āvekṣya hanumān laṅkāṃ cintayāmāsa vānaraḥ || 1 ||
tasyābhūtsumahāṃstrāsaḥ kutsā cātmanyajāyata |
laṅkāṃ pradahatā karma kiṃsvitkṛtamidaṃ mayā || 2 ||
dhanyāste puruṣaśreṣṭhā ye buddhyā kopamutthitam |
nirundhanti mahātmāno dīptamagnimivāmbhasā || 3 ||
kruddhaḥ pāpaṃ na kuryātkaḥ kruddho hanyādgurūnapi |
kruddhaḥ paruṣayā vācā narassādhūnadhikṣipet || 4 ||
vācyāvācyaṃ prakupito na vijānāti karhicit |
nākāryamasti kruddhasya nāvācyaṃ vidyate kvacit || 5 ||
yassamutpatitaṃ krodhaṃ kṣamayaiva nirasyati |
yathoragastvacaṃ jīrṇāṃ sa vai puruṣa ucyate || 6 ||
dhigastu māṃ sudurbuddhiṃ nirlajjaṃ pāpakṛttamam |
acintayitvā tāṃ sītāmagnidaṃ svāmighātukam || 7 ||
yadi dagdhā tviyaṃ laṅkā nūnamāryā'pi jānakī |
dagdhā tena mayā bharturhitaṃ kāryamajānatā || 8 ||
yadarthamayamārambhastatkāryamavasāditam |
mayā hi dahatā laṅkāṃ na sītā parirakṣitā || 9 ||
īṣatkāryamidaṃ kāryaṃ kṛtamāsīnna saṃśayaḥ |
tasya krodhābhibhūtena mayā mūlakṣayaḥ kṛtaḥ || 10 ||
vinaṣṭā jānakī nūnaṃ na hyadagdhaḥ pradṛśyate |
laṅkāyāṃ kaściduddheśassarvā bhasmīkṛtā purī || 11 ||
yadi tadvihataṃ kāryaṃ mama prajñāviparyayāt |
ihaiva prāṇasannyāso mamāpi hyadya rocate || 12 ||
kimagnau nipatāmyadya āhosvidbaḍabāmukhe |
śarīramāho sattvānāṃ dadmi sāgaravāsinām || 13 ||
kathaṃ hi jīvatā śakyo mayā draṣṭuṃ harīśvaraḥ |
tau vā puruṣaśārdūlau kāryasarvasvaghātinā || 14 ||
mayā khalu tadevedaṃ roṣadoṣātpradarśitam |
prathitaṃ triṣu lokeṣu kapitvamanavasthitam || 15 ||
dhigastu rājasaṃ bhāvamanīśamanavasthitam |
īśvareṇāpi yadrāgānmayā sītā na rakṣitā || 16 ||
vinaṣṭāyāṃ tu sītāyāṃ tāvubhau vinaśiṣyataḥ |
tayorvināśe sugrīvaḥ sabandhurvinaśiṣyati || 17 ||
etadeva vacaśśrutvā bharato bhrātṛvatsalaḥ |
dharmātmā sahaśatrughnaḥ kathaṃ śakṣyati jīvitum || 18 ||
ikṣvākuvaṃśe dharmiṣṭhe gate nāśamasaṃśayam |
bhaviṣyanti prajāssarvāśśokasantāpapīḍitāḥ || 19 ||
tadahaṃ bhāgyarahito luptadharmārthasaṅgrahaḥ || 20 ||
roṣadoṣaparītātmā vyaktaṃ lokavināśanaḥ |
iti cintayatastasya nimittānyupapedire |
pūrvamapyupalabdhāni sākṣātpunaracintayat || 21 ||
athavā cārusarvāṅgī rakṣitā svena tejasā |
na naśiṣyati kalyāṇī nāgniragnau pravartate || 22 ||
na hi dharmātmanastasya bhāryāmamitatejasaḥ |
svacāritrābhiguptāṃ tāṃ spraṣṭumarhati pāvakaḥ || 23 ||
nūnaṃ rāmaprabhāveṇa vaidehyāssukṛtena ca |
yanmāṃ dahanakarmāyaṃ nādahaddhavyavāhanaḥ || 24 ||
trayāṇāṃ bharatādīnāṃ bhrātrūṇāṃ devatā ca yā |
rāmasya ca manaḥ kāntā sā kathaṃ vinaśiṣyati || 25 ||
yadvā dahanakarmāyaṃ sarvatra prabhuravyayaḥ |
na me dahati lāṅgūlaṃ kathamāryāṃ pradhakṣyati || 26 ||
punaścācintayattatra hanumānvismitastadā |
hiraṇyanābhasya girerjalamadhye pradarśanam || 27 ||
tapasā satyavākyena ananyatvācca bhartari |
api sā nirdahedagniṃ na tāmagniḥ pradhakṣyati || 28 ||
sa tathā cintayaṃstatra devyā dharmaparigraham |
śuśrāva hanumānvākyaṃ cāraṇānāṃ mahātmanām || 29 ||
aho khalu kṛtaṃ karma duṣkaraṃ hi hanūmatā |
agniṃ visṛjatā'bhīkṣṇaṃ bhīmaṃ rākṣasaveśmani || 30 ||
prapalāyitarakṣaḥ strībālavṛddhasamākulā |
janakolāhalādhmātā krandantīvādrikandaraiḥ || 31 ||
dagdheyaṃ nagarī sarvā sāṭṭaprākāratoraṇā |
jānakī na ca dagdheti vismayo'dbhuta eva naḥ || 32 ||
sa nimittaiśca dṛṣṭārthaiḥ kāraṇaiśca mahāguṇaiḥ |
ṛṣivākyaiśca hanumānabhavatprītamānasaḥ || 33 ||
tataḥ kapiḥ prāptamanorathārthastāmakṣatāṃ rājasutāṃ viditvā |
pratyakṣatastāṃ punareva dṛṣṭavā pratiprayāṇāya matiṃ cakāra || 34 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe pañcapañcāśassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever