📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
5.40 സുന്ദരകാണ്ഡ - ചത്വാരിംശ സര്ഗഃ
5.40 Sundarakanda - Chatvarimsha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡമ് ।
അഥ ചത്വാരിംശസ്സര്ഗഃ ।
ശ്രുത്വാ തു വചനം തസ്യ വായുസൂനോര്മഹാത്മനഃ ।
ഉവാചാത്മഹിതം വാക്യം സീതാ സുരസുതോപമാ ॥ 1 ॥
ത്വാം ദൃഷ്ട്വാ പ്രിയവക്താരം സമ്പ്രഹൃഷ്യാമി വാനരഃ ।
അര്ധസഞ്ജാതസസ്യേവ വൃഷ്ടിം പ്രാപ്യ വസുന്ധരാ ॥ 2 ॥
യഥാ തം പുരുഷവ്യാഘ്രം ഗാത്രൈശ്ശോകാഭികര്ശിതൈഃ ।
സംസ്പൃശേയം സകാമാഹം തഥാ കുരു ദയാം മയി ॥ 3 ॥
അഭിജ്ഞാനം ച രാമസ്യ ദദ്യാ ഹരിഗണോത്തമ ।
ക്ഷിപ്താമിഷീകാം കാകസ്യ കോപാദേകാക്ഷിശാതനീമ് ॥ 4 ॥
മനശ്ശിലായാസ്തിലകോ ഗണ്ഡപാര്ശ്വേ നിവേശിതഃ ।
ത്വയാ പ്രണഷ്ടേ തിലകേ തം കില സ്മര്തുമര്ഹസി ॥ 5 ॥
സ വീര്യവാന്കഥം സീതാം ഹൃതാം സമനുമന്യസേ ।
വസന്തീം രക്ഷസാം മധ്യേ മഹേന്ദ്രവരുണോപമഃ ॥ 6 ॥
ഏഷ ചൂഡാമണിര്ദിവ്യോ മയാ സുപരിരക്ഷിതഃ ।
ഏതം ദൃഷ്ട്വാ പ്രഹൃഷ്യാമി വ്യസനേ ത്വാമിവാനഘ ॥ 7 ॥
ഏഷ നിര്യാതിതശ്ശ്രീമാന്മയാ തേ വാരിസമ്ഭവഃ ।
അതഃ പരം ന ശക്ഷ്യാമി ജീവിതും ശോകലാലസാ ॥ 8 ॥
അസഹ്യാനി ച ദുഃഖാനി വാചശ്ച ഹൃദയച്ഛിദഃ ।
രാക്ഷസീനാം സുഘോരാണാം ത്വത്കൃതേ മര്ഷയാമ്യഹമ് ॥ 9 ॥
ധാരയിഷ്യാമി മാസം തു ജീവിതം ശത്രുസൂദന ।
ഊര്ധ്വം മാസാന്ന ജീവിഷ്യേ ത്വയാ ഹീനാ നൃപാത്മജ ॥ 10 ॥
ഘോരോ രാക്ഷസരാജോഽയം ദൃഷ്ടിശ്ച ന സുഖാ മയി ।
ത്വാം ച ശ്രുത്വാ വിപദ്യന്തം ന ജീവേയമഹം ക്ഷണമ് ॥ 11 ॥
വൈദേഹ്യാ വചനം ശ്രുത്വാ കരുണം സാശ്രു ഭാഷിതമ് ।
അഥാബ്രവീന്മഹാതേജാ ഹനുമാന്മാരുതാത്മജഃ ॥ 12 ॥
ത്വച്ഛോകവിമുഖോ രാമോ ദേവി സത്യേന തേ ശപേ ।
രാമേ ദുഃഖാഭിഭൂതേ തു ലക്ഷ്മണഃ പരിതപ്യതേ ॥ 13 ॥
കഥഞ്ചിദ്ഭവതീ ദൃഷ്ടാ ന കാലഃ പരിശോചിതുമ് ।
ഇമം മുഹൂര്തം ദുഃഖാനാമന്തം ദ്രക്ഷ്യസി ഭാമിനി ॥ 14 ॥
താവുഭൌ പുരുഷവ്യാഘ്രൌ രാജപുത്രാവരിന്ദമൌ ।
ത്വദ്ദര്ശനകൃതോത്സാഹൌ ലങ്കാം ഭസ്മീകരിഷ്യതഃ ॥ 15 ॥
ഹത്ത്വാ ച സമരേ ക്രൂരം രാവണം സഹബാന്ധവമ് ।
രാഘവൌ ത്വാം വിശാലാക്ഷി സ്വാം പുരീം പ്രാപയിഷ്യതഃ ॥ 16 ॥
യത്തു രാമോ വിജാനീയാദഭിജ്ഞാനമനിന്ദിതേ ।
പ്രീതിസഞ്ജനനം തസ്യ ഭൂയസ്ത്വം ദാതുമര്ഹസി ॥ 17 ॥
സാബ്രവീദ്ദത്തമേവേതി മയാഭിജ്ഞാനമുത്തമമ് ।
ഏതദേവ ഹി രാമസ്യ ദൃഷ്ട്വാ മത്കേശഭൂഷണമ് ॥ 18 ॥
ശ്രദ്ധേയം ഹനുമന്വാക്യം തവ വീര ഭവിഷ്യതി ।
സ തം മണിവരം ഗൃഹ്യ ശ്രീമാന്പ്ലവഗസത്തമഃ ॥ 19 ॥
പ്രണമ്യ ശിരസാ ദേവീം ഗമനായോപചക്രമേ ।
തമുത്പാതകൃതോത്സാഹമവേക്ഷ്യ ഹരിപുങ്ഗവമ് ॥ 20 ॥
വര്ധമാനം മഹാവേഗമുവാച ജനകാത്മജാ ।
അശ്രുപൂര്ണമുഖീ ദീനാ ബാഷ്പഗദ്ഗദയാ ഗിരാ ॥ 21 ॥
ഹനുമന്സിംഹസങ്കാശൌ ഭ്രാതരൌ രാമലക്ഷ്മണൌ ।
സുഗ്രീവം ച സഹാമാത്യം സര്വാന് ബ്രൂയാഹ്യനാമയമ് ॥ 22 ॥
യഥാ ച സ മഹാബാഹുര്മാം താരയതി രാഘവഃ ।
അസ്മാദ്ദുഃഖാമ്ബുസമ്രോധാത്ത്വം സമാധാതുമര്ഹസി ॥ 23 ॥
ഇമം ച തീവ്രം മമ ശോകവേഗം രക്ഷോഭിരേഭിഃ പരിഭര്ത്സനം ച ।
ബ്രൂയാസ്തു രാമസ്യ ഗതസ്സമീപം ശിവശ്ച തേഽധ്വാഽസ്തു ഹരിപ്രവീര ॥ 24 ॥
സ രാജപുത്ര്യ്രാപ്രതിവേദിതാര്ഥഃ കപിഃ കൃതാര്ഥഃ പരിഹൃഷ്ടചേതാഃ ।
അല്പാവശേഷം പ്രസമീക്ഷ്യ കാര്യം ദിശം ഹ്യുദീചീം മനസാ ജഗാമ ॥ 25 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ സുന്ദരകാണ്ഡേ ചത്വാരിംശസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha catvāriṃśassargaḥ |
śrutvā tu vacanaṃ tasya vāyusūnormahātmanaḥ |
uvācātmahitaṃ vākyaṃ sītā surasutopamā || 1 ||
tvāṃ dṛṣṭvā priyavaktāraṃ samprahṛṣyāmi vānaraḥ |
ardhasañjātasasyeva vṛṣṭiṃ prāpya vasundharā || 2 ||
yathā taṃ puruṣavyāghraṃ gātraiśśokābhikarśitaiḥ |
saṃspṛśeyaṃ sakāmāhaṃ tathā kuru dayāṃ mayi || 3 ||
abhijñānaṃ ca rāmasya dadyā harigaṇottama |
kṣiptāmiṣīkāṃ kākasya kopādekākṣiśātanīm || 4 ||
manaśśilāyāstilako gaṇḍapārśve niveśitaḥ |
tvayā praṇaṣṭe tilake taṃ kila smartumarhasi || 5 ||
sa vīryavānkathaṃ sītāṃ hṛtāṃ samanumanyase |
vasantīṃ rakṣasāṃ madhye mahendravaruṇopamaḥ || 6 ||
eṣa cūḍāmaṇirdivyo mayā suparirakṣitaḥ |
etaṃ dṛṣṭvā prahṛṣyāmi vyasane tvāmivānagha || 7 ||
eṣa niryātitaśśrīmānmayā te vārisambhavaḥ |
ataḥ paraṃ na śakṣyāmi jīvituṃ śokalālasā || 8 ||
asahyāni ca duḥkhāni vācaśca hṛdayacchidaḥ |
rākṣasīnāṃ sughorāṇāṃ tvatkṛte marṣayāmyaham || 9 ||
dhārayiṣyāmi māsaṃ tu jīvitaṃ śatrusūdana |
ūrdhvaṃ māsānna jīviṣye tvayā hīnā nṛpātmaja || 10 ||
ghoro rākṣasarājo'yaṃ dṛṣṭiśca na sukhā mayi |
tvāṃ ca śrutvā vipadyantaṃ na jīveyamahaṃ kṣaṇam || 11 ||
vaidehyā vacanaṃ śrutvā karuṇaṃ sāśru bhāṣitam |
athābravīnmahātejā hanumānmārutātmajaḥ || 12 ||
tvacchokavimukho rāmo devi satyena te śape |
rāme duḥkhābhibhūte tu lakṣmaṇaḥ paritapyate || 13 ||
kathañcidbhavatī dṛṣṭā na kālaḥ pariśocitum |
imaṃ muhūrtaṃ duḥkhānāmantaṃ drakṣyasi bhāmini || 14 ||
tāvubhau puruṣavyāghrau rājaputrāvarindamau |
tvaddarśanakṛtotsāhau laṅkāṃ bhasmīkariṣyataḥ || 15 ||
hattvā ca samare krūraṃ rāvaṇaṃ sahabāndhavam |
rāghavau tvāṃ viśālākṣi svāṃ purīṃ prāpayiṣyataḥ || 16 ||
yattu rāmo vijānīyādabhijñānamanindite |
prītisañjananaṃ tasya bhūyastvaṃ dātumarhasi || 17 ||
sābravīddattameveti mayābhijñānamuttamam |
etadeva hi rāmasya dṛṣṭvā matkeśabhūṣaṇam || 18 ||
śraddheyaṃ hanumanvākyaṃ tava vīra bhaviṣyati |
sa taṃ maṇivaraṃ gṛhya śrīmānplavagasattamaḥ || 19 ||
praṇamya śirasā devīṃ gamanāyopacakrame |
tamutpātakṛtotsāhamavekṣya haripuṅgavam || 20 ||
vardhamānaṃ mahāvegamuvāca janakātmajā |
aśrupūrṇamukhī dīnā bāṣpagadgadayā girā || 21 ||
hanumansiṃhasaṅkāśau bhrātarau rāmalakṣmaṇau |
sugrīvaṃ ca sahāmātyaṃ sarvān brūyāhyanāmayam || 22 ||
yathā ca sa mahābāhurmāṃ tārayati rāghavaḥ |
asmādduḥkhāmbusamrodhāttvaṃ samādhātumarhasi || 23 ||
imaṃ ca tīvraṃ mama śokavegaṃ rakṣobhirebhiḥ paribhartsanaṃ ca |
brūyāstu rāmasya gatassamīpaṃ śivaśca te'dhvā'stu haripravīra || 24 ||
sa rājaputryrāprativeditārthaḥ kapiḥ kṛtārthaḥ parihṛṣṭacetāḥ |
alpāvaśeṣaṃ prasamīkṣya kāryaṃ diśaṃ hyudīcīṃ manasā jagāma || 25 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe catvāriṃśassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever