📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
5.4 സുന്ദരകാണ്ഡ - ചതുര്ഥ സര്ഗഃ
5.4 Sundarakanda - Chaturtha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡമ് ।
അഥ ചതുര്ഥസ്സര്ഗഃ ।
സ നിര്ജിത്യ പുരീം ശ്രേഷ്ഠാം ലങ്കാം താം കാമരൂപിണീമ് ।
വിക്രമേണ മഹാതേജാ ഹനുമാന് കപിസത്തമഃ ॥ 1 ॥
അദ്വാരേണ ച മഹാബാഹുഃ പ്രാകാരമഭിപുപ്ലുവേ ।
പ്രവിശ്യ നഗരീം ലങ്കാം കപിരാജഹിതങ്കരഃ ॥ 2 ॥
ചക്രേഽഥ പാദം സവ്യം ച ശത്രൂണാം സ തു മൂര്ധനി ।
പ്രവിഷ്ടഃ സത്ത്വസമ്പന്നോ നിശായാം മാരുതാത്മജഃ ॥ 3 ॥
സ മഹാപഥമാസ്ഥായ മുക്താപുഷ്പവിരാജിതമ് ।
തതസ്തു താം പുരീം ലങ്കാം രമ്യാമഭിയയൌ കപിഃ ॥ 4 ॥
ഹസിതോത്കൃഷ്ടനിനദൈസ്തൂര്യഘോഷപുരസ്സരൈഃ ।
വജ്രാങ്കുശനികാശൈശ്ച വജ്രജാലവിഭൂഷിതൈഃ ॥ 5 ॥
ഗൃഹമേഘൈഃ പുരീ രമ്യാ ബഭാസേ ദ്യൌരിവാമ്ബുദൈഃ ।
പ്രജജ്വാല തതോ ലങ്കാ രക്ഷോഗണഗൃഹൈഃ ശുഭൈഃ ॥ 6 ॥
സിതാഭ്രസദൃശൈശ്ചിത്രൈഃ പദ്മസ്വസ്തികസംസ്ഥിതൈഃ ।
വര്ധമാനഗൃഹൈശ്ചാപി സര്വതഃ സുവിഭൂഷിതാ ॥ 7 ॥
താം ചിത്രമാല്യാഭരണാം കപിരാജഹിതങ്കരഃ ।
രാഘവാര്ഥം ചരന് ശ്രീമാന് ദദര്ശ ച നനന്ദ ച ॥ 8 ॥
ഭവനാദ്ഭവനം ഗച്ഛന് ദദര്ശ പവനാത്മജഃ ।
വിവിധാകൃതിരൂപാണി ഭവനാനി തതസ്തതഃ ॥ 9 ॥
ശുശ്രാവ മധുരം ഗീതം ത്രിസ്ഥാനസ്വരഭൂഷിതമ് ।
സ്ത്രീണാം മദസമൃദ്ധാനാം ദിവി ചാപ്സരസാമിവ ॥ 10 ॥
ശുശ്രാവ കാഞ്ചീനിനദം നൂപുരാണാം ച, നിഃസ്വനമ് ।
സോപാനനിനദാംശ്ചൈവ ഭവനേഷു മഹാത്മനാമ് ॥ 11 ॥
അസ്ഫോടിതനിനാദാംശ്ച ക്ഷ്വേലിതാംശ്ച തതസ്തതഃ ।
ശുശ്രാവ ജപതാം തത്ര മന്ത്രാന് രക്ഷോഗൃഹേഷു വൈ ॥ 12 ॥
സ്വാധ്യായനിരതാംശ്ചൈവ യാതുധാനാന് ദദര്ശ സഃ ।
രാവണസ്തവസംയുക്താന് ഗര്ജതോ രാക്ഷസാനപി ॥ 13 ॥
രാജമാര്ഗം സമാവൃത്യ സ്ഥിതം രക്ഷോബലം മഹത് ।
ദദര്ശ മധ്യമേ ഗുല്മേ രാവണസ്യ ചരാന് ബഹൂന് ॥ 14 ॥
ദീക്ഷിതാന് ജടിലാന് മുണ്ഡാന് ഗോജിനാമ്ബരവാസസഃ ।
ദര്ഭമുഷ്ടിപ്രഹരണാനഗ്നികുണ്ഡായുഘാംസ്തഥാ ॥ 15 ॥
കൂടമുദ്ഗരപാണീംശ്ച ദണ്ഡായുധധരാനപി ।
ഏകാക്ഷാനേകകര്ണാംശ്ച ലമ്ബോദരപയോധരാന് ॥ 16 ॥
കരാലാന് ഭുഗ്നവക്ത്രാംശ്ച വികടാന് വാമനാംസ്തഥാ ।
ധന്വിനഃ ഖങ്ഗിനശ്ചൈവ ശതഘ്നീമുസലായുധാന് ॥ 17 ॥
പരിഘോത്തമഹസ്താംശ്ച വിചിത്രകവചോജ്ജ്വലാന് ।
നാതിസ്ഥൂലാന്നാതികൃശാന്നാതിദീര്ഘാതിഹ്രസ്വകാന് ॥ 18 ॥
നാതിഗൌരാന്നാതികൃഷ്ണാന്നാതികുബ്ജാന്ന വാമനാന് ।
വിരൂപാന് ബഹുരൂപാംശ്ച സുരൂപാംശ്ച സുവര്ചസഃ ॥ 19 ॥
ധ്വജീന് പതാകിനശ്ചൈവ ദദര്ശ വിവിധായുധാന് ।
ശക്തിവൃക്ഷായുധാംശ്ചൈവ പട്ടിസാശനിധാരിണഃ ॥ 20 ॥
ക്ഷേപണീപാശഹസ്താംശ്ച ദദര്ശ സ മഹാകപിഃ ।
സ്രഗ്വിണസ്ത്വനുലിപ്താംശ്ച വരാഭരണഭൂഷിതാന് ॥ 21 ॥
നാനാവേഷസമായുക്താന് യഥാസ്സ്വൈരഗതാന് ബഹൂന് ।
തീക്ഷ്ണശൂലധരാംശ്ചൈവ വജ്രിണശ്ച മഹാബലാന് ॥ 22 ॥
ശതസാഹസ്രമവ്യഗ്രമാരക്ഷം മധ്യമം കപിഃ ।
രക്ഷോധിപതിനിര്ദിഷ്ടം ദദര്ശാന്തഃപുരാഗ്രതഃ ॥ 23 ॥
സ തദാ തദ്ഗൃഹം ദൃഷ്ട്വാ മഹാഹാടകതോരണമ് ।
രാക്ഷസേന്ദ്രസ്യ വിഖ്യാതമദ്രിമൂര്ധ്നി പ്രതിഷ്ഠിതമ് ॥ 24 ॥
പുണ്ഡരീകാവതംസാഭിഃ പരിഖാഭിരലങ്കൃതമ് ।
പ്രാകാരാവൃതമത്യന്തം ദദര്ശ സ മഹാകപിഃ ॥ 25 ॥
ത്രിവിഷ്ടപനിഭം ദിവ്യം ദിവ്യനാദനിനാദിതമ് ।
വാജിഹേഷിതസങ്ഘുഷ്ടം നാദിതം ഭൂഷണൈസ്തഥാ ॥ 26 ॥
രഥൈര്യാനൈര്വിമാനൈശ്ച തഥാ ഹയഗജൈഃ ശുഭൈഃ ।
വാരണൈശ്ച ചതുര്ഥന്തൈഃ ശ്വേതാഭ്രനിചയോപമൈഃ ॥ 27 ॥
ഭൂഷിതം രുചിരദ്വാരം മത്തൈശ്ച മൃഗപക്ഷിഭിഃ ।
രക്ഷിതം സുമഹാവീര്യൈര്യാതുധാനൈഃ സഹസ്രശഃ ।
രാക്ഷസാധിപതേര്ഗുപ്തമാവിവേശ മഹാകപിഃ ॥ 28 ॥
സഹേമജാമ്ബൂനദചക്രവാലം മഹാര്ഹമുക്താമണിഭൂഷിതാന്തമ് ।
പരാര്ഥ്യകാലാഗുരുചന്ദനാക്തം സ രാവണാന്തഃപുരമാവിവേശ ॥ 29 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ സുന്ദരകാണ്ഡേ ചതുര്ഥസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha caturthassargaḥ |
sa nirjitya purīṃ śreṣṭhāṃ laṅkāṃ tāṃ kāmarūpiṇīm |
vikrameṇa mahātejā hanumān kapisattamaḥ || 1 ||
advāreṇa ca mahābāhuḥ prākāramabhipupluve |
praviśya nagarīṃ laṅkāṃ kapirājahitaṅkaraḥ || 2 ||
cakre'tha pādaṃ savyaṃ ca śatrūṇāṃ sa tu mūrdhani |
praviṣṭaḥ sattvasampanno niśāyāṃ mārutātmajaḥ || 3 ||
sa mahāpathamāsthāya muktāpuṣpavirājitam |
tatastu tāṃ purīṃ laṅkāṃ ramyāmabhiyayau kapiḥ || 4 ||
hasitotkṛṣṭaninadaistūryaghoṣapurassaraiḥ |
vajrāṅkuśanikāśaiśca vajrajālavibhūṣitaiḥ || 5 ||
gṛhameghaiḥ purī ramyā babhāse dyaurivāmbudaiḥ |
prajajvāla tato laṅkā rakṣogaṇagṛhaiḥ śubhaiḥ || 6 ||
sitābhrasadṛśaiścitraiḥ padmasvastikasaṃsthitaiḥ |
vardhamānagṛhaiścāpi sarvataḥ suvibhūṣitā || 7 ||
tāṃ citramālyābharaṇāṃ kapirājahitaṅkaraḥ |
rāghavārthaṃ caran śrīmān dadarśa ca nananda ca || 8 ||
bhavanādbhavanaṃ gacchan dadarśa pavanātmajaḥ |
vividhākṛtirūpāṇi bhavanāni tatastataḥ || 9 ||
śuśrāva madhuraṃ gītaṃ tristhānasvarabhūṣitam |
strīṇāṃ madasamṛddhānāṃ divi cāpsarasāmiva || 10 ||
śuśrāva kāñcīninadaṃ nūpurāṇāṃ ca, niḥsvanam |
sopānaninadāṃścaiva bhavaneṣu mahātmanām || 11 ||
asphoṭitaninādāṃśca kṣvelitāṃśca tatastataḥ |
śuśrāva japatāṃ tatra mantrān rakṣogṛheṣu vai || 12 ||
svādhyāyaniratāṃścaiva yātudhānān dadarśa saḥ |
rāvaṇastavasaṃyuktān garjato rākṣasānapi || 13 ||
rājamārgaṃ samāvṛtya sthitaṃ rakṣobalaṃ mahat |
dadarśa madhyame gulme rāvaṇasya carān bahūn || 14 ||
dīkṣitān jaṭilān muṇḍān gojināmbaravāsasaḥ |
darbhamuṣṭipraharaṇānagnikuṇḍāyughāṃstathā || 15 ||
kūṭamudgarapāṇīṃśca daṇḍāyudhadharānapi |
ekākṣānekakarṇāṃśca lambodarapayodharān || 16 ||
karālān bhugnavaktrāṃśca vikaṭān vāmanāṃstathā |
dhanvinaḥ khaṅginaścaiva śataghnīmusalāyudhān || 17 ||
parighottamahastāṃśca vicitrakavacojjvalān |
nātisthūlānnātikṛśānnātidīrghātihrasvakān || 18 ||
nātigaurānnātikṛṣṇānnātikubjānna vāmanān |
virūpān bahurūpāṃśca surūpāṃśca suvarcasaḥ || 19 ||
dhvajīn patākinaścaiva dadarśa vividhāyudhān |
śaktivṛkṣāyudhāṃścaiva paṭṭisāśanidhāriṇaḥ || 20 ||
kṣepaṇīpāśahastāṃśca dadarśa sa mahākapiḥ |
sragviṇastvanuliptāṃśca varābharaṇabhūṣitān || 21 ||
nānāveṣasamāyuktān yathāssvairagatān bahūn |
tīkṣṇaśūladharāṃścaiva vajriṇaśca mahābalān || 22 ||
śatasāhasramavyagramārakṣaṃ madhyamaṃ kapiḥ |
rakṣodhipatinirdiṣṭaṃ dadarśāntaḥpurāgrataḥ || 23 ||
sa tadā tadgṛhaṃ dṛṣṭvā mahāhāṭakatoraṇam |
rākṣasendrasya vikhyātamadrimūrdhni pratiṣṭhitam || 24 ||
puṇḍarīkāvataṃsābhiḥ parikhābhiralaṅkṛtam |
prākārāvṛtamatyantaṃ dadarśa sa mahākapiḥ || 25 ||
triviṣṭapanibhaṃ divyaṃ divyanādanināditam |
vājiheṣitasaṅghuṣṭaṃ nāditaṃ bhūṣaṇaistathā || 26 ||
rathairyānairvimānaiśca tathā hayagajaiḥ śubhaiḥ |
vāraṇaiśca caturthantaiḥ śvetābhranicayopamaiḥ || 27 ||
bhūṣitaṃ ruciradvāraṃ mattaiśca mṛgapakṣibhiḥ |
rakṣitaṃ sumahāvīryairyātudhānaiḥ sahasraśaḥ |
rākṣasādhipaterguptamāviveśa mahākapiḥ || 28 ||
sahemajāmbūnadacakravālaṃ mahārhamuktāmaṇibhūṣitāntam |
parārthyakālāgurucandanāktaṃ sa rāvaṇāntaḥpuramāviveśa || 29 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe caturthassargaḥ ||