📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
5.19 സുന്ദരകാണ്ഡ - ഏകോനവിംശ സര്ഗഃ
5.19 Sundarakanda - Ekonavimsha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡമ് ।
അഥ ഏകോനവിംശസ്സര്ഗഃ ।
തസ്മിന്നേവ തതഃ കാലേ രാജപുത്രീ ത്വനിന്ദിതാ ।
രൂപയൌവനസമ്പന്നം ഭൂഷണോത്തമഭൂഷിതമ് ॥ 1 ॥
തതോ ദൃഷ്ട്വൈവ വൈദേഹീ രാവണം രാക്ഷസാധിപമ് ।
പ്രാവേപത വരാരോഹാ പ്രവാതേ കദലീ യഥാ ॥ 2 ॥
ആച്ഛാദ്യോദരമൂരുഭ്യാം ബാഹുഭ്യാം ച പയോധരൌ ।
ഉപവിഷ്ടാ വിശാലാക്ഷീ രുദന്തീ വരവര്ണിനീ ॥ 3 ॥
ദശഗ്രീവസ്തു വൈദേഹീം രക്ഷിതാം രാക്ഷസീഗണൈഃ ।
ദദര്ശ സീതാം ദുഃഖാര്താം നാവം സന്നാമിവാര്ണവേ ॥ 4 ॥
അസംവൃതായാമാസീനാം ധരണ്യാം സംശിതവ്രതാമ് ।
ഛിന്നാം പ്രപതിതാം ഭൂമൌ ശാഖാമിവ വനസ്പതേഃ ॥ 5 ॥
മലമണ്ഡനചിത്രാങ്ഗീം മണ്ഡനാര്ഹാമമണ്ഡിതാമ് ।
മൃണാലീ പങ്കദിഗ്ധേവ വിഭാതി ന വിഭാതി ച ॥ 6 ॥
സമീപം രാജസിംഹസ്യ രാമസ്യ വിദിതാത്മനഃ ।
സങ്കല്പഹയസംയുക്സൈര്യാന്തീമിവ മനോരഥൈഃ ॥ 7 ॥
ശുഷ്യന്തീം രുദതീമേകാം ധ്യാനശോകപരായണാമ് ।
ദുഃഖസ്യാന്തമപശ്യന്തീം രാമാം രാമമനുവ്രതാമ് ॥ 8 ॥
വേഷ്ടമാനാം തഥാഽവിഷ്ടാം പന്നഗേന്ദ്രവധൂമിവ ।
ധൂപ്യമാനാം ഗ്രഹേണേവ രോഹിണീം ധൂമകേതുനാ ॥ 9 ॥
വൃത്തശീലകുലേ ജാതാമാചാരവതി ധാര്മികേ ।
പുനഃസംസ്കാരമാപന്നാം ജാതാമിവ ച ദുഷ്കുലേ ॥ 10 ॥
അഭൂതേനാപവാദേന കീര്തിം നിപതിതാമിവ ।
ആമ്നായാനാമയോഗേന വിദ്യാം പ്രശിഥിലാമിവ ॥ 11 ॥
സന്നാമിവ മഹാകീര്തിം ശ്രദ്ധാമിവ വിമാനിതാമ് ।
പൂജാമിവ പരിക്ഷീണാമാശാം പ്രതിഹതാമിവ ॥ 12 ॥
ആയതീമിവ വിധ്വസ്താമാജ്ഞാം പ്രതിഹതാമിവ ।
ദീപ്താമിവ ദിശം കാലേ പൂജാമപഹൃതാമിവ ॥ 13 ॥
പദ്മിനീമിവ വിധ്വസ്താം ഹതശൂരാം ചമൂമിവ ।
പ്രഭാമിവ തമോധ്വസ്താമുപക്ഷീണാമിവാപഗാമ് ॥ 14 ॥
വേദീമിവ പരാമൃഷ്ടാം ശാന്താമഗ്നിശിഖാമിവ ।
പൌര്ണമാസീമിവ നിശാം രാഹുഗ്രസ്തേന്ദുമണ്ഡലാമ് ॥ 15 ॥
ഉത്കൃഷ്ടപര്ണകമലാം വിത്രാസിതവിഹങ്ഗമാമ് ।
ഹസ്തിഹസ്തപരാമൃഷ്ടാമാകുലാം പദ്മിനീമിവ ॥ 16 ॥
പതിശോകാതുരാം ശുഷ്കാം നദീം വിസ്രാവിതാമിവ ।
പരയാ മൃജയാ ഹീനാം കൃഷ്ണപക്ഷനിശാമിവ ॥ 17 ॥
സുകുമാരീം സുജാതാങ്ഗീം രത്നഗര്ഭഗൃഹോചിതാമ് ।
തപ്യമാനാമിവോഷ്ണേന മൃണാലീമചിരോദ്ധൃതാമ് ॥ 18 ॥
ഗൃഹീതാമാലിതാം സ്തമ്ഭേ യൂഥപേന വിനാകൃതാമ് ।
നിഃശ്വസന്തീം സുദുഃഖാര്താം ഗജരാജവധൂമിവ ॥ 19 ॥
ഏകയാ ദീര്ഘയാ വേണ്യാ ശോഭമാനാമയത്നതഃ ।
നീലയാ നീരദാപായേ വനരാജ്യാ മഹീമിവ ॥ 20 ॥
ഉപവാസേന ശോകേന ധ്യാനേന ച ഭയേന ച ।
പരിക്ഷീണാം കൃശാം ദീനാമല്പാഹാരാം തപോധനാമ് ॥ 21 ॥
ആയാചമാനാം ദുഃഖാര്താം പ്രാഞ്ജലിം ദേവതാമിവ ।
ഭാവേന രഘുമുഖ്യസ്യ ദശഗ്രീവപരാഭവമ് ॥ 22 ॥
സമീക്ഷമാണാം രുദതീമനിന്ദിതാം സുപക്ഷ്മതാമ്രായതശുക്ലലോചനാമ് ।
അനുവ്രതാം രാമമതീവ മൈഥിലീം പ്രലോഭയാമാസ വധായ രാവണഃ ॥ 23 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ സുന്ദരകാണ്ഡേ ഏകോനവിംശസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha ekonaviṃśassargaḥ |
tasminneva tataḥ kāle rājaputrī tvaninditā |
rūpayauvanasampannaṃ bhūṣaṇottamabhūṣitam || 1 ||
tato dṛṣṭvaiva vaidehī rāvaṇaṃ rākṣasādhipam |
prāvepata varārohā pravāte kadalī yathā || 2 ||
ācchādyodaramūrubhyāṃ bāhubhyāṃ ca payodharau |
upaviṣṭā viśālākṣī rudantī varavarṇinī || 3 ||
daśagrīvastu vaidehīṃ rakṣitāṃ rākṣasīgaṇaiḥ |
dadarśa sītāṃ duḥkhārtāṃ nāvaṃ sannāmivārṇave || 4 ||
asaṃvṛtāyāmāsīnāṃ dharaṇyāṃ saṃśitavratām |
chinnāṃ prapatitāṃ bhūmau śākhāmiva vanaspateḥ || 5 ||
malamaṇḍanacitrāṅgīṃ maṇḍanārhāmamaṇḍitām |
mṛṇālī paṅkadigdheva vibhāti na vibhāti ca || 6 ||
samīpaṃ rājasiṃhasya rāmasya viditātmanaḥ |
saṅkalpahayasaṃyuksairyāntīmiva manorathaiḥ || 7 ||
śuṣyantīṃ rudatīmekāṃ dhyānaśokaparāyaṇām |
duḥkhasyāntamapaśyantīṃ rāmāṃ rāmamanuvratām || 8 ||
veṣṭamānāṃ tathā'viṣṭāṃ pannagendravadhūmiva |
dhūpyamānāṃ graheṇeva rohiṇīṃ dhūmaketunā || 9 ||
vṛttaśīlakule jātāmācāravati dhārmike |
punaḥsaṃskāramāpannāṃ jātāmiva ca duṣkule || 10 ||
abhūtenāpavādena kīrtiṃ nipatitāmiva |
āmnāyānāmayogena vidyāṃ praśithilāmiva || 11 ||
sannāmiva mahākīrtiṃ śraddhāmiva vimānitām |
pūjāmiva parikṣīṇāmāśāṃ pratihatāmiva || 12 ||
āyatīmiva vidhvastāmājñāṃ pratihatāmiva |
dīptāmiva diśaṃ kāle pūjāmapahṛtāmiva || 13 ||
padminīmiva vidhvastāṃ hataśūrāṃ camūmiva |
prabhāmiva tamodhvastāmupakṣīṇāmivāpagām || 14 ||
vedīmiva parāmṛṣṭāṃ śāntāmagniśikhāmiva |
paurṇamāsīmiva niśāṃ rāhugrastendumaṇḍalām || 15 ||
utkṛṣṭaparṇakamalāṃ vitrāsitavihaṅgamām |
hastihastaparāmṛṣṭāmākulāṃ padminīmiva || 16 ||
patiśokāturāṃ śuṣkāṃ nadīṃ visrāvitāmiva |
parayā mṛjayā hīnāṃ kṛṣṇapakṣaniśāmiva || 17 ||
sukumārīṃ sujātāṅgīṃ ratnagarbhagṛhocitām |
tapyamānāmivoṣṇena mṛṇālīmaciroddhṛtām || 18 ||
gṛhītāmālitāṃ stambhe yūthapena vinākṛtām |
niḥśvasantīṃ suduḥkhārtāṃ gajarājavadhūmiva || 19 ||
ekayā dīrghayā veṇyā śobhamānāmayatnataḥ |
nīlayā nīradāpāye vanarājyā mahīmiva || 20 ||
upavāsena śokena dhyānena ca bhayena ca |
parikṣīṇāṃ kṛśāṃ dīnāmalpāhārāṃ tapodhanām || 21 ||
āyācamānāṃ duḥkhārtāṃ prāñjaliṃ devatāmiva |
bhāvena raghumukhyasya daśagrīvaparābhavam || 22 ||
samīkṣamāṇāṃ rudatīmaninditāṃ supakṣmatāmrāyataśuklalocanām |
anuvratāṃ rāmamatīva maithilīṃ pralobhayāmāsa vadhāya rāvaṇaḥ || 23 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe ekonaviṃśassargaḥ ||