📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
3.10 അരണ്യകാണ്ഡ - ദശമ സര്ഗഃ
3.10 Aranyakanda - Dashama Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ അരണ്യകാണ്ഡമ് ।
അഥ ദശമസ്സര്ഗഃ ।
വാക്യമേതത്തു വൈദേഹ്യാ വ്യാഹൃതം ഭര്തൃഭക്തയാ ।
ശ്രുത്വാ ധര്മേ സ്ഥിതോ രാമഃ പ്രത്യുവാചാഥ മൈഥിലീമ് ॥ 1 ॥
ഹിതമുക്തം ത്വയാ ദേവി സ്നിഗ്ധയാ സദൃശം വചഃ ।
കുലം വ്യപദിശന്ത്യാ ച ധര്മജ്ഞേ ജനകാത്മജേ ॥ 2 ॥
കിന്തു വക്ഷ്യാമ്യഹം ദേവി ത്വയൈവോക്തമിദം വചഃ ।
ക്ഷത്രിയൈര്ധാര്യതേ ചാപോ നാര്തശബ്ദോ ഭവേദിതി ॥ 3 ॥
തേ ചാര്താ ദണ്ഡകാരണ്യേ മുനയസ്സംശിതവ്രതാഃ ।
മാം സീതേ സ്വയമാഗമ്യ ശരണ്യാശ്ശരണം ഗതാഃ ॥ 4 ॥
വസന്തോ ധര്മനിരതാ വനേ മൂലഫലാശനാഃ ।
ന ലഭന്തേ സുഖം ഭീതാ രാക്ഷസൈഃ ക്രൂരകര്മഭിഃ ॥ 5 ॥
കാലേ കാലേ ച നിരതാ നിയമൈര്വിവിധൈര്വനേ ।
ഭക്ഷ്യന്തേ രാക്ഷസൈര്ഭീമൈര്നരമാംസോപജീവിഭിഃ ॥ 6 ॥
തേ ഭക്ഷ്യമാണാ മുനയോ ദണ്ഡകാരണ്യവാസിനഃ ।
അസ്മാനഭ്യവപദ്യേതി മാമൂചുര്ദ്വിജസത്തമാ ॥ 7 ॥
മയാ തു വചനം ശ്രുത്വാ തേഷാമേവം മുഖാച്ച്യുതമ് ।
കൃത്വാ ചരണശുശ്രൂഷാം വാക്യമേതദുദാഹൃതമ് ॥ 8 ॥
പ്രസീദന്തു ഭവന്തോ മേ ഹ്രീരേഷാ ഹി മമാതുലാ ।
യദീദൃശൈരഹം വിപ്രൈരുപസ്ഥേയൈരുപസ്ഥിതഃ ॥ 9 ॥
കിം കരോമീതി ച മയാ വ്യാഹൃതം ദ്വിജസന്നിധൌ ।
സര്വൈരേതൈസ്സമാഗമ്യ വാഗിയം സമുദാഹൃതാ ॥ 10 ॥
രാക്ഷസൈര്ദണ്ഡകാരണ്യേ ബഹുഭിഃ കാമരൂപിഭിഃ ।
അര്ദിതാസ്സ്മ ദൃഢം രാമ ഭവാന്നസ്തത്ര രക്ഷതു ॥ 11 ॥
ഹോമകാലേഷു സമ്പ്രാപ്താഃ പര്വകാലേഷു ചാനഘ ।
ധര്ഷയന്തി സുദുര്ധര്ഷാ രാക്ഷസാഃ പിശിതാശനാഃ ॥ 12 ॥
രാക്ഷസൈര്ധര്ഷിതാനാം ച താപസാനാം തപസ്വിനാമ് ।
ഗതിം മൃഗയമാണാനാം ഭവാന്നഃ പരമാ ഗതിഃ ॥ 13 ॥
കാമം തപഃപ്രഭാവേന ശക്താ ഹന്തും നിശാചരാന് ।
ചിരാര്ജിതം തു നേച്ഛാമസ്തപഃ ഖണ്ഡയിതും വയമ് ॥ 14 ॥
ബഹുവിഘ്നം തപോ നിത്യം ദുശ്ചരം ചൈവ രാഘവ ।
തേന ശാപം ന മുഞ്ചാമോ ഭക്ഷ്യമാണാശ്ച രാക്ഷസൈഃ ॥ 15 ॥
തദര്ധ്യമാനാന്രക്ഷോഭിര്ദണ്ഡകാരണ്യവാസിഭിഃ ।
രക്ഷ നസ്ത്വം സഹ ഭ്രാത്രാ ത്വന്നാഥാ ഹി വയം വനേ ॥ 16 ॥
മയാ ചൈതദ്വചശ്ശ്രുത്വാ കാര്ത്സ്ന്യേന പരിപാലനമ് ।
ഋഷീണാം ദണ്ഡകാരണ്യേ സംശ്രുതം ജനകാത്മജേ ॥ 17 ॥
സംശ്രുത്യ ച ന ശക്ഷ്യാമി ജീവമാനഃ പ്രതിശ്രവമ് ।
മുനീനാമന്യഥാ കര്തും സത്യമിഷ്ടം ഹി മേ സദാ ॥ 18 ॥
അപ്യഹം ജീവിതം ജഹ്യാം ത്വാം വാ സീതേ സലക്ഷ്മണാമ് ।
ന തു പ്രതിജ്ഞാം സംശ്രുത്യ ബ്രാഹ്മണേഭ്യോ വിശേഷതഃ ॥ 19 ॥
തദവശ്യം മയാ കാര്യമൃഷീണാം പരിപാലനമ് ।
അനുക്തേനാപി വൈദേഹി പ്രതിജ്ഞായ തു കിം പുനഃ ॥ 20 ॥
മമ സ്നേഹാച്ച സൌഹാര്ദാദിദമുക്തന്ത്വയാഽനഘേ ।
പരിതുഷ്ടോഽസ്മ്യഹം സീതേ ന ഹ്യനിഷ്ടോഽനുശിഷ്യതേ ॥ 21 ॥
സദൃശം ചാനുരൂപം ച കുലസ്യ തവ ചാത്മനഃ ।
സധര്മചാരിണീ മേ ത്വം പ്രാണേഭ്യോഽപി ഗരീയസീ ॥ 22 ॥
ഇത്യേവമുക്ത്വാ വചനം മഹാത്മാ സീതാം പ്രിയാം മൈഥിലരാജപുത്രീമ് ।
രാമോ ധനുഷ്മാന്സഹ ലക്ഷ്മണേന ജഗാമ രമ്യാണി തപോവനാനി ॥ 23 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ അരണ്യകാണ്ഡേ ദശമസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
vākyametattu vaidehyā vyāhṛtaṃ bhartṛbhaktayā |
śrutvā dharme sthito rāmaḥ pratyuvācātha maithilīm || 1 ||
hitamuktaṃ tvayā devi snigdhayā sadṛśaṃ vacaḥ |
kulaṃ vyapadiśantyā ca dharmajñe janakātmaje || 2 ||
kintu vakṣyāmyahaṃ devi tvayaivoktamidaṃ vacaḥ |
kṣatriyairdhāryate cāpo nārtaśabdo bhavediti || 3 ||
te cārtā daṇḍakāraṇye munayassaṃśitavratāḥ |
māṃ sīte svayamāgamya śaraṇyāśśaraṇaṃ gatāḥ || 4 ||
vasanto dharmaniratā vane mūlaphalāśanāḥ |
na labhante sukhaṃ bhītā rākṣasaiḥ krūrakarmabhiḥ || 5 ||
kāle kāle ca niratā niyamairvividhairvane |
bhakṣyante rākṣasairbhīmairnaramāṃsopajīvibhiḥ || 6 ||
te bhakṣyamāṇā munayo daṇḍakāraṇyavāsinaḥ |
asmānabhyavapadyeti māmūcurdvijasattamā || 7 ||
mayā tu vacanaṃ śrutvā teṣāmevaṃ mukhāccyutam |
kṛtvā caraṇaśuśrūṣāṃ vākyametadudāhṛtam || 8 ||
prasīdantu bhavanto me hrīreṣā hi mamātulā |
yadīdṛśairahaṃ viprairupastheyairupasthitaḥ || 9 ||
kiṃ karomīti ca mayā vyāhṛtaṃ dvijasannidhau |
sarvairetaissamāgamya vāgiyaṃ samudāhṛtā || 10 ||
rākṣasairdaṇḍakāraṇye bahubhiḥ kāmarūpibhiḥ |
arditāssma dṛḍhaṃ rāma bhavānnastatra rakṣatu || 11 ||
homakāleṣu samprāptāḥ parvakāleṣu cānagha |
dharṣayanti sudurdharṣā rākṣasāḥ piśitāśanāḥ || 12 ||
rākṣasairdharṣitānāṃ ca tāpasānāṃ tapasvinām |
gatiṃ mṛgayamāṇānāṃ bhavānnaḥ paramā gatiḥ || 13 ||
kāmaṃ tapaḥprabhāvena śaktā hantuṃ niśācarān |
cirārjitaṃ tu necchāmastapaḥ khaṇḍayituṃ vayam || 14 ||
bahuvighnaṃ tapo nityaṃ duścaraṃ caiva rāghava |
tena śāpaṃ na muñcāmo bhakṣyamāṇāśca rākṣasaiḥ || 15 ||
tadardhyamānānrakṣobhirdaṇḍakāraṇyavāsibhiḥ |
rakṣa nastvaṃ saha bhrātrā tvannāthā hi vayaṃ vane || 16 ||
mayā caitadvacaśśrutvā kārtsnyena paripālanam |
ṛṣīṇāṃ daṇḍakāraṇye saṃśrutaṃ janakātmaje || 17 ||
saṃśrutya ca na śakṣyāmi jīvamānaḥ pratiśravam |
munīnāmanyathā kartuṃ satyamiṣṭaṃ hi me sadā || 18 ||
apyahaṃ jīvitaṃ jahyāṃ tvāṃ vā sīte salakṣmaṇām |
na tu pratijñāṃ saṃśrutya brāhmaṇebhyo viśeṣataḥ || 19 ||
tadavaśyaṃ mayā kāryamṛṣīṇāṃ paripālanam |
anuktenāpi vaidehi pratijñāya tu kiṃ punaḥ || 20 ||
mama snehācca sauhārdādidamuktantvayā'naghe |
parituṣṭo'smyahaṃ sīte na hyaniṣṭo'nuśiṣyate || 21 ||
sadṛśaṃ cānurūpaṃ ca kulasya tava cātmanaḥ |
sadharmacāriṇī me tvaṃ prāṇebhyo'pi garīyasī || 22 ||
ityevamuktvā vacanaṃ mahātmā sītāṃ priyāṃ maithilarājaputrīm |
rāmo dhanuṣmānsaha lakṣmaṇena jagāma ramyāṇi tapovanāni || 23 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe daśamassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever