📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
1.67 ബാലകാണ്ഡ - സപ്തഷഷ്ടിതമ സര്ഗഃ
1.67 Balakanda - Saptashashtitama Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ ബാലകാണ്ഡമ് ।
അഥ സപ്തഷഷ്ടിതമസ്സര്ഗഃ ।
. ജനകസ്യ വചശ്ശ്രുത്വാ വിശ്വാമിത്രോ മഹാമുനിഃ ।
ധനുര്ദര്ശയ രാമായ ഇതി ഹോവാച പാര്ഥിവമ് ॥ 1 ॥
തതസ്സ രാജാ ജനകഃ സാമന്താന്വ്യാദിദേശ ഹ ।
ധനുരാനീയതാം ദിവ്യം ഗന്ധമാല്യവിഭൂഷിതമ് ॥ 2 ॥
ജനകേന സമാദിഷ്ടാഃ സചിവാ പ്രാവിശന് പുരീമ് ।
തദ്ധനുഃ പുരതഃ കൃത്വാ നിര്ജഗ്മുഃ പാര്ഥിവാജ്ഞയാ ॥ 3 ॥
നൃണാം ശതാനി പഞ്ചാശദ്വ്യായതാനാം മഹാത്മനാമ് ।
മഞ്ജൂഷാമഷ്ടചക്രാം താം സമൂഹുസ്തേ കഥഞ്ചന ॥ 4 ॥
താമാദായ തു മഞ്ജൂഷാമായസീം യത്ര തദ്ധനുഃ ।
സുരോപമം തേ ജനകമൂചുര്നൃപതിമന്ത്രിണഃ ॥ 5 ॥
ഇദം ധനുര്വരം രാജന് പൂജിതം സര്വരാജഭിഃ ।
മിഥിലാധിപ രാജേന്ദ്ര ദര്ശനീയം യദിച്ഛസി ॥ 6 ॥
തേഷാം നൃപോ വചഃ ശ്രുത്വാ കൃതാഞ്ജലിരഭാഷത ।
വിശ്വാമിത്രം മഹാത്മാനം തൌ ചോഭൌ രാമലക്ഷ്മണൌ ॥ 7 ॥
ഇദം ധനുര്വരം ബ്രഹ്മന് ജനകൈരഭിപൂജിതമ് ।
രാജഭിശ്ച മഹാവീര്യൈഃ അശക്തൈഃ പൂരിതും പുരാ ॥ 8 ॥
നൈതത്സുരഗണാസ്സര്വേ നാസുരാ ന ച രാക്ഷസാഃ ।
ഗന്ധര്വയക്ഷപ്രവരാഃ സകിന്നരമഹോരഗാഃ ॥ 9 ॥
ക്വ ഗതിര്മാനുഷാണാം ച ധനുഷോഽസ്യ പ്രപൂരണേ ।
ആരോപണേ സമായോഗേ വേപനേ തോലനേഽപി വാ ॥ 10 ॥
തദേതദ്ധനുഷാം ശ്രേഷ്ഠമാനീതം മുനിപുങ്ഗവ ।
ദര്ശയൈതന്മഹാഭാഗ അനയോഃ രാജപുത്രയോഃ ॥ 11 ॥
വിശ്വാമിത്രസ്തു ധര്മാത്മാ ശ്രുത്വാ ജനകഭാഷിതമ് ।
വത്സ രാമ ധനുഃ പശ്യ ഇതി രാഘവമബ്രവീത് ॥ 12 ॥
ബ്രഹ്മര്ഷേര്വചനാദ്രാമോ യത്ര തിഷ്ഠതി തദ്ധനുഃ ।
മഞ്ജൂഷാം താമപാവൃത്യ ദൃഷ്ട്വാ ധനുരഥാബ്രവീത് ॥ 13 ॥
ഇദം ധനുര്വരം ബ്രഹ്മന് സംസ്പൃശാമീഹ പാണിനാ ।
യത്നവാംശ്ച ഭവിഷ്യാമി തോലനേ പൂരണേഽപി വാ ॥ 14 ॥
ബാഢമിത്യേവ തം രാജാ മുനിശ്ച സമഭാഷത ।
ലീലയാ സ ധനുര്മധ്യേ ജഗ്രാഹ വചനാന്മുനേഃ ॥ 15 ॥
പശ്യതാം നൃപസഹസ്രാണാം ബഹൂനാം രഘുനന്ദനഃ ।
ആരോപയത്സ ധര്മാത്മാ സലീലമിവ തദ്ധനുഃ ॥ 16 ॥
ആരോപയിത്വാ ധര്മാത്മാ പൂരയാമാസ തദ്ധനുഃ ।
തദ്ബഭഞ്ജ ധനുര്മധ്യേ നരശ്രേഷ്ഠോ മഹായശാഃ ॥ 17 ॥
തസ്യ ശബ്ദോ മഹാനാസീത് നിര്ഘാതസമനിസ്വനഃ ।
ഭൂമികമ്പശ്ച സുമഹാന് പര്വതസ്യേവ ദീര്യതഃ ॥ 18 ॥
നിപേതുശ്ച നരാ സ്സര്വേ തേന ശബ്ദേന മോഹിതാഃ ।
വര്ജയിത്വാ മുനിവരം രാജാനം തൌ ച രാഘവൌ ॥ 19 ॥
പ്രത്യാശ്വസ്തേ ജനേ തസ്മിന്രാജാ വിഗതസാധ്വസഃ ।
ഉവാച പ്രാഞ്ജലിര്വാക്യം വാക്യജ്ഞോ മുനിപുങ്ഗവമ് ॥ 20 ॥
ഭഗവന് ദൃഷ്ടവീര്യോ മേ രാമോ ദശരഥാത്മജഃ ।
അത്യദ്ഭുതമചിന്ത്യം ച ന തര്കിതമിദം മയാ ॥ 21 ॥
ജനകാനാം കുലേ കീര്തിമാഹരിഷ്യതി മേ സുതാ ।
സീതാ ഭര്താരമാസാദ്യ രാമം ദശരഥാത്മജമ് ॥ 22 ॥
മമ സത്യാ പ്രതിജ്ഞാ ച വീര്യശുല്കേതി കൌശിക ।
സീതാ പ്രാണൈര്ബഹുമതാ ദേയാ രാമായ മേ സുതാ ॥ 23 ॥
ഭവതോഽനുമതേ ബ്രഹ്മന് ശീഘ്രം ഗച്ഛന്തു മന്ത്രിണഃ ।
മമ കൌശിക ഭദ്രം തേ അയോധ്യാം ത്വരിതാ രഥൈഃ ॥ 24 ॥
രാജാനം പ്രശ്രിതൈര്വാക്യൈരാനയന്തു പുരം മമ ।
പ്രദാനം വീര്യശുല്കായാഃ കഥയന്തു ച സര്വശഃ ॥ 25 ॥
മുനിഗുപ്തൌ ച കാകുത്സ്ഥൌ കഥയന്തു നൃപായ വൈ ।
പ്രീയമാണം തു രാജാനമാനയന്തു സുശീഘ്രഗാഃ ॥ 26 ॥
കൌശികശ്ച തഥേത്യാഹ രാജാ ചാഭാഷ്യ മന്ത്രിണഃ ॥ 27 ॥
അയോധ്യാം പ്രേഷയാമാസ ധര്മാത്മാ കൃതശാസനാന് ।
യഥാവൃത്തം സമാഖ്യാതുമാനേതും ച നൃപം തദാ ॥ 28 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ ബാലകാണ്ഡേ സപ്തഷഷ്ടിതമസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha saptaṣaṣṭitamassargaḥ |
. janakasya vacaśśrutvā viśvāmitro mahāmuniḥ |
dhanurdarśaya rāmāya iti hovāca pārthivam || 1 ||
tatassa rājā janakaḥ sāmantānvyādideśa ha |
dhanurānīyatāṃ divyaṃ gandhamālyavibhūṣitam || 2 ||
janakena samādiṣṭāḥ sacivā prāviśan purīm |
taddhanuḥ purataḥ kṛtvā nirjagmuḥ pārthivājñayā || 3 ||
nṛṇāṃ śatāni pañcāśadvyāyatānāṃ mahātmanām |
mañjūṣāmaṣṭacakrāṃ tāṃ samūhuste kathañcana || 4 ||
tāmādāya tu mañjūṣāmāyasīṃ yatra taddhanuḥ |
suropamaṃ te janakamūcurnṛpatimantriṇaḥ || 5 ||
idaṃ dhanurvaraṃ rājan pūjitaṃ sarvarājabhiḥ |
mithilādhipa rājendra darśanīyaṃ yadicchasi || 6 ||
teṣāṃ nṛpo vacaḥ śrutvā kṛtāñjalirabhāṣata |
viśvāmitraṃ mahātmānaṃ tau cobhau rāmalakṣmaṇau || 7 ||
idaṃ dhanurvaraṃ brahman janakairabhipūjitam |
rājabhiśca mahāvīryaiḥ aśaktaiḥ pūrituṃ purā || 8 ||
naitatsuragaṇāssarve nāsurā na ca rākṣasāḥ |
gandharvayakṣapravarāḥ sakinnaramahoragāḥ || 9 ||
kva gatirmānuṣāṇāṃ ca dhanuṣo'sya prapūraṇe |
āropaṇe samāyoge vepane tolane'pi vā || 10 ||
tadetaddhanuṣāṃ śreṣṭhamānītaṃ munipuṅgava |
darśayaitanmahābhāga anayoḥ rājaputrayoḥ || 11 ||
viśvāmitrastu dharmātmā śrutvā janakabhāṣitam |
vatsa rāma dhanuḥ paśya iti rāghavamabravīt || 12 ||
brahmarṣervacanādrāmo yatra tiṣṭhati taddhanuḥ |
mañjūṣāṃ tāmapāvṛtya dṛṣṭvā dhanurathābravīt || 13 ||
idaṃ dhanurvaraṃ brahman saṃspṛśāmīha pāṇinā |
yatnavāṃśca bhaviṣyāmi tolane pūraṇe'pi vā || 14 ||
bāḍhamityeva taṃ rājā muniśca samabhāṣata |
līlayā sa dhanurmadhye jagrāha vacanānmuneḥ || 15 ||
paśyatāṃ nṛpasahasrāṇāṃ bahūnāṃ raghunandanaḥ |
āropayatsa dharmātmā salīlamiva taddhanuḥ || 16 ||
āropayitvā dharmātmā pūrayāmāsa taddhanuḥ |
tadbabhañja dhanurmadhye naraśreṣṭho mahāyaśāḥ || 17 ||
tasya śabdo mahānāsīt nirghātasamanisvanaḥ |
bhūmikampaśca sumahān parvatasyeva dīryataḥ || 18 ||
nipetuśca narā ssarve tena śabdena mohitāḥ |
varjayitvā munivaraṃ rājānaṃ tau ca rāghavau || 19 ||
pratyāśvaste jane tasminrājā vigatasādhvasaḥ |
uvāca prāñjalirvākyaṃ vākyajño munipuṅgavam || 20 ||
bhagavan dṛṣṭavīryo me rāmo daśarathātmajaḥ |
atyadbhutamacintyaṃ ca na tarkitamidaṃ mayā || 21 ||
janakānāṃ kule kīrtimāhariṣyati me sutā |
sītā bhartāramāsādya rāmaṃ daśarathātmajam || 22 ||
mama satyā pratijñā ca vīryaśulketi kauśika |
sītā prāṇairbahumatā deyā rāmāya me sutā || 23 ||
bhavato'numate brahman śīghraṃ gacchantu mantriṇaḥ |
mama kauśika bhadraṃ te ayodhyāṃ tvaritā rathaiḥ || 24 ||
rājānaṃ praśritairvākyairānayantu puraṃ mama |
pradānaṃ vīryaśulkāyāḥ kathayantu ca sarvaśaḥ || 25 ||
muniguptau ca kākutsthau kathayantu nṛpāya vai |
prīyamāṇaṃ tu rājānamānayantu suśīghragāḥ || 26 ||
kauśikaśca tathetyāha rājā cābhāṣya mantriṇaḥ || 27 ||
ayodhyāṃ preṣayāmāsa dharmātmā kṛtaśāsanān |
yathāvṛttaṃ samākhyātumānetuṃ ca nṛpaṃ tadā || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe saptaṣaṣṭitamassargaḥ ||