📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
1.51 ബാലകാണ്ഡ - ഏകപഞ്ചാശ സര്ഗഃ
1.51 Balakanda - Ekapanchasha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ ബാലകാണ്ഡമ് ।
അഥ ഏകപഞ്ചാശസ്സര്ഗഃ ।
തസ്യ തദ്വചനം ശ്രുത്വാ വിശ്വാമിത്രസ്യ ധീമതഃ ।
ഹൃഷ്ടരോമാ മഹാതേജാശ്ശതാനന്ദോ മഹാതപാഃ ॥ 1 ॥
ഗൌതമസ്യ സുതോ ജ്യേഷ്ഠസ്തപസാ ദ്യോതിതപ്രഭഃ ।
രാമസന്ദര്ശനാദേവ പരം വിസ്മയമാഗതഃ ॥ 2 ॥
സ തൌ നിഷണ്ണൌ സമ്പ്രേക്ഷ്യ സുഖാസീനൌ നൃപാത്മജൌ ।
ശതാനന്ദോ മുനിശ്രേഷ്ഠം വിശ്വാമിത്രമഥാമബ്രവീത് ॥ 3 ॥
അപി തേ മുനിശാര്ദൂല മമ മാതാ യശസ്വിനീ ।
ദര്ശിതാ രാജപുത്രായ തപോ ദീര്ഘമുപാഗതാ ॥ 4 ॥
അപി രാമേ മഹാതേജാ മമ മാതാ യശസ്വിനീ ।
വന്യൈരുപാഹരത്പൂജാം പൂജാര്ഹേ സര്വദേഹിനാമ് ॥ 5 ॥
അപി രാമായ കഥിതം യഥാവൃത്തം പുരാതനമ് ।
മമ മാതുര്മഹാതേജോ ദൈവേന ദുരനുഷ്ഠിതമ് ॥ 6 ॥
അപി കൌശിക ഭദ്രം തേ ഗുരുണാ മമ സങ്ഗതാ ।
മമ മാതാ മുനിശ്രേഷ്ഠ രാമസന്ദര്ശനാദിതഃ ॥ 7 ॥
അപി മേ ഗുരുണാ രാമഃ പൂജിതഃ കുശികാത്മജ ।
ഇഹാഗതോ മഹാതേജാഃ പൂജാം പ്രാപ്തോ മഹാത്മനഃ ॥ 8 ॥
അപി ശാന്തേന മനസാ ഗുരുര്മേ കുശികാത്മജ ।
ഇഹാഽഗതേന രാമേണ പ്രയതേനാഭിവാദിതഃ ॥ 9 ॥
തച്ഛ്രുത്വാ വചനം തസ്യ വിശ്വാമിത്രോ മഹാമുനിഃ ।
പ്രത്യുവാച ശതാനന്ദം വാക്യജ്ഞോ വാക്യകോവിദമ് ॥ 10 ॥
നാതിക്രാന്തം മുനിശ്രേഷ്ഠ യത്കര്തവ്യം കൃതം മയാ ।
സങ്ഗതാ മുനിനാ പത്നീ ഭാര്ഗവേണേവ രേണുകാ ॥ 11 ॥
തച്ഛ്രുത്വാ വചനം തസ്യ വിശ്വാമിത്രസ്യ ഭാഷിതമ് ।
ശതാനന്ദോ മഹാതേജാ രാമം വചനമബ്രവീത് ॥ 12 ॥
സ്വാഗതം തേ നരശ്രേഷ്ഠ ദിഷ്ട്യാ പ്രാപ്തോഽസി രാഘവ ।
വിശ്വാമിത്രം പുരസ്കൃത്യ മഹര്ഷിമപരാജിതമ് ॥ 13 ॥
അചിന്ത്യകര്മാ തപസാ ബ്രഹ്മര്ഷിരതുലപ്രഭഃ ।
വിശ്വാമിത്രോ മഹാതേജാ വേത്സ്യേനം പരമാം ഗതിമ് ॥ 14 ॥
നാസ്തി ധന്യതരോ രാമ ത്വത്തോഽന്യോ ഭുവി കശ്ചന ।
ഗോപ്താ കുശികപുത്രസ്തേ യേന തപ്തം മഹത്തപഃ ॥ 15 ॥
ശ്രൂയതാം ചാഭിധാസ്യാമി കൌശികസ്യ മഹാത്മനഃ ।
യഥാ ബലം യഥാ വൃത്തം തന്മേ നിഗദതഃ ശ്രുണു ॥ 16 ॥
രാജാഽഭൂദേഷ ധര്മാത്മാ ദീര്ഘകാലമരിന്ദമഃ ।
ധര്മജ്ഞഃ കൃതവിദ്യശ്ച പ്രജാനാം ച ഹിതേ രതഃ ॥ 17 ॥
പ്രജാപതിസുതശ്ചാസീത്കുശോ നാമ മഹീപതിഃ ।
കുശസ്യ പുത്രോ ബലവാന് കുശനാഭസ്സുധാര്മികഃ ॥ 18 ॥
കുശനാഭസുതസ്ത്വാസീദ്ഗാധിരിത്യേവ വിശ്രൃതഃ ।
ഗാധേഃ പുത്രോ മഹാതേജാ വിശ്വാമിത്രോ മഹാമുനിഃ ॥ 19 ॥
വിശ്വാമിത്രോ മഹാതേജാഃ പാലയാമാസ മേദിനീമ് ।
ബഹുവര്ഷസഹസ്രാണി രാജാ രാജ്യമകാരയത് ॥ 20 ॥
കദാചിത്തു മഹാതേജാ യോജയിത്വാ വരൂഥിനീമ് ।
അക്ഷൌഹീണീപരിവൃതഃ പരിചക്രാമ മേദിനീമ് ॥ 21 ॥
നഗരാണി സരാഷ്ട്രാണി സരിതശ്ച തഥാ ഗിരീന് ।
ആശ്രമാന്ക്രമശോ രാമ വിചരന്നാജഗാമ ഹ ॥ 22 ॥
വസിഷ്ഠസ്യാശ്രമപദം നാനാവൃക്ഷസമാകുലമ് ।
നാനാമൃഗഗണാകീര്ണം സിദ്ധചാരണസേവിതമ് ॥ 23 ॥
ദേവദാനവഗന്ധര്വൈഃ കിന്നരൈരുപശോഭിതമ് ।
പ്രശാന്തഹരിണാകീര്ണം ദ്വിജസങ്ഘനിഷേവിതമ് ॥ 24 ॥
ബ്രഹ്മര്ഷിഗണസങ്കീര്ണം ദേവര്ഷിഗണസേവിതമ് ।
തപശ്ചരണസംസിദ്ധൈരഗ്നികല്പൈര്മഹാത്മഭിഃ ॥ 25 ॥
അബ്ഭക്ഷൈര്വായുഭക്ഷൈശ്ച ശീര്ണപര്ണാശനൈസ്തഥാ ।
ഫലമൂലാശനൈര്ദാന്തൈര്ജിതരോഷൈര്ജിതേന്ദ്രിയൈഃ ॥ 26 ॥
ഋഷിഭിര്വാലഖില്യൈശ്ച ജപഹോമപരായണൈഃ ।
അന്യൈര്വൈഖാനസൈശ്ചൈവ സമന്താദുപശോഭിതമ് ॥ 27 ॥
വസിഷ്ഠസ്യാശ്രമപദം ബ്രഹ്മലോകമിവാപരമ് ।
ദദര്ശ ജയതാം ശ്രേഷ്ഠോ വിശ്വാമിത്രോ മഹാബലഃ ॥ 28 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ ബാലകാണ്ഡേ ഏകപഞ്ചാശസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha ekapañcāśassargaḥ |
tasya tadvacanaṃ śrutvā viśvāmitrasya dhīmataḥ |
hṛṣṭaromā mahātejāśśatānando mahātapāḥ || 1 ||
gautamasya suto jyeṣṭhastapasā dyotitaprabhaḥ |
rāmasandarśanādeva paraṃ vismayamāgataḥ || 2 ||
sa tau niṣaṇṇau samprekṣya sukhāsīnau nṛpātmajau |
śatānando muniśreṣṭhaṃ viśvāmitramathāmabravīt || 3 ||
api te muniśārdūla mama mātā yaśasvinī |
darśitā rājaputrāya tapo dīrghamupāgatā || 4 ||
api rāme mahātejā mama mātā yaśasvinī |
vanyairupāharatpūjāṃ pūjārhe sarvadehinām || 5 ||
api rāmāya kathitaṃ yathāvṛttaṃ purātanam |
mama māturmahātejo daivena duranuṣṭhitam || 6 ||
api kauśika bhadraṃ te guruṇā mama saṅgatā |
mama mātā muniśreṣṭha rāmasandarśanāditaḥ || 7 ||
api me guruṇā rāmaḥ pūjitaḥ kuśikātmaja |
ihāgato mahātejāḥ pūjāṃ prāpto mahātmanaḥ || 8 ||
api śāntena manasā gururme kuśikātmaja |
ihā'gatena rāmeṇa prayatenābhivāditaḥ || 9 ||
tacchrutvā vacanaṃ tasya viśvāmitro mahāmuniḥ |
pratyuvāca śatānandaṃ vākyajño vākyakovidam || 10 ||
nātikrāntaṃ muniśreṣṭha yatkartavyaṃ kṛtaṃ mayā |
saṅgatā muninā patnī bhārgaveṇeva reṇukā || 11 ||
tacchrutvā vacanaṃ tasya viśvāmitrasya bhāṣitam |
śatānando mahātejā rāmaṃ vacanamabravīt || 12 ||
svāgataṃ te naraśreṣṭha diṣṭyā prāpto'si rāghava |
viśvāmitraṃ puraskṛtya maharṣimaparājitam || 13 ||
acintyakarmā tapasā brahmarṣiratulaprabhaḥ |
viśvāmitro mahātejā vetsyenaṃ paramāṃ gatim || 14 ||
nāsti dhanyataro rāma tvatto'nyo bhuvi kaścana |
goptā kuśikaputraste yena taptaṃ mahattapaḥ || 15 ||
śrūyatāṃ cābhidhāsyāmi kauśikasya mahātmanaḥ |
yathā balaṃ yathā vṛttaṃ tanme nigadataḥ śruṇu || 16 ||
rājā'bhūdeṣa dharmātmā dīrghakālamarindamaḥ |
dharmajñaḥ kṛtavidyaśca prajānāṃ ca hite rataḥ || 17 ||
prajāpatisutaścāsītkuśo nāma mahīpatiḥ |
kuśasya putro balavān kuśanābhassudhārmikaḥ || 18 ||
kuśanābhasutastvāsīdgādhirityeva viśrṛtaḥ |
gādheḥ putro mahātejā viśvāmitro mahāmuniḥ || 19 ||
viśvāmitro mahātejāḥ pālayāmāsa medinīm |
bahuvarṣasahasrāṇi rājā rājyamakārayat || 20 ||
kadācittu mahātejā yojayitvā varūthinīm |
akṣauhīṇīparivṛtaḥ paricakrāma medinīm || 21 ||
nagarāṇi sarāṣṭrāṇi saritaśca tathā girīn |
āśramānkramaśo rāma vicarannājagāma ha || 22 ||
vasiṣṭhasyāśramapadaṃ nānāvṛkṣasamākulam |
nānāmṛgagaṇākīrṇaṃ siddhacāraṇasevitam || 23 ||
devadānavagandharvaiḥ kinnarairupaśobhitam |
praśāntahariṇākīrṇaṃ dvijasaṅghaniṣevitam || 24 ||
brahmarṣigaṇasaṅkīrṇaṃ devarṣigaṇasevitam |
tapaścaraṇasaṃsiddhairagnikalpairmahātmabhiḥ || 25 ||
abbhakṣairvāyubhakṣaiśca śīrṇaparṇāśanaistathā |
phalamūlāśanairdāntairjitaroṣairjitendriyaiḥ || 26 ||
ṛṣibhirvālakhilyaiśca japahomaparāyaṇaiḥ |
anyairvaikhānasaiścaiva samantādupaśobhitam || 27 ||
vasiṣṭhasyāśramapadaṃ brahmalokamivāparam |
dadarśa jayatāṃ śreṣṭho viśvāmitro mahābalaḥ || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe ekapañcāśassargaḥ ||