6.120 Yuddhakanda - Vimshatyadhikashatatama Sargah

ॐ

6.120 ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡ - ವಿಂಶತ್ಯಧಿಕಶತತಮ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ವಿಂಶತ್ಯಧಿಕಶತತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ತತೋಹಿದುರ್ಮನಾರಾಮ್ಶ್ರುತ್ವೈವಂವದತಾಙ್ಗಿರಃ ।

ದಧ್ಯೌಮುಹೂರ್ತನ್ಧರ್ಮಾತ್ಮಾಬಾಷ್ಪವ್ಯಾಕುಲಲೋಚನಃ ॥ 1 ॥

ತತೋವೈಶ್ರವಣೋರಾಜಾಯಮಶ್ಚಪಿತೃಭಿಃಸಹ ।

ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷಶ್ಚದೇವೇಶೋವರುಣಶ್ಚಜಲೇಶ್ವರಃ ॥ 2 ॥

ಷಡರ್ಧನಯನ್ಶ್ರೀಮಾನ್ಮಹಾದೇವೋವೃಷಧ್ವಜಃ ।

ಕರ್ತಾಸರ್ವಸ್ಯಲೋಕಸ್ಯಬ್ರಹ್ಮಾಬ್ರಹ್ಮವಿದಾಂವರಃ ॥ 3 ॥

ಏತೇಸರ್ವೇಸಮಾಗಮ್ಯವಿಮಾನೈಸ್ಸೂರ್ಯಸನ್ನಿಭೈಃ ।

ಆಗಮ್ಯನಗರೀಂಲಙ್ಕಾಮಭಿಜಗ್ಮುಶ್ಚರಾಘವಮ್ ॥ 4 ॥

ತತಃಸಹಸ್ತಾಭರಣಾನ್ಪ್ರಗೃಹ್ಯವಿಪುಲಾನ್ಭುಜಾನ್ ।

ಅಬ್ರುವಂಸ್ತ್ರಿದಶಶ್ರೇಷ್ಠಾರಾಘವಮ್ಪ್ರಾಞ್ಜಲಿಂಸ್ಥಿತಮ್ ॥ 5 ॥

ಕರ್ತಾಸರ್ವಸ್ಯಲೋಕಸ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠೋಜ್ಞಾನವತಾಮ್ಪ್ರಭುಃ ।

ಉಪೇಕ್ಷಸೇಕಥಂಸೀತಾಮ್ಪತನ್ತೀಂಹವ್ಯವಾಹನೇ ॥ 6 ॥

ಕಥನ್ದೇವಗಣಶ್ರೇಷ್ಠಮಾತ್ಮಾನನ್ನಾವಬುದ್ಧ್ಯಸೇ ।

ಋತಧಾಮಾವಸುಃಪೂರ್ವಂವಸೂನಾಂ ಚ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ॥ 7 ॥

ತ್ರಯಾಣಾಮಪಿಲೋಕಾನಾಮಾದಿಕರ್ತಾಸ್ವಯಮ್ಪ್ರಭುಃ ।

ರುದ್ರಾಣಾಮಷ್ಟಮೋರುದ್ರಸ್ಸಾಧ್ಯಾನಾಮಪಿಪಞ್ಚಮಃ ॥ 8 ॥

ಅಶ್ವಿನೌಚಾಪಿಕರ್ಣೌತೇಸೂರ್ಯಚನ್ದ್ರಾಮಸೌದೃಶೌ ।

ಅನ್ತೇಚಾದೌ ಚ ಲೋಕಾನಾನ್ದೃಶ್ಯಸೇ ಚ ಪರನ್ತಪ ॥ 9 ॥

ಉಪೇಕ್ಷಸೇ ಚ ವೈದೇಹೀಮ್ಮಾನುಷಃಪ್ರಾಕೃತೋಯಥಾ ।

ಇತ್ಯುಕ್ತೋಲೋಕಪಾಲೈಸ್ತೈಸ್ಸ್ವಾಮೀಲೋಕಸ್ಯರಾಘವಃ ॥ 10 ॥

ಅಬ್ರವೀತ್ತ್ರಿದಶಶ್ರೇಷ್ಠಾನ್ರಾಮಧರ್ಮಭೃತಾಂವರಃ ।

ಆತ್ಮಾನಮ್ಮಾನುಷಮ್ಮನ್ಯೇರಾಮನ್ದಶರಥಾತ್ಮಜಮ್ ॥ 11 ॥

ಸೋಽಹಂಯಸ್ಯಯತಶ್ಚಾಹಮ್ಭಗವವಂಸ್ತದ್ಭ್ರವೀತುಮೇ ।

ಇತಿಬ್ರುವಾಣಙ್ಕಾಕುತ್ಸ್ಥಮ್ಬ್ರಹ್ಮಾಬ್ರಹ್ಮವಿದಾಂವರಃ ॥ 12 ॥

ಅಬ್ರವೀಚ್ಛ್ರುಣುಮೇವಾಕ್ಯಂಸತ್ಯಂಸತ್ಯಪರಾಕ್ರಮ ।

ಭವಾನ್ನಾರಾಯಣೋದೇವಃಶ್ರೀಮಾಂಶ್ಚಕ್ರಾಯುಧಃಪ್ರಭುಃ ॥ 13 ॥

ಏಕಶೃಙ್ಗೋವರಾಹಸ್ತ್ವಮ್ಭೂತಭವ್ಯಸಪತ್ನಜಿತ್ ।

ಅಕ್ಷರಮ್ಬ್ರಹ್ಮಸತ್ಯಂ ಚ ಮಧ್ಯೇಚಾನ್ತೇ ಚ ರಾಘವ ॥ 14 ॥

ಲೋಕಾನಾನ್ತ್ವಮ್ಪರೋಧರ್ಮೋವಿಷ್ವಕ್ಸೇನಶ್ಚತುರ್ಭುಜಃ ।

ಶಾರ್ಙ್ಗಧನ್ವಾಹೃಷೀಕೇಶಃಪುರುಷಃಪುರುಷೋತ್ತಮಃ ॥ 15 ॥

ಅಜಿತಃಖಙ್ಗದೃಗ್ವಿಷ್ಣುಃಕೃಷ್ಣಶ್ಚೈವಮಹಾಬಲಃ ।

ಸೇನಾನೀರ್ಗ್ರಾಮಣೀಶ್ಚತ್ವನ್ತ್ವಮ್ಬುದ್ಧಿಸ್ತ್ವಙ್ಕ್ಷಮಾದಮಃ ॥ 16 ॥

ಪ್ರಭವಶ್ಚಾಪ್ಯಯಶ್ಚತ್ವಮುಪೇನ್ದ್ರೋಮಧುಸೂದನಃ ।

ಇನ್ದ್ರಕರ್ಮಾಮಹೇನ್ದ್ರಸ್ತ್ವಮ್ಪದ್ಮನಾಭೋರಣಾನ್ತಕೃತ್ ॥ 17 ॥

ಶರಣ್ಯಂಶರಣಂ ಚ ತ್ವಾಮಾಹುರ್ದಿವ್ಯಾಮಹರ್ಷಯಃ ।

ಸಹಸ್ರಶೃಙ್ಗೋವೇದಾತ್ಮಾಶರಶೀರ್ಷೋಮಹರ್ಷಭಃ ॥ 18 ॥

ತ್ವನ್ತ್ರಯಾಣಾಂಹಿಲೋಕಾನಾಮಾದಿಕರ್ತಾಸ್ವಯಮ್ಪ್ರಭುಃ ।

ಸಿದ್ಧಾನಾಮಪಿಸಾಧ್ಯಾನಾಮಾಶ್ರಯಶ್ಚಾಸಿಪೂರ್ವಜಃ ॥ 19 ॥

ತ್ವಮ್ಯಜ್ಞಸ್ತ್ವಂವಷಟಕಾರಸ್ತ್ವಮೋಙ್ಕಾರಃಪರಾತ್ಪರಃ ॥ 20 ॥

ಪ್ರಭವನ್ನಿಧನಂವಾತೇನೋವಿದುಃಕೋಭವಾನಿತಿ ।

ದೃಶ್ಯಸೇಸರ್ವಭೂತೇಷುಗೋಷು ಚ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇಷು ಚ ॥ 21 ॥

ದಿಕ್ಷುಸರ್ವಾಸುಗಗನೇಪರ್ವತೇಷುನದೀಷು ಚ ।

ಸಹಸ್ರಚರಣ್ಶ್ರೀಮಾನ್ ಶತಶೀರ್ಷಸ್ಸಹಸ್ರದೃಕ್ ॥ 22 ॥

ತ್ವನ್ಧಾರಯಸಿಭೂತಾನಿಪೃಥಿವೀಂ ಚ ಸಪರ್ವತಾಮ್ ।

ಅನ್ತೇಪೃಥಿವ್ಯಾಃಸಲಿಲೇದೃಶ್ಯಸೇತ್ವಮ್ಮಹೋರಗಃ ॥ 23 ॥

ತ್ರೀನ್ಲೋಕಾನ್ಧಾರಯನ್ ರಾಮ ದೇವಗನ್ಧರ್ವದಾನವಾನ್ ।

ಅಹನ್ತೇಹೃದಯಂರಾಮಜಿಹ್ವಾದೇವೀಸರಸ್ವತೀ ॥ 24 ॥

ದೇವಾರೋಮಾಣಿಗಾತ್ರೇಷುಬ್ರಹ್ಮಣಾನಿರ್ಮಿತಾಃಪ್ರಭೋ ।

ನಿಮೇಷಸ್ತೇಸ್ಮೃತಾರಾತ್ರಿರುನ್ಮೇಷೋದಿವಸಸ್ತಥಾ ॥ 25 ॥

ಸಂಸ್ಕಾರಾಸ್ತ್ವಭವನ್ವೇದಾನೈತದಸ್ತಿತ್ವಯಾವಿನಾ ।

ಜಗತ್ಸರ್ವಂಶರೀರನ್ತೇಸ್ಥೈರ್ಯನ್ತೇವಸುಥಾತಲಮ್ ॥ 26 ॥

ಅಗ್ನಿಃಕೋಪಃಪ್ರಸಾದಸ್ತೇಸೋಮ್ಶ್ರೀವತ್ಸಲಕ್ಷಣಃ ।

ತ್ವಯಾಲೋಕಾಸ್ತ್ರಯಃಕ್ರಾನ್ತಾಃಪುರಾಸ್ವೈರ್ವಿಕ್ರಮೈಸ್ತ್ರಿಭಿಃ ॥ 27 ॥

ಮಹೇನ್ಧ್ರಶ್ಚಕೃತೋರಾಜಾಬಲಿಮ್ಬದ್ಧ್ವಾಸುದಾರುಣಮ್ ।

ಸೀತಾಲಕ್ಷ್ಮೀರ್ಭವಾನ್ ವಿಷ್ಣುರ್ದೇವಃಕೃಷ್ಣಃಪ್ರಜಾಪತಿಃ ॥ 28 ॥

ವಧಾರ್ಥಂರಾವಣಸ್ಯೇಹಪ್ರವಿಷ್ಟೋಮಾನುಷೀನ್ತನುಮ್ ।

ತದಿದನ್ನಸ್ತ್ವಯಾಕಾರ್ಯಙ್ಕೃತನ್ಧರ್ಮಭೃತಾಂವರ ॥ 29 ॥

ನಿಹತೋರಾವಣೋರಾಮಪ್ರಹೃಷ್ಟೋದಿವಮಾಕ್ರಮ ।

ಅಮೋಘನ್ದೇವವೀರ್ಯನ್ತೇ ನ ತೇಮೋಘಾಃಪರಾಕ್ರಮಾಃ ॥ 30 ॥

ಅಮೋಘನ್ದರ್ಶನಂರಾಮಾಮೋಘಸ್ತವಸಂಸ್ತವಃ ।

ಅಮೋಘಾಸ್ತೇಭವಿಷ್ಯನ್ತಿಭಕ್ತಿಮನ್ತೋನರಾಭುವಿ ॥ 31 ॥

ಯೇತ್ವಾನ್ದೇವನ್ಧ್ರುವಮ್ಭಕ್ತಾಃಪುರಾಣಮ್ಪುರುಷೋತ್ತಮಮ್ ।

ಪ್ರಾಪ್ನುವನ್ತಿಸದಾಕಾಮನಿಹಲೋಕೇಪರತ್ರ ಚ ॥ 32 ॥

ಇಮಮಾರ್ಷಂಸ್ತವನ್ದಿವ್ಯಮಿತಿಹಾಸಮ್ಪುರಾತನಮ್ ॥ 33 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ವಿಂಶತ್ಯಧಿಕಶತತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha viṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |

tatohidurmanārāmśrutvaivaṃvadatāṅgiraḥ |

dadhyaumuhūrtandharmātmābāṣpavyākulalocanaḥ || 1 ||

tatovaiśravaṇorājāyamaścapitṛbhiḥsaha |

sahasrākṣaścadeveśovaruṇaścajaleśvaraḥ || 2 ||

ṣaḍardhanayanśrīmānmahādevovṛṣadhvajaḥ |

kartāsarvasyalokasyabrahmābrahmavidāṃvaraḥ || 3 ||

etesarvesamāgamyavimānaissūryasannibhaiḥ |

āgamyanagarīṃlaṅkāmabhijagmuścarāghavam || 4 ||

tataḥsahastābharaṇānpragṛhyavipulānbhujān |

abruvaṃstridaśaśreṣṭhārāghavamprāñjaliṃsthitam || 5 ||

kartāsarvasyalokasyaśreṣṭhojñānavatāmprabhuḥ |

upekṣasekathaṃsītāmpatantīṃhavyavāhane || 6 ||

kathandevagaṇaśreṣṭhamātmānannāvabuddhyase |

ṛtadhāmāvasuḥpūrvaṃvasūnāṃ ca prajāpatiḥ || 7 ||

trayāṇāmapilokānāmādikartāsvayamprabhuḥ |

rudrāṇāmaṣṭamorudrassādhyānāmapipañcamaḥ || 8 ||

aśvinaucāpikarṇautesūryacandrāmasaudṛśau |

antecādau ca lokānāndṛśyase ca parantapa || 9 ||

upekṣase ca vaidehīmmānuṣaḥprākṛtoyathā |

ityuktolokapālaistaissvāmīlokasyarāghavaḥ || 10 ||

abravīttridaśaśreṣṭhānrāmadharmabhṛtāṃvaraḥ |

ātmānammānuṣammanyerāmandaśarathātmajam || 11 ||

so'haṃyasyayataścāhambhagavavaṃstadbhravītume |

itibruvāṇaṅkākutsthambrahmābrahmavidāṃvaraḥ || 12 ||

abravīcchruṇumevākyaṃsatyaṃsatyaparākrama |

bhavānnārāyaṇodevaḥśrīmāṃścakrāyudhaḥprabhuḥ || 13 ||

ekaśṛṅgovarāhastvambhūtabhavyasapatnajit |

akṣarambrahmasatyaṃ ca madhyecānte ca rāghava || 14 ||

lokānāntvamparodharmoviṣvaksenaścaturbhujaḥ |

śārṅgadhanvāhṛṣīkeśaḥpuruṣaḥpuruṣottamaḥ || 15 ||

ajitaḥkhaṅgadṛgviṣṇuḥkṛṣṇaścaivamahābalaḥ |

senānīrgrāmaṇīścatvantvambuddhistvaṅkṣamādamaḥ || 16 ||

prabhavaścāpyayaścatvamupendromadhusūdanaḥ |

indrakarmāmahendrastvampadmanābhoraṇāntakṛt || 17 ||

śaraṇyaṃśaraṇaṃ ca tvāmāhurdivyāmaharṣayaḥ |

sahasraśṛṅgovedātmāśaraśīrṣomaharṣabhaḥ || 18 ||

tvantrayāṇāṃhilokānāmādikartāsvayamprabhuḥ |

siddhānāmapisādhyānāmāśrayaścāsipūrvajaḥ || 19 ||

tvamyajñastvaṃvaṣaṭakārastvamoṅkāraḥparātparaḥ || 20 ||

prabhavannidhanaṃvātenoviduḥkobhavāniti |

dṛśyasesarvabhūteṣugoṣu ca brāhmaṇeṣu ca || 21 ||

dikṣusarvāsugaganeparvateṣunadīṣu ca |

sahasracaraṇśrīmān śataśīrṣassahasradṛk || 22 ||

tvandhārayasibhūtānipṛthivīṃ ca saparvatām |

antepṛthivyāḥsaliledṛśyasetvammahoragaḥ || 23 ||

trīnlokāndhārayan rāma devagandharvadānavān |

ahantehṛdayaṃrāmajihvādevīsarasvatī || 24 ||

devāromāṇigātreṣubrahmaṇānirmitāḥprabho |

nimeṣastesmṛtārātrirunmeṣodivasastathā || 25 ||

saṃskārāstvabhavanvedānaitadastitvayāvinā |

jagatsarvaṃśarīrantesthairyantevasuthātalam || 26 ||

agniḥkopaḥprasādastesomśrīvatsalakṣaṇaḥ |

tvayālokāstrayaḥkrāntāḥpurāsvairvikramaistribhiḥ || 27 ||

mahendhraścakṛtorājābalimbaddhvāsudāruṇam |

sītālakṣmīrbhavān viṣṇurdevaḥkṛṣṇaḥprajāpatiḥ || 28 ||

vadhārthaṃrāvaṇasyehapraviṣṭomānuṣīntanum |

tadidannastvayākāryaṅkṛtandharmabhṛtāṃvara || 29 ||

nihatorāvaṇorāmaprahṛṣṭodivamākrama |

amoghandevavīryante na temoghāḥparākramāḥ || 30 ||

amoghandarśanaṃrāmāmoghastavasaṃstavaḥ |

amoghāstebhaviṣyantibhaktimantonarābhuvi || 31 ||

yetvāndevandhruvambhaktāḥpurāṇampuruṣottamam |

prāpnuvantisadākāmanihalokeparatra ca || 32 ||

imamārṣaṃstavandivyamitihāsampurātanam || 33 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe viṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||