6.115 Yuddhakanda - Panchadashadhikashatatama Sargah

ॐ

6.115 ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡ - ಪಞ್ಚದಶಾಧಿಕಶತತಮ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಪಞ್ಚದಶಾಧಿಕಶತತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ತೇರಾವಣವಧನ್ದೃಷ್ಟವಾದೇವಗನ್ಧರ್ವದಾನವಾಃ ।

ಜಗ್ಮುಸ್ಸ್ವೈಸ್ವೈರ್ವಿಮಾನೈಸ್ತೇಕಥಯನ್ತಶ್ಶುಭಾಃಕಥಾಃ ॥ 1 ॥

ರಾವಣಸ್ಯವಧಙ್ಘೋರಂರಾಘವಸ್ಯಪರಾಕ್ರಮಮ್ ।

ಸುಯುದ್ಧಂವಾನರಾಣಾಂ ಚ ಸುಗ್ರೀವಸ್ಯ ಚ ಮನ್ತ್ರಿತಮ್ ॥ 2 ॥

ಅನುರಾಗಂ ಚ ವೀರ್ಯಂ ಚ ಸೌಮಿತ್ರೇರ್ಲಕ್ಷ್ಮಣಸ್ಯ ಚ ।

ಪತಿವ್ರತಾತ್ವಂಸೀತಾಯಾಹನೂಮತಿಪರಾಕ್ರಮಮ್ ॥ 3 ॥

ಕಥಯನ್ತೋಮಹಾಭಾಗಾಜಗ್ಮುರ್ಹಷ್ಟಾಯಥಾಗತಮ್ ।

ರಾಘವಸ್ತುರಥನ್ದಿವ್ಯಮಿನ್ದ್ರದತ್ತಂಶಿಖಿಪ್ರಭಮ್ ॥ 4 ॥

ಅನುಜ್ಞಾಯಮಹಾಭಾಗೋರ್ಮಾತಲಿಮ್ಪ್ರತ್ಯಪೂಜಯತ್ ।

ರಾಘವೇಣಾಭ್ಯನುಜ್ಞಾತೋಮಾತಲಿಶ್ಶಕ್ರಸಾರಥಿಃ ॥ 5 ॥

ದಿವ್ಯನ್ತಂರಥಮಾಸ್ಥಾಯದಿವಮೇವಾರೂರೋಹಸಹ ।

ತಸ್ಮಿಂಸ್ತುದಿವಮಾರೂಢೇಸುಸಾರಥಿಸನ್ತಮೇ ॥ 6 ॥

ರಾಘವಃಪರಮಪ್ರೀತಸ್ಸುಗ್ರೀವಮ್ಪರಿಷಸ್ವಜೇ ।

ಪರಿಷ್ವಜ್ಯ ಚ ಸುಗ್ರೀವಂಲಕ್ಷ್ಮಣೇನಾಭಿವಾದಿತಃ ॥ 7 ॥

ಪೂಜ್ಯಮಾನೋಹರಿಗಣೈರಾಜಗಾಮಬಲಾಲಯಮ್ ।

ಅಥೋವಾಚ ಸ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥಸ್ಸಮೀಪಪರಿವರ್ತಿನಮ್ ॥ 8 ॥

ಸೌಮಿತ್ರಿಂಸತ್ತ್ವಸಮ್ಪನ್ನಂಲಕ್ಷ್ಮಣಂಶುಭಲಕ್ಷಣಮ್ ।

ಭೀಷಣಮಿಮಂಸೌಮ್ಯ ಲಙ್ಕಾಯಾಮಭಿಷೇಚಯ ॥ 9 ॥

ಅನುರಕ್ತಂ ಚ ಭಕ್ತಂ ಚ ತಥಾಪೂರ್ವೋಪಕಾರಿಣಮ್ ।

ಏಷಮೇಪರಮಃಕಾಮೋಯದಿಮಂರಾವಣಾನುಜಮ್ ॥ 10 ॥

ಲಙ್ಕಾಯಾಂಸೌಮ್ಯ ಪಶ್ಯೇಮಭಿಷಿಕ್ತಂವಿಭೀಷಣಮ್ ।

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತುಸೌಮಿತ್ರೀರಾಘವೇಣಮಹಾತ್ಮನಾ ॥ 11 ॥

ತಥೇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾಸುಸಮ್ಹೃಷ್ಟಃಸೌವರ್ಣಙ್ಘಟಮಾದದೇ ।

ತಮ್ಘಟಂವಾನರೇನ್ದ್ರಾಣಾಂಹಸ್ತೇದತ್ತ್ವಾಮನೋಜವಾನ್ ॥ 12 ॥

ವ್ಯಾದಿದೇಶಮಹಾಸತ್ತ್ವಃ ಸಮುದ್ರಸಲಿಲನ್ತದಾ ।

ಅತಿಶೀಘ್ರನ್ತತೋಗತ್ವಾವಾನರಾಸ್ತೇಮನೋಜವಾಃ ॥ 13 ॥

ಆಗತಾಸ್ತುಜಲಙ್ಗೃಹ್ಯಸಮುದ್ರಾದ್ವಾನರೋತ್ತಮಾಃ ।

ತತಃಸ್ತ್ವೇಕಙ್ಘಟಙ್ಗೃಹ್ಯಸಮ್ಸ್ಥಾಪ್ಯಪರಮಾಸನೇ ॥ 14 ॥

ಘಟೇನತೇನಸೌಮಿತ್ರಿರಭ್ಯಷಿಞ್ಚದ್ವಿಭೀಷಣಮ್ ।

ಲಙ್ಕಾಯಾಂರಕ್ಷಸಾಮ್ಮಧ್ಯೇರಾಜಾನಂರಾಮಶಾಸನಾತ್ ॥ 15 ॥

ವಿಧಿನಾಮನ್ತ್ರದೃಷ್ಟೇನಸುಹೃದ್ಗಣಸಮಾವೃತಃ ।

ಅಭ್ಯಷಿಞ್ಚಂಸ್ತದಾಸರ್ವೇರಾಕ್ಷಸಾವಾನರಾಸ್ತಥಾ ॥ 16 ॥

ಪ್ರಹರ್ಷಮತುಲಙ್ಗತ್ವಾತುಷ್ಟುವೂರಾಮಮವೇ ಹ ।

ತಸ್ಯಾಮಾತ್ಯಾಜಹೃಷಿರೇಭಕ್ತಾಯೇಚಾಸ್ಯರಾಕ್ಷಸಾಃ ॥ 17 ॥

ದೃಷ್ಟವಾಭಿಷಿಕ್ತಂಲಙ್ಕಾಯಾಂರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರಂವಿಭೀಷಣಮ್ ।

ರಾಘವಃಪರಮಾಮ್ಪ್ರೀತಿಞ್ಜಗಾಮಸಹಲಕ್ಷ್ಮಣಃ ॥ 18 ॥

ಸ ತದ್ರಾಜ್ಯಮ್ಮಹತ್ಪ್ರಾಪ್ಯರಾಮದತ್ತಂವಿಭೀಷಣಃ ।

ಪ್ರಕೃತಯಸ್ಸಾನ್ತ್ವಯಿತ್ವಾ ಚ ತತೋರಾಮಮುಪಾಗಮತ್ ॥ 19 ॥

ದಧ್ಯಕ್ಷತಾನ್ಮೋದಕಾಂಶ್ಚಲಾಜಾಸ್ಸುಮನಸಸ್ತಥಾ ।

ಆಜಹ್ರುರಥಸನ್ತುಷ್ಟಾಃಪೌರಾಸ್ತಸ್ಮೈನಿಶಾಚರಾಃ ॥ 20 ॥

ಸಃತಾನ್ ಗೃಹೀತ್ವಾದುರ್ಧರ್ಷೋರಾಘವಾಯನ್ಯವೇದಯತ್ ॥ 21 ॥

ಮಾಙ್ಗಲ್ಯಮ್ಮಙ್ಗಲಂಸರ್ವಂಲಕ್ಷ್ಮಣಾಯ ಚ ವೀರ್ಯವಾನ್ ।

ಕೃತಕಾರ್ಯಂಸಮೃದ್ಧಾರ್ಥನ್ದೃಷ್ಟವಾರಾಮೋವಿಭೀಷಣಮ್ ॥ 22 ॥

ಪ್ರತಿಜಗ್ರಾಹತತ್ಸರ್ವನ್ತಸ್ಯೈವಪ್ರಿಯಕಾಮ್ಯಯಾ ।

ತತಃಶೈಲೋಪಮಂವೀರಮ್ಪ್ರಾಞ್ಜಲಿಮ್ಪ್ರಣತಂಸ್ಥಿತಮ್ ॥ 23 ॥

ಉವಾಚೇದಂವಚೋರಾಮೋಹನೂಮನ್ತಮ್ಪ್ಲವಙ್ಗಮಮ್ ।

ಅನುಜ್ಞಾಪ್ಯಮಹಾರಾಜಮಿಮಂಸೌಮ್ಯ ವಿಭೀಷಣಮ್ ॥ 24 ॥

ಪ್ರವಿಶ್ಯನಗರೀಂಲಙ್ಕಾಙ್ಕೌಶಲಮ್ಬ್ರೂಹಿಮೈಥಿಲೀಮ್ ।

ವೈದೇಹ್ಯೈಮಾಙ್ಕುಶಲಿನಂಸುಗ್ರೀವಂ ಚ ಸಲಕ್ಷ್ಮಣಮ್ ॥ 25 ॥

ಆಚಕ್ಷ್ವವದತಾಂಶ್ರೇಷ್ಠರಾವಣಂ ಚ ಹತಂರಣೇ ।

ಪ್ರಿಯಮೇತದುದಾಹೃತ್ಯವೈದೇಹ್ಯಾಸ್ತ್ವಂಹರೀಶ್ವರ ॥ 26 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಪಞ್ಚದಶಾಧಿಕಶತತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha pañcadaśādhikaśatatamassargaḥ |

terāvaṇavadhandṛṣṭavādevagandharvadānavāḥ |

jagmussvaisvairvimānaistekathayantaśśubhāḥkathāḥ || 1 ||

rāvaṇasyavadhaṅghoraṃrāghavasyaparākramam |

suyuddhaṃvānarāṇāṃ ca sugrīvasya ca mantritam || 2 ||

anurāgaṃ ca vīryaṃ ca saumitrerlakṣmaṇasya ca |

pativratātvaṃsītāyāhanūmatiparākramam || 3 ||

kathayantomahābhāgājagmurhaṣṭāyathāgatam |

rāghavasturathandivyamindradattaṃśikhiprabham || 4 ||

anujñāyamahābhāgormātalimpratyapūjayat |

rāghaveṇābhyanujñātomātaliśśakrasārathiḥ || 5 ||

divyantaṃrathamāsthāyadivamevārūrohasaha |

tasmiṃstudivamārūḍhesusārathisantame || 6 ||

rāghavaḥparamaprītassugrīvampariṣasvaje |

pariṣvajya ca sugrīvaṃlakṣmaṇenābhivāditaḥ || 7 ||

pūjyamānoharigaṇairājagāmabalālayam |

athovāca sa kākutsthassamīpaparivartinam || 8 ||

saumitriṃsattvasampannaṃlakṣmaṇaṃśubhalakṣaṇam |

bhīṣaṇamimaṃsaumya laṅkāyāmabhiṣecaya || 9 ||

anuraktaṃ ca bhaktaṃ ca tathāpūrvopakāriṇam |

eṣameparamaḥkāmoyadimaṃrāvaṇānujam || 10 ||

laṅkāyāṃsaumya paśyemabhiṣiktaṃvibhīṣaṇam |

evamuktastusaumitrīrāghaveṇamahātmanā || 11 ||

tathetyuktvāsusamhṛṣṭaḥsauvarṇaṅghaṭamādade |

tamghaṭaṃvānarendrāṇāṃhastedattvāmanojavān || 12 ||

vyādideśamahāsattvaḥ samudrasalilantadā |

atiśīghrantatogatvāvānarāstemanojavāḥ || 13 ||

āgatāstujalaṅgṛhyasamudrādvānarottamāḥ |

tataḥstvekaṅghaṭaṅgṛhyasamsthāpyaparamāsane || 14 ||

ghaṭenatenasaumitrirabhyaṣiñcadvibhīṣaṇam |

laṅkāyāṃrakṣasāmmadhyerājānaṃrāmaśāsanāt || 15 ||

vidhināmantradṛṣṭenasuhṛdgaṇasamāvṛtaḥ |

abhyaṣiñcaṃstadāsarverākṣasāvānarāstathā || 16 ||

praharṣamatulaṅgatvātuṣṭuvūrāmamave ha |

tasyāmātyājahṛṣirebhaktāyecāsyarākṣasāḥ || 17 ||

dṛṣṭavābhiṣiktaṃlaṅkāyāṃrākṣasendraṃvibhīṣaṇam |

rāghavaḥparamāmprītiñjagāmasahalakṣmaṇaḥ || 18 ||

sa tadrājyammahatprāpyarāmadattaṃvibhīṣaṇaḥ |

prakṛtayassāntvayitvā ca tatorāmamupāgamat || 19 ||

dadhyakṣatānmodakāṃścalājāssumanasastathā |

ājahrurathasantuṣṭāḥpaurāstasmainiśācarāḥ || 20 ||

saḥtān gṛhītvādurdharṣorāghavāyanyavedayat || 21 ||

māṅgalyammaṅgalaṃsarvaṃlakṣmaṇāya ca vīryavān |

kṛtakāryaṃsamṛddhārthandṛṣṭavārāmovibhīṣaṇam || 22 ||

pratijagrāhatatsarvantasyaivapriyakāmyayā |

tataḥśailopamaṃvīramprāñjalimpraṇataṃsthitam || 23 ||

uvācedaṃvacorāmohanūmantamplavaṅgamam |

anujñāpyamahārājamimaṃsaumya vibhīṣaṇam || 24 ||

praviśyanagarīṃlaṅkāṅkauśalambrūhimaithilīm |

vaidehyaimāṅkuśalinaṃsugrīvaṃ ca salakṣmaṇam || 25 ||

ācakṣvavadatāṃśreṣṭharāvaṇaṃ ca hataṃraṇe |

priyametadudāhṛtyavaidehyāstvaṃharīśvara || 26 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcadaśādhikaśatatamassargaḥ ||