6.11 Yuddhakanda - Ekadasha Sargah

ॐ

6.11 ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡ - ಏಕಾದಶ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಏಕಾದಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ಸಬಭೂವಕೃಶೋರಾಜಾಮೈಥಿಲೀಕಾಮಮೋಹಿತಃ ।

ಅಸನ್ಮಾನಾಚ್ಚಸುಹೃದಾಮ್ಪಾಪಮ್ಪಾಪೇನಕರ್ಮಣಾ ॥ 1 ॥

ಅತೀತಸಮಯೇಕಾಲೇತಸ್ಮಿನ್ವೈಯುಧಿರಾವಣಃ ।

ಅಮಾತ್ಯೈಶ್ಚಸುಹೃದ್ಭಿಶ್ಚಪ್ರಾಪ್ತಕಾಲಮಮನ್ಯತ ॥ 2 ॥

ಸಹೇಮಜಾಲವಿತತಮ್ಮಣಿವಿದ್ರುಮಭೂಷಿತಮ್ ।

ಉಪಗಮ್ಯವಿನೀತಾಶ್ವಮಾರುರೋಹಮಹಾರಥಮ್ ॥ 3 ॥

ತಮಾಸ್ಥಾಯರಥಶ್ರೇಷ್ಠಮ್ಮಹಾಮೇಘಸಮಸ್ವನಮ್ ।

ಪ್ರಯಯೌರಕ್ಷಸಾಂಶ್ರೇಷ್ಠೋದಶಗ್ರೀವಸ್ಸಭಾಮ್ಪ್ರತಿ ॥ 4 ॥

ಅಸಿಚರ್ಮಧರಾಯೋಧಾಸ್ಸರ್ವಾಯುಧಧರಾಸ್ತತಃ ।

ರಾಕ್ಷಸಾರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರಸ್ಯಪುರಸ್ತಾತ್ಸಮ್ಪ್ರತಸ್ಥಿರೇ ॥ 5 ॥

ನಾನಾವಿಕೃತವೇಷಾಶ್ಚನಾನಾಭೂಷಣಭೂಷಿತಾಃ ।

ಪಾರ್ಶ್ವತಸ್ಪೃಷ್ಠತಶ್ಚೈನಮ್ಪರಿವಾರ್ಯಯಯುಸ್ತತಃ ॥ 6 ॥

ರಥೈಶ್ಚಾತಿರಥಾಶ್ಶೀಘ್ರಮ್ಮತ್ತೈಶ್ಚವರವಾರಣೈಃ ।

ಅನೂತ್ಪೇತುರ್ದಶಗ್ರೀವಮಾಕ್ರೀಡದ್ಭಿಶ್ಚವಾಜಿಭಿಃ ॥ 7 ॥

ಗದಾಪರಿಘಹಸ್ತಾಶ್ಚಶಕ್ತಿತೋಮರಪಾಣಯಃ ।

ಪರಶ್ವಥಧರಾಶ್ಚಾನ್ಯೇತಥಾಽನ್ಯೇಶೂಲಪಾಣಯಃ ॥ 8 ॥

ತತಸ್ತೂರ್ಯಸಹಸ್ರಾಣಾಂಸಞ್ಜಜ್ಞೇನಿಸ್ಸ್ವನೋಮಹಾನ್ ।

ತುಮುಲಶ್ಶಙ್ಖಶಬ್ದಶ್ಚಸಭಾಙ್ಗಚ್ಛತಿರಾವಣೇ ॥ 9 ॥

ಸನೇಮಿಘೋಷೇಣಮಹಾನ್ಸಹಸಾಽಭಿನಿನಾದಯನ್ ।

ರಾಜಮಾರ್ಗಂಶ್ರಿಯಾಜುಷ್ಟಮ್ಪ್ರತಿಪೇದೇಮಹಾರಥಃ ॥ 10 ॥

ವಿಮಲಞ್ಚಾತಪತ್ರಾಣಾಮ್ಪ್ರಗೃಹೀತಮಶೋಭತ ।

ಪಾಣ್ಡುರಂರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರಸ್ಯಪೂರ್ಣಸ್ತಾರಾಧಿಪೋಯಥಾ ॥ 11 ॥

ಹೇಮಮಞ್ಜರಿಗರ್ಭೇಚಶುದ್ಧಸ್ಫಟಿಕವಿಗ್ರಹೇ ।

ಚಾಮರವ್ಯಜನೇತಸ್ಯರೇಜತುಸ್ಸವ್ಯದಕ್ಷಿಣೇ ॥ 12 ॥

ತೇಕೃತಾಞ್ಜಲಯಸ್ಸರ್ವೇರಥಸ್ಥಮ್ಪೃಥಿವೀಸ್ಥಿತಾಃ ।

ರಾಕ್ಷಸಾರಾಕ್ಷಸಶ್ರೇಷ್ಠಂಶಿರೋಭಿಸ್ತಂವವನ್ದಿರೇ ॥ 13 ॥

ರಾಕ್ಷಸೈಸ್ತ್ಸೂಯಮಾನಸ್ಸಞ್ಜಯಾಶೀರ್ಭಿರರಿನ್ದಮಃ ।

ಆಸಸಾದಮಹಾತೇಜಾಸ್ಸಭಾಂವಿರಚಿತಾನ್ತದಾ ॥ 14 ॥

ಸುವರ್ಣರಜತಾಸ್ತೀರ್ಣಾಂವಿಶುದ್ಧಸ್ಫಟಿಕಾನ್ತರಾಮ್ ।

ವಿರಾಜಮಾನೋವಪುಷಾರುಕ್ಮಪಟ್ಟೋತ್ತರಚ್ಛದಾಮ್ ॥ 15 ॥

ತಾಮ್ಪಿಶಾಚಶತೈಃ ಷಙ್ಭಿರಭಿಗುಪ್ತಾಂಸದಾಪ್ರಭಾಮ್ ।

ಪ್ರವಿವೇಶಮಹಾತೇಜಾಸ್ಸುಕೃತಾಂವಿಶ್ವಕರ್ಮಣಾ ॥ 16 ॥

ತಸ್ಯಾಂಸವೈಡೂರ್ಯಮಯಮ್ಪ್ರಿಯಕಾಜಿನಸಮ್ವೃತಮ್ ।

ಮಹತ್ಸೋಪಾಶ್ರಯಮ್ಭೇಜೇರಾವಣಃಪರಮಾಸನಮ್ ॥ 17 ॥

ತತಃ ಶಶಾಸೇಶ್ವರವದ್ದೂತಾನ್ಲಘುಪರಾಕ್ರಮಾನ್ ।

ಸಮಾನಯತಮೇಕ್ಷಿಪ್ರಮಿಹೈತಾನ್ರಾಕ್ಷಸಾನಿತಿ ।

ಕೃತ್ಯಮಸ್ತಿಮಹಜ್ಜಾನೇಕರ್ತವ್ಯಮಿತಿಶತ್ರುಭಿಃ ॥ 18 ॥

ರಾಕ್ಷಸಾಸ್ತದ್ವಚಶ್ಶ್ರುತ್ವಾಲಙ್ಕಾಯಾಮ್ಪರಿಚಕ್ರಮುಃ ॥ 19 ॥

ಅನುಗೇಹಮವಸ್ಥಾಯವಿಹಾರಶಯನೇಷುಚ ।

ಉದ್ಯಾನೇಷುಚರಕ್ಷಾಂಸಿಚೋದಯನ್ತೋಹ್ಯಭೀತವತ್ ॥ 20 ॥

ತೇರಥಾನ್ ರುಚಿರಾನೇಕೇದೃಪ್ತಾನೇಕೇಪೃಥಗ್ಘಯಾನ್ ।

ನಾಗಾನೇಕೇಽಧಿರುರುಹುರ್ಜಗ್ಮುಶ್ಚೈಕೇಪದಾತಯಃ ॥ 21 ॥

ಸಾಪುರೀಪರಮಾಕೀರ್ಣಾರಥಕುಞ್ಜರವಾಜಿಭಿಃ ।

ಸಮ್ಪತದ್ಭಿರ್ವಿರುರುಚೇಗರುತ್ಮದ್ಭಿರಿವಾಮ್ಬರಮ್ ॥ 22 ॥

ತೇವಾಹನಾವ್ಯವಸ್ಥಾಪ್ಯಯಾನಾನಿವಿವಿಧಾನಿಚ ।

ಸಭಾಮ್ಪದ್ಭಿಃಪ್ರವಿವಿಶುಸ್ಸಿಂಹಾಗಿರಿಗುಹಾಮಿವ ॥ 23 ॥

ರಾಜ್ಞಃಪಾದೌಗೃಹೀತ್ವಾತುರಾಜ್ಞಾತೇಪ್ರತಿಪೂಜಿತಾಃ ।

ಪೀಠೇಷ್ವನ್ಯೇಬೃಸೀಷ್ವನ್ಯೇಭೂಮೌಕೇಚಿದುಪಾವಿಶನ್ ॥ 24 ॥

ತೇಸಮೇತ್ಯಸಭಾಯಾಂವೈರಾಕ್ಷಸಾರಾಜಶಾಸನಾತ್ ।

ಯಥಾರ್ಹಮುಪತಸ್ಥುಸ್ತೇರಾವಣಂರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪಮ್ ॥ 25 ॥

ಮನ್ತ್ರಿಣಶ್ಚಯಥಾಮುಖ್ಯಾನಿಶ್ಚಯಾರ್ಥೇಷುಪಣ್ಡಿತಾಃ ।

ಅಮಾತ್ಯಾಶ್ಚಗುಣೋಪೇತಾಸ್ಸರ್ವಜ್ಞಾಬುದ್ಧಿದರ್ಶನಾಃ ॥ 26 ॥

ಸಮೀಯುಸ್ತತ್ರಶತಶಶೂರಾಶ್ಚಬಹವಸ್ತದಾ ।

ಸಭಾಯಾಂಹೇಮವರ್ಣಾಯಾಂಸರ್ವಾರ್ಥಸ್ಯಸುಖಾಯವೈ ॥ 27 ॥

ತತೋಮಹಾತ್ಮಾವಿಪುಲಂಸುಯುಗ್ಯಂರಥಮ್ವರಂಹೇಮವಿಚಿತ್ರಿತಾಙ್ಗಮ್ ।

ಶುಭಂಸಮಾಸ್ಥಾಯಯಯೌಯಶಸ್ವೀವಿಭೀಷಣಸ್ಸಂಸದಮಗ್ರಜಸ್ಯ ॥ 28 ॥

ಸಪೂರ್ವಜಾಯಾವರಜಶ್ಶಶಂಸನಾಮಾಥಪಶ್ಚಾಶ್ಚರಣೌವವನ್ದೇ ।

ಶುಕಃಪ್ರಹಸ್ತಶ್ಚತಥೈವತೇಭ್ಯೋದದೌಯಥಾರ್ಹಮ್ಪೃಥಗಾಸನಾನಿ ॥ 29 ॥

ಸುವರ್ಣನಾನಾಮಣಿಭೂಷಣಾನಾಂಸುವಾಸಸಾಂಸಂಸದಿರಾಕ್ಷಸಾನಾಮ್ ।

ತೇಷಾಮ್ಪರಾರ್ಘ್ಯಾಗುರುಚನ್ದನಾನಾಂಸ್ರಜಾಶ್ಚಗನ್ಧಾಃಪ್ರವವುಸ್ಸಮನ್ತಾತ್ ॥ 30 ॥

ನಚುಕ್ರುಶುರ್ನಾನೃತಮಾಹಕಶ್ಚಿತ್ಸಭಾಪದೋನಾಪಿಜಜಲ್ಪುರುಚ್ಚೈಃ ।

ಸಂಸಿದ್ಧಾರ್ಥಾಸ್ಸರ್ವಏವೋಗ್ರವೀರ್ಯಾಭರ್ತುಸ್ಸರ್ವೇದದೃಶುಶ್ಚಾನನನ್ತೇ ॥ 31 ॥

ಸರಾವಣಶ್ಶಸ್ತ್ರಭೃತಾಮ್ಮನಸ್ವಿನಾಮ್ಮಹಾಬಲಾನಾಂಸಮಿತೌಮನಸ್ವೀ ।

ತಸ್ಯಾಂಸಭಾಯಾಮ್ಪ್ರಭಯಾಚಕಾಶೇಮಧ್ಯೇವಸೂನಾಮಿವವಜ್ರಹಸ್ತೇಃ ॥ 32 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಏಕಾದಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha ekādaśassargaḥ |

sababhūvakṛśorājāmaithilīkāmamohitaḥ |

asanmānāccasuhṛdāmpāpampāpenakarmaṇā || 1 ||

atītasamayekāletasminvaiyudhirāvaṇaḥ |

amātyaiścasuhṛdbhiścaprāptakālamamanyata || 2 ||

sahemajālavitatammaṇividrumabhūṣitam |

upagamyavinītāśvamārurohamahāratham || 3 ||

tamāsthāyarathaśreṣṭhammahāmeghasamasvanam |

prayayaurakṣasāṃśreṣṭhodaśagrīvassabhāmprati || 4 ||

asicarmadharāyodhāssarvāyudhadharāstataḥ |

rākṣasārākṣasendrasyapurastātsampratasthire || 5 ||

nānāvikṛtaveṣāścanānābhūṣaṇabhūṣitāḥ |

pārśvataspṛṣṭhataścainamparivāryayayustataḥ || 6 ||

rathaiścātirathāśśīghrammattaiścavaravāraṇaiḥ |

anūtpeturdaśagrīvamākrīḍadbhiścavājibhiḥ || 7 ||

gadāparighahastāścaśaktitomarapāṇayaḥ |

paraśvathadharāścānyetathā'nyeśūlapāṇayaḥ || 8 ||

tatastūryasahasrāṇāṃsañjajñenissvanomahān |

tumulaśśaṅkhaśabdaścasabhāṅgacchatirāvaṇe || 9 ||

sanemighoṣeṇamahānsahasā'bhininādayan |

rājamārgaṃśriyājuṣṭampratipedemahārathaḥ || 10 ||

vimalañcātapatrāṇāmpragṛhītamaśobhata |

pāṇḍuraṃrākṣasendrasyapūrṇastārādhipoyathā || 11 ||

hemamañjarigarbhecaśuddhasphaṭikavigrahe |

cāmaravyajanetasyarejatussavyadakṣiṇe || 12 ||

tekṛtāñjalayassarverathasthampṛthivīsthitāḥ |

rākṣasārākṣasaśreṣṭhaṃśirobhistaṃvavandire || 13 ||

rākṣasaistsūyamānassañjayāśīrbhirarindamaḥ |

āsasādamahātejāssabhāṃviracitāntadā || 14 ||

suvarṇarajatāstīrṇāṃviśuddhasphaṭikāntarām |

virājamānovapuṣārukmapaṭṭottaracchadām || 15 ||

tāmpiśācaśataiḥ ṣaṅbhirabhiguptāṃsadāprabhām |

praviveśamahātejāssukṛtāṃviśvakarmaṇā || 16 ||

tasyāṃsavaiḍūryamayampriyakājinasamvṛtam |

mahatsopāśrayambhejerāvaṇaḥparamāsanam || 17 ||

tataḥ śaśāseśvaravaddūtānlaghuparākramān |

samānayatamekṣipramihaitānrākṣasāniti |

kṛtyamastimahajjānekartavyamitiśatrubhiḥ || 18 ||

rākṣasāstadvacaśśrutvālaṅkāyāmparicakramuḥ || 19 ||

anugehamavasthāyavihāraśayaneṣuca |

udyāneṣucarakṣāṃsicodayantohyabhītavat || 20 ||

terathān rucirānekedṛptānekepṛthagghayān |

nāgāneke'dhiruruhurjagmuścaikepadātayaḥ || 21 ||

sāpurīparamākīrṇārathakuñjaravājibhiḥ |

sampatadbhirvirurucegarutmadbhirivāmbaram || 22 ||

tevāhanāvyavasthāpyayānānivividhānica |

sabhāmpadbhiḥpraviviśussiṃhāgiriguhāmiva || 23 ||

rājñaḥpādaugṛhītvāturājñātepratipūjitāḥ |

pīṭheṣvanyebṛsīṣvanyebhūmaukecidupāviśan || 24 ||

tesametyasabhāyāṃvairākṣasārājaśāsanāt |

yathārhamupatasthusterāvaṇaṃrākṣasādhipam || 25 ||

mantriṇaścayathāmukhyāniścayārtheṣupaṇḍitāḥ |

amātyāścaguṇopetāssarvajñābuddhidarśanāḥ || 26 ||

samīyustatraśataśaśūrāścabahavastadā |

sabhāyāṃhemavarṇāyāṃsarvārthasyasukhāyavai || 27 ||

tatomahātmāvipulaṃsuyugyaṃrathamvaraṃhemavicitritāṅgam |

śubhaṃsamāsthāyayayauyaśasvīvibhīṣaṇassaṃsadamagrajasya || 28 ||

sapūrvajāyāvarajaśśaśaṃsanāmāthapaścāścaraṇauvavande |

śukaḥprahastaścatathaivatebhyodadauyathārhampṛthagāsanāni || 29 ||

suvarṇanānāmaṇibhūṣaṇānāṃsuvāsasāṃsaṃsadirākṣasānām |

teṣāmparārghyāgurucandanānāṃsrajāścagandhāḥpravavussamantāt || 30 ||

nacukruśurnānṛtamāhakaścitsabhāpadonāpijajalpuruccaiḥ |

saṃsiddhārthāssarvaevogravīryābhartussarvedadṛśuścānanante || 31 ||

sarāvaṇaśśastrabhṛtāmmanasvināmmahābalānāṃsamitaumanasvī |

tasyāṃsabhāyāmprabhayācakāśemadhyevasūnāmivavajrahasteḥ || 32 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ekādaśassargaḥ ||