5.24 Sundarakanda - Chaturvimsha Sargah

ॐ

5.24 ಸುನ್ದರಕಾಣ್ಡ - ಚತುರ್ವಿಂಶ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಸುನ್ದರಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಚತುರ್ವಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ತತಃ ಸೀತಾಮುಪಾಗಮ್ಯ ರಾಕ್ಷಸ್ಯೋ ವಿಕೃತಾನನಾಃ ।

ಪರುಷಂ ಪರುಷಾ ನಾರ್ಯ ಊಚುಸ್ತಾಂ ವಾಕ್ಯಮಪ್ರಿಯಮ್ ॥ 1 ॥

ಕಿಂ ತ್ವಮನ್ತಃಪುರೇ ಸೀತೇ ಸರ್ವಭೂತಮನೋಹರೇ ।

ಮಹಾರ್ಹಶಯನೋಪೇತೇ ನ ವಾಸಮನುಮನ್ಯಸೇ ॥ 2 ॥

ಮಾನುಷೀ ಮಾನುಷಸ್ಯೈವ ಭಾರ್ಯಾತ್ವಂ ಬಹುಮನ್ಯಸೇ ।

ಪ್ರತ್ಯಾಹರ ಮನೋ ರಾಮಾನ್ನ ತ್ವಂ ಜಾತು ಭವಿಷ್ಯಸಿ ॥ 3 ॥

ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವಸುಭೋಕ್ತಾರಂ ರಾವಣಂ ರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರಮ್ ।

ಭರ್ತಾರಮುಪಸಙ್ಗಮ್ಯ ವಿಹರಸ್ವ ಯಥಾಸುಖಮ್ ॥ 4 ॥

ಮಾನುಷೀ ಮಾನುಷಂ ತಂ ತು ರಾಮಮಿಚ್ಛಸಿ ಶೋಭನೇ ।

ರಾಜ್ಯಾದ್ಭ್ರ್ರಷ್ಟಮಸಿದ್ಧಾರ್ಥಂ ವಿಕ್ಲಬಂ ತ್ವಮನಿನ್ದಿತೇ ॥ 5 ॥

ರಾಕ್ಷಸೀನಾಂ ವಚಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸೀತಾ ಪದ್ಮನಿಭೇಕ್ಷಣಾ ।

ನೇತ್ರಾಭ್ಯಾಮಶ್ರುಪೂರ್ಣಾಭ್ಯಾಮಿದಂ ವಚನಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 6 ॥

ಯದಿದಂ ಲೋಕವಿದ್ವಿಷ್ಟಮುದಾಹರಥ ಸಙ್ಗತಾಃ ।

ನೈತನ್ಮನಸಿ ವಾಕ್ಯಂ ಮೇ ಕಿಲ್ಬಿಷಂ ಪ್ರತಿಭಾತಿ ವಃ ॥ 7 ॥

ನ ಮಾನುಷೀ ರಾಕ್ಷಸಸ್ಯ ಭಾರ್ಯಾ ಭವಿತುಮರ್ಹತಿ ।

ಕಾಮಂ ಖಾದತ ಮಾಂ ಸರ್ವಾ ನ ಕರಿಷ್ಯಾಮಿ ವೋ ವಚಃ ॥ 8 ॥

ದೀನೋ ವಾ ರಾಜ್ಯಹೀನೋ ವಾ ಯೋ ಮೇ ಭರ್ತಾ ಸ ಮೇ ಗುರುಃ ।

ತಂ ನಿತ್ಯಮನುರಕ್ತಾಸ್ಮಿ ಯಥಾ ಸೂರ್ಯಂ ಸುವರ್ಚಲಾ ॥ 9 ॥

ಯಥಾ ಶಚೀ ಮಹಾಭಾಗಾ ಶಕ್ರಂ ಸಮುಪತಿಷ್ಠತಿ ।

ಅರುನ್ಧತೀ ವಸಿಷ್ಠಂ ಚ ರೋಹಿಣೀ ಶಶಿನಂ ಯಥಾ ॥ 10 ॥

ಲೋಪಾಮುದ್ರಾ ಯಥಾಗಸ್ತ್ಯಂ ಸುಕನ್ಯಾ ಚ್ಯವನಂ ಯಥಾ ।

ಸಾವಿತ್ರೀ ಸತ್ಯವನ್ತಂ ಚ ಕಪಿಲಂ ಶ್ರೀಮತೀ ಯಥಾ ॥ 11 ॥

ಸೌದಾಸಂ ಮದಯನ್ತೀವ ಕೇಶಿನೀ ಸಗರಂ ಯಥಾ ।

ನೈಷಧಂ ದಮಯನ್ತೀವ ಭೈಮೀ ಪತಿಮನುವ್ರತಾ ॥ 12 ॥

ತಥಾಽಹಮಿಕ್ಷ್ವಾಕುವರಂ ರಾಮಂ ಪತಿಮನುವ್ರತಾ ।

ಸೀತಾಯಾ ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ರಾಕ್ಷಸ್ಯಃ ಕ್ರೋಧಮೂರ್ಛಿತಾಃ ॥ 13 ॥

ಭರ್ತ್ಸಯನ್ತಿ ಸ್ಮ ಪರುಷೈರ್ವಾಕ್ಯೈ ರಾವಣಚೋದಿತಾಃ ।

ಅವಲೀನಃ ಸ ನಿರ್ವಾಕ್ಯೋ ಹನೂಮಾನ್ ಶಿಂಶುಪಾದ್ರುಮೇ ॥ 14 ॥

ಯಸೀತಾಂ ಸನ್ತರ್ಜಯನ್ತೀಸ್ತಾ ರಾಕ್ಷಸೀರಶೃಣೋತ್ ಕಪಿಃ ।

ತಾಮಭಿಕ್ರಮ್ಯ ಸಙ್ಕೃದ್ಧಾ ವೇಪಮಾನಾಂ ಸಮನ್ತತಃ ॥ 15 ॥

ಭೃಶಂ ಸಂಲಿಲಿಹುರ್ದೀಪ್ತಾನ್ ಪ್ರಲಮ್ಬಾನ್ ದಶನಚ್ಛದಾನ್ ।

ಊಚುಶ್ಚ ಪರಮಕ್ರುದ್ಧಾಃ ಪ್ರಗೃಹ್ಯಾಶು ಪರಶ್ವಧಾನ್ ॥ 16 ॥

ನೇಯಮರ್ಹತಿ ಭರ್ತಾರಂ ರಾವಣಂ ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪಮ್ ।

ಸಾ ಭರ್ತ್ಸ್ಯಮಾನಾ ಭೀಮಾಭೀ ರಾಕ್ಷಸೀಭಿರ್ವರಾನನಾ ॥ 17 ॥

ಸಬಾಷ್ಪಮಪ ಸರ್ಪನ್ತೀ ಶಿಂಶುಪಾಂ ತಾಮುಪಾಗಮತ್ ।

ತತಸ್ತಾಂ ಶಿಂಶುಪಾಂ ಸೀತಾ ರಾಕ್ಷಸೀಭಿಃ ಸಮಾವೃತಾ ॥ 18 ॥

ಅಭಿಗಮ್ಯ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷೀ ತಸ್ಥೌ ಶೋಕಪರಿಪ್ಲುತಾ ।

ತಾಂ ಕೃಶಾಂ ದೀನವದನಾಂ ಮಲಿನಾಮ್ಬರಧಾರಿಣೀಮ್ ॥ 19 ॥

ಭರ್ತ್ಸಯಾಞ್ಚಕ್ರಿರೇ ಸೀತಾಂ ರಾಕ್ಷಸ್ಯಸ್ತಾಂ ಸಮನ್ತತಃ ।

ತತಸ್ತಾಂ ವಿನತಾ ನಾಮ ರಾಕ್ಷಸೀ ಭೀಮದರ್ಶನಾ ॥ 20 ॥

ಅಬ್ರವೀತ್ಕುಪಿತಾಕಾರಾ ಕರಾಲಾ ನಿರ್ಣತೋದರೀ ।

ಸೀತೇ ಪರ್ಯಾಪ್ತಮೇತಾವದ್ಭರ್ತುಃ ಸ್ನೇಹೋ ನಿದರ್ಶಿತಃ ॥ 21 ॥

ಸರ್ವಾತ್ರಾತಿಕೃತಂ ಭದ್ರೇ ವ್ಯಸನಾಯೋಪಕಲ್ಪತೇ ಪರಿತುಷ್ಟಾಸ್ಮಿ ಭದ್ರಂ ತೇ ಮಾನುಷಸ್ತೇ ಕೃತೋ ವಿಧಿಃ ॥ 22 ॥

ಮಮಾಪಿ ತು ವಚಃ ಪಥ್ಯಂ ಬ್ರುವನ್ತ್ಯಾಃ ಕುರು ಮೈಥಿಲಿ ।

ರಾವಣಂ ಭಜ ಭರ್ತಾರಂ ಭರ್ತಾರಂ ಸರ್ವರಕ್ಷಸಾಮ್ ॥ 23 ॥

ವಿಕ್ರಾನ್ತಂ ರೂಪವನ್ತಂ ಚ ಸುರೇಶಮಿವ ವಾಸವಮ್ ।

ದಕ್ಷಿಣಂ ತ್ಯಾಗಶೀಲಂ ಚ ಸರ್ವಸ್ಯ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನಮ್ ॥ 24 ॥

ಮಾನುಷಂ ಕೃಪಣಂ ರಾಮಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ, ರಾವಣಮಾಶ್ರಯ ।

ದಿವ್ಯಾಙ್ಗರಾಗಾ ವೈದೇಹಿ ದಿವ್ಯಾಭರಣಭೂಷಿತಾ ॥ 25 ॥

ಅದ್ಯಪ್ರಭೃತಿ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಲೋಕಾನಾಮೀಶ್ವರೀ ಭವ ।

ಅಗ್ನೇಃ ಸ್ವಾಹಾ ಯಥಾ ದೇವೀ ಶಚೀ ವೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಶೋಭನೇ ॥ 26 ॥

ಕಿಂ ತೇ ರಾಮೇಣ ವೈದೇಹಿ ಕೃಪಣೇನ ಗತಾಯುಷಾ ।

ಏತದುಕ್ತಂ ಚ ಮೇ ವಾಕ್ಯಂ ಯದಿ ತ್ವಂ ನ ಕರಿಷ್ಯಸಿ ॥ 27 ॥

ಅಸ್ಮಿನ್ಮುಹೂರ್ತೇ ಸರ್ವಾಸ್ತ್ವಾಂ ಭಕ್ಷಯಿಷ್ಯಾಮಹೇ ವಯಮ್ ।

ಅನ್ಯಾ ತು ವಿಕಟಾ ನಾಮ ಲಮ್ಬಮಾನಪಯೋಧರಾ ॥ 28 ॥

ಅಬ್ರವೀತ್ಕುಪಿತಾ ಸೀತಾಂ ಮುಷ್ಟಿಮುದ್ಯಮ್ಯ ಗರ್ಜತೀ ।

ಬಹೂನ್ಯಪ್ರಿಯರೂಪಾಣಿ ವಚನಾನಿ ಸುದುರ್ಮತೇ ॥ 29 ॥

ಅನುಕ್ರೋಶಾನ್ಮೃದುತ್ವಾಚ್ಚ ಸೋಢಾನಿ ತವ ಮೈಥಿಲಿ ।

ನ ಚ ನಃ ಕುರುಷೇ ವಾಕ್ಯಂ ಹಿತಂ ಕಾಲಪುರಸ್ಕೃತಮ್ ॥ 30 ॥

ಆನೀತಾಸಿ ಸಮುದ್ರಸ್ಯ ಪಾರಮನ್ಯೈರ್ದುರಾಸದಮ್ ।

ರಾವಣಾನ್ತಃಪುರಂ ಘೋರಂ ಪ್ರವಿಷ್ಟಾ ಚಾಸಿ ಮೈಥಿಲಿ ॥ 31 ॥

ರಾವಣಸ್ಯ ಗೃಹೇ ರುದ್ಧಾಮಸ್ಮಾಭಿಸ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತಾಮ್ ।

ನ ತ್ವಾಂ ಶಕ್ತಃ ಪರಿತ್ರಾತುಮಪಿ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಪುರನ್ದರಃ ॥ 32 ॥

ಕುರುಷ್ವ ಹಿತವಾದಿನ್ಯಾ ವಚನಂ ಮಮ ಮೈಥಿಲಿ ।

ಅಲಮಶ್ರುಪ್ರಪಾತೇನ ತ್ಯಜ ಶೋಕಮನರ್ಥಕಮ್ ॥ 33 ॥

ಭಜ ಪ್ರೀತಿಂ ಚ ಹರ್ಷಂ ಚ ತ್ಯಜೈತಾಂ ನಿತ್ಯದೈನ್ಯತಾಮ್ ।

ಸೀತೇ ರಾಕ್ಷಸರಾಜೇನ ಸಹ ಕ್ರೀಡ ಯಥಾಸುಖಮ್ ॥ 34 ॥

ಜಾನಾಸಿ ಹಿ ಯಥಾ ಭೀರು ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಯೌವನಮಧ್ರುವಮ್ ।

ಯಾವನ್ನ ತೇ ವ್ಯತಿಕ್ರಾಮೇತ್ತಾವತ್ಸುಖಮವಾಪ್ನುಹಿ ॥ 35 ॥

ಉದ್ಯಾನಾನಿ ಚ ರಮ್ಯಾಣಿ ಪರ್ವತೋಪವನಾನಿ ಚ ।

ಸಹ ರಾಕ್ಷಸರಾಜೇನ ಚರ ತ್ವಂ ಮದಿರೇಕ್ಷಣೇ ॥ 36 ॥

ಸ್ತ್ರೀ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ತೇ ಸಪ್ತ ವಶೇ ಸ್ಥಾಸ್ಯನ್ತಿ ಸುನ್ದರಿ ।

ರಾವಣಂ ಭಜ ಭರ್ತಾರಂ ಭರ್ತಾರಂ ಸರ್ವರಕ್ಷಸಾಮ್ ॥ 37 ॥

ಉತ್ಪಾಟ್ಯ ವಾ ತೇ ಹೃದಯಂ ಭಕ್ಷಯಿಷ್ಯಾಮಿ ಮೈಥಿಲಿ ।

ಯದಿ ಮೇ ವ್ಯಾಹೃತಂ ವಾಕ್ಯಂ ನ ಯಥಾವತ್ಕರಿಷ್ಯಸಿ ॥ 38 ॥

ತತಶ್ಚಣ್ಡೋದರೀ ನಾಮ ರಾಕ್ಷಸೀ ಕ್ರೋಧಮೂರ್ಛಿತಾ ।

ಭ್ರಾಮಯನ್ತೀ ಮಹಚ್ಛೂಲಮಿದಂ ವಚನಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 39 ॥

ಇಮಾಂ ಹರಿಣಲೋಲಾಕ್ಷೀಂ ತ್ರಾಸೋತ್ಕಮ್ಪಿಪಯೋಧರಾಮ್ ।

ರಾವಣೇನ ಹೃತಾಂ ದೃಷ್ಟವಾ ದೌಹೃದೋ ಮೇ ಮಹಾನಭೂತ್ ॥ 40 ॥

ಯಕೃತ್ಪ್ಲೀಹಮಥೋತ್ಪೀಡಂ ಹೃದಯಂ ಚ ಸಬನ್ಧನಮ್ ।

ಆನ್ತ್ರಾಣ್ಯಪಿ ತಥಾ ಶೀರ್ಷಂ ಖಾದೇಯಮಿತಿ ಮೇ ಮತಿಃ ॥ 41 ॥

ತತಸ್ತು ಪ್ರಘಸಾ ನಾಮ ರಾಕ್ಷಸೀ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ।

ಕಣ್ಠಮಸ್ಯಾ ನೃಶಂಸಾಯಾಃ ಪೀಡಯಾಮ ಕಿಮಾಸ್ಯತೇ ॥ 42 ॥

ನಿವೇದ್ಯತಾಂ ತತೋ ರಾಜ್ಞೇ ಮಾನುಷೀ ಸಾ ಮೃತೇತಿ ಹ ।

ನಾತ್ರ ಕಶ್ಚನ ಸನ್ದೇಹಃ ಖಾದತೇತಿ ಸ ವಕ್ಷ್ಯತಿ ॥ 43 ॥

ತತಸ್ತ್ವಜಾಮುಖೀ ನಾಮ ರಾಕ್ಷಸೀ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ।

ವಿಶಸ್ಯೇಮಾಂ ತತಃ ಸರ್ವಾಃ ಸಮಾನ್ ಕುರುತ ಪಿಣ್ಡಕಾನ್ ॥ 44 ॥

ವಿಭಜಾಮ ತತಃ ಸರ್ವಾ ವಿವಾದೋ ಮೇ ನ ರೋಚತೇ ।

ಪೇಯಮಾನೀಯತಾಂ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಲೇಹ್ಯಮುಚ್ಚಾವಚಂ ಬಹು ॥ 45 ॥

ತತಃ ಶೂರ್ಪಣಖಾ ನಾಮ ರಾಕ್ಷಸೀ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ।

ಅಜಾಮುಖ್ಯಾ ಯದುಕ್ತಂ ಹಿ ತದೇವ ಮಮ ರೋಚತೇ ॥ 46 ॥

ಸುರಾ ಚಾನೀಯತಾಂ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಸರ್ವಶೋಕವಿನಾಶಿನೀ ।

ಮಾನುಷಂ ಮಾಂಸಮಾಸ್ವಾದ್ಯ ನೃತ್ಯಾಮೋಽಥ ನಿಕುಮ್ಭಿಲಾಮ್ ॥ 47 ॥

ಏವಂ ಸಮ್ಭರ್ತ್ಸ್ಯಮಾನಾ ಸಾ ಸೀತಾ ಸುರಸುತೋಪಮಾ ।

ರಾಕ್ಷಸೀಭಿಃ ಸುಘೋರಾಭಿರ್ದೈರ್ಯಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ರೋದಿತಿ ॥ 48 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಸುನ್ದರಕಾಣ್ಡೇ ಚತುರ್ವಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |

atha caturviṃśassargaḥ |

tataḥ sītāmupāgamya rākṣasyo vikṛtānanāḥ |

paruṣaṃ paruṣā nārya ūcustāṃ vākyamapriyam || 1 ||

kiṃ tvamantaḥpure sīte sarvabhūtamanohare |

mahārhaśayanopete na vāsamanumanyase || 2 ||

mānuṣī mānuṣasyaiva bhāryātvaṃ bahumanyase |

pratyāhara mano rāmānna tvaṃ jātu bhaviṣyasi || 3 ||

trailokyavasubhoktāraṃ rāvaṇaṃ rākṣaseśvaram |

bhartāramupasaṅgamya viharasva yathāsukham || 4 ||

mānuṣī mānuṣaṃ taṃ tu rāmamicchasi śobhane |

rājyādbhrraṣṭamasiddhārthaṃ viklabaṃ tvamanindite || 5 ||

rākṣasīnāṃ vacaḥ śrutvā sītā padmanibhekṣaṇā |

netrābhyāmaśrupūrṇābhyāmidaṃ vacanamabravīt || 6 ||

yadidaṃ lokavidviṣṭamudāharatha saṅgatāḥ |

naitanmanasi vākyaṃ me kilbiṣaṃ pratibhāti vaḥ || 7 ||

na mānuṣī rākṣasasya bhāryā bhavitumarhati |

kāmaṃ khādata māṃ sarvā na kariṣyāmi vo vacaḥ || 8 ||

dīno vā rājyahīno vā yo me bhartā sa me guruḥ |

taṃ nityamanuraktāsmi yathā sūryaṃ suvarcalā || 9 ||

yathā śacī mahābhāgā śakraṃ samupatiṣṭhati |

arundhatī vasiṣṭhaṃ ca rohiṇī śaśinaṃ yathā || 10 ||

lopāmudrā yathāgastyaṃ sukanyā cyavanaṃ yathā |

sāvitrī satyavantaṃ ca kapilaṃ śrīmatī yathā || 11 ||

saudāsaṃ madayantīva keśinī sagaraṃ yathā |

naiṣadhaṃ damayantīva bhaimī patimanuvratā || 12 ||

tathā'hamikṣvākuvaraṃ rāmaṃ patimanuvratā |

sītāyā vacanaṃ śrutvā rākṣasyaḥ krodhamūrchitāḥ || 13 ||

bhartsayanti sma paruṣairvākyai rāvaṇacoditāḥ |

avalīnaḥ sa nirvākyo hanūmān śiṃśupādrume || 14 ||

yasītāṃ santarjayantīstā rākṣasīraśṛṇot kapiḥ |

tāmabhikramya saṅkṛddhā vepamānāṃ samantataḥ || 15 ||

bhṛśaṃ saṃlilihurdīptān pralambān daśanacchadān |

ūcuśca paramakruddhāḥ pragṛhyāśu paraśvadhān || 16 ||

neyamarhati bhartāraṃ rāvaṇaṃ rākṣasādhipam |

sā bhartsyamānā bhīmābhī rākṣasībhirvarānanā || 17 ||

sabāṣpamapa sarpantī śiṃśupāṃ tāmupāgamat |

tatastāṃ śiṃśupāṃ sītā rākṣasībhiḥ samāvṛtā || 18 ||

abhigamya viśālākṣī tasthau śokapariplutā |

tāṃ kṛśāṃ dīnavadanāṃ malināmbaradhāriṇīm || 19 ||

bhartsayāñcakrire sītāṃ rākṣasyastāṃ samantataḥ |

tatastāṃ vinatā nāma rākṣasī bhīmadarśanā || 20 ||

abravītkupitākārā karālā nirṇatodarī |

sīte paryāptametāvadbhartuḥ sneho nidarśitaḥ || 21 ||

sarvātrātikṛtaṃ bhadre vyasanāyopakalpate parituṣṭāsmi bhadraṃ te mānuṣaste kṛto vidhiḥ || 22 ||

mamāpi tu vacaḥ pathyaṃ bruvantyāḥ kuru maithili |

rāvaṇaṃ bhaja bhartāraṃ bhartāraṃ sarvarakṣasām || 23 ||

vikrāntaṃ rūpavantaṃ ca sureśamiva vāsavam |

dakṣiṇaṃ tyāgaśīlaṃ ca sarvasya priyadarśanam || 24 ||

mānuṣaṃ kṛpaṇaṃ rāmaṃ tyaktvā, rāvaṇamāśraya |

divyāṅgarāgā vaidehi divyābharaṇabhūṣitā || 25 ||

adyaprabhṛti sarveṣāṃ lokānāmīśvarī bhava |

agneḥ svāhā yathā devī śacī vendrasya śobhane || 26 ||

kiṃ te rāmeṇa vaidehi kṛpaṇena gatāyuṣā |

etaduktaṃ ca me vākyaṃ yadi tvaṃ na kariṣyasi || 27 ||

asminmuhūrte sarvāstvāṃ bhakṣayiṣyāmahe vayam |

anyā tu vikaṭā nāma lambamānapayodharā || 28 ||

abravītkupitā sītāṃ muṣṭimudyamya garjatī |

bahūnyapriyarūpāṇi vacanāni sudurmate || 29 ||

anukrośānmṛdutvācca soḍhāni tava maithili |

na ca naḥ kuruṣe vākyaṃ hitaṃ kālapuraskṛtam || 30 ||

ānītāsi samudrasya pāramanyairdurāsadam |

rāvaṇāntaḥpuraṃ ghoraṃ praviṣṭā cāsi maithili || 31 ||

rāvaṇasya gṛhe ruddhāmasmābhistu surakṣitām |

na tvāṃ śaktaḥ paritrātumapi sākṣātpurandaraḥ || 32 ||

kuruṣva hitavādinyā vacanaṃ mama maithili |

alamaśruprapātena tyaja śokamanarthakam || 33 ||

bhaja prītiṃ ca harṣaṃ ca tyajaitāṃ nityadainyatām |

sīte rākṣasarājena saha krīḍa yathāsukham || 34 ||

jānāsi hi yathā bhīru strīṇāṃ yauvanamadhruvam |

yāvanna te vyatikrāmettāvatsukhamavāpnuhi || 35 ||

udyānāni ca ramyāṇi parvatopavanāni ca |

saha rākṣasarājena cara tvaṃ madirekṣaṇe || 36 ||

strī sahasrāṇi te sapta vaśe sthāsyanti sundari |

rāvaṇaṃ bhaja bhartāraṃ bhartāraṃ sarvarakṣasām || 37 ||

utpāṭya vā te hṛdayaṃ bhakṣayiṣyāmi maithili |

yadi me vyāhṛtaṃ vākyaṃ na yathāvatkariṣyasi || 38 ||

tataścaṇḍodarī nāma rākṣasī krodhamūrchitā |

bhrāmayantī mahacchūlamidaṃ vacanamabravīt || 39 ||

imāṃ hariṇalolākṣīṃ trāsotkampipayodharām |

rāvaṇena hṛtāṃ dṛṣṭavā dauhṛdo me mahānabhūt || 40 ||

yakṛtplīhamathotpīḍaṃ hṛdayaṃ ca sabandhanam |

āntrāṇyapi tathā śīrṣaṃ khādeyamiti me matiḥ || 41 ||

tatastu praghasā nāma rākṣasī vākyamabravīt |

kaṇṭhamasyā nṛśaṃsāyāḥ pīḍayāma kimāsyate || 42 ||

nivedyatāṃ tato rājñe mānuṣī sā mṛteti ha |

nātra kaścana sandehaḥ khādateti sa vakṣyati || 43 ||

tatastvajāmukhī nāma rākṣasī vākyamabravīt |

viśasyemāṃ tataḥ sarvāḥ samān kuruta piṇḍakān || 44 ||

vibhajāma tataḥ sarvā vivādo me na rocate |

peyamānīyatāṃ kṣipraṃ lehyamuccāvacaṃ bahu || 45 ||

tataḥ śūrpaṇakhā nāma rākṣasī vākyamabravīt |

ajāmukhyā yaduktaṃ hi tadeva mama rocate || 46 ||

surā cānīyatāṃ kṣipraṃ sarvaśokavināśinī |

mānuṣaṃ māṃsamāsvādya nṛtyāmo'tha nikumbhilām || 47 ||

evaṃ sambhartsyamānā sā sītā surasutopamā |

rākṣasībhiḥ sughorābhirdairyamutsṛjya roditi || 48 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe caturviṃśassargaḥ ||