2.79 Ayodhyakanda - Ekonashititama Sargah

ॐ

2.79 ಅಯೋಧ್ಯಾಕಾಣ್ಡ - ಏಕೋನಾಶೀತಿತಮ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಅಯೋಧ್ಯಾಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಏಕೋನಾಶೀತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ತತಃ ಪ್ರಭಾತಸಮಯೇ ದಿವಸೇಽಥ ಚತುರ್ದಶೇ ।

ಸಮೇತ್ಯ ರಾಜಕರ್ತಾರೋ ಭರತಂ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರುವನ್ ॥ 1 ॥

ಗತೋ ದಶರಥಸ್ಸ್ವರ್ಗಂ ಯೋ ನೋ ಗುರುತರೋ ಗುರುಃ ।

ರಾಮಂ ಪ್ರವ್ರಾಜ್ಯ ವೈ ಜ್ಯೇಷ್ಠಂ ಲಕ್ಷ್ಮಣಂ ಚ ಮಹಾಬಲಮ್ ॥ 2 ॥

ತ್ವಮದ್ಯ ಭವ ನೋ ರಾಜಾ ರಾಜಪುತ್ರ ಮಹಾಯಶಃ ।

ಸಙ್ಗತ್ಯಾ ನಾಪರಾಧ್ನೋತಿ ರಾಜ್ಯಮೇತದನಾಯಕಮ್ ॥ 3 ॥

ಅಭಿಷೇಚನಿಕಂ ಸರ್ವಮಿದಮಾದಾಯ ರಾಘವ ।

ಪ್ರತೀಕ್ಷತೇ ತ್ವಾಂ ಸ್ವಜನಶ್ಶ್ರೇಣಯಶ್ಚ ನೃಪಾತ್ಮಜ ॥ 4 ॥

ರಾಜ್ಯಂ ಗೃಹಾಣ ಭರತ ಪಿತೃಪೈತಾಮಹಂ ಧ್ರುವಮ್ ।

ಅಭಿಷೇಚಯ ಚಾತ್ಮಾನಂ ಪಾಹಿ ಚಾಸ್ಮಾನ್ನರರ್ಷಭ ॥ 5 ॥

ಅಭಿಷೇಚನಿಕಂ ಭಾಣ್ಡಂ ಕೃತ್ವಾ ಸರ್ವಂ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಮ್ ।

ಭರತಸ್ತಂ ಜನಂ ಸರ್ವಂ ಪ್ರತ್ಯುವಾಚ ಧೃತವ್ರತಃ ॥ 6 ॥

ಜ್ಯೇಷ್ಠಸ್ಯ ರಾಜತಾ ನಿತ್ಯಮುಚಿತಾ ಹಿ ಕುಲಸ್ಯ ನಃ ।

ನೈವಂ ಭವನ್ತೋ ಮಾಂ ವಕ್ತುಮರ್ಹನ್ತಿ ಕುಶಲಾ ಜನಾಃ ॥ 7 ॥

ರಾಮಃ ಪೂರ್ವೋ ಹಿ ನೋ ಭ್ರಾತಾ ಭವಿಷ್ಯತಿ ಮಹೀಪತಿಃ ।

ಅಹಂ ತ್ವರಣ್ಯೇ ವತ್ಸ್ಯಾಮಿ ವರ್ಷಾಣಿ ನವ ಪಞ್ಚ ಚ ॥ 8 ॥

ಯುಜ್ಯತಾಂ ಮಹತೀ ಸೇನಾ ಚತುರಙ್ಗಮಹಾಬಲಾ ।

ಆನಯಿಷ್ಯಾಮ್ಯಹಂ ಜ್ಯೇಷ್ಠಂ ಭ್ರಾತರಂ ರಾಘವಂ ವನಾತ್ ॥ 9 ॥

ಅಭಿಷೇಚನಿಕಂ ಚೈವ ಸರ್ವಮೇತದುಪಸ್ಕೃತಮ್ ।

ಪುರಸ್ಕೃತ್ಯ ಗಮಿಷ್ಯಾಮಿ ರಾಮಹೇತೋರ್ವನಂ ಪ್ರತಿ ॥ 10 ॥

ತತ್ರೈವಂ ತಂ ನರವ್ಯಾಘ್ರಮಭಿಷಿಚ್ಯ ಪುರಸ್ಕೃತಮ್ ।

ಆನೇಷ್ಯಾಮಿ ತು ವೈ ರಾಮಂ ಹವ್ಯವಾಹಮಿವಾಧ್ವರಾತ್ ॥ 11 ॥

ನ ಸಕಾಮಾಂ ಕರಿಷ್ಯಾಮಿ ಸ್ವಾಮಿಮಾಂ ಮಾತೃಗನ್ಧಿನೀಮ್ ।

ವನೇ ವತ್ಸ್ಯಾಮ್ಯಹಂ ದುರ್ಗೇ ರಾಮೋ ರಾಜಾ ಭವಿಷ್ಯತಿ ॥ 12 ॥

ಕ್ರಿಯತಾಂ ಶಿಲ್ಪಿಭಿಃ ಪನ್ಥಾ ಸ್ಸಮಾನಿ ವಿಷಮಾಣಿ ಚ ।

ರಕ್ಷಿಣಶ್ಚಾನುಸಮ್ಯಾನ್ತು ಪಥಿ ದುರ್ಗವಿಚಾರಕಾಃ ॥ 13 ॥

ಏವಂ ಸಮ್ಭಾಷಮಾಣಂ ತಂ ರಾಮಹೇತೋರ್ನೃಪಾತ್ಮಜಮ್ ।

ಪ್ರತ್ಯುವಾಚ ಜನಸ್ಸರ್ವ ಶ್ಶ್ರೀಮದ್ವಾಕ್ಯಮನುತ್ತಮಮ್ ॥ 14 ॥

ಏವಂ ತೇ ಭಾಷಮಾಣಸ್ಯ ಪದ್ಮಾ ಶ್ರೀರುಪತಿಷ್ಠತಾತ್ ।

ಯಸ್ತ್ವಂ ಜ್ಯೇಷ್ಠೇ ನೃಪಸುತೇ ಪೃಥಿವೀಂ ದಾತುಮಿಚ್ಛಸಿ ॥ 15 ॥

ಅನುತ್ತಮಂ ತದ್ವಚನಂ ನೃಪಾತ್ಮಜಪ್ರಭಾಷಿತಂ ಸಂಶ್ರವಣೇ ನಿಶಮ್ಯ ಚ ।

ಪ್ರಹರ್ಷಜಾಸ್ತಂ ಪ್ರತಿ ಬಾಷ್ಪಬಿನ್ದವೋ ನಿಪೇತುರಾರ್ಯಾನನನೇತ್ರಸಮ್ಭವಾಃ ॥ 16 ॥

ಊಚುಸ್ತೇ ವಚನಮಿದಂ ನಿಶಮ್ಯ ಹೃಷ್ಟಾ ಸ್ಸಾಮಾತ್ಯಾ ಸ್ಸಪರಿಷದೋ ವಿಯಾತಶೋಕಾಃ ।

ಪನ್ಥಾನಂ ನರವರ ಭಕ್ತಿಮಾನ್ ಜನಶ್ಚ ವ್ಯಾದಿಷ್ಟಸ್ತವ ವಚನಾಚ್ಚ ಶಿಲ್ಪಿವರ್ಗಃ ॥ 17 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಅಯೋಧ್ಯಾಕಾಣ್ಡೇ ಏಕೋನಾಶೀತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |

atha ekonāśītitamassargaḥ |

tataḥ prabhātasamaye divase'tha caturdaśe |

sametya rājakartāro bharataṃ vākyamabruvan || 1 ||

gato daśarathassvargaṃ yo no gurutaro guruḥ |

rāmaṃ pravrājya vai jyeṣṭhaṃ lakṣmaṇaṃ ca mahābalam || 2 ||

tvamadya bhava no rājā rājaputra mahāyaśaḥ |

saṅgatyā nāparādhnoti rājyametadanāyakam || 3 ||

abhiṣecanikaṃ sarvamidamādāya rāghava |

pratīkṣate tvāṃ svajanaśśreṇayaśca nṛpātmaja || 4 ||

rājyaṃ gṛhāṇa bharata pitṛpaitāmahaṃ dhruvam |

abhiṣecaya cātmānaṃ pāhi cāsmānnararṣabha || 5 ||

abhiṣecanikaṃ bhāṇḍaṃ kṛtvā sarvaṃ pradakṣiṇam |

bharatastaṃ janaṃ sarvaṃ pratyuvāca dhṛtavrataḥ || 6 ||

jyeṣṭhasya rājatā nityamucitā hi kulasya naḥ |

naivaṃ bhavanto māṃ vaktumarhanti kuśalā janāḥ || 7 ||

rāmaḥ pūrvo hi no bhrātā bhaviṣyati mahīpatiḥ |

ahaṃ tvaraṇye vatsyāmi varṣāṇi nava pañca ca || 8 ||

yujyatāṃ mahatī senā caturaṅgamahābalā |

ānayiṣyāmyahaṃ jyeṣṭhaṃ bhrātaraṃ rāghavaṃ vanāt || 9 ||

abhiṣecanikaṃ caiva sarvametadupaskṛtam |

puraskṛtya gamiṣyāmi rāmahetorvanaṃ prati || 10 ||

tatraivaṃ taṃ naravyāghramabhiṣicya puraskṛtam |

āneṣyāmi tu vai rāmaṃ havyavāhamivādhvarāt || 11 ||

na sakāmāṃ kariṣyāmi svāmimāṃ mātṛgandhinīm |

vane vatsyāmyahaṃ durge rāmo rājā bhaviṣyati || 12 ||

kriyatāṃ śilpibhiḥ panthā ssamāni viṣamāṇi ca |

rakṣiṇaścānusamyāntu pathi durgavicārakāḥ || 13 ||

evaṃ sambhāṣamāṇaṃ taṃ rāmahetornṛpātmajam |

pratyuvāca janassarva śśrīmadvākyamanuttamam || 14 ||

evaṃ te bhāṣamāṇasya padmā śrīrupatiṣṭhatāt |

yastvaṃ jyeṣṭhe nṛpasute pṛthivīṃ dātumicchasi || 15 ||

anuttamaṃ tadvacanaṃ nṛpātmajaprabhāṣitaṃ saṃśravaṇe niśamya ca |

praharṣajāstaṃ prati bāṣpabindavo nipeturāryānananetrasambhavāḥ || 16 ||

ūcuste vacanamidaṃ niśamya hṛṣṭā ssāmātyā ssapariṣado viyātaśokāḥ |

panthānaṃ naravara bhaktimān janaśca vyādiṣṭastava vacanācca śilpivargaḥ || 17 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe ekonāśītitamassargaḥ ||