1.59 Balakanda - Ekonashashtitama Sargah

ॐ

1.59 ಬಾಲಕಾಣ್ಡ - ಏಕೋನಷಷ್ಟಿತಮ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಬಾಲಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಏಕೋನಷಷ್ಟಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ಉಕ್ತವಾಕ್ಯಂ ತು ರಾಜಾನಂ ಕೃಪಯಾ ಕುಶಿಕಾತ್ಮಜಃ ।

ಅಬ್ರವೀನ್ಮಧುರಂ ವಾಕ್ಯಂ ಸಾಕ್ಷಾಚ್ಚಣ್ಡಾಲರೂಪಿಣಮ್ ॥ 1 ॥

ಐಕ್ಷ್ವಾಕ ಸ್ವಾಗತಂ ವತ್ಸ ಜಾನಾಮಿ ತ್ವಾಂ ಸುಧಾರ್ಮಿಕಮ್ ।

ಶರಣಂ ತೇ ಭವಿಷ್ಯಾಮಿ ಮಾ ಭೈಷೀರ್ನೃಪಪುಙ್ಗವ ॥ 2 ॥

ಅಹಮಾಮನ್ತ್ರಯೇ ಸರ್ವಾನ್ಮಹರ್ಷೀನ್ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಣಃ ।

ಯಜ್ಞಸಾಹ್ಯಕರಾನ್ ರಾಜನ್ ತತೋ ಯಕ್ಷ್ಯಸಿ ನಿರ್ವೃತಃ ॥ 3 ॥

ಗುರುಶಾಪಕೃತಂ ರೂಪಂ ಯದಿದಂ ತ್ವಯಿ ವರ್ತತೇ ।

ಅನೇನ ಸಹ ರೂಪೇಣ ಸಶರೀರೋ ಗಮಿಷ್ಯಸಿ ॥ 4 ॥

ಹಸ್ತಪ್ರಾಪ್ತಮಹಂ ಮನ್ಯೇ ಸ್ವರ್ಗಂ ತವ ನರಾಧಿಪ ।

ಯಸ್ತ್ವಂ ಕೌಶಿಕಮಾಗಮ್ಯ ಶರಣ್ಯಂ ಶರಣಾಗತಃ ॥ 5 ॥

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ಮಹಾತೇಜಾಃ ಪುತ್ರಾನ್ ಪರಮಧಾರ್ಮಿಕಾನ್ ।

ವ್ಯಾದಿದೇಶ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞಾನ್ ಯಜ್ಞಸಮ್ಭಾರಕಾರಣಾತ್ ॥ 6 ॥

ಸರ್ವಾನ್ ಶಿಷ್ಯಾನ್ ಸಮಾಹೂಯ ವಾಕ್ಯಮೇತದುವಾಚ ಹ ।

ಸರ್ವಾನೃಷಿಗಣಾನ್ವತ್ಸಾ ಆನಯಧ್ವಂ ಮಮಾಜ್ಞಯಾ ।

ಸಶಿಷ್ಯಸುಹೃದಶ್ಚೈವ ಸರ್ತ್ವಿಜ ಸ್ಸಬಹುಶ್ರುತಾನ್ ॥ 7 ॥

ಯದನ್ಯೋ ವಚನಂ ಬ್ರೂಯಾನ್ಮದ್ವಾಕ್ಯಬಲಚೋದಿತಃ ।

ತತ್ಸರ್ವಮಖಿಲೇನೋಕ್ತಂ ಮಮಾಖ್ಯೇಯಮನಾದೃತಮ್ ॥ 8 ॥

ತಸ್ಯ ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ದಿಶೋ ಜಗ್ಮುಸ್ತದಾಜ್ಞಯಾ ।

ಆಜಗ್ಮುರಥ ದೇಶೇಭ್ಯ ಸ್ಸರ್ವೇಭ್ಯೋ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಃ ॥ 9 ॥

ತೇ ಚ ಶಿಷ್ಯಾಃ ಸಮಾಗಮ್ಯ ಮುನಿಂ ಜ್ವಲಿತತೇಜಸಮ್ ।

ಊಚುಶ್ಚವಚನಂ ಸರ್ವೇ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಾಮ್ ॥ 10 ॥

ಶ್ರುತ್ವಾ ತೇ ವಚನಂ ಸರ್ವೇ ಸಮಾಯಾನ್ತಿ ದ್ವಿಜಾತಯಃ ।

ಸರ್ವದೇಶೇಷು ಚಾಗಚ್ಛನ್ ವರ್ಜಯಿತ್ವಾ ಮಹೋದಯಮ್ ॥ 11 ॥

ವಾಸಿಷ್ಠಂ ತಚ್ಛತಂ ಸರ್ವಂ ಕ್ರೋಧಪರ್ಯಾಕುಲಾಕ್ಷರಮ್ ।

ಯದಾಹ ವಚನಂ ಸರ್ವಂ ಶೃಣು ತ್ವಂ ಮುನಿಪುಙ್ಗವ ॥ 12 ॥

ಕ್ಷತ್ರಿಯೋ ಯಾಜಕೋ ಯಸ್ಯ ಚಣ್ಡಾಲಸ್ಯ ವಿಶೇಷತಃ ।

ಕಥಂ ಸದಸಿ ಭೋಕ್ತಾರೋ ಹವಿಸ್ತಸ್ಯ ಸುರರ್ಷಯಃ ॥ 13 ॥

ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ಮಹಾತ್ಮಾನೋ ಭುಕ್ತ್ವಾ ಚಣ್ಡಾಲಭೋಜನಮ್ ।

ಕಥಂ ಸ್ವರ್ಗಂ ಗಮಿಷ್ಯನ್ತಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರೇಣ ಪಾಲಿತಾಃ ॥ 14 ॥

ಏತದ್ವಚನನೈಷ್ಠುರ್ಯಮೂಚು ಸ್ಸಂರಕ್ತಲೋಚನಾಃ ।

ವಾಸಿಷ್ಠಾ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲ ಸರ್ವೇ ತೇ ಸಮಹೋದಯಾಃ ॥ 15 ॥

ತೇಷಾಂ ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಮುನಿಪುಙ್ಗವಃ ।

ಕ್ರೋಧಸಂರಕ್ತನಯನ ಸ್ಸರೋಷಮಿದಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 16 ॥

ಯೇ ದೂಷಯನ್ತ್ಯದುಷ್ಟಂ ಮಾಂ ತಪ ಉಗ್ರಂ ಸಮಾಸ್ಥಿತಮ್ ।

ಭಸ್ಮೀಭೂತಾ ದುರಾತ್ಮಾನೋ ಭವಿಷ್ಯನ್ತಿ ನ ಸಂಶಯಃ ॥ 17 ॥

ಅದ್ಯ ತೇ ಕಾಲಪಾಶೇನ ನೀತಾ ವೈವಸ್ವತಕ್ಷಯಮ್ ।

ಸಪ್ತಜಾತಿಶತಾನ್ಯೇವ ಮೃತಪಸ್ಸನ್ತು ಸರ್ವಶಃ ॥ 18 ॥

ಶ್ವಮಾಂಸನಿಯತಾಹಾರಾ ಮುಷ್ಟಿಕಾ ನಾಮ ನಿರ್ಘೃಣಾಃ ।

ವಿಕೃತಾಶ್ಚ ವಿರೂಪಾಶ್ಚ ಲೋಕಾನನುಚರನ್ತ್ವಿಮಾನ್ ॥ 19 ॥

ಮಹೋದಯಸ್ತು ದುರ್ಬುದ್ಧಿರ್ಮಾಮದೂಷ್ಯಂ ಹ್ಯದೂಷಯತ್ ।

ದೂಷಿತ ಸ್ಸರ್ವಲೋಕೇಷು ನಿಷಾದತ್ವಂ ಗಮಿಷ್ಯತಿ ॥ 20 ॥

ಪ್ರಾಣಾತಿಪಾತನಿರತೋ ನಿರನುಕ್ರೋಶತಾಂ ಗತಃ ।

ದೀರ್ಘಕಾಲಂ ಮಮ ಕ್ರೋಧಾದ್ದುರ್ಗತಿಂ ವರ್ತಯಿಷ್ಯತಿ ॥ 21 ॥

ಏತಾವದುಕ್ತ್ವಾ ವಚನಂ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರೋ ಮಹಾತಪಾಃ ।

ವಿರರಾಮ ಮಹಾತೇಜಾ ಋಷಿಮಧ್ಯೇ ಮಹಾಮುನಿಃ ॥ 22 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಬಾಲಕಾಣ್ಡೇ ಏಕೋನಷಷ್ಟಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |

atha ekonaṣaṣṭitamassargaḥ |

uktavākyaṃ tu rājānaṃ kṛpayā kuśikātmajaḥ |

abravīnmadhuraṃ vākyaṃ sākṣāccaṇḍālarūpiṇam || 1 ||

aikṣvāka svāgataṃ vatsa jānāmi tvāṃ sudhārmikam |

śaraṇaṃ te bhaviṣyāmi mā bhaiṣīrnṛpapuṅgava || 2 ||

ahamāmantraye sarvānmaharṣīnpuṇyakarmaṇaḥ |

yajñasāhyakarān rājan tato yakṣyasi nirvṛtaḥ || 3 ||

guruśāpakṛtaṃ rūpaṃ yadidaṃ tvayi vartate |

anena saha rūpeṇa saśarīro gamiṣyasi || 4 ||

hastaprāptamahaṃ manye svargaṃ tava narādhipa |

yastvaṃ kauśikamāgamya śaraṇyaṃ śaraṇāgataḥ || 5 ||

evamuktvā mahātejāḥ putrān paramadhārmikān |

vyādideśa mahāprājñān yajñasambhārakāraṇāt || 6 ||

sarvān śiṣyān samāhūya vākyametaduvāca ha |

sarvānṛṣigaṇānvatsā ānayadhvaṃ mamājñayā |

saśiṣyasuhṛdaścaiva sartvija ssabahuśrutān || 7 ||

yadanyo vacanaṃ brūyānmadvākyabalacoditaḥ |

tatsarvamakhilenoktaṃ mamākhyeyamanādṛtam || 8 ||

tasya tadvacanaṃ śrutvā diśo jagmustadājñayā |

ājagmuratha deśebhya ssarvebhyo brahmavādinaḥ || 9 ||

te ca śiṣyāḥ samāgamya muniṃ jvalitatejasam |

ūcuścavacanaṃ sarve sarveṣāṃ brahmavādinām || 10 ||

śrutvā te vacanaṃ sarve samāyānti dvijātayaḥ |

sarvadeśeṣu cāgacchan varjayitvā mahodayam || 11 ||

vāsiṣṭhaṃ tacchataṃ sarvaṃ krodhaparyākulākṣaram |

yadāha vacanaṃ sarvaṃ śṛṇu tvaṃ munipuṅgava || 12 ||

kṣatriyo yājako yasya caṇḍālasya viśeṣataḥ |

kathaṃ sadasi bhoktāro havistasya surarṣayaḥ || 13 ||

brāhmaṇā vā mahātmāno bhuktvā caṇḍālabhojanam |

kathaṃ svargaṃ gamiṣyanti viśvāmitreṇa pālitāḥ || 14 ||

etadvacananaiṣṭhuryamūcu ssaṃraktalocanāḥ |

vāsiṣṭhā muniśārdūla sarve te samahodayāḥ || 15 ||

teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā sarveṣāṃ munipuṅgavaḥ |

krodhasaṃraktanayana ssaroṣamidamabravīt || 16 ||

ye dūṣayantyaduṣṭaṃ māṃ tapa ugraṃ samāsthitam |

bhasmībhūtā durātmāno bhaviṣyanti na saṃśayaḥ || 17 ||

adya te kālapāśena nītā vaivasvatakṣayam |

saptajātiśatānyeva mṛtapassantu sarvaśaḥ || 18 ||

śvamāṃsaniyatāhārā muṣṭikā nāma nirghṛṇāḥ |

vikṛtāśca virūpāśca lokānanucarantvimān || 19 ||

mahodayastu durbuddhirmāmadūṣyaṃ hyadūṣayat |

dūṣita ssarvalokeṣu niṣādatvaṃ gamiṣyati || 20 ||

prāṇātipātanirato niranukrośatāṃ gataḥ |

dīrghakālaṃ mama krodhāddurgatiṃ vartayiṣyati || 21 ||

etāvaduktvā vacanaṃ viśvāmitro mahātapāḥ |

virarāma mahātejā ṛṣimadhye mahāmuniḥ || 22 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe ekonaṣaṣṭitamassargaḥ ||