📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ಸೂಕ್ತಮ್
Vishvakarma Suktam
Suktam Vedic Kannada
(ತೈ. ಸಂ. 1.4.6)
ಯ ಇ॒ಮಾ ವಿಶ್ವಾ॒ ಭುವ॑ನಾನಿ॒ ಜುಹ್ವ॒ದೃಷಿ॒ರ್​ಹೋತಾ॑ ನಿಷ॒ಸಾದಾ॑ ಪಿ॒ತಾ ನಃ॑ ।
1
ಸ ಆ॒ಶಿಷಾ॒ ದ್ರವಿ॑ಣಮಿ॒ಚ್ಛಮಾ॑ನಃ ಪರಮ॒ಚ್ಛದೋ॒ ವರ॒ ಆ ವಿ॑ವೇಶ ॥ 1
ವಿ॒ಶ್ವಕ॑ರ್ಮಾ॒ ಮನ॑ಸಾ॒ ಯದ್ವಿಹಾ॑ಯಾ ಧಾ॒ತಾ ವಿ॑ಧಾ॒ತಾ ಪ॑ರ॒ಮೋತ ಸ॒ನ್ದೃಕ್ ।
2
ತೇಷಾ॑ಮಿ॒ಷ್ಟಾನಿ॒ ಸಮಿ॒ಷಾ ಮ॑ದನ್ತಿ॒ ಯತ್ರ॑ ಸಪ್ತ॒ರ್​ಷೀನ್ಪ॒ರ ಏಕ॑ಮಾ॒ಹುಃ ॥ 2
ಯೋ ನಃ॑ ಪಿ॒ತಾ ಜ॑ನಿ॒ತಾ ಯೋ ವಿ॑ಧಾ॒ತಾ ಯೋ ನಃ॑ ಸ॒ತೋ ಅ॒ಭ್ಯಾ ಸಜ್ಜ॒ಜಾನ॑ ।
3
ಯೋ ದೇ॒ವಾನಾ॑-ನ್ನಾಮ॒ಧಾ ಏಕ॑ ಏ॒ವ ತಗ್ಂ ಸ॑ಮ್ಪ್ರ॒ಶ್ನಮ್ಭುವ॑ನಾ ಯನ್ತ್ಯ॒ನ್ಯಾ ॥ 3
ತ ಆಯ॑ಜನ್ತ॒ ದ್ರವಿ॑ಣ॒ಗ್ಂ ಸಮ॑ಸ್ಮಾ॒ ಋಷ॑ಯಃ॒ ಪೂರ್ವೇ॑ ಜರಿ॒ತಾರೋ॒ ನ ಭೂ॒ನಾ ।
4
ಅ॒ಸೂರ್ತಾ॒ ಸೂರ್ತಾ॒ ರಜ॑ಸೋ ವಿ॒ಮಾನೇ॒ ಯೇ ಭೂ॒ತಾನಿ॑ ಸ॒ಮಕೃ॑ಣ್ವನ್ನಿ॒ಮಾನಿ॑ ॥ 4
ನ ತಂ-ವಿಁ॑ದಾಥ॒ ಯ ಇ॒ದ-ಞ್ಜ॒ಜಾನಾ॒ನ್ಯದ್ಯು॒ಷ್ಮಾಕ॒ಮನ್ತ॑ರಮ್ಭವಾತಿ ।
5
ನೀ॒ಹಾ॒ರೇಣ॒ ಪ್ರಾವೃ॑ತಾ ಜಲ್ಪ್ಯಾ॑ ಚಾಸು॒ತೃಪ॑ ಉಕ್ಥ॒ಶಾಸ॑ಶ್ಚರನ್ತಿ ॥ 5
ಪ॒ರೋ ದಿ॒ವಾ ಪ॒ರ ಏ॒ನಾ ಪೃ॑ಥಿ॒ವ್ಯಾ ಪ॒ರೋ ದೇ॒ವೇಭಿ॒ರಸು॑ರೈ॒ರ್ಗುಹಾ॒ ಯತ್ ।
6
ಕಗ್ಂ ಸ್ವಿ॒ದ್ಗರ್ಭ॑-ಮ್ಪ್ರಥ॒ಮ-ನ್ದ॑ಧ್ರ॒ ಆಪೋ॒ ಯತ್ರ॑ ದೇ॒ವಾ-ಸ್ಸ॒ಮಗ॑ಚ್ಛನ್ತ॒ ವಿಶ್ವೇ ॥ 6
ತಮಿದ್ಗರ್ಭ॑ಮ್ಪ್ರಥ॒ಮ-ನ್ದ॑ಧ್ರ॒ ಆಪೋ॒ ಯತ್ರ॑ ದೇ॒ವಾ-ಸ್ಸ॒ಮಗ॑ಚ್ಛನ್ತ॒ ವಿಶ್ವೇ॑ ।
7
ಅ॒ಜಸ್ಯ॒ ನಾಭಾ॒ವಧ್ಯೇಕ॒ಮರ್ಪಿ॑ತಂ॒-ಯಁಸ್ಮಿ॑ನ್ನಿ॒ದಂ-ವಿಁಶ್ವ॒ಮ್ಭುವನ॒ಮಧಿ॑ ಶ್ರಿ॒ತಮ್ ॥ 7
ವಿ॒ಶ್ವಕ॑ರ್ಮಾ॒ ಹ್ಯಜ॑ನಿಷ್ಟ ದೇ॒ವ ಆದಿದ್ಗ॑ನ್ಧ॒ರ್ವೋ ಅ॑ಭವದ್ದ್ವಿ॒ತೀಯಃ॑ ।
8
ತೃ॒ತೀಯಃ॑ ಪಿ॒ತಾ ಜ॑ನಿ॒ತೌಷ॑ಧೀನಾಮ॒ಪಾ-ಙ್ಗರ್ಭಂ॒-ವ್ಯಁ॑ದಧಾತ್ಪುರು॒ತ್ರಾ ॥ 8
ಚಕ್ಷು॑ಷಃ ಪಿ॒ತಾ ಮನ॑ಸಾ॒ ಹಿ ಧೀರೋ॑ ಘೃ॒ತಮೇ॑ನೇ ಅಜನ॒ನ್ನನ್ನ॑ಮಾನೇ ।
9
ಯ॒ದೇದನ್ತಾ॒ ಅದ॑ದೃಗ್ಂಹನ್ತ॒ ಪೂರ್ವ॒ ಆದಿದ್ದ್ಯಾವಾ॑ಪೃಥಿ॒ವೀ ಅ॑ಪ್ರಥೇತಾಮ್ ॥ 9
ವಿ॒ಶ್ವತ॑ಶ್ಚಕ್ಷುರು॒ತ ವಿ॒ಶ್ವತೋ॑ಮುಖೋ ವಿ॒ಶ್ವತೋ॑ಹಸ್ತ ಉ॒ತ ವಿ॒ಶ್ವತ॑ಸ್ಪಾತ್ ।
10
ಸಮ್ಬಾ॒ಹುಭ್ಯಾ॒-ನ್ನಮ॑ತಿ॒ ಸಮ್ಪತ॑ತ್ರೈ॒ರ್ದ್ಯಾವಾ॑ಪೃಥಿ॒ವೀ ಜ॒ನಯ॑ನ್ದೇ॒ವ ಏಕಃ॑ ॥ 10
ಕಿಗ್ಂ ಸ್ವಿ॑ದಾಸೀದಧಿ॒ಷ್ಠಾನ॑ಮಾ॒ರಮ್ಭ॑ಣ-ಙ್ಕತ॒ಮತ್ಸ್ವಿ॒ತ್ಕಿಮಾ॑ಸೀತ್ ।
11
ಯದೀ॒ ಭೂಮಿ॑-ಞ್ಜ॒ನಯ॑ನ್ವಿ॒ಶ್ವಕ॑ರ್ಮಾ॒ ವಿ ದ್ಯಾಮೌರ್ಣೋ॑ನ್ಮಹಿ॒ನಾ ವಿ॒ಶ್ವಚ॑ಕ್ಷಾಃ ॥ 11
ಕಿಗ್ಂ ಸ್ವಿ॒ದ್ವನ॒-ಙ್ಕ ಉ॒ ಸ ವೃ॒ಕ್ಷ ಆ॑ಸೀ॒ದ್ಯತೋ॒ ದ್ಯಾವಾ॑ಪೃಥಿ॒ವೀ ನಿ॑ಷ್ಟತ॒ಕ್ಷುಃ ।
12
ಮನೀ॑ಷಿಣೋ॒ ಮನ॑ಸಾ ಪೃ॒ಚ್ಛತೇದು॒ ತದ್ಯದ॒ಧ್ಯತಿ॑ಷ್ಠ॒ದ್ಭುವ॑ನಾನಿ ಧಾ॒ರಯನ್॑ ॥ 12
ಯಾ ತೇ॒ ಧಾಮಾ॑ನಿ ಪರ॒ಮಾಣಿ॒ ಯಾವ॒ಮಾ ಯಾ ಮ॑ಧ್ಯ॒ಮಾ ವಿ॑ಶ್ವಕರ್ಮನ್ನು॒ತೇಮಾ ।
13
ಶಿಕ್ಷಾ॒ ಸಖಿ॑ಭ್ಯೋ ಹ॒ವಿಷಿ॑ ಸ್ವಧಾವ-ಸ್ಸ್ವ॒ಯಂ-ಯಁ॑ಜಸ್ವ ತ॒ನುವ॑-ಞ್ಜುಷಾ॒ಣಃ ॥ 13
ವಾ॒ಚಸ್ಪತಿಂ॑-ವಿಁ॒ಶ್ವಕ॑ರ್ಮಾಣಮೂ॒ತಯೇ॑ ಮನೋ॒ಯುಜಂ॒-ವಾಁಜೇ॑ ಅ॒ದ್ಯಾ ಹು॑ವೇಮ ।
14
ಸ ನೋ॒ ನೇದಿ॑ಷ್ಠಾ॒ ಹವ॑ನಾನಿ ಜೋಷತೇ ವಿ॒ಶ್ವಶ॑ಮ್ಭೂ॒ರವ॑ಸೇ ಸಾ॒ಧುಕ॑ರ್ಮಾ ॥ 14
ವಿಶ್ವ॑ಕರ್ಮನ್ಹ॒ವಿಷಾ॑ ವಾವೃಧಾ॒ನ-ಸ್ಸ್ವ॒ಯಂ-ಯಁ॑ಜಸ್ವ ತ॒ನುವ॑-ಞ್ಜುಷಾ॒ಣಃ ।
15
ಮುಹ್ಯ॑ನ್ತ್ವ॒ನ್ಯೇ ಅ॒ಭಿತಃ॑ ಸ॒ಪತ್ನಾ॑ ಇ॒ಹಾಸ್ಮಾಕ॑ಮ್ಮ॒ಘವಾ॑ ಸೂ॒ರಿರ॑ಸ್ತು ॥ 15
ವಿಶ್ವ॑ಕರ್ಮನ್ಹ॒ವಿಷಾ ವರ್ಧ॑ನೇನ ತ್ರಾ॒ತಾರ॒ಮಿನ್ದ್ರ॑ಮಕೃಣೋರವ॒ಧ್ಯಮ್ ।
16
ತಸ್ಮೈ॒ ವಿಶ॒-ಸ್ಸಮ॑ನಮನ್ತ ಪೂ॒ರ್ವೀರ॒ಯಮು॒ಗ್ರೋ ವಿ॑ಹ॒ವ್ಯೋ॑ ಯಥಾಸ॑ತ್ ॥ 16
ಸ॒ಮು॒ದ್ರಾಯ॑ ವ॒ಯುನಾ॑ಯ॒ ಸಿನ್ಧೂ॑ನಾ॒ಮ್ಪತ॑ಯೇ॒ ನಮಃ॑ ।
ನ॒ದೀನಾ॒ಗ್ಂ ಸರ್ವಾ॑ಸಾಮ್ಪಿ॒ತ್ರೇ ಜು॑ಹು॒ತಾ
ವಿ॒ಶ್ವಕ॑ರ್ಮಣೇ॒ ವಿಶ್ವಾಹಾಮ॑ರ್ತ್ಯಗ್ಂ ಹ॒ವಿಃ ।
Roman (IAST) Transliteration
(tai. saṃ. 1.4.6)
ya i॒mā viśvā॒ bhuva̭nāni॒ juhva॒dṛṣi॒r​hotā̭ niṣa॒sādā̭ pi॒tā naḥ̭ |
sa ā॒śiṣā॒ dravi̭ṇami॒cchamā̭naḥ parama॒cchado॒ vara॒ ā vi̭veśa || 1
vi॒śvaka̭rmā॒ mana̭sā॒ yadvihā̭yā dhā॒tā vi̭dhā॒tā pa̭ra॒mota sa॒ndṛk |
teṣā̭mi॒ṣṭāni॒ sami॒ṣā ma̭danti॒ yatra̭ sapta॒r​ṣīnpa॒ra eka̭mā॒huḥ || 2
yo naḥ̭ pi॒tā ja̭ni॒tā yo vi̭dhā॒tā yo naḥ̭ sa॒to a॒bhyā sajja॒jāna̭ |
yo de॒vānā̭-nnāma॒dhā eka̭ e॒va tagṃ sa̭mpra॒śnambhuva̭nā yantya॒nyā || 3
ta āya̭janta॒ dravi̭ṇa॒gṃ sama̭smā॒ ṛṣa̭yaḥ॒ pūrvḙ jari॒tāro॒ na bhū॒nā |
a॒sūrtā॒ sūrtā॒ raja̭so vi॒māne॒ ye bhū॒tāni̭ sa॒makṛ̭ṇvanni॒māni̭ || 4
na taṃ-vi~̭dātha॒ ya i॒da-ñja॒jānā॒nyadyu॒ṣmāka॒manta̭rambhavāti |
nī॒hā॒reṇa॒ prāvṛ̭tā jalpyā̭ cāsu॒tṛpa̭ uktha॒śāsa̭ścaranti || 5
pa॒ro di॒vā pa॒ra e॒nā pṛ̭thi॒vyā pa॒ro de॒vebhi॒rasṷrai॒rguhā॒ yat |
kagṃ svi॒dgarbha̭-mpratha॒ma-nda̭dhra॒ āpo॒ yatra̭ de॒vā-ssa॒maga̭cchanta॒ viśve || 6
tamidgarbha̭mpratha॒ma-nda̭dhra॒ āpo॒ yatra̭ de॒vā-ssa॒maga̭cchanta॒ viśvḙ |
a॒jasya॒ nābhā॒vadhyeka॒marpi̭taṃ॒-ya~smi̭nni॒daṃ-vi~śva॒mbhuvana॒madhi̭ śri॒tam || 7
vi॒śvaka̭rmā॒ hyaja̭niṣṭa de॒va ādidga̭ndha॒rvo a̭bhavaddvi॒tīyaḥ̭ |
tṛ॒tīyaḥ̭ pi॒tā ja̭ni॒tauṣa̭dhīnāma॒pā-ṅgarbhaṃ॒-vya~̭dadhātpuru॒trā || 8
cakṣṷṣaḥ pi॒tā mana̭sā॒ hi dhīro̭ ghṛ॒tamḙne ajana॒nnanna̭māne |
ya॒dedantā॒ ada̭dṛgṃhanta॒ pūrva॒ ādiddyāvā̭pṛthi॒vī a̭prathetām || 9
vi॒śvata̭ścakṣuru॒ta vi॒śvato̭mukho vi॒śvato̭hasta u॒ta vi॒śvata̭spāt |
sambā॒hubhyā॒-nnama̭ti॒ sampata̭trai॒rdyāvā̭pṛthi॒vī ja॒naya̭nde॒va ekaḥ̭ || 10
kigṃ svi̭dāsīdadhi॒ṣṭhāna̭mā॒rambha̭ṇa-ṅkata॒matsvi॒tkimā̭sīt |
yadī॒ bhūmi̭-ñja॒naya̭nvi॒śvaka̭rmā॒ vi dyāmaurṇo̭nmahi॒nā vi॒śvaca̭kṣāḥ || 11
kigṃ svi॒dvana॒-ṅka u॒ sa vṛ॒kṣa ā̭sī॒dyato॒ dyāvā̭pṛthi॒vī ni̭ṣṭata॒kṣuḥ |
manī̭ṣiṇo॒ mana̭sā pṛ॒cchatedu॒ tadyada॒dhyati̭ṣṭha॒dbhuva̭nāni dhā॒rayaṋ || 12
yā te॒ dhāmā̭ni para॒māṇi॒ yāva॒mā yā ma̭dhya॒mā vi̭śvakarmannu॒temā |
śikṣā॒ sakhi̭bhyo ha॒viṣi̭ svadhāva-ssva॒yaṃ-ya~̭jasva ta॒nuva̭-ñjuṣā॒ṇaḥ || 13
vā॒caspatiṃ̭-vi~॒śvaka̭rmāṇamū॒tayḙ mano॒yujaṃ॒-vā~jḙ a॒dyā hṷvema |
sa no॒ nedi̭ṣṭhā॒ hava̭nāni joṣate vi॒śvaśa̭mbhū॒rava̭se sā॒dhuka̭rmā || 14
viśva̭karmanha॒viṣā̭ vāvṛdhā॒na-ssva॒yaṃ-ya~̭jasva ta॒nuva̭-ñjuṣā॒ṇaḥ |
muhya̭ntva॒nye a॒bhitaḥ̭ sa॒patnā̭ i॒hāsmāka̭mma॒ghavā̭ sū॒rira̭stu || 15
viśva̭karmanha॒viṣā vardha̭nena trā॒tāra॒mindra̭makṛṇorava॒dhyam |
tasmai॒ viśa॒-ssama̭namanta pū॒rvīra॒yamu॒gro vi̭ha॒vyo̭ yathāsa̭t || 16
sa॒mu॒drāya̭ va॒yunā̭ya॒ sindhṷ̄nā॒mpata̭ye॒ namaḥ̭ |
na॒dīnā॒gṃ sarvā̭sāmpi॒tre jṷhu॒tā
vi॒śvaka̭rmaṇe॒ viśvāhāma̭rtyagṃ ha॒viḥ |