Mundaka Upanishad - Tritiya Mundaka, Dvitiya Kandah

ॐ

ಮುಣ್ಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ತೃತೀಯ ಮುಣ್ಡಕ, ದ್ವಿತೀಯ ಕಾಣ್ಡಃ

Upanishad Kannada

॥ ತೃತೀಯಮುಣ್ಡಕೇ ದ್ವಿತೀಯಃ ಖಣ್ಡಃ ॥

ಸ ವೇದೈತ-ತ್ಪರಮ-ಮ್ಬ್ರಹ್ಮ ಧಾಮ

ಯತ್ರ ವಿಶ್ವ-ನ್ನಿಹಿತ-ಮ್ಭಾತಿ ಶುಭ್ರಮ್ ।

ಉಪಾಸತೇ ಪುರುಷಂ-ಯೇಁ ಹ್ಯಕಾಮಾಸ್ತೇ

ಶುಕ್ರಮೇತದತಿವರ್ತನ್ತಿ ಧೀರಾಃ ॥ 1॥

ಕಾಮಾನ್ ಯಃ ಕಾಮಯತೇ ಮನ್ಯಮಾನಃ

ಸ ಕಾಮಭಿರ್ಜಾಯತೇ ತತ್ರ ತತ್ರ ।

ಪರ್ಯಾಪ್ತಕಾಮಸ್ಯ ಕೃತಾತ್ಮನಸ್ತು

ಇಹೈವ ಸರ್ವೇ ಪ್ರವಿಲೀಯನ್ತಿ ಕಾಮಾಃ ॥ 2॥

ನಾಯಮಾತ್ಮಾ ಪ್ರವಚನೇನ ಲಭ್ಯೋ

ನ ಮೇಧಯಾ ನ ಬಹುನಾ ಶ್ರುತೇನ ।

ಯಮೇವೈಷ ವೃಣುತೇ ತೇನ ಲಭ್ಯ-

ಸ್ತಸ್ಯೈಷ ಆತ್ಮಾ ವಿವೃಣುತೇ ತನೂಂ ಸ್ವಾಮ್ ॥ 3॥

ನಾಯಮಾತ್ಮಾ ಬಲಹೀನೇನ ಲಭ್ಯೋ

ನ ಚ ಪ್ರಮಾದಾ-ತ್ತಪಸೋ ವಾಪ್ಯಲಿಙ್ಗಾತ್ ।

ಏತೈರುಪಾಯೈರ್ಯತತೇ ಯಸ್ತು ವಿದ್ವಾಂ-

ಸ್ತಸ್ಯೈಷ ಆತ್ಮಾ ವಿಶತೇ ಬ್ರಹ್ಮಧಾಮ ॥ 4॥

ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ಯೈನಮೃಷಯೋ ಜ್ಞಾನತೃಪ್ತಾಃ

ಕೃತಾತ್ಮಾನೋ ವೀತರಾಗಾಃ ಪ್ರಶಾನ್ತಾಃ

ತೇ ಸರ್ವಗಂ ಸರ್ವತಃ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಧೀರಾ

ಯುಕ್ತಾತ್ಮಾನ-ಸ್ಸರ್ವಮೇವಾವಿಶನ್ತಿ ॥ 5॥

ವೇದಾನ್ತವಿಜ್ಞಾನಸುನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಾಃ

ಸನ್ನ್ಯಾಸಯೋಗಾದ್ ಯತಯ-ಶ್ಶುದ್ಧಸತ್ತ್ವಾಃ ।

ತೇ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕೇಷು ಪರಾನ್ತಕಾಲೇ

ಪರಾಮೃತಾಃ ಪರಿಮುಚ್ಯನ್ತಿ ಸರ್ವೇ ॥ 6॥

ಗತಾಃ ಕಲಾಃ ಪಞ್ಚದಶ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ

ದೇವಾಶ್ಚ ಸರ್ವೇ ಪ್ರತಿದೇವತಾಸು ।

ಕರ್ಮಾಣಿ ವಿಜ್ಞಾನಮಯಶ್ಚ ಆತ್ಮಾ

ಪರೇ-ಽವ್ಯಯೇ ಸರ್ವೇ ಏಕೀಭವನ್ತಿ ॥ 7॥

ಯಥಾ ನದ್ಯ-ಸ್ಸ್ಯನ್ದಮಾನಾ-ಸ್ಸಮುದ್ರೇ-ಽ

ಸ್ತ-ಙ್ಗಚ್ಛನ್ತಿ ನಾಮರೂಪೇ ವಿಹಾಯ ।

ತಥಾ ವಿದ್ವಾ-ನ್ನಾಮರೂಪಾದ್ವಿಮುಕ್ತಃ

ಪರಾತ್ಪರ-ಮ್ಪುರುಷಮುಪೈತಿ ದಿವ್ಯಮ್ ॥ 8॥

ಸ ಯೋ ಹ ವೈ ತ-ತ್ಪರಮ-ಮ್ಬ್ರಹ್ಮ ವೇದ

ಬ್ರಹ್ಮೈವ ಭವತಿ ನಾಸ್ಯಾಬ್ರಹ್ಮವಿತ್ಕುಲೇ ಭವತಿ ।

ತರತಿ ಶೋಕ-ನ್ತರತಿ ಪಾಪ್ಮಾನ-ಙ್ಗುಹಾಗ್ರನ್ಥಿಭ್ಯೋ

ವಿಮುಕ್ತೋ-ಽಮೃತೋ ಭವತಿ ॥ 9॥

ತದೇತದೃಚಾ-ಽಭ್ಯುಕ್ತಮ್ ।

ಕ್ರಿಯಾವನ್ತ-ಶ್ಶ್ರೋತ್ರಿಯಾ ಬ್ರಹ್ಮನಿಷ್ಠಾಃ

ಸ್ವಯ-ಞ್ಜುಹ್ವತ ಏಕರ್ಷಿಂ ಶ್ರದ್ಧಯನ್ತಃ ।

ತೇಷಾಮೇವೈತಾ-ಮ್ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯಾಂ-ವಁದೇತ

ಶಿರೋವ್ರತಂ-ವಿಁಧಿವದ್ ಯೈಸ್ತು ಚೀರ್ಣಮ್ ॥ 10॥

ತದೇತ-ಥ್ಸತ್ಯಮೃಷಿರಙ್ಗಿರಾಃ

ಪುರೋವಾಚ ನೈತದಚೀರ್ಣವ್ರತೋ-ಽಧೀತೇ ।

ನಮಃ ಪರಮೃಷಿಭ್ಯೋ ನಮಃ ಪರಮೃಷಿಭ್ಯಃ ॥ 11॥

॥ ಇತಿ ಮುಣ್ಡಕೋಪನಿಷದಿ ತೃತೀಯಮುಣ್ಡಕೇ ದ್ವಿತೀಯಃ ಖಣ್ಡಃ ॥

॥ ಇತ್ಯಥರ್ವವೇದೀಯ ಮುಣ್ಡಕೋಪನಿಷತ್ಸಮಾಪ್ತಾ ॥

ಓ-ಮ್ಭ॒ದ್ರ-ಙ್ಕರ್ಣೇ॑ಭಿ-ಶ್ಶೃಣು॒ಯಾಮ॑ ದೇವಾಃ । ಭ॒ದ್ರ-ಮ್ಪ॑ಶ್ಯೇಮಾ॒ಕ್ಷಭಿ॒-ರ್ಯಜ॑ತ್ರಾಃ । ಸ್ಥಿ॒ರೈರಙ್ಗೈ᳚ಸ್ತುಷ್ಟು॒ವಾಗ್ಂ ಸ॑ಸ್ತ॒ನೂಭಿಃ॑ । ವ್ಯಶೇ॑ಮ ದೇ॒ವಹಿ॑ತಂ॒-ಯಁದಾಯುಃ॑ । ಸ್ವ॒ಸ್ತಿ ನ॒ ಇನ್ದ್ರೋ॑ ವೃ॒ದ್ಧಶ್ರ॑ವಾಃ । ಸ್ವ॒ಸ್ತಿ ನಃ॑ ಪೂ॒ಷಾ ವಿ॒ಶ್ವವೇ॑ದಾಃ । ಸ್ವ॒ಸ್ತಿ ನ॒ಸ್ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯೋ॒ ಅರಿ॑ಷ್ಟನೇಮಿಃ । ಸ್ವ॒ಸ್ತಿ ನೋ॒ ಬೃಹ॒ಸ್ಪತಿ॑-ರ್ದಧಾತು ॥

ಓಂ ಶಾನ್ತಿ॒-ಶ್ಶಾನ್ತಿ॒-ಶ್ಶಾನ್ತಿಃ॑ ॥

॥ ಓಂ ಶಾನ್ತಿ-ಶ್ಶಾನ್ತಿ-ಶ್ಶಾನ್ತಿಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

|| tṛtīyamuṇḍake dvitīyaḥ khaṇḍaḥ ||

sa vedaita-tparama-mbrahma dhāma

yatra viśva-nnihita-mbhāti śubhram |

upāsate puruṣaṃ-ye~ hyakāmāste

śukrametadativartanti dhīrāḥ || 1||

kāmān yaḥ kāmayate manyamānaḥ

sa kāmabhirjāyate tatra tatra |

paryāptakāmasya kṛtātmanastu

ihaiva sarve pravilīyanti kāmāḥ || 2||

nāyamātmā pravacanena labhyo

na medhayā na bahunā śrutena |

yamevaiṣa vṛṇute tena labhya-

stasyaiṣa ātmā vivṛṇute tanūṃ svām || 3||

nāyamātmā balahīnena labhyo

na ca pramādā-ttapaso vāpyaliṅgāt |

etairupāyairyatate yastu vidvāṃ-

stasyaiṣa ātmā viśate brahmadhāma || 4||

samprāpyainamṛṣayo jñānatṛptāḥ

kṛtātmāno vītarāgāḥ praśāntāḥ

te sarvagaṃ sarvataḥ prāpya dhīrā

yuktātmāna-ssarvamevāviśanti || 5||

vedāntavijñānasuniścitārthāḥ

sannyāsayogād yataya-śśuddhasattvāḥ |

te brahmalokeṣu parāntakāle

parāmṛtāḥ parimucyanti sarve || 6||

gatāḥ kalāḥ pañcadaśa pratiṣṭhā

devāśca sarve pratidevatāsu |

karmāṇi vijñānamayaśca ātmā

pare-'vyaye sarve ekībhavanti || 7||

yathā nadya-ssyandamānā-ssamudre-'

sta-ṅgacchanti nāmarūpe vihāya |

tathā vidvā-nnāmarūpādvimuktaḥ

parātpara-mpuruṣamupaiti divyam || 8||

sa yo ha vai ta-tparama-mbrahma veda

brahmaiva bhavati nāsyābrahmavitkule bhavati |

tarati śoka-ntarati pāpmāna-ṅguhāgranthibhyo

vimukto-'mṛto bhavati || 9||

tadetadṛcā-'bhyuktam |

kriyāvanta-śśrotriyā brahmaniṣṭhāḥ

svaya-ñjuhvata ekarṣiṃ śraddhayantaḥ |

teṣāmevaitā-mbrahmavidyāṃ-va~deta

śirovrataṃ-vi~dhivad yaistu cīrṇam || 10||

tadeta-thsatyamṛṣiraṅgirāḥ

purovāca naitadacīrṇavrato-'dhīte |

namaḥ paramṛṣibhyo namaḥ paramṛṣibhyaḥ || 11||

|| iti muṇḍakopaniṣadi tṛtīyamuṇḍake dvitīyaḥ khaṇḍaḥ ||

|| ityatharvavedīya muṇḍakopaniṣatsamāptā ||

o-mbha॒dra-ṅkarṇḙbhi-śśṛṇu॒yāma̭ devāḥ | bha॒dra-mpa̭śyemā॒kṣabhi॒-ryaja̭trāḥ | sthi॒rairaṅgai᳚stuṣṭu॒vāgṃ sa̭sta॒nūbhiḥ̭ | vyaśḙma de॒vahi̭taṃ॒-ya~dāyuḥ̭ | sva॒sti na॒ indro̭ vṛ॒ddhaśra̭vāḥ | sva॒sti naḥ̭ pū॒ṣā vi॒śvavḙdāḥ | sva॒sti na॒stārkṣyo॒ ari̭ṣṭanemiḥ | sva॒sti no॒ bṛha॒spati̭-rdadhātu ||

oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||

|| oṃ śānti-śśānti-śśāntiḥ ||