6.120 Yuddhakanda - Vimshatyadhikashatatama Sargah

ॐ

6.120 યુદ્ધકાણ્ડ - વિંશત્યધિકશતતમ સર્ગઃ

Valmiki Gujarati

શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાણ્ડમ્ ।

અથ વિંશત્યધિકશતતમસ્સર્ગઃ ।

તતોહિદુર્મનારામ્શ્રુત્વૈવંવદતાઙ્ગિરઃ ।

દધ્યૌમુહૂર્તન્ધર્માત્માબાષ્પવ્યાકુલલોચનઃ ॥ 1 ॥

તતોવૈશ્રવણોરાજાયમશ્ચપિતૃભિઃસહ ।

સહસ્રાક્ષશ્ચદેવેશોવરુણશ્ચજલેશ્વરઃ ॥ 2 ॥

ષડર્ધનયન્શ્રીમાન્મહાદેવોવૃષધ્વજઃ ।

કર્તાસર્વસ્યલોકસ્યબ્રહ્માબ્રહ્મવિદાંવરઃ ॥ 3 ॥

એતેસર્વેસમાગમ્યવિમાનૈસ્સૂર્યસન્નિભૈઃ ।

આગમ્યનગરીંલઙ્કામભિજગ્મુશ્ચરાઘવમ્ ॥ 4 ॥

તતઃસહસ્તાભરણાન્પ્રગૃહ્યવિપુલાન્ભુજાન્ ।

અબ્રુવંસ્ત્રિદશશ્રેષ્ઠારાઘવમ્પ્રાઞ્જલિંસ્થિતમ્ ॥ 5 ॥

કર્તાસર્વસ્યલોકસ્યશ્રેષ્ઠોજ્ઞાનવતામ્પ્રભુઃ ।

ઉપેક્ષસેકથંસીતામ્પતન્તીંહવ્યવાહને ॥ 6 ॥

કથન્દેવગણશ્રેષ્ઠમાત્માનન્નાવબુદ્ધ્યસે ।

ઋતધામાવસુઃપૂર્વંવસૂનાં ચ પ્રજાપતિઃ ॥ 7 ॥

ત્રયાણામપિલોકાનામાદિકર્તાસ્વયમ્પ્રભુઃ ।

રુદ્રાણામષ્ટમોરુદ્રસ્સાધ્યાનામપિપઞ્ચમઃ ॥ 8 ॥

અશ્વિનૌચાપિકર્ણૌતેસૂર્યચન્દ્રામસૌદૃશૌ ।

અન્તેચાદૌ ચ લોકાનાન્દૃશ્યસે ચ પરન્તપ ॥ 9 ॥

ઉપેક્ષસે ચ વૈદેહીમ્માનુષઃપ્રાકૃતોયથા ।

ઇત્યુક્તોલોકપાલૈસ્તૈસ્સ્વામીલોકસ્યરાઘવઃ ॥ 10 ॥

અબ્રવીત્ત્રિદશશ્રેષ્ઠાન્રામધર્મભૃતાંવરઃ ।

આત્માનમ્માનુષમ્મન્યેરામન્દશરથાત્મજમ્ ॥ 11 ॥

સોઽહંયસ્યયતશ્ચાહમ્ભગવવંસ્તદ્ભ્રવીતુમે ।

ઇતિબ્રુવાણઙ્કાકુત્સ્થમ્બ્રહ્માબ્રહ્મવિદાંવરઃ ॥ 12 ॥

અબ્રવીચ્છ્રુણુમેવાક્યંસત્યંસત્યપરાક્રમ ।

ભવાન્નારાયણોદેવઃશ્રીમાંશ્ચક્રાયુધઃપ્રભુઃ ॥ 13 ॥

એકશૃઙ્ગોવરાહસ્ત્વમ્ભૂતભવ્યસપત્નજિત્ ।

અક્ષરમ્બ્રહ્મસત્યં ચ મધ્યેચાન્તે ચ રાઘવ ॥ 14 ॥

લોકાનાન્ત્વમ્પરોધર્મોવિષ્વક્સેનશ્ચતુર્ભુજઃ ।

શાર્ઙ્ગધન્વાહૃષીકેશઃપુરુષઃપુરુષોત્તમઃ ॥ 15 ॥

અજિતઃખઙ્ગદૃગ્વિષ્ણુઃકૃષ્ણશ્ચૈવમહાબલઃ ।

સેનાનીર્ગ્રામણીશ્ચત્વન્ત્વમ્બુદ્ધિસ્ત્વઙ્ક્ષમાદમઃ ॥ 16 ॥

પ્રભવશ્ચાપ્યયશ્ચત્વમુપેન્દ્રોમધુસૂદનઃ ।

ઇન્દ્રકર્મામહેન્દ્રસ્ત્વમ્પદ્મનાભોરણાન્તકૃત્ ॥ 17 ॥

શરણ્યંશરણં ચ ત્વામાહુર્દિવ્યામહર્ષયઃ ।

સહસ્રશૃઙ્ગોવેદાત્માશરશીર્ષોમહર્ષભઃ ॥ 18 ॥

ત્વન્ત્રયાણાંહિલોકાનામાદિકર્તાસ્વયમ્પ્રભુઃ ।

સિદ્ધાનામપિસાધ્યાનામાશ્રયશ્ચાસિપૂર્વજઃ ॥ 19 ॥

ત્વમ્યજ્ઞસ્ત્વંવષટકારસ્ત્વમોઙ્કારઃપરાત્પરઃ ॥ 20 ॥

પ્રભવન્નિધનંવાતેનોવિદુઃકોભવાનિતિ ।

દૃશ્યસેસર્વભૂતેષુગોષુ ચ બ્રાહ્મણેષુ ચ ॥ 21 ॥

દિક્ષુસર્વાસુગગનેપર્વતેષુનદીષુ ચ ।

સહસ્રચરણ્શ્રીમાન્ શતશીર્ષસ્સહસ્રદૃક્ ॥ 22 ॥

ત્વન્ધારયસિભૂતાનિપૃથિવીં ચ સપર્વતામ્ ।

અન્તેપૃથિવ્યાઃસલિલેદૃશ્યસેત્વમ્મહોરગઃ ॥ 23 ॥

ત્રીન્લોકાન્ધારયન્ રામ દેવગન્ધર્વદાનવાન્ ।

અહન્તેહૃદયંરામજિહ્વાદેવીસરસ્વતી ॥ 24 ॥

દેવારોમાણિગાત્રેષુબ્રહ્મણાનિર્મિતાઃપ્રભો ।

નિમેષસ્તેસ્મૃતારાત્રિરુન્મેષોદિવસસ્તથા ॥ 25 ॥

સંસ્કારાસ્ત્વભવન્વેદાનૈતદસ્તિત્વયાવિના ।

જગત્સર્વંશરીરન્તેસ્થૈર્યન્તેવસુથાતલમ્ ॥ 26 ॥

અગ્નિઃકોપઃપ્રસાદસ્તેસોમ્શ્રીવત્સલક્ષણઃ ।

ત્વયાલોકાસ્ત્રયઃક્રાન્તાઃપુરાસ્વૈર્વિક્રમૈસ્ત્રિભિઃ ॥ 27 ॥

મહેન્ધ્રશ્ચકૃતોરાજાબલિમ્બદ્ધ્વાસુદારુણમ્ ।

સીતાલક્ષ્મીર્ભવાન્ વિષ્ણુર્દેવઃકૃષ્ણઃપ્રજાપતિઃ ॥ 28 ॥

વધાર્થંરાવણસ્યેહપ્રવિષ્ટોમાનુષીન્તનુમ્ ।

તદિદન્નસ્ત્વયાકાર્યઙ્કૃતન્ધર્મભૃતાંવર ॥ 29 ॥

નિહતોરાવણોરામપ્રહૃષ્ટોદિવમાક્રમ ।

અમોઘન્દેવવીર્યન્તે ન તેમોઘાઃપરાક્રમાઃ ॥ 30 ॥

અમોઘન્દર્શનંરામામોઘસ્તવસંસ્તવઃ ।

અમોઘાસ્તેભવિષ્યન્તિભક્તિમન્તોનરાભુવિ ॥ 31 ॥

યેત્વાન્દેવન્ધ્રુવમ્ભક્તાઃપુરાણમ્પુરુષોત્તમમ્ ।

પ્રાપ્નુવન્તિસદાકામનિહલોકેપરત્ર ચ ॥ 32 ॥

ઇમમાર્ષંસ્તવન્દિવ્યમિતિહાસમ્પુરાતનમ્ ॥ 33 ॥

ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાણ્ડે વિંશત્યધિકશતતમસ્સર્ગઃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha viṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |

tatohidurmanārāmśrutvaivaṃvadatāṅgiraḥ |

dadhyaumuhūrtandharmātmābāṣpavyākulalocanaḥ || 1 ||

tatovaiśravaṇorājāyamaścapitṛbhiḥsaha |

sahasrākṣaścadeveśovaruṇaścajaleśvaraḥ || 2 ||

ṣaḍardhanayanśrīmānmahādevovṛṣadhvajaḥ |

kartāsarvasyalokasyabrahmābrahmavidāṃvaraḥ || 3 ||

etesarvesamāgamyavimānaissūryasannibhaiḥ |

āgamyanagarīṃlaṅkāmabhijagmuścarāghavam || 4 ||

tataḥsahastābharaṇānpragṛhyavipulānbhujān |

abruvaṃstridaśaśreṣṭhārāghavamprāñjaliṃsthitam || 5 ||

kartāsarvasyalokasyaśreṣṭhojñānavatāmprabhuḥ |

upekṣasekathaṃsītāmpatantīṃhavyavāhane || 6 ||

kathandevagaṇaśreṣṭhamātmānannāvabuddhyase |

ṛtadhāmāvasuḥpūrvaṃvasūnāṃ ca prajāpatiḥ || 7 ||

trayāṇāmapilokānāmādikartāsvayamprabhuḥ |

rudrāṇāmaṣṭamorudrassādhyānāmapipañcamaḥ || 8 ||

aśvinaucāpikarṇautesūryacandrāmasaudṛśau |

antecādau ca lokānāndṛśyase ca parantapa || 9 ||

upekṣase ca vaidehīmmānuṣaḥprākṛtoyathā |

ityuktolokapālaistaissvāmīlokasyarāghavaḥ || 10 ||

abravīttridaśaśreṣṭhānrāmadharmabhṛtāṃvaraḥ |

ātmānammānuṣammanyerāmandaśarathātmajam || 11 ||

so'haṃyasyayataścāhambhagavavaṃstadbhravītume |

itibruvāṇaṅkākutsthambrahmābrahmavidāṃvaraḥ || 12 ||

abravīcchruṇumevākyaṃsatyaṃsatyaparākrama |

bhavānnārāyaṇodevaḥśrīmāṃścakrāyudhaḥprabhuḥ || 13 ||

ekaśṛṅgovarāhastvambhūtabhavyasapatnajit |

akṣarambrahmasatyaṃ ca madhyecānte ca rāghava || 14 ||

lokānāntvamparodharmoviṣvaksenaścaturbhujaḥ |

śārṅgadhanvāhṛṣīkeśaḥpuruṣaḥpuruṣottamaḥ || 15 ||

ajitaḥkhaṅgadṛgviṣṇuḥkṛṣṇaścaivamahābalaḥ |

senānīrgrāmaṇīścatvantvambuddhistvaṅkṣamādamaḥ || 16 ||

prabhavaścāpyayaścatvamupendromadhusūdanaḥ |

indrakarmāmahendrastvampadmanābhoraṇāntakṛt || 17 ||

śaraṇyaṃśaraṇaṃ ca tvāmāhurdivyāmaharṣayaḥ |

sahasraśṛṅgovedātmāśaraśīrṣomaharṣabhaḥ || 18 ||

tvantrayāṇāṃhilokānāmādikartāsvayamprabhuḥ |

siddhānāmapisādhyānāmāśrayaścāsipūrvajaḥ || 19 ||

tvamyajñastvaṃvaṣaṭakārastvamoṅkāraḥparātparaḥ || 20 ||

prabhavannidhanaṃvātenoviduḥkobhavāniti |

dṛśyasesarvabhūteṣugoṣu ca brāhmaṇeṣu ca || 21 ||

dikṣusarvāsugaganeparvateṣunadīṣu ca |

sahasracaraṇśrīmān śataśīrṣassahasradṛk || 22 ||

tvandhārayasibhūtānipṛthivīṃ ca saparvatām |

antepṛthivyāḥsaliledṛśyasetvammahoragaḥ || 23 ||

trīnlokāndhārayan rāma devagandharvadānavān |

ahantehṛdayaṃrāmajihvādevīsarasvatī || 24 ||

devāromāṇigātreṣubrahmaṇānirmitāḥprabho |

nimeṣastesmṛtārātrirunmeṣodivasastathā || 25 ||

saṃskārāstvabhavanvedānaitadastitvayāvinā |

jagatsarvaṃśarīrantesthairyantevasuthātalam || 26 ||

agniḥkopaḥprasādastesomśrīvatsalakṣaṇaḥ |

tvayālokāstrayaḥkrāntāḥpurāsvairvikramaistribhiḥ || 27 ||

mahendhraścakṛtorājābalimbaddhvāsudāruṇam |

sītālakṣmīrbhavān viṣṇurdevaḥkṛṣṇaḥprajāpatiḥ || 28 ||

vadhārthaṃrāvaṇasyehapraviṣṭomānuṣīntanum |

tadidannastvayākāryaṅkṛtandharmabhṛtāṃvara || 29 ||

nihatorāvaṇorāmaprahṛṣṭodivamākrama |

amoghandevavīryante na temoghāḥparākramāḥ || 30 ||

amoghandarśanaṃrāmāmoghastavasaṃstavaḥ |

amoghāstebhaviṣyantibhaktimantonarābhuvi || 31 ||

yetvāndevandhruvambhaktāḥpurāṇampuruṣottamam |

prāpnuvantisadākāmanihalokeparatra ca || 32 ||

imamārṣaṃstavandivyamitihāsampurātanam || 33 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe viṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||