5.45 Sundarakanda - Panchachatvarimsha Sargah

ॐ

5.45 સુન્દરકાણ્ડ - પઞ્ચચત્વારિંશ સર્ગઃ

Valmiki Gujarati

શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે સુન્દરકાણ્ડમ્ ।

અથ પઞ્ચચત્વારિંશસ્સર્ગઃ ।

તતસ્તે રાક્ષસેન્દ્રેણ ચોદિતા મન્ત્રિણસ્સુતાઃ ।

નિર્યયુર્ભવનાત્તસ્માત્સપ્તસપ્તાર્ચિવર્ચસઃ ॥ 1 ॥

મહાબલપરીવારા ધનુષ્મન્તો મહાબલાઃ ।

કૃતાસ્ત્રાસ્ત્રવિદાં શ્રેષ્ઠાઃ પરસ્પરજયૈષિણઃ ॥ 2 ॥

હેમજાલપરિક્ષિપ્તૈર્ધ્વજવદ્ભિઃ પતાકિભિઃ ।

તોયદસ્વનનિર્ઘોષૈર્વાજિયુક્તૈર્મહારથૈઃ ॥ 3 ॥

તપ્તકાઞ્ચનચિત્રાણિ ચાપાન્યમિતવિક્રમાઃ ।

વિસ્ફારયન્તસ્સંહૃષ્ટાસ્તટિત્વન્ત ઇવામ્બુદાઃ ॥ 4 ॥

જનન્યસ્તુ તતસ્તેષાં વિદિત્વા કિઙ્કરાન્હતાન્ ।

બભૂવુશ્શોકસમ્ભ્રાન્તાસ્સબાન્ધવસુહૃજ્જનાઃ ॥ 5 ॥

તે પરસ્પરસઙ્ઘર્ષાત્તપ્તકાઞ્ચનભૂષણાઃ ।

અભિપેતુર્હનૂમન્તં તોરણસ્થમવસ્થિતમ્ ॥ 6 ॥

સૃજન્તો બાણવૃષ્ટિં તે રથગર્જિતનિસ્સ્વનાઃ ।

વૃષ્ટિમન્ત ઇવામ્ભોદા વિચેરુર્નૈઋતામ્બુદાઃ ॥ 7 ॥

અવકીર્ણસ્તતસ્તાભિર્હનુમાન્શરવૃષ્ટિભિઃ ।

અભવત્સંવૃતાકારશ્શૈલરાડિવ વૃષ્ટિભિઃ ॥ 8 ॥

સ શરાન્મોઘયામાસ તેષામાશુચરઃ કપિઃ ।

રથવેગં ચ વીરાણાં વિચરન્વિમલેઽમ્બરે ॥ 9 ॥

સ તૈઃ ક્રીડન્ધનુષ્મદ્ભિર્વ્યોમ્નિ વીરઃ પ્રકાશતે ।

ધનુષ્મદ્ભિર્યથા મેઘૈર્મારુતઃ પ્રભુરમ્બરે ॥ 10 ॥

સ કૃત્વા નિનદં ઘોરં ત્રાસયંસ્તાં મહાચમૂમ્ ।

ચકાર હનુમાન્વેગં તેષુ રક્ષસ્સુ વીર્યવાન્ ॥ 11 ॥

તલેનાભ્યહનત્કાંશ્ચિત્પાદૈઃ કાંશ્ચિત્પરન્તપઃ ।

મુષ્ટિનાભ્યહનત્કાંશ્ચિન્નખૈઃ કાંશ્ચિદ્વ્યદારયત્ ॥ 12 ॥

પ્રમમાથોરસા કાંશ્ચિદૂરુભ્યામપરાન્કપિઃ ।

કેચિત્તસ્ય નિનાદેન તત્રૈવ પતિતા ભુવિ ॥ 13 ॥

તતસ્તેષ્વવસન્નેષુ ભૂમૌ નિપતિતેષુ ચ ।

તત્સૈન્યમગમત્સર્વં દિશોદશ ભયાર્દિતમ્ ॥ 14 ॥

વિનેદુર્વિસ્વરં નાગા નિપેતુર્ભુવિ વાજિનઃ ।

ભગ્નનીડધ્વજચ્છત્રૈર્ભૂશ્ચ કીર્ણાઽભવદ્રથૈઃ ॥ 15 ॥

સ્રવતા રુધિરેણાથ સ્રવન્ત્યો દર્શિતાઃ પથિ ।

વિવિધૈશ્ચ સ્વરૈર્લઙ્કા નનાદ વિકૃતં તદા ॥ 16 ॥

સ તાન્પ્રવૃદ્ધાન્વિનિહત્ય રાક્ષસાન્ મહાબલશ્ચણ્ડપરાક્રમઃ કપિઃ ।

યુયુત્સુરન્યૈઃ પુનરેવ રાક્ષસૈ સ્તમેવ વીરોઽભિજગામ તોરણમ્ ॥ 17 ॥

ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે સુન્દરકાણ્ડે પઞ્ચચત્વારિંશસ્સર્ગઃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |

atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |

tataste rākṣasendreṇa coditā mantriṇassutāḥ |

niryayurbhavanāttasmātsaptasaptārcivarcasaḥ || 1 ||

mahābalaparīvārā dhanuṣmanto mahābalāḥ |

kṛtāstrāstravidāṃ śreṣṭhāḥ parasparajayaiṣiṇaḥ || 2 ||

hemajālaparikṣiptairdhvajavadbhiḥ patākibhiḥ |

toyadasvananirghoṣairvājiyuktairmahārathaiḥ || 3 ||

taptakāñcanacitrāṇi cāpānyamitavikramāḥ |

visphārayantassaṃhṛṣṭāstaṭitvanta ivāmbudāḥ || 4 ||

jananyastu tatasteṣāṃ viditvā kiṅkarānhatān |

babhūvuśśokasambhrāntāssabāndhavasuhṛjjanāḥ || 5 ||

te parasparasaṅgharṣāttaptakāñcanabhūṣaṇāḥ |

abhipeturhanūmantaṃ toraṇasthamavasthitam || 6 ||

sṛjanto bāṇavṛṣṭiṃ te rathagarjitanissvanāḥ |

vṛṣṭimanta ivāmbhodā vicerurnaiṛtāmbudāḥ || 7 ||

avakīrṇastatastābhirhanumānśaravṛṣṭibhiḥ |

abhavatsaṃvṛtākāraśśailarāḍiva vṛṣṭibhiḥ || 8 ||

sa śarānmoghayāmāsa teṣāmāśucaraḥ kapiḥ |

rathavegaṃ ca vīrāṇāṃ vicaranvimale'mbare || 9 ||

sa taiḥ krīḍandhanuṣmadbhirvyomni vīraḥ prakāśate |

dhanuṣmadbhiryathā meghairmārutaḥ prabhurambare || 10 ||

sa kṛtvā ninadaṃ ghoraṃ trāsayaṃstāṃ mahācamūm |

cakāra hanumānvegaṃ teṣu rakṣassu vīryavān || 11 ||

talenābhyahanatkāṃścitpādaiḥ kāṃścitparantapaḥ |

muṣṭinābhyahanatkāṃścinnakhaiḥ kāṃścidvyadārayat || 12 ||

pramamāthorasā kāṃścidūrubhyāmaparānkapiḥ |

kecittasya ninādena tatraiva patitā bhuvi || 13 ||

tatasteṣvavasanneṣu bhūmau nipatiteṣu ca |

tatsainyamagamatsarvaṃ diśodaśa bhayārditam || 14 ||

vinedurvisvaraṃ nāgā nipeturbhuvi vājinaḥ |

bhagnanīḍadhvajacchatrairbhūśca kīrṇā'bhavadrathaiḥ || 15 ||

sravatā rudhireṇātha sravantyo darśitāḥ pathi |

vividhaiśca svarairlaṅkā nanāda vikṛtaṃ tadā || 16 ||

sa tānpravṛddhānvinihatya rākṣasān mahābalaścaṇḍaparākramaḥ kapiḥ |

yuyutsuranyaiḥ punareva rākṣasai stameva vīro'bhijagāma toraṇam || 17 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||