4.63 Kishkindhakanda - Trishashtitama Sargah

ॐ

4.63 કિષ્કિન્ધાકાણ્ડ - ત્રિષષ્ટિતમ સર્ગઃ

Valmiki Gujarati

શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે કિષ્કિન્ધાકાણ્ડમ્ ।

અથ ત્રિષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ।

એતૈરન્યૈશ્ચ બહુભિર્વાક્યૈર્વાક્યવિશારદઃ ।

માં પ્રશસ્યાભ્યનુજ્ઞાપ્ય પ્રવિષ્ટસ્સ સ્વમાલયમ્ ॥ 1 ॥

કન્દરાત્તુ વિસર્પિત્વા પર્વતસ્ય શનૈશ્શનૈઃ ।

અહં વિન્ધ્યં સમારુહ્ય ભવતઃ પ્રતિપાલયે ॥ 2 ॥

અદ્ય ત્વેતસ્ય કાલસ્ય સાગ્રં વર્ષશતં ગતમ્ ।

દેશકાલપ્રતીક્ષોઽસ્મિ હૃદિ કૃત્વા મુનેર્વચઃ ॥ 3 ॥

મહાપ્રસ્થાનમાસાદ્ય સ્વર્ગતે તુ નિશાકરે ।

માં નિર્દહતિ સન્તાપો વિતર્કૈર્બહુભિર્વૃતમ્ ॥ 4 ॥

ઉત્થિતાં મરણે બુદ્ધિં મુનિવાક્યૈર્નિવર્તયે ।

બુદ્ધિર્યા તેન મે દત્તા પ્રાણાનાં રક્ષણાય તુ ॥ 5 ॥

સા મેઽપનયતે દુઃખં દીપ્તેવાગ્નિશિખા તમઃ ।

બુદ્ધ્યતા ચ મયા વીર્યં રાવણસ્ય દુરાત્મનઃ ॥ 6 ॥

પુત્રસ્સન્તર્જિતો વાગ્ભિર્ન ત્રાતા મૈથિલી કથમ્ ।

તસ્યા વિલપિતં શ્રુત્વા તૌ ચ સીતાવિનાકૃતૌ ॥ 7 ॥

ન મે દશરથસ્નેહાત્પુત્રેણોત્પાદિતં પ્રિયમ્ ।

તસ્ય ત્વેવં બ્રુવાણસ્ય સમ્પાતેર્વાનરૈસ્સહ ॥ 8 ॥

ઉત્પેતતુસ્તદા પક્ષૌ સમક્ષં વનચારિણામ્ ।

સ દૃષ્ટ્વા સ્વાં તનું પક્ષૈરુદ્ગતૈરરુણચ્છદૈઃ ॥ 9 ॥

પ્રહર્ષમતુલં લેભે વાનરાંશ્ચેદમબ્રવીત્ ।

ઋષેર્નિશાકરસ્યૈવ પ્રભાવાદમિતાત્મનઃ ॥ 10 ॥

આદિત્યરશ્મિનિર્દગ્ધૌ પક્ષૌ મે પુનરુપસ્થિતૌ ।

યૌવને વર્તમાનસ્ય મમાસીદ્યઃ પરાક્રમઃ ॥ 11 ॥

તમેવાદ્યાવગચ્છામિ બલં પૌરુષમેવ ચ ।

સર્વથા ક્રિયતાં યત્ન સ્સીતામધિગમિષ્યથ ॥ 12 ॥

પક્ષલાભો મમાયં વસ્સિદ્ધિપ્રત્યયકારકઃ ।

ઇત્યુક્ત્વા સ તાન્હરીન્ સર્વાન્સમ્પાતિઃ પતગોત્તમઃ ॥ 13 ॥

ઉત્પપાત ગિરેશ્શૃઙ્ગાજ્જિજ્ઞાસુઃ ખગમો ગતિમ્ ।

તસ્ય તદ્વચનં શ્રુત્વા પ્રતિસંહૃષ્ટમાનસાઃ ॥ 14 ॥

બભૂવુર્હરિશાર્દૂલા વિક્રમાભ્યુદયોન્મુખાઃ ।

અથ પવનસમાનવિક્રમાઃ પ્લવગવરાઃ પ્રતિલબ્ધપૌરુષાઃ ।

અભિજિદભિમુખા દિશં યયુ ર્જનકસુતાપરિમાર્ગણોન્મુખાઃ ॥ 15 ॥

ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે કિષ્કિન્ધાકાણ્ડે ત્રિષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |

atha triṣaṣṭitamassargaḥ |

etairanyaiśca bahubhirvākyairvākyaviśāradaḥ |

māṃ praśasyābhyanujñāpya praviṣṭassa svamālayam || 1 ||

kandarāttu visarpitvā parvatasya śanaiśśanaiḥ |

ahaṃ vindhyaṃ samāruhya bhavataḥ pratipālaye || 2 ||

adya tvetasya kālasya sāgraṃ varṣaśataṃ gatam |

deśakālapratīkṣo'smi hṛdi kṛtvā munervacaḥ || 3 ||

mahāprasthānamāsādya svargate tu niśākare |

māṃ nirdahati santāpo vitarkairbahubhirvṛtam || 4 ||

utthitāṃ maraṇe buddhiṃ munivākyairnivartaye |

buddhiryā tena me dattā prāṇānāṃ rakṣaṇāya tu || 5 ||

sā me'panayate duḥkhaṃ dīptevāgniśikhā tamaḥ |

buddhyatā ca mayā vīryaṃ rāvaṇasya durātmanaḥ || 6 ||

putrassantarjito vāgbhirna trātā maithilī katham |

tasyā vilapitaṃ śrutvā tau ca sītāvinākṛtau || 7 ||

na me daśarathasnehātputreṇotpāditaṃ priyam |

tasya tvevaṃ bruvāṇasya sampātervānaraissaha || 8 ||

utpetatustadā pakṣau samakṣaṃ vanacāriṇām |

sa dṛṣṭvā svāṃ tanuṃ pakṣairudgatairaruṇacchadaiḥ || 9 ||

praharṣamatulaṃ lebhe vānarāṃścedamabravīt |

ṛṣerniśākarasyaiva prabhāvādamitātmanaḥ || 10 ||

ādityaraśminirdagdhau pakṣau me punarupasthitau |

yauvane vartamānasya mamāsīdyaḥ parākramaḥ || 11 ||

tamevādyāvagacchāmi balaṃ pauruṣameva ca |

sarvathā kriyatāṃ yatna ssītāmadhigamiṣyatha || 12 ||

pakṣalābho mamāyaṃ vassiddhipratyayakārakaḥ |

ityuktvā sa tānharīn sarvānsampātiḥ patagottamaḥ || 13 ||

utpapāta gireśśṛṅgājjijñāsuḥ khagamo gatim |

tasya tadvacanaṃ śrutvā pratisaṃhṛṣṭamānasāḥ || 14 ||

babhūvurhariśārdūlā vikramābhyudayonmukhāḥ |

atha pavanasamānavikramāḥ plavagavarāḥ pratilabdhapauruṣāḥ |

abhijidabhimukhā diśaṃ yayu rjanakasutāparimārgaṇonmukhāḥ || 15 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe triṣaṣṭitamassargaḥ ||