Gitagovindam Tritiyah Sargah - Mugdha Madhusudanah

ॐ

ગીતગોવિન્દં તૃતીયઃ સર્ગઃ - મુગ્ધ મધુસૂદનઃ

Vishnu Gita Jayadeva Gujarati

॥ તૃતીયઃ સર્ગઃ ॥

॥ મુગ્ધમધુસૂદનઃ ॥

કંસારિરપિ સંસારવાસનાબન્ધશૃઙ્ખલામ્ ।

રાધામાધાય હૃદયે તત્યાજ વ્રજસુન્દરીઃ ॥ 18 ॥

ઇતસ્તતસ્તામનુસૃત્ય રાધિકા-મનઙ્ગબાણવ્રણખિન્નમાનસઃ ।

કૃતાનુતાપઃ સ કલિન્દનન્દિની-તટાન્તકુઞ્જે વિષસાદ માધવઃ ॥ 19 ॥

॥ ગીતં 7 ॥

મામિયં ચલિતા વિલોક્ય વૃતં વધૂનિચયેન ।

સાપરાધતયા મયાપિ ન વારિતાતિભયેન ॥

હરિ હરિ હતાદરતયા ગતા સા કુપિતેવ ॥ 1 ॥

કિં કરિષ્યતિ કિં વદિષ્યતિ સા ચિરં વિરહેણ ।

કિં ધનેન જનેન કિં મમ જીવનેન ગૃહેણ ॥ 2 ॥

ચિન્તયામિ તદાનનં કુટિલભ્રુ કોપભરેણ ।

શોણપદ્મમિવોપરિ ભ્રમતાકુલં ભ્રમરેણ ॥ 3 ॥

તામહં હૃદિ સઙ્ગતામનિશં ભૃશં રમયામિ ।

કિં વનેઽનુસરામિ તામિહ કિં વૃથા વિલપામિ ॥ 4 ॥

તન્વિ ખિન્નમસૂયયા હૃદયં તવાકલયામિ ।

તન્ન વેદ્મિ કુતો ગતાસિ ન તેન તેઽનુનયામિ ॥ 5 ॥

દૃશ્યતે પુરતો ગતાગતમેવ મે વિદધાસિ ।

કિં પુરેવ સસમ્ભ્રમં પરિરમ્ભણં ન દદાસિ ॥ 6 ॥

ક્ષમ્યતામપરં કદાપિ તવેદૃશં ન કરોમિ ।

દેહિ સુન્દરિ દર્શનં મમ મન્મથેન દુનોમિ ॥ 7 ॥

વર્ણિતં જયદેવકેન હરેરિદં પ્રવણેન ।

કિન્દુબિલ્વસમુદ્રસમ્ભવરોહિણીરમણેન ॥ 8 ॥

હૃદિ બિસલતાહારો નાયં ભુજઙ્ગમનાયકઃ કુવલયદલશ્રેણી કણ્ઠે ન સા ગરલદ્યુતિઃ ।

મલયજરજો નેદં ભસ્મ પ્રિયારહિતે મયિ પ્રહર ન હરભ્રાન્ત્યાનઙ્ગ ક્રુધા કિમુ ધાવસિ ॥ 20 ॥

પાણૌ મા કુરુ ચૂતસાયકમમું મા ચાપમારોપય ક્રીડાનિર્જિતવિશ્વ મૂર્છિતજનાઘાતેન કિં પૌરુષમ્ ।

તસ્યા એવ મૃગીદૃશો મનસિજપ્રેઙ્ખત્કટાક્ષાશુગ-શ્રેણીજર્જરિતં મનાગપિ મનો નાદ્યાપિ સન્ધુક્ષતે ॥ 21 ॥

ભ્રૂચાપે નિહિતઃ કટાક્ષવિશિખો નિર્માતુ મર્મવ્યથાં શ્યામાત્મા કુટિલઃ કરોતુ કબરીભારોઽપિ મારોદ્યમમ્ ।

મોહં તાવદયં ચ તન્વિ તનુતાં બિમ્બાદરો રાગવાન્ સદ્વૃત્તસ્તનમણ્દલસ્તવ કથં પ્રાણૈર્મમ ક્રીડતિ ॥ 22 ॥

તાનિ સ્પર્શસુખાનિ તે ચ તરલાઃ સ્નિગ્ધા દૃશોર્વિભ્રમા-સ્તદ્વક્ત્રામ્બુજસૌરભં સ ચ સુધાસ્યન્દી ગિરાં વક્રિમા ।

સા બિમ્બાધરમાધુરીતિ વિષયાસઙ્ગેઽપિ ચેન્માનસં તસ્યાં લગ્નસમાધિ હન્ત વિરહવ્યાધિઃ કથં વર્ધતે ॥ 23 ॥

ભ્રૂપલ્લવં ધનુરપાઙ્ગતરઙ્ગિતાનિ બાણાઃ ગુણઃ શ્રવણપાલિરિતિ સ્મરેણ ।

તસ્યામનઙ્ગજયજઙ્ગમદેવતાયાં અસ્ત્રાણિ નિર્જિતજગન્તિ કિમર્પિતાનિ ॥ 24 ॥

[એષઃ શ્લોકઃ કેષુચન સંસ્કરણેષુ વિદ્યતે]

તિર્યક્કણ્ઠ વિલોલ મૌલિ તરલોત્તં સસ્ય વંશોચ્ચરદ્-

દીપ્તિસ્થાન કૃતાવધાન લલના લક્ષૈર્ન સંલક્ષિતાઃ ।

સમ્મુગ્ધે મધુસૂદનસ્ય મધુરે રાધામુખેન્દૌ સુધા-

સારે કન્દલિતાશ્ચિરં દધતુ વઃ ક્ષેમં કટાક્ષોર્મ્મય ॥ (25) ॥

॥ ઇતિ શ્રીગીતગોવિન્દે મુગ્ધમધુસૂદનો નામ તૃતીયઃ સર્ગઃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

|| tṛtīyaḥ sargaḥ ||

|| mugdhamadhusūdanaḥ ||

kaṃsārirapi saṃsāravāsanābandhaśṛṅkhalām |

rādhāmādhāya hṛdaye tatyāja vrajasundarīḥ || 18 ||

itastatastāmanusṛtya rādhikā-manaṅgabāṇavraṇakhinnamānasaḥ |

kṛtānutāpaḥ sa kalindanandinī-taṭāntakuñje viṣasāda mādhavaḥ || 19 ||

|| gītaṃ 7 ||

māmiyaṃ calitā vilokya vṛtaṃ vadhūnicayena |

sāparādhatayā mayāpi na vāritātibhayena ||

hari hari hatādaratayā gatā sā kupiteva || 1 ||

kiṃ kariṣyati kiṃ vadiṣyati sā ciraṃ viraheṇa |

kiṃ dhanena janena kiṃ mama jīvanena gṛheṇa || 2 ||

cintayāmi tadānanaṃ kuṭilabhru kopabhareṇa |

śoṇapadmamivopari bhramatākulaṃ bhramareṇa || 3 ||

tāmahaṃ hṛdi saṅgatāmaniśaṃ bhṛśaṃ ramayāmi |

kiṃ vane'nusarāmi tāmiha kiṃ vṛthā vilapāmi || 4 ||

tanvi khinnamasūyayā hṛdayaṃ tavākalayāmi |

tanna vedmi kuto gatāsi na tena te'nunayāmi || 5 ||

dṛśyate purato gatāgatameva me vidadhāsi |

kiṃ pureva sasambhramaṃ parirambhaṇaṃ na dadāsi || 6 ||

kṣamyatāmaparaṃ kadāpi tavedṛśaṃ na karomi |

dehi sundari darśanaṃ mama manmathena dunomi || 7 ||

varṇitaṃ jayadevakena hareridaṃ pravaṇena |

kindubilvasamudrasambhavarohiṇīramaṇena || 8 ||

hṛdi bisalatāhāro nāyaṃ bhujaṅgamanāyakaḥ kuvalayadalaśreṇī kaṇṭhe na sā garaladyutiḥ |

malayajarajo nedaṃ bhasma priyārahite mayi prahara na harabhrāntyānaṅga krudhā kimu dhāvasi || 20 ||

pāṇau mā kuru cūtasāyakamamuṃ mā cāpamāropaya krīḍānirjitaviśva mūrchitajanāghātena kiṃ pauruṣam |

tasyā eva mṛgīdṛśo manasijapreṅkhatkaṭākṣāśuga-śreṇījarjaritaṃ manāgapi mano nādyāpi sandhukṣate || 21 ||

bhrūcāpe nihitaḥ kaṭākṣaviśikho nirmātu marmavyathāṃ śyāmātmā kuṭilaḥ karotu kabarībhāro'pi mārodyamam |

mohaṃ tāvadayaṃ ca tanvi tanutāṃ bimbādaro rāgavān sadvṛttastanamaṇdalastava kathaṃ prāṇairmama krīḍati || 22 ||

tāni sparśasukhāni te ca taralāḥ snigdhā dṛśorvibhramā-stadvaktrāmbujasaurabhaṃ sa ca sudhāsyandī girāṃ vakrimā |

sā bimbādharamādhurīti viṣayāsaṅge'pi cenmānasaṃ tasyāṃ lagnasamādhi hanta virahavyādhiḥ kathaṃ vardhate || 23 ||

bhrūpallavaṃ dhanurapāṅgataraṅgitāni bāṇāḥ guṇaḥ śravaṇapāliriti smareṇa |

tasyāmanaṅgajayajaṅgamadevatāyāṃ astrāṇi nirjitajaganti kimarpitāni || 24 ||

[eṣaḥ ślokaḥ keṣucana saṃskaraṇeṣu vidyate]

tiryakkaṇṭha vilola mauli taralottaṃ sasya vaṃśoccarad-

dīptisthāna kṛtāvadhāna lalanā lakṣairna saṃlakṣitāḥ |

sammugdhe madhusūdanasya madhure rādhāmukhendau sudhā-

sāre kandalitāściraṃ dadhatu vaḥ kṣemaṃ kaṭākṣormmaya || (25) ||

|| iti śrīgītagovinde mugdhamadhusūdano nāma tṛtīyaḥ sargaḥ ||