śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha pañcacatvāriṃśassargaḥ |
satasyagatimanvicchanrājaputraḥpratāpavān |
1
dideśātibalorāmodaśavānarayūthapān || 1 ||
dvausuṣeṇasyadāyādaunīlañcaplavagarṣapam |
2
aṅgadaṃvāliputrañcaśarabhañcatarasvinam || 2 ||
vinatañjāmbavantañcasānuprasthammahābalam |
3
ṛṣabhañcarṣabhaskanthamādideśaparantapaḥ || 3 ||
tesamprahṛṣṭāharayobhīmānudyamyapādapān |
4
ākāśaṃviviśussarvemārgamāṇādiśodaśaḥ || 4 ||
teṣāṃvegavatāṃvegamiṣubhirvegavattaraiḥ |
5
astravitparamāstairaistuvārayāmāsarāvaṇiḥ || 5 ||
tambhīmamārgamāṇādiśodaśaḥvegāharayonārācaiḥkṣatavigrahāḥ |
6
andhakārenadadṛśurmeghaissūryamivāvṛtam || 6 ||
rāmalakṣmaṇayorevasarvadehabhidaśśarān |
7
bhṛśamāveśayāmāsarāvaṇissamitiñjayaḥ || 7 ||
nirantaraśīrīraututāvubhaurāmalakṣmaṇau |
8
kruddhenendrajitāvīraupannagaiśśaratāṅgataiḥ || 8 ||
tayoḥkṣatajamārgeṇasusrāvarudhirambahu |
9
tāvubhaucaprakāśetepuṣpitāvivakiṃśukau || 9 ||
tataḥparyantaraktākṣobhinnāñjanacayopamaḥ |
10
rāvaṇirbhrātarauvākyamantardhānagato'bravīt || 10 ||
yudhyamānamanālakṣayaṃśakro'pitridaśeśvaraḥ |
11
draṣṭumāsādituṃvāpinaśaktaḥkimpunaryuvām || 11 ||
prāvṛtāviṣujālenarāghavaukaṅkapatriṇā |
12
eṣaroṣaparītātmānayāmiyamasādanam || 12 ||
evamuktvātudharmajñaubhrātaraurāmalakṣmaṇau |
13
nirbibhedaśitairbāṇaiḥprajaharṣananādaca || 13 ||
bhinnāñjanacayaśyāmoviṣphāryavipulandhanuḥ |
14
bhūyobhūyaśśarānghorān visasarjamahāmṛthe || 14 ||
tatomarmasumarmajñomajjayananiśitān śarān |
15
rāmalakṣmaṇayorvīronanadācamuhurmuhuḥ || 15 ||
baddhautuśaraśabdenatāvubhauraṇamūrdhani |
16
nimeṣāntaramātreṇanaśekatudīkṣitum || 16 ||
tatovibhinnasarvāṅgauśaraśalyācitāvubhau |
17
dhvajāvivamahendrasyarajjumuktauprakampitau || 17 ||
tausampracalitauvīraumarmabhedenakarśitau |
18
nipetaturmaheṣvāsaujagatyāñjagatīpatī || 18 ||
tauvīraśayanevīrauśayānaurudhirokṣitau |
19
śaraveṣṭitasarvāṅgaivārtauparamapīḍitau || 19 ||
na hy aviddhaṃ tayor gātraṃ babhūva angulaṃ antaram |
20
na anirbhinnaṃ na ca astabdhaṃ ā kara agrād ajihmagaiḥ || 20 ||
tautukrūreṇanihataurakṣasākāmarūpiṇā |
21
asṛksusruvatustīvrañjalamprasravaṇāviva || 21 ||
papātaprathamaṃrāmoviddhomarmasumārgaṇaiḥ |
22
krodhādindrajitāyenapurāśakrovinirjitaḥ || 22 ||
rukmapuṅkhaiḥprasannāgrairadhogatibhirāśugaiḥ |
23
nārācairardhanārācairbhallairañjalikairapi || 23 ||
vivyādhavatsadantaiścasiṃhadaṃṣṭraiḥkṣuraistathā |
24
savīraśayaneśiśyevijyamādāyakārmukam || 24 ||
bhinnamuṣṭiparīṇāhantriṇataṃrukmabhūṣitam |
25
bāṇapātāntarerāmampatitampuruṣarṣabham || 25 ||
satatralakṣmaṇodṛṣṭavānirāśojīvite'bhavat |
26
rāmaṅkamalapatrākṣaṃśarabandhaparikṣatam || 26 ||
śuśocabhrātarandṛṣṭavāpatitandharaṇītale |
27
harayaścāpitandṛṣṭavāsantāpamparamaṅgatāḥ || 27 ||
śokārtāścukraśurghoramaśrupūritalocanāḥ |
baddhautuvīraupatitauśayānautevānarāssamparivāryatasthuḥ |
28
samāgatāvāyusutapramukhyāviṣādamārtāḥparamañcajagmuḥ || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcacatvāriṃśassargaḥ ||