📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
6.28 যুদ্ধকাণ্ড - অষ্টাবিংশ সর্গঃ
6.28 Yuddhakanda - Ashtavimsha Sargah
Valmiki Bengali
শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে যুদ্ধকাণ্ডম্ ।
অথ অষ্টাবিংশস্সর্গঃ ।
সারাণস্যবচশ্শ্রুত্বারাবণংরাক্ষসাধিপম্ ।
বলমাদিশ্যতত্সর্বংশুকোবাক্যমথাব্রবীত্ ॥ 1 ॥
স্থিতান্পশ্যসিযানেতান্মত্তানিবমহাদ্বিপান্ ।
ন্যগ্রোধানিবগাঙ্গেযান্ সালান্ হৈমবতানিব ॥ 2 ॥
এতেদুষ্প্রসহারাজন্বলিনঃকামরূপিণঃ ।
দৈত্যদানবসঙ্কাশাযুদ্ধেদেবপরাক্রমাঃ ॥ 3 ॥
এষাঙ্কোটিসহস্রাণিনবপঞ্চচসপ্তচ ।
তথাশঙ্খুসহস্রাণিতথাবৃন্দশতানিচ ॥ 4 ॥
এতেসুগ্রীবসচিবাঃকিষ্কিন্ধানিলযাস্সদা ।
হরযোদেবগন্ধর্বৈরুত্পন্নাঃকামরূপিণঃ ॥ 5 ॥
যৌতৌপশ্যসিতিষ্ঠন্তৌকুমারৌদেবরূপিণৌ ।
মৈন্দশ্চদ্বিবিদশ্চোভৌতাভ্যান্নাস্তিসমোযুধি ॥ 6 ॥
ব্রাহ্মণাসমমজ্ঞাতাবমৃতপ্রাশিনাপুভৌ ।
আশংসেতেযুথালঙ্কামেতৌমর্দিতুমোজসা ॥ 7 ॥
যন্তুপশ্যসিতিষ্টন্তম্প্রভিন্নমিবকুঞ্জরম্ ।
যোবলাত্ ক্ষোভযেত্ ক্রুদ্ধস্সমুদ্রমপিবানরঃ ॥ 8 ॥
এষোঽভিগন্তালঙ্কাযাবৈদেহ্যাস্তবচপ্রভোঃ ।
এনম্পশ্যপুরাদৃষ্টংবানরম্পুনরাগতম্ ॥ 9 ॥
জ্যেষ্ঠঃ কেসরিণঃ পুত্রো বাত আত্মজ ইতি শ্রুতঃ ।
হনূমান্ ইতি বিখ্যাতো লন্ঘিতো যেন সাগরঃ ॥ 10 ॥
কামরূপীহরিশ্রেষ্টোবলরূপসমন্বিতঃ ।
অনিবার্যগতিশ্চৈবযথাসততগঃপ্রভুঃ ॥ 11 ॥
উদ্যন্তভাস্করন্দৃষ্টবাবালঃকিলপিপাসিতঃ ।
ত্রিযোজনসহস্রন্তুঅধ্বানমবতীর্যহি ॥ 12 ॥
আদিত্যমাহরিষ্যামিনমেক্ষুত্প্রতিযাস্যতি ।
ইতিসঞ্চিন্ত্যমনসাপুরৈষবলদর্পিতঃ ॥ 13 ॥
অনাধৃষ্যতমন্দেবমপিদেবর্ষিদানবৈঃ ।
অনাসাঘৈবপতিতোভাস্করোদযনেগিরৌ ॥ 14 ॥
পতিতস্যকপেরস্যহনুরেকাশিলাতলে ।
কিঞ্চিদ্ভিন্নাদৃঢহনোর্হনূমানেষতেনবৈ ॥ 15 ॥
সত্যমাগমযোগেনমমৈষবিদিতোহরিঃ ।
নাস্যশক্যম্বলংরূপম্প্রভাবোবাঽপিভাষিতম্ ॥ 16 ॥
এষআশংসতেলঙ্কামেকোমর্দিতুমোজসা ।
যেবজাজ্বল্যতেঽপৌবৈধূমকেতুস্তবাদ্যবৈ ॥ 17 ॥
লঙ্কাযান্নিহিতশ্চাপিকথংবিস্মরসেকপিম্ ।
যশ্চৈষোঽনন্তরশ্শূরশ্শ্যামঃপদ্মনিভেক্ষণঃ ।
ইক্ষ্বাকূণামতিরথোলোকেবিখ্যাতপৌরুষ ॥ 18 ॥
যস্মিন্নচলতেধর্মোযোধর্মন্নাতিবর্ততে ।
যোব্রাহ্মমস্ত্রংবেদাংশ্চবেদবেদবিদাংবরঃ ॥ 19 ॥
যোভিন্দ্যাদ্গগনম্বাণৈঃপর্বতাংশ্চাপিদারযেত্ ।
যস্যমৃত্যোরিবক্রোধশ্শক্রস্যেবপরাক্রমঃ ॥ 20 ॥
যস্যভার্যাজনস্থানাত্সীতাচাপিহৃতাত্বযা ।
সএষরামস্ত্বাংযোদ্ধুংরাজন্সমভিবর্ততে ॥ 21 ॥
যস্যৈষদক্ষিণেপার্শ্বেশুদ্ধজাম্বূনদপ্রভঃ ।
বিশালবক্ষাস্তাম্রাক্ষোনীলকুঞ্জিতমূর্ধজঃ ॥ 22 ॥
এষোঽস্যলক্ষ্মণোনামভ্রাতাপ্রাণসমঃপ্রিযঃ ।
নযেযুদ্ধেচকুশলস্সর্বশস্ত্রভৃতংবরঃ ॥ 23 ॥
অমর্ষীদুর্জযোজেতাবিক্রান্তোবুদ্ধিমান্ বলী ।
রামস্যদক্ষিণোবাহুর্নিত্যম্প্রাণোবহিশ্চরঃ ॥ 24 ॥
নহ্যেষরাঘবস্যার্থেজীবিতম্পরিরক্ষতি ।
এষৈবাশংসতেযুদ্ধেনিহন্তুংসর্বরাক্ষসান্ ॥ 25 ॥
যস্তুসব্যমসৌপক্ষংরামস্যাশ্রিত্যতিষ্ঠতি ।
রক্ষোগণপরিক্ষিপ্তোরাজাহ্যেষবিভীষণঃ ॥ 26 ॥
শ্রীমতারাজরাজেনলঙ্কাযামভিষেচিতঃ ।
ত্বামেবপ্রতিসংরব্দোযুদ্ধাযৈষোঽভিবর্ততে ॥ 27 ॥
যন্তুপস্যসিতিষ্ঠন্তম্মধ্যেগিরিমিবাচলম্ ।
সর্বশাখামৃগেন্দ্রাণাম্ভর্তারমমিতৌজসম্ ॥ 28 ॥
তেজযশসাবুদ্ ধ্যাজ্ঞানেনাভিজনেনচ ।
যঃকপীনতিবভ্রাজহিমবানিবপর্বতান্ ॥ 29 ॥
কিষ্কিন্ধাংযস্সমধ্যাস্তেগুহাংসগহনদ্রুমাম্ ।
দুর্গাম্পর্বতদুর্গস্তাম্প্রধানৈস্সহযূথপৈঃ ॥ 30 ॥
যস্যৈষাকাঞ্চনীমালাশোভিতেশতপুষ্করা ।
কান্তাদেবমনুষ্যাণাংযস্যাংলক্ষ্মীপ্রতিষ্ঠিতা ॥ 31 ॥
এতাঞ্চমালান্তারাঞ্চকপিরাজ্যঞ্চশাশ্বতম্ ।
সুগ্রীবোবালিনংহত্বারামেণপ্রতিপাদিতঃ ॥ 32 ॥
শতংশতসহস্রাণাঙ্কোটিমাহুর্মনীষিণঃ ।
শতঙ্কোটিসহস্রাণাংশঙ্কুঃ ইত্যভিধীযতে ॥ 33 ॥
শতংশঙ্কুসহস্রাণাম্মহাশঙ্কুঃ ইতিস্মৃতঃ ॥ 34 ॥
মহাশঙ্কুসহস্রাণাংশতম্বৃন্দমিহোচ্যতে ।
শতম্বৃন্দসহস্রাণাম্মহাবৃন্দমিতিস্মৃতম্ ॥ 35 ॥
মহাবৃন্দসহস্রাণাংশতম্পদ্মমিহোচ্যতে ।
শতম্পদ্মসহস্রাণাম্মহাপদ্মমিতিস্মৃতিম্ ॥ 36 ॥
মহাপদ্মসহস্রাণাংশতঙ্খর্বমিহোচ্যতে ।
শতঙ্খর্বসহস্রাণাম্মহাখর্বমিবোচ্যতে ॥ 37 ॥
মহাখর্বসহস্রাণাং সমুদ্রমভিধীযতে ।
শতং সমুদ্রসাহস্রমোঘ ইত্যভিধীযতে ॥ 38 ॥
শতমোঘসহস্রাণাং মহৌঘ ইতি বিশ্রুতঃ ।
এবং কোটি সহস্রেণ শন্কূনাং চ শতেন চ ॥ 39 ॥
মহাশঙ্কুসহস্রেণতথাবৃন্দশতেনচ ।
মহাবৃন্দসহস্রেণতথাপদ্মশতেনচ ॥ 40 ॥
হাপদ্মসহস্রেণতথাখর্বশতেনচ ।
সমুদ্রেণচতেনৈবমহৌঘেনতথৈবচ ॥ 41 ॥
এষকোটিমহৌঘেনসমুদ্রসদৃশেনচ ।
বিভীষণেনসচিবৈঃরাক্ষসৈঃপরিবারিতঃ ॥ 42 ॥
সুগ্রীবোবানরেন্দ্রস্ত্বাংযুদ্ধার্থমমবর্ততে ।
মহাবলবৃতোনিত্যম্মহাবলপরাক্রমঃ ॥ 43 ॥
ইমাম্মহারাজসমীক্ষ্যবাহিনীমুপস্থিতাম্প্রজ্বলিতগ্রহোপমাম্ ।
ততঃপ্রযত্নঃপরমোবিধীযতাংযথাজযস্স্যান্নপরৈঃপরাজযঃ ॥ 44 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে যুদ্ধকাণ্ডে অষ্টাবিংশস্সর্গঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha aṣṭāviṃśassargaḥ |
sārāṇasyavacaśśrutvārāvaṇaṃrākṣasādhipam |
balamādiśyatatsarvaṃśukovākyamathābravīt || 1 ||
sthitānpaśyasiyānetānmattānivamahādvipān |
nyagrodhānivagāṅgeyān sālān haimavatāniva || 2 ||
eteduṣprasahārājanbalinaḥkāmarūpiṇaḥ |
daityadānavasaṅkāśāyuddhedevaparākramāḥ || 3 ||
eṣāṅkoṭisahasrāṇinavapañcacasaptaca |
tathāśaṅkhusahasrāṇitathābṛndaśatānica || 4 ||
etesugrīvasacivāḥkiṣkindhānilayāssadā |
harayodevagandharvairutpannāḥkāmarūpiṇaḥ || 5 ||
yautaupaśyasitiṣṭhantaukumāraudevarūpiṇau |
maindaścadvividaścobhautābhyānnāstisamoyudhi || 6 ||
brāhmaṇāsamamajñātāvamṛtaprāśināpubhau |
āśaṃseteyuthālaṅkāmetaumarditumojasā || 7 ||
yantupaśyasitiṣṭantamprabhinnamivakuñjaram |
yobalāt kṣobhayet kruddhassamudramapivānaraḥ || 8 ||
eṣo'bhigantālaṅkāyāvaidehyāstavacaprabhoḥ |
enampaśyapurādṛṣṭaṃvānarampunarāgatam || 9 ||
jyeṣṭhaḥ kesariṇaḥ putro vāta ātmaja iti śrutaḥ |
hanūmān iti vikhyāto langhito yena sāgaraḥ || 10 ||
kāmarūpīhariśreṣṭobalarūpasamanvitaḥ |
anivāryagatiścaivayathāsatatagaḥprabhuḥ || 11 ||
udyantabhāskarandṛṣṭavābālaḥkilapipāsitaḥ |
triyojanasahasrantuadhvānamavatīryahi || 12 ||
ādityamāhariṣyāminamekṣutpratiyāsyati |
itisañcintyamanasāpuraiṣabaladarpitaḥ || 13 ||
anādhṛṣyatamandevamapidevarṣidānavaiḥ |
anāsāghaivapatitobhāskarodayanegirau || 14 ||
patitasyakaperasyahanurekāśilātale |
kiñcidbhinnādṛḍhahanorhanūmāneṣatenavai || 15 ||
satyamāgamayogenamamaiṣaviditohariḥ |
nāsyaśakyambalaṃrūpamprabhāvovā'pibhāṣitam || 16 ||
eṣaāśaṃsatelaṅkāmekomarditumojasā |
yevajājvalyate'pauvaidhūmaketustavādyavai || 17 ||
laṅkāyānnihitaścāpikathaṃvismarasekapim |
yaścaiṣo'nantaraśśūraśśyāmaḥpadmanibhekṣaṇaḥ |
ikṣvākūṇāmatiratholokevikhyātapauruṣa || 18 ||
yasminnacalatedharmoyodharmannātivartate |
yobrāhmamastraṃvedāṃścavedavedavidāṃvaraḥ || 19 ||
yobhindyādgaganambāṇaiḥparvatāṃścāpidārayet |
yasyamṛtyorivakrodhaśśakrasyevaparākramaḥ || 20 ||
yasyabhāryājanasthānātsītācāpihṛtātvayā |
saeṣarāmastvāṃyoddhuṃrājansamabhivartate || 21 ||
yasyaiṣadakṣiṇepārśveśuddhajāmbūnadaprabhaḥ |
viśālavakṣāstāmrākṣonīlakuñjitamūrdhajaḥ || 22 ||
eṣo'syalakṣmaṇonāmabhrātāprāṇasamaḥpriyaḥ |
nayeyuddhecakuśalassarvaśastrabhṛtaṃvaraḥ || 23 ||
amarṣīdurjayojetāvikrāntobuddhimān balī |
rāmasyadakṣiṇobāhurnityamprāṇobahiścaraḥ || 24 ||
nahyeṣarāghavasyārthejīvitamparirakṣati |
eṣaivāśaṃsateyuddhenihantuṃsarvarākṣasān || 25 ||
yastusavyamasaupakṣaṃrāmasyāśrityatiṣṭhati |
rakṣogaṇaparikṣiptorājāhyeṣavibhīṣaṇaḥ || 26 ||
śrīmatārājarājenalaṅkāyāmabhiṣecitaḥ |
tvāmevapratisaṃrabdoyuddhāyaiṣo'bhivartate || 27 ||
yantupasyasitiṣṭhantammadhyegirimivācalam |
sarvaśākhāmṛgendrāṇāmbhartāramamitaujasam || 28 ||
tejayaśasābud dhyājñānenābhijanenaca |
yaḥkapīnatibabhrājahimavānivaparvatān || 29 ||
kiṣkindhāṃyassamadhyāsteguhāṃsagahanadrumām |
durgāmparvatadurgastāmpradhānaissahayūthapaiḥ || 30 ||
yasyaiṣākāñcanīmālāśobhiteśatapuṣkarā |
kāntādevamanuṣyāṇāṃyasyāṃlakṣmīpratiṣṭhitā || 31 ||
etāñcamālāntārāñcakapirājyañcaśāśvatam |
sugrīvovālinaṃhatvārāmeṇapratipāditaḥ || 32 ||
śataṃśatasahasrāṇāṅkoṭimāhurmanīṣiṇaḥ |
śataṅkoṭisahasrāṇāṃśaṅkuḥ ityabhidhīyate || 33 ||
śataṃśaṅkusahasrāṇāmmahāśaṅkuḥ itismṛtaḥ || 34 ||
mahāśaṅkusahasrāṇāṃśatambṛndamihocyate |
śatambṛndasahasrāṇāmmahāvṛndamitismṛtam || 35 ||
mahābṛndasahasrāṇāṃśatampadmamihocyate |
śatampadmasahasrāṇāmmahāpadmamitismṛtim || 36 ||
mahāpadmasahasrāṇāṃśataṅkharvamihocyate |
śataṅkharvasahasrāṇāmmahākharvamivocyate || 37 ||
mahākharvasahasrāṇāṃ samudramabhidhīyate |
śataṃ samudrasāhasramogha ityabhidhīyate || 38 ||
śatamoghasahasrāṇāṃ mahaugha iti viśrutaḥ |
evaṃ koṭi sahasreṇa śankūnāṃ ca śatena ca || 39 ||
mahāśaṅkusahasreṇatathābṛndaśatenaca |
mahābṛndasahasreṇatathāpadmaśatenaca || 40 ||
hāpadmasahasreṇatathākharvaśatenaca |
samudreṇacatenaivamahaughenatathaivaca || 41 ||
eṣakoṭimahaughenasamudrasadṛśenaca |
vibhīṣaṇenasacivaiḥrākṣasaiḥparivāritaḥ || 42 ||
sugrīvovānarendrastvāṃyuddhārthamamavartate |
mahābalavṛtonityammahābalaparākramaḥ || 43 ||
imāmmahārājasamīkṣyavāhinīmupasthitāmprajvalitagrahopamām |
tataḥprayatnaḥparamovidhīyatāṃyathājayassyānnaparaiḥparājayaḥ || 44 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe aṣṭāviṃśassargaḥ ||