📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
5.25 সুন্দরকাণ্ড - পঞ্চবিংশ সর্গঃ
5.25 Sundarakanda - Panchavimsha Sargah
Valmiki Bengali
শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে সুন্দরকাণ্ডম্ ।
অথ পঞ্চবিংশস্সর্গঃ ।
অথ তাসাং বদন্তীনাং পরুষং দারুণং বহু ।
রাক্ষসীনামাসৌম্যানাং রুরোদ জনকাত্মজা ॥ 1 ॥
এবমুক্তা তু বৈদেহী রাক্ষসীভির্মনস্বিনী ।
উবাচ পরমত্রস্তা ভাষ্পগ্দ্গদযা গিরা ॥ 2 ॥
ন মানুষী রাক্ষসস্য ভার্যা ভবিতুমর্হতি ।
কামং খাদত মাং সর্বা ন করিষ্যামি বো বচঃ ॥ 3 ॥
সা রাক্ষসীমধ্যগতা সীতা সুরসুতোপমা ।
ন শর্ম লেভে দুঃখার্তা রাবণেন চ তর্জিতা ॥ 4 ॥
বেপতে স্মাধিকং সীতা বিশন্তী বাঙ্গমাত্মনঃ ।
বনে যূথপরিভ্রষ্টা মৃগী কোকৈরিবার্দিতা ॥ 5 ॥
সা ত্বশোকস্য বিপুলাং শাখামালম্ব্য পুষ্পিতাম্ ।
চিন্তযামাস শোকেন ভর্তারং ভগ্নমানসা ॥ 6 ॥
সা স্নাপযন্তী বিপুলৌ স্তনৌ নেত্রজলস্রবৈঃ ।
চিন্তযন্তী ন শোকস্য তদান্তমধিগচ্ছতি ॥ 7 ॥
সা বেপমানা পতিতা প্রবাতে কদলী যথা ।
রাক্ষসীনাং ভযত্রস্তা বিবর্ণবদনাভবত্ ॥ 8 ॥
তস্যাঃ সা দীর্ঘবিপুলা বেপন্ত্যা সীতযা তদা ।
দদৃশে কম্পিনী বেণী ব্যালীব পরিসর্পতী ॥ 9 ॥
সা নিঃশ্বসন্তী দুঃখার্তা শোকোপহতচেতনা ।
আর্তা ব্যসৃজদশ্রূণি মৈথিলী বিললাপ চ ॥ 10 ॥
হা রামেতি চ দুঃখার্তা হা পুনর্লক্ষ্মণেতি চ ।
হা শ্বশ্রু মম কৌসল্যে হা সুমিত্রেতি ভামিনী ॥ 11 ॥
লোকপ্রবাদঃ সত্যোঽযং পণ্ডিতৈঃ সমুদাহৃতঃ ।
অকালে দুর্লভো মৃত্যুঃ স্ত্রিযা বা পুরুষস্য বা ॥ 12 ॥
যদহমেবং ক্রূরাভী রাক্ষসীভিরিহার্দিতা ।
জীবামি হীনা রামেণ মুহূর্তমপি দুঃখিতা ॥ 13 ॥
এষাল্পপুণ্যা কৃপণা বিনশিষ্যাম্যনাথবত্ ।
সমুদ্রমধ্যে নৌঃ পূর্ণা বাযুবেগৈরিবাহতা ॥ 14 ॥
ভর্তারং তমপশ্যন্তী রাক্ষসীবশমাগতা ।
সীদামি খলু শোকেন কূলং তোযহতং যথা ॥ 15 ॥
তং পদ্মদলপত্রাক্ষং সিংহবিক্রান্তগামিনম্ ।
ধন্যাঃ পশ্যন্তি মে নাথং কৃতজ্ঞং প্রিযবাদিনম্ ॥ 16 ॥
সর্বথা তেন হীনাযা রামেণ বিদিতাত্মনা ।
তীক্ষ্ণং বিষমিবাস্বাদ্য দুর্লভং মম জীবিতম্ ॥ 17 ॥
কীদৃশং তু মহাপাপং মযা জন্মান্তরে কৃতম্ ।
যনেদং প্রাপ্যতে দুঃখং মযা ঘোরং সুদারুণম্ ॥ 18 ॥
জীবিতং ত্যক্তুমিচ্ছামি শোকেন মহতা বৃতা ।
রাক্ষসীভিশ্চ রক্ষন্ত্যা রামো নাসাদ্যতে মযা ॥ 19 ॥
ধিগস্তু খলু মানুষ্যং ধিগস্তু পরবশ্যতাম্ ।
ন শক্যং যত্পরিত্যক্তুমাত্মচ্ছন্দেন জীবিতম্ ॥ 20 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে সুন্দরকাণ্ডে পঞ্চবিংশস্সর্গঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha pañcaviṃśassargaḥ |
atha tāsāṃ vadantīnāṃ paruṣaṃ dāruṇaṃ bahu |
rākṣasīnāmāsaumyānāṃ ruroda janakātmajā || 1 ||
evamuktā tu vaidehī rākṣasībhirmanasvinī |
uvāca paramatrastā bhāṣpagdgadayā girā || 2 ||
na mānuṣī rākṣasasya bhāryā bhavitumarhati |
kāmaṃ khādata māṃ sarvā na kariṣyāmi vo vacaḥ || 3 ||
sā rākṣasīmadhyagatā sītā surasutopamā |
na śarma lebhe duḥkhārtā rāvaṇena ca tarjitā || 4 ||
vepate smādhikaṃ sītā viśantī vāṅgamātmanaḥ |
vane yūthaparibhraṣṭā mṛgī kokairivārditā || 5 ||
sā tvaśokasya vipulāṃ śākhāmālambya puṣpitām |
cintayāmāsa śokena bhartāraṃ bhagnamānasā || 6 ||
sā snāpayantī vipulau stanau netrajalasravaiḥ |
cintayantī na śokasya tadāntamadhigacchati || 7 ||
sā vepamānā patitā pravāte kadalī yathā |
rākṣasīnāṃ bhayatrastā vivarṇavadanābhavat || 8 ||
tasyāḥ sā dīrghavipulā vepantyā sītayā tadā |
dadṛśe kampinī veṇī vyālīva parisarpatī || 9 ||
sā niḥśvasantī duḥkhārtā śokopahatacetanā |
ārtā vyasṛjadaśrūṇi maithilī vilalāpa ca || 10 ||
hā rāmeti ca duḥkhārtā hā punarlakṣmaṇeti ca |
hā śvaśru mama kausalye hā sumitreti bhāminī || 11 ||
lokapravādaḥ satyo'yaṃ paṇḍitaiḥ samudāhṛtaḥ |
akāle durlabho mṛtyuḥ striyā vā puruṣasya vā || 12 ||
yadahamevaṃ krūrābhī rākṣasībhirihārditā |
jīvāmi hīnā rāmeṇa muhūrtamapi duḥkhitā || 13 ||
eṣālpapuṇyā kṛpaṇā vinaśiṣyāmyanāthavat |
samudramadhye nauḥ pūrṇā vāyuvegairivāhatā || 14 ||
bhartāraṃ tamapaśyantī rākṣasīvaśamāgatā |
sīdāmi khalu śokena kūlaṃ toyahataṃ yathā || 15 ||
taṃ padmadalapatrākṣaṃ siṃhavikrāntagāminam |
dhanyāḥ paśyanti me nāthaṃ kṛtajñaṃ priyavādinam || 16 ||
sarvathā tena hīnāyā rāmeṇa viditātmanā |
tīkṣṇaṃ viṣamivāsvādya durlabhaṃ mama jīvitam || 17 ||
kīdṛśaṃ tu mahāpāpaṃ mayā janmāntare kṛtam |
yanedaṃ prāpyate duḥkhaṃ mayā ghoraṃ sudāruṇam || 18 ||
jīvitaṃ tyaktumicchāmi śokena mahatā vṛtā |
rākṣasībhiśca rakṣantyā rāmo nāsādyate mayā || 19 ||
dhigastu khalu mānuṣyaṃ dhigastu paravaśyatām |
na śakyaṃ yatparityaktumātmacchandena jīvitam || 20 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe pañcaviṃśassargaḥ ||