📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
4.52 কিষ্কিন্ধাকাণ্ড - দ্বিপঞ্চাশ সর্গঃ
4.52 Kishkindhakanda - Dvipanchasha Sargah
Valmiki Bengali
শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে কিষ্কিন্ধাকাণ্ডম্ ।
অথ দ্বিপঞ্চাশস্সর্গঃ ।
অথ তানব্রবীত্সর্বান্বিশ্রান্তান্হরিযূথপান্ ।
ইদং বচনমেকাগ্রা তাপসী ধর্মচারিণী ॥ 1 ॥
বানরা যদি বঃ খেদঃ প্রনষ্টঃ ফলভক্ষণাত্ ।
যদি চৈতন্মযা শ্রাব্যং শ্রোতুমিচ্ছামি কথ্যতাম্ ॥ 2 ॥
তস্যাস্তদ্বচনং শ্রুত্বা হনূমান্মারুতাত্মজঃ ।
আর্জবেন যথাতত্ত্বমাখ্যাতুমুপচক্রমে ॥ 3 ॥
রাজা সর্বস্য লোকস্য মহেন্দ্রবরুণোপমঃ ।
রামো দাশরথিশ্শীমান্প্রবিষ্টো দণ্ডকাবনম্ ॥ 4 ॥
লক্ষ্মণেন সহ ভ্রাত্রা বৈদেহ্যা চাপি ভার্যযা ।
তস্য ভার্যা জনস্থানাদ্রাবণেন হৃতা বলাত্ ॥ 5 ॥
বীরস্তস্য সখা রাজ্ঞস্সুগ্রীবো নাম বানরঃ ।
রাজা বানরমুখ্যানাং যেন প্রস্থাপিতা বযম্ ॥ 6 ॥
অগস্ত্যচরিতামাশাং দক্ষিণাং যমরক্ষিতাম্ ।
সহৈভির্বানরৈর্ঘোরৈরঙ্গদপ্রমুখৈর্বযম্ ॥ 7 ॥
রাবণং সহিতাস্সর্বে রাক্ষসং কামরূপিণম্ ।
সীতযা সহ বৈদেহ্যা মার্গধ্বমিতি চোদিতাঃ ॥ 8 ॥
বিচিত্য তু বযং সর্বে সমগ্রাং দক্ষিণাং দিশম্ ।
পরিত্রান্তা বুভুক্ষিতা বৃক্ষমূলমুপাশ্রিতাঃ ॥ 9 ॥
বিবর্ণবদনাস্সর্বে সর্বে ধ্যানপরাযণাঃ ।
নাধিগচ্ছামহে পারং মগ্নাশ্চিন্তামহার্ণবে ॥ 10 ॥
চারযন্তস্ততশ্চক্ষুর্দৃষ্টবন্তো বযং বিলম্ ।
লতাপাদপসঞ্চ্ছন্নং তিমিরেণ সমাবৃতম্ ॥ 11 ॥
অস্মাদ্ধংসা জলক্লিন্নাঃ পক্ষৈস্সলিলবিস্রবৈঃ ।
কুররাস্সারসাশ্চৈব নিষ্পতন্তি পতত্রিণঃ ॥ 12 ॥
সাধ্বত্র প্রবিশামেতি মযা তূক্তাঃ প্লবঙ্গমাঃ ।
তেষামপি হি সর্বেষামনুমানমুপাগতম্ ॥ 13 ॥
গচ্ছাম প্রবিশামেতি ভর্তৃকার্যত্বরান্বিতাঃ ।
ততো গাঢং নিপতিতা গৃহ্য হস্তৌ পরস্পরম্ ॥ 14 ॥
ইদং প্রবিষ্টাস্সহসা বিলং তিমিরসংবৃতম্ ।
এতন্নঃ কার্যমেতেন কৃত্যেন বযমাগতাঃ ॥ 15 ॥
ত্বাং চৈবোপগতাস্সর্বে পরিদ্যূনা বুভুক্ষিতাঃ ।
আতিথ্যধর্মদত্তানি মূলানি চ ফলানি চ ॥ 16 ॥
অস্মাভিরুপভুক্তানি বুভুক্ষাপরিপীডিতৈঃ ।
যত্ত্বযা রক্ষিতাস্সর্বে ম্রিযমাণা বুভুক্ষযা ॥ 17 ॥
ব্রূহি প্রত্যুপকারার্থং কিং তে কুর্বন্তু বানরাঃ ।
এবমুক্তা তু ধর্মজ্ঞৈর্বানরৈস্তৈস্স্বযম্প্রভা ॥ 18 ॥
প্রত্যুবাচ ততস্সর্বানিদং বানরপুঙ্গবান্ ।
সর্বেষাং পরিতুষ্টাঽস্মি বানরাণাং তরস্বিনাম্ ॥ 19 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে কিষ্কিন্ধাকাণ্ডে দ্বিপঞ্চাশস্সর্গঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha dvipañcāśassargaḥ |
atha tānabravītsarvānviśrāntānhariyūthapān |
idaṃ vacanamekāgrā tāpasī dharmacāriṇī || 1 ||
vānarā yadi vaḥ khedaḥ pranaṣṭaḥ phalabhakṣaṇāt |
yadi caitanmayā śrāvyaṃ śrotumicchāmi kathyatām || 2 ||
tasyāstadvacanaṃ śrutvā hanūmānmārutātmajaḥ |
ārjavena yathātattvamākhyātumupacakrame || 3 ||
rājā sarvasya lokasya mahendravaruṇopamaḥ |
rāmo dāśarathiśśīmānpraviṣṭo daṇḍakāvanam || 4 ||
lakṣmaṇena saha bhrātrā vaidehyā cāpi bhāryayā |
tasya bhāryā janasthānādrāvaṇena hṛtā balāt || 5 ||
vīrastasya sakhā rājñassugrīvo nāma vānaraḥ |
rājā vānaramukhyānāṃ yena prasthāpitā vayam || 6 ||
agastyacaritāmāśāṃ dakṣiṇāṃ yamarakṣitām |
sahaibhirvānarairghorairaṅgadapramukhairvayam || 7 ||
rāvaṇaṃ sahitāssarve rākṣasaṃ kāmarūpiṇam |
sītayā saha vaidehyā mārgadhvamiti coditāḥ || 8 ||
vicitya tu vayaṃ sarve samagrāṃ dakṣiṇāṃ diśam |
paritrāntā bubhukṣitā vṛkṣamūlamupāśritāḥ || 9 ||
vivarṇavadanāssarve sarve dhyānaparāyaṇāḥ |
nādhigacchāmahe pāraṃ magnāścintāmahārṇave || 10 ||
cārayantastataścakṣurdṛṣṭavanto vayaṃ bilam |
latāpādapasañcchannaṃ timireṇa samāvṛtam || 11 ||
asmāddhaṃsā jalaklinnāḥ pakṣaissalilavisravaiḥ |
kurarāssārasāścaiva niṣpatanti patatriṇaḥ || 12 ||
sādhvatra praviśāmeti mayā tūktāḥ plavaṅgamāḥ |
teṣāmapi hi sarveṣāmanumānamupāgatam || 13 ||
gacchāma praviśāmeti bhartṛkāryatvarānvitāḥ |
tato gāḍhaṃ nipatitā gṛhya hastau parasparam || 14 ||
idaṃ praviṣṭāssahasā bilaṃ timirasaṃvṛtam |
etannaḥ kāryametena kṛtyena vayamāgatāḥ || 15 ||
tvāṃ caivopagatāssarve paridyūnā bubhukṣitāḥ |
ātithyadharmadattāni mūlāni ca phalāni ca || 16 ||
asmābhirupabhuktāni bubhukṣāparipīḍitaiḥ |
yattvayā rakṣitāssarve mriyamāṇā bubhukṣayā || 17 ||
brūhi pratyupakārārthaṃ kiṃ te kurvantu vānarāḥ |
evamuktā tu dharmajñairvānaraistaissvayamprabhā || 18 ||
pratyuvāca tatassarvānidaṃ vānarapuṅgavān |
sarveṣāṃ parituṣṭā'smi vānarāṇāṃ tarasvinām || 19 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe dvipañcāśassargaḥ ||