📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
1.32 বালকাণ্ড - দ্বাত্রিংশ সর্গঃ
1.32 Balakanda - Dvatrimsha Sargah
Valmiki Bengali
শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে বালকাণ্ডম্ ।
অথ দ্বাত্রিংশস্সর্গঃ ।
ব্রহ্মযোনির্মহানাসীত্ কুশো নাম মহাতপাঃ ।
অক্লিষ্টব্রতধর্মজ্ঞঃ সজ্জনপ্রতিপূজকঃ ॥ 1 ॥
স মহাত্মা কুলীনাযাং যুক্তাযাং সুগুণোল্বণান্ ।
বৈদর্ভ্যাং জনযামাস চতুরস্সদৃশান্ সুতান্ ॥ 2 ॥
কুশাম্বং কুশনাভং চ অধূর্তরজসং বসুম্ ।
দীপ্তিযুক্তান্ মহোত্সাহান্ ক্ষত্রধর্মচিকীর্ষযা ॥ 3 ॥
তানুবাচ কুশঃ পুত্রান্ ধর্মিষ্ঠান্ সত্যবাদিনঃ ।
ক্রিযতাং পালনং পুত্রাঃ ধর্মং প্রাপ্স্যথ পুষ্কলম্ ॥ 4 ॥
ঋষেস্তু বচনং শ্রুত্বা চত্বারো লোকসম্মতাঃ ।
নিবেশং চক্রিরে সর্বে পুরাণাং নৃবরাস্তদা ॥ 5 ॥
কুশাম্বস্তু মহাতেজাঃ কৌশাম্বীমকরোত্পুরীম্ ।
কুশনাভস্তু ধর্মাত্মা পুরং চক্রে মহোদযম্ ॥ 6 ॥
অধূর্তরজসো রাম ধর্মারণ্যং মহীপতিঃ ।
চক্রে পুরবরং রাজা বসুশ্চক্রে গিরিব্রজম্ ॥ 7 ॥
এষা বসুমতী রাম বসোস্তস্য মহাত্মনঃ ।
এতে শৈলবরাঃ পঞ্চ প্রকাশন্তে সমন্ততঃ ॥ 8 ॥
সুমাগধী নদী রম্যা মগধান্ বিশ্রুতাযযৌ ।
পঞ্চানাং শৈলমুখ্যানাং মধ্যে মালেব শোভতে ॥ 9 ॥
সৈষা হি মাগধী রাম বসোস্তস্য মহাত্মনঃ ।
পূর্বাভিচরিতা রাম সুক্ষেত্রা সস্যমালিনী ॥ 10 ॥
কুশনাভস্তু রাজর্ষিঃ কন্যাশতমনুত্তমম্ ।
জনযামাস ধর্মাত্মা ঘৃতাচ্যাং রঘুনন্দন ॥ 11 ॥
তাস্তু যৌবনশালিন্যো রূপবত্য স্স্বলঙ্কৃতাঃ ।
উদ্যানভূমিমাগম্য প্রাবৃষীব শতহ্রদাঃ ॥ 12 ॥
গাযন্ত্যো নৃত্যমানাশ্চ বাদযন্ত্যশ্চ সর্বশঃ ।
আমোদং পরমং জগ্মুর্বরাভরণভূষিতাঃ ॥ 13 ॥
অথ তাশ্চারুসর্বাঙ্গ্যো রূপেণাপ্রতিমা ভুবি ।
উদ্যানভূমিমাগম্য তারা ইব ঘনান্তরে ॥ 14 ॥
তাস্সর্বগুণসম্পন্না রূপযৌবনসংযুতাঃ ।
দৃষ্ট্বা সর্বাত্মকো বাযুরিদং বচনমব্রবীত্ ॥ 15 ॥
অহং বঃ কামযে সর্বা ভার্যা মম ভবিষ্যথ ।
মানুষস্ত্যজ্যতাং ভাবঃ দীর্ঘমাযুরবাপ্স্যথ ॥ 16 ॥
চলং হি যৌবনং নিত্যং মানুষেষু বিশেষতঃ ।
অক্ষয্যং যৌবনং প্রাপ্তাঃ অমর্যশ্চ ভবিষ্যথ ॥ 17 ॥
তস্য তদ্বচনং শ্রুত্বা বাযোরক্লিষ্টকর্মণঃ ।
অপহাস্য ততো বাক্যং কন্যাশতমথাব্রবীত্ ॥ 18 ॥
অন্তশ্চরসি ভূতানাং সর্বেষাং ত্বং সুরোত্তম ।
প্রভাবজ্ঞাঃ স্ম তে সর্বাঃ কিমস্মানবমন্যসে ॥ 19 ॥
কুশনাভসুতাস্সর্বাঃ সমর্থাস্ত্বাং সুরোত্তম ।
স্থানাচ্চ্যাবযিতুং দেবং রক্ষামস্তু তপো বযম্ ॥ 20 ॥
মাভূত্স কালো দুর্মেধঃ পিতরং সত্যবাদিনম্ ।
নাবমন্যস্ব ধর্মেণ স্বযং বরমুপাস্মহে ॥ 21 ॥
পিতা হি প্রভুরস্মাকং দৈবতং পরমং হি নঃ ।
যস্য নো দাস্যতি পিতা স নো ভর্তা ভবিষ্যতি ॥ 22 ॥
তাসাং তদ্বচনং শ্রুত্বা বাযুঃ পরমকোপনঃ ।
প্রবিশ্য সর্বগাত্রাণি বভঞ্জ ভগবান্ প্রভুঃ ॥ 23 ॥
তাঃ কন্যা বাযুনা ভগ্না বিবিশুর্নৃপতের্গৃহম্ ।
প্রাপতন্ ভুবি সম্ভ্রান্তাস্সলজ্জা স্সাস্রলোচনাঃ ॥ 24 ॥
স চ তা দযিতা দীনাঃ কন্যাঃ পরমশোভনাঃ ।
দৃষ্ট্বা ভগ্নাস্তদা রাজা সম্ভ্রান্ত ইদমব্রবীত্ ॥ 25 ॥
কিমিদং কথ্যতাং পুত্র্যঃ কো ধর্মমবমন্যতে ।
কুব্জাঃ কেন কৃতাঃ সর্বা বেষ্টন্ত্যো নাভিভাষথ ।
এবং রাজা বিনিশ্শ্বস্য সমাধিং সন্দধে ততঃ ॥ 26 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে বালকাণ্ডে দ্বাত্রিংশস্সর্গঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha dvātriṃśassargaḥ |
brahmayonirmahānāsīt kuśo nāma mahātapāḥ |
akliṣṭavratadharmajñaḥ sajjanapratipūjakaḥ || 1 ||
sa mahātmā kulīnāyāṃ yuktāyāṃ suguṇolbaṇān |
vaidarbhyāṃ janayāmāsa caturassadṛśān sutān || 2 ||
kuśāmbaṃ kuśanābhaṃ ca adhūrtarajasaṃ vasum |
dīptiyuktān mahotsāhān kṣatradharmacikīrṣayā || 3 ||
tānuvāca kuśaḥ putrān dharmiṣṭhān satyavādinaḥ |
kriyatāṃ pālanaṃ putrāḥ dharmaṃ prāpsyatha puṣkalam || 4 ||
ṛṣestu vacanaṃ śrutvā catvāro lokasammatāḥ |
niveśaṃ cakrire sarve purāṇāṃ nṛvarāstadā || 5 ||
kuśāmbastu mahātejāḥ kauśāmbīmakarotpurīm |
kuśanābhastu dharmātmā puraṃ cakre mahodayam || 6 ||
adhūrtarajaso rāma dharmāraṇyaṃ mahīpatiḥ |
cakre puravaraṃ rājā vasuścakre girivrajam || 7 ||
eṣā vasumatī rāma vasostasya mahātmanaḥ |
ete śailavarāḥ pañca prakāśante samantataḥ || 8 ||
sumāgadhī nadī ramyā magadhān viśrutāyayau |
pañcānāṃ śailamukhyānāṃ madhye māleva śobhate || 9 ||
saiṣā hi māgadhī rāma vasostasya mahātmanaḥ |
pūrvābhicaritā rāma sukṣetrā sasyamālinī || 10 ||
kuśanābhastu rājarṣiḥ kanyāśatamanuttamam |
janayāmāsa dharmātmā ghṛtācyāṃ raghunandana || 11 ||
tāstu yauvanaśālinyo rūpavatya ssvalaṅkṛtāḥ |
udyānabhūmimāgamya prāvṛṣīva śatahradāḥ || 12 ||
gāyantyo nṛtyamānāśca vādayantyaśca sarvaśaḥ |
āmodaṃ paramaṃ jagmurvarābharaṇabhūṣitāḥ || 13 ||
atha tāścārusarvāṅgyo rūpeṇāpratimā bhuvi |
udyānabhūmimāgamya tārā iva ghanāntare || 14 ||
tāssarvaguṇasampannā rūpayauvanasaṃyutāḥ |
dṛṣṭvā sarvātmako vāyuridaṃ vacanamabravīt || 15 ||
ahaṃ vaḥ kāmaye sarvā bhāryā mama bhaviṣyatha |
mānuṣastyajyatāṃ bhāvaḥ dīrghamāyuravāpsyatha || 16 ||
calaṃ hi yauvanaṃ nityaṃ mānuṣeṣu viśeṣataḥ |
akṣayyaṃ yauvanaṃ prāptāḥ amaryaśca bhaviṣyatha || 17 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā vāyorakliṣṭakarmaṇaḥ |
apahāsya tato vākyaṃ kanyāśatamathābravīt || 18 ||
antaścarasi bhūtānāṃ sarveṣāṃ tvaṃ surottama |
prabhāvajñāḥ sma te sarvāḥ kimasmānavamanyase || 19 ||
kuśanābhasutāssarvāḥ samarthāstvāṃ surottama |
sthānāccyāvayituṃ devaṃ rakṣāmastu tapo vayam || 20 ||
mābhūtsa kālo durmedhaḥ pitaraṃ satyavādinam |
nāvamanyasva dharmeṇa svayaṃ varamupāsmahe || 21 ||
pitā hi prabhurasmākaṃ daivataṃ paramaṃ hi naḥ |
yasya no dāsyati pitā sa no bhartā bhaviṣyati || 22 ||
tāsāṃ tadvacanaṃ śrutvā vāyuḥ paramakopanaḥ |
praviśya sarvagātrāṇi babhañja bhagavān prabhuḥ || 23 ||
tāḥ kanyā vāyunā bhagnā viviśurnṛpatergṛham |
prāpatan bhuvi sambhrāntāssalajjā ssāsralocanāḥ || 24 ||
sa ca tā dayitā dīnāḥ kanyāḥ paramaśobhanāḥ |
dṛṣṭvā bhagnāstadā rājā sambhrānta idamabravīt || 25 ||
kimidaṃ kathyatāṃ putryaḥ ko dharmamavamanyate |
kubjāḥ kena kṛtāḥ sarvā veṣṭantyo nābhibhāṣatha |
evaṃ rājā viniśśvasya samādhiṃ sandadhe tataḥ || 26 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe dvātriṃśassargaḥ ||