📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
2.2 - প্রজাপতিঃ প্রজা অসৃজত - কৃষ্ণ যজুর্বেদ তৈত্তিরীয সংহিতা পাঠঃ
2.2 - Prajapatih Praja Asrijata - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah
Krishna Vedic Bengali
কৃষ্ণ যজুর্বেদীয তৈত্তিরীয সংহিতাযা-ন্দ্বিতীযকাণ্ডে দ্বিতীযঃ প্রশ্নঃ - ইষ্টিবিধানং
ও-ন্নমঃ পরমাত্মনে, শ্রী মহাগণপতযে নমঃ,
শ্রী গুরুভ্যো নমঃ । হ॒রিঃ॒ ওম্ ॥
প্র॒জাপতিঃ॑ প্র॒জা অ॑সৃজত॒ তা-স্সৃ॒ষ্টা॒ ইন্দ্রা॒গ্নী অপা॑গূহতা॒গ্ং॒ সো॑-ঽচায-ত্প্র॒জাপ॑তিরিন্দ্রা॒গ্নী বৈ মে᳚ প্র॒জা অপা॑ঘুক্ষতা॒মিতি॒ স এ॒তমৈ᳚ন্দ্রা॒গ্ন- মেকা॑দশকপাল-মপশ্য॒-ত্ত-ন্নির॑বপ॒-ত্তাব॑স্মৈ প্র॒জাঃ প্রাসা॑ধযতা- মিন্দ্রা॒গ্নী বা এ॒তস্য॑ প্র॒জামপ॑ গূহতো॒ যো-ঽলং॑ প্র॒জাযৈ॒ স-ন্প্র॒জা-ন্ন বি॒ন্দত॑ ঐন্দ্রা॒গ্ন-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পেত্-প্র॒জাকা॑ম ইন্দ্রা॒গ্নী [ ] 1
এ॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাবে॒বাস্মৈ᳚ প্র॒জা-ম্প্র সা॑ধযতো বি॒ন্দতে᳚ প্র॒জা-মৈ᳚ন্দ্রা॒গ্ন-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-থ্স্পর্ধ॑মানঃ॒, ক্ষেত্রে॑ বা সজা॒তেষু॑ বেন্দ্রা॒গ্নী এ॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাভ্যা॑মে॒বেন্দ্রি॒যং ঁবী॒র্য॑-ম্ভ্রাতৃ॑ব্যস্য বৃঙ্ক্তে॒ বি পা॒প্মনা॒ ভ্রাতৃ॑ব্যেণ জয॒তে-ঽপ॒ বা এ॒তস্মা॑দিন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑-ঙ্ক্রামতি॒ য-স্স॑গ্রা॒ম্ম-মু॑পপ্র॒যাত্যৈ᳚ন্দ্রা॒গ্ন-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নি- [-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নিঃ, ব॒পে॒-থ্স॒ঙ্গ্রা॒ম-] 2
-র্ব॑পে-থ্সঙ্গ্রা॒ম-মু॑পপ্রযা॒স্য-ন্নি॑ন্দ্রা॒গ্নী এ॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাবে॒বাস্মি॑-ন্নিন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑-ন্ধত্ত-স্স॒হেন্দ্রি॒যেণ॑ বী॒র্যে॑ণোপ॒ প্র যা॑তি॒ জয॑তি॒ তগ্ং স॑গ্রা॒ম্মং-বিঁ বা এ॒ষ ই॑ন্দ্রি॒যেণ॑ বী॒র্যে॑ণর্ধ্যতে॒ য-স্স॑গ্রা॒ম্ম-ঞ্জয॑ত্যৈন্দ্রা॒গ্ন-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-থ্সঙ্গ্রা॒ম-ঞ্জি॒ত্বেন্দ্রা॒গ্নী এ॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাবে॒বাস্মি॑-ন্নিদ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑ন্- [বী॒র্য᳚ম্, ধ॒ত্তো॒ নেন্দ্রি॒যেণ॑] 3
-ধত্তো॒ নেন্দ্রি॒যেণ॑ বী॒র্যে॑ণ॒ ব্যৃ॑দ্ধ্য॒তে-ঽপ॒ বা এ॒তস্মা॑দিন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑-ঙ্ক্রামতি॒ য এতি॑ জ॒নতা॑মৈন্দ্রা॒গ্ন-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-জ্জ॒নতা॑মে॒ষ্য-ন্নি॑ন্দ্রা॒গ্নী এ॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাবে॒বাস্মি॑-ন্নিন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑-ন্ধত্ত-স্স॒হেন্দ্রি॒যেণ॑ বী॒র্যে॑ণ জ॒নতা॑মেতি পৌ॒ষ্ণ-ঞ্চ॒রুমনু॒ নির্ব॑পে-ত্পূ॒ষা বা ই॑ন্দ্রি॒যস্য॑ বী॒র্য॑স্যা-ঽনুপ্রদা॒তা পূ॒ষণ॑মে॒ব [ ] 4
স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মা॑ ইন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑মনু॒ প্রয॑চ্ছতি ক্ষৈত্রপ॒ত্য-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে-জ্জ॒নতা॑-মা॒গত্যে॒যং-বৈঁ ক্ষেত্র॑স্য॒ পতি॑র॒স্যামে॒ব প্রতি॑ তিষ্ঠত্যৈন্দ্রা॒গ্ন-মেকা॑দশকপাল-মু॒পরি॑ষ্টা॒-ন্নির্ব॑পেদ॒স্যামে॒ব প্র॑তি॒ষ্ঠাযে᳚ন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑-মু॒পরি॑ষ্টা-দা॒ত্ম-ন্ধ॑ত্তে ॥ 5 ॥
(প্র॒জাকা॑ম ইন্দ্রা॒গ্নী - উ॑পপ্র॒যাত্যৈ᳚ন্দ্রা॒গ্নমেকা॑দশকপাল॒-ন্নি- র্বী॒র্যং॑ - পূ॒ষণ॑মে॒ বৈ - কা॒ন্নচ॑ত্বারি॒গ্ং॒শচ্চ॑ ) (অ. 1)
অ॒গ্নযে॑ পথি॒কৃতে॑ পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যো দ॑র্​শপূর্ণমাসযা॒জী সন্ন॑মাবা॒স্যাং᳚-বাঁ পৌর্ণমা॒সীং-বাঁ॑-ঽতিপা॒দযে᳚-ত্প॒থো বা এ॒ষোদ্ধ্যপ॑থেনৈতি॒ যো দ॑র্​শপূর্ণমাসযা॒জী সন্ন॑মাবা॒স্যাং᳚-বাঁ পৌর্ণমা॒সীং-বাঁ॑তিপা॒দয॑ত্য॒গ্নিমে॒ব প॑থি॒কৃত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॒মপ॑থা॒-ত্পন্থা॒মপি॑ নযত্যন॒ড্বা-ন্দক্ষি॑ণা ব॒হী হ্যে॑ষ সমৃ॑দ্ধ্যা অ॒গ্নযে᳚ ব্র॒তপ॑তযে [ব্র॒তপ॑তযে, পু॒রো॒ডাশ॑-] 6
পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্য আহি॑তাগ্নি॒-স্সন্ন॑ব্র॒ত্যমি॑ব॒ চরে॑দ॒গ্নিমে॒ব ব্র॒তপ॑তি॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈনং॑-ব্রঁ॒তমা ল॑ভং​যঁতি॒ ব্রত্যো॑ ভবত্য॒গ্নযে॑ রক্ষো॒ঘ্নে পু॑রো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যগ্ং রক্ষাগ্ং॑সি॒ সচে॑রন্ন॒গ্নিমে॒ব র॑ক্ষো॒হণ॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মা॒-দ্রক্ষা॒গ্॒স্যপ॑ হন্তি॒ নিশি॑তাযা॒-ন্নির্ব॑পে॒- [নির্ব॑পেত্, নিশি॑তাযা॒গ্ং॒ হি] 7
-ন্নিশি॑তাযা॒গ্ং॒ হি রক্ষাগ্ং॑সি প্রে॒রতে॑ স॒প্রেংর্ণা᳚ন্যে॒বৈনা॑নি হন্তি॒ পরি॑শ্রিতে যাজযে॒-দ্রক্ষ॑সা॒-মন॑ন্ববচারায রক্ষো॒ঘ্নী যা᳚জ্যানুবা॒ক্যে॑ ভবতো॒ রক্ষ॑সা॒গ্॒ স্তৃত্যা॑ অ॒গ্নযে॑ রু॒দ্রব॑তে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে-দভি॒চর॑-ন্নে॒ষা বা অ॑স্য ঘো॒রা ত॒নূর্য-দ্রু॒দ্রস্তস্মা॑ এ॒বৈন॒মাবৃ॑শ্চতি তা॒জগার্তি॒-মার্চ্ছ॑ত্য॒গ্নযে॑ সুরভি॒মতে॑ পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যস্য॒ গাবো॑ বা॒ পুরু॑ষা [বা॒ পুরু॑ষাঃ, বা॒ প্র॒মীযে॑র॒ন্॒] 8
বা প্র॒মীযে॑র॒ন্॒ যো বা॑ বিভী॒যাদে॒ষা বা অ॑স্য ভেষ॒জ্যা॑ ত॒নূর্য-থ্সু॑রভি॒মতী॒-তযৈ॒বা-ঽস্মৈ॑ ভেষ॒জ-ঙ্ক॑রোতি সুরভি॒মতে॑ ভবতি পূতীগ॒ন্ধস্যা-ঽপ॑হত্যা অ॒গ্নযে॒ ক্ষাম॑বতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে-থ্সঙ্গ্রা॒মে সং​যঁ॑ত্তে ভাগ॒ধেযে॑নৈ॒বৈনগ্ং॑ শমযি॒ত্বা পরা॑ন॒ভি নির্দি॑শতি॒ যমব॑রেষাং॒-বিঁদ্ধ্য॑ন্তি॒ জীব॑তি॒ স য-ম্পরে॑ষা॒-ম্প্র স মী॑যতে॒ জয॑তি॒ তগ্ং স॑ঙ্গ্রা॒ম- [তগ্ং স॑ঙ্গ্রা॒মম্, অ॒ভি বা এ॒ষ] 9
-ম॒ভি বা এ॒ষ এ॒তানু॑চ্যতি॒ যেষা᳚-ম্পূর্বাপ॒রা অ॒ন্বঞ্চঃ॑ প্র॒মীয॑ন্তে পুরুষাহু॒তির্-হ্য॑স্য প্রি॒যত॑মা॒-ঽগ্নযে॒ ক্ষাম॑বতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্ভাগ॒ধেযে॑নৈ॒বৈনগ্ং॑ শমযতি॒ নৈষা᳚-ম্পু॒রা-ঽঽযু॒ষো-ঽপ॑রঃ॒ প্রমী॑যতে॒-ঽভি বা এ॒ষ এ॒তস্য॑ গৃ॒হানু॑চ্যতি॒ যস্য॑ গৃ॒হা-ন্দহ॑ত্য॒গ্নযে॒ ক্ষাম॑বতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্ভাগ॒ধেযে॑নৈ॒বৈনগ্ং॑ শমযতি॒ না-ঽস্যাপ॑র-ঙ্গৃ॒হা-ন্দ॑হতি ॥ 10 ॥
(ব্র॒তপ॑তযে॒ - নিশি॑তাযা॒-ন্নির্ব॑পে॒ত্ - পুরু॑ষাঃ - সঙ্গ্রা॒মং - ন - চ॒ত্বারি॑ চ) (অ. 2)
অ॒গ্নযে॒ কামা॑য পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্য-ঙ্কামো॒ নোপ॒নমে॑-দ॒গ্নিমে॒ব কাম॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॒-ঙ্কামে॑ন॒ সম॑র্ধয॒ত্যুপৈ॑ন॒-ঙ্কামো॑ নমত্য॒গ্নযে॒ য বি॑ষ্ঠায পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-থ্স্পর্ধ॑মানঃ॒, ক্ষেত্রে॑ বা সজা॒তেষু॑ বা॒-ঽগ্নিমে॒ব যবি॑ষ্ঠ॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তেনৈ॒বেন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্য॑-ম্ভ্রাতৃ॑ব্যস্য [ভ্রাতৃ॑ব্যস্য, যু॒ব॒তে॒ বিপা॒প্মনা॒] 11
যুবতে॒ বিপা॒প্মনা॒ ভ্রাতৃ॑ব্যেণ জযতে॒-ঽগ্নযে॒ যবি॑ষ্ঠায পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে-দভিচ॒র্যমা॑ণো॒ ঽগ্নিমে॒ব যবি॑ষ্ঠ॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মা॒-দ্রক্ষাগ্ং॑সি যবযতি॒ নৈন॑-মভি॒চরন্᳚-থ্স্তৃণুতে॒-ঽগ্নয॒ আযু॑ষ্মতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑ত॒ সর্ব॒-মাযু॑-রিযা॒-মিত্য॒গ্নি- মে॒বা-ঽঽযু॑ষ্মন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বা-ঽস্মি॒- [এ॒বা-ঽস্মিন্ন্॑, আযু॑র্দধাতি॒] 12
-ন্নাযু॑র্দধাতি॒ সর্ব॒মাযু॑-রেত্য॒গ্নযে॑ জা॒তবে॑দসে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দ্ভূতি॑কামো॒-ঽগ্নিমে॒ব জা॒তবে॑দস॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॒-ম্ভূতি॑-ঙ্গমযতি॒ ভব॑ত্যে॒বাগ্নযে॒ রুক্ম॑তে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দ্রুক্কা॑মো॒-ঽগ্নিমে॒ব রুক্ম॑ন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মি॒-ন্রুচ॑-ন্দধাতি॒-রোচ॑ত এ॒বাগ্নযে॒ তেজ॑স্বতে পুরো॒ডাশ॑- [পুরো॒ডাশ᳚ম্, অ॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒ত্] 13
-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-ত্তেজ॑স্কামো॒-ঽগ্নিমে॒ব তেজ॑স্বন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মি॒-ন্তেজো॑ দধাতি তেজ॒স্ব্যে॑ব ভ॑বত্য॒গ্নযে॑ সাহ॒ন্ত্যায॑ পুরো॒ডাশ॑ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-থ্সীক্ষ॑মাণো॒ ঽগ্নিমে॒ব সা॑হ॒ন্ত্যগ্গ্​ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তেনৈ॒ব স॑হতে॒ যগ্ং সীক্ষ॑তে ॥ 14 ॥
(ভ্রাতৃ॑ব্যস্যা -স্মি॒ন্ - তেজ॑স্বতে পুরো॒ডশ॑ - ম॒ষ্টাত্রিগ্ং॑শচ্চ) (অ. 3)
অ॒গ্নযে-ঽন্ন॑বতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॒তা-ঽন্ন॑বান্-থ্স্যা॒মিত্য॒গ্নি-মে॒বা-ন্ন॑বন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॒মন্ন॑বন্ত-ঙ্করো॒ত্যন্ন॑বানে॒ব ভ॑বত্য॒গ্নযে᳚-ঽন্না॒দায॑ পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑তা-ঽন্না॒দ-স্স্যা॒মিত্য॒গ্নি-মে॒বান্না॒দগ্গ্​ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॑-মন্না॒দ-ঙ্ক॑রোত্যন্না॒দ - [-ক॑রোত্যন্না॒দঃ, এ॒ব ভ॑বত্য॒গ্নযে-ঽন্ন॑পতযে] 15
এ॒ব ভ॑বত্য॒গ্নযে-ঽন্ন॑পতযে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ-কা॒মযে॒তা-ঽন্ন॑পতি-স্স্যা॒-মিত্য॒গ্নি-মে॒বা-ঽন্ন॑পতি॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॒-মন্ন॑পতি-ঙ্করো॒ত্যন্ন॑পতি-রে॒ব ভ॑বত্য॒গ্নযে॒ পব॑মানায পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পেদ॒গ্নযে॑ পাব॒কাযা॒গ্নযে॒ শুচ॑যে॒ জ্যোগা॑মযাবী॒ যদ॒গ্নযে॒ পব॑মানায নি॒র্বপ॑তি প্রা॒ণ-মে॒বা-ঽস্মি॒-ন্তেন॑ দধাতি॒ যদ॒গ্নযে॑ - [যদ॒গ্নযে᳚, পা॒ব॒কায॒ বাচ॑-] 16
পাব॒কায॒ বাচ॑-মে॒বা-ঽস্মি॒-ন্তেন॑ দধাতি॒ যদ॒গ্নযে॒ শুচ॑য॒ আযু॑-রে॒বা-ঽস্মি॒-ন্তেন॑ দধাত্যু॒ত যদী॒তাসু॒-র্ভব॑তি॒ জীব॑ত্যে॒বৈতা-মে॒ব নির্ব॑পে॒-চ্চক্ষু॑ষ্কামো॒ যদ॒গ্নযে॒ পব॑মানায নি॒র্বপ॑তি প্রা॒ণ-মে॒বা-ঽস্মি॒-ন্তেন॑ দধাতি॒ যদ॒গ্নযে॑ পাব॒কায॒ বাচ॑-মে॒বাস্মি॒-ন্তেন॑ দধাতি॒ যদ॒গ্নযে॒ শুচ॑যে॒ চক্ষু॑-রে॒বাস্মি॒-ন্তেন॑ দধা- [চক্ষু॑রে॒বাস্মি॒-ন্তেন॑ দধাতি, উ॒ত যদ্য॒ন্ধো] 17
-ত্যু॒ত যদ্য॒ন্ধো ভব॑তি॒ প্রৈব প॑শ্যত্য॒গ্নযে॑ পু॒ত্রব॑তে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দিন্দ্রা॑য পু॒ত্রিণে॑ পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল-ম্প্র॒জাকা॑মো॒-ঽগ্নি-রে॒বা-ঽস্মৈ᳚ প্র॒জা-ম্প্র॑জ॒নয॑তি বৃ॒দ্ধা-মিন্দ্রঃ॒ প্র য॑চ্ছত্য॒গ্নযে॒ রস॑বতে-ঽজক্ষী॒রে চ॒রু-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑ত॒ রস॑বান্-থ্স্যা॒-মিত্য॒গ্নি-মে॒ব রস॑বন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॒গ্ং॒ রস॑বন্ত-ঙ্করোতি॒ [রস॑বন্ত-ঙ্করোতি, রস॑বানে॒ব] 18
রস॑বানে॒ব ভ॑বত্যজক্ষী॒রে ভ॑বত্যাগ্নে॒যী বা এ॒ষা যদ॒জা সা॒ক্ষাদে॒ব রস॒মব॑ রুন্ধে॒-ঽগ্নযে॒ বসু॑মতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑ত॒ বসু॑মান্-থ্স্যা॒মিত্য॒গ্নি-মে॒ব বসু॑মন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈনং॒-বঁসু॑মন্ত-ঙ্করোতি॒ বসু॑মানে॒ব ভ॑বত্য॒গ্নযে॑ বাজ॒সৃতে॑ পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নিব॑র্পে-থ্সঙ্গ্রা॒মে সং-যঁ॑ত্তে॒ বাজং॒- [সং-যঁ॑ত্তে॒ বাজ᳚ম্, বা এ॒ষ সি॑সীর্​ষতি॒] 19
-ঁবা এ॒ষ সি॑সীর্​ষতি॒ য-স্স॑গ্রা॒ম্ম-ঞ্জিগী॑ষত্য॒গ্নিঃ খলু॒ বৈ দে॒বানাং᳚-বাঁজ॒সৃ-দ॒গ্নি-মে॒ব বা॑জ॒সৃত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ ধাব॑তি॒ বাজ॒গ্ং॒ হন্তি॑ বৃ॒ত্র-ঞ্জয॑তি॒ তগ্ং স॑গ্রা॒ম্ম-মথো॑ অ॒গ্নিরি॑ব॒ ন প্র॑তি॒ধৃষে॑ ভবত্য॒গ্নযে᳚-ঽগ্নি॒বতে॑ পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দ্যস্যা॒গ্না- ব॒গ্নি- ম॑ভ্যু॒দ্ধরে॑যু॒-র্নির্দি॑ষ্টভাগো॒ বা এ॒তযো॑-র॒ন্যো-ঽনি॑র্দিষ্টভাগো॒-ঽন্যস্তৌ স॒ভং​বঁ॑ন্তৌ॒ যজ॑মান- [যজ॑মানম্, অ॒ভি] 20
-ম॒ভি স-ম্ভ॑বত॒-স্স ঈ᳚শ্ব॒র আর্তি॒-মার্তো॒-র্য-দ॒গ্নযে᳚-ঽগ্নি॒বতে॑ নি॒র্বপ॑তি ভাগ॒ধেযে॑নৈ॒বৈনৌ॑ শমযতি॒ না-ঽঽর্তি॒মার্চ্ছ॑তি॒ যজ॑মানো॒-ঽগ্নযে॒ জ্যোতি॑ষ্মতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দ্যস্যা॒-গ্নিরুদ্ধৃ॒তো-ঽহু॑তে-ঽগ্নিহো॒ত্র উ॒দ্বাযে॒দপ॑র আ॒দীপ্যা॑-ঽনূ॒দ্ধৃত্য॒ ইত্যা॑হু॒স্ত-ত্তথা॒ ন কা॒র্যং॑-যঁ-দ্ভা॑গ॒ধেয॑ম॒ভি পূর্ব॑ উদ্ধ্রি॒যতে॒ কিমপ॑রো॒-ঽভ্যু- [কিমপ॑রো॒-ঽভ্যুত্, হ্রি॒যে॒তেতি॒ তান্যে॒বা] 21
-দ্ধ্রি॑যে॒তেতি॒ তান্যে॒বা ব॒ক্ষাণা॑নি সন্নি॒ধায॑ মন্থেদি॒তঃ প্র॑থ॒ম-ঞ্জ॑জ্ঞে অ॒গ্নি-স্স্বাদ্যোনে॒রধি॑ জা॒তবে॑দাঃ । স গা॑যত্রি॒যা ত্রি॒ষ্টুভা॒ জগ॑ত্যা দে॒বেভ্যো॑ হ॒ব্যং-বঁ॑হতু প্রজা॒নন্নিতি॒ ছন্দো॑ভি-রে॒বৈন॒গ্গ্॒ স্বাদ্যোনেঃ॒ প্রজ॑নযত্যে॒ষ বা ব সো᳚-ঽগ্নিরিত্যা॑হু॒ র্জ্যোতি॒স্ত্বা অ॑স্য॒ পরা॑পতিত॒-মিতি॒ যদ॒গ্নযে॒ জ্যোতি॑ষ্মতে নি॒র্বপ॑তি॒ যদে॒বাস্য॒ জ্যোতিঃ॒ পরা॑পতিত॒-ন্তদে॒বাব॑ রুন্ধে ॥ 22 ॥
(ক॒রো॒ত্য॒ন্না॒দো - দ॑ধাতি॒ যদ॒গ্নযে॒ - শুচ॑যে॒ চক্ষু॑রে॒বাস্মি॒-ন্তেন॑ দধাতি -করোতি॒ - বাজং॒ -ঁযজ॑মান॒ - মু - দে॒বাস্য॒ - ষট্চ॑) (অ. 4)
বৈ॒শ্বা॒ন॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্বারু॒ণ-ঞ্চ॒রু-ন্দ॑ধি॒ক্রাব্​ণ্ণে॑ চ॒রুম॑ভিশ॒স্যমা॑নো॒ য-দ্বৈ᳚শ্বান॒রো দ্বাদ॑শকপালো॒ ভব॑তি সং​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি র্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒রেণৈ॒বৈনগ্গ্॑ স্বদয॒ত্যপ॑ পা॒পং-বঁর্ণগ্ং॑ হতে বারু॒ণেনৈ॒বৈনং॑-বঁরুণপা॒শা-ন্মু॑ঞ্চতি দধি॒ক্রাব্​ণ্ণা॑ পুনাতি॒ হির॑ণ্য॒-ন্দক্ষি॑ণা প॒বিত্রং॒-বৈঁ হির॑ণ্য-ম্পু॒নাত্যে॒বৈন॑-মা॒দ্য॑-ম॒স্যা-ঽন্ন॑-ম্ভবত্যে॒তামে॒ব নির্ব॑পে-ত্প্র॒জাকা॑ম-স্সং​বঁথ্স॒রো [সং​বঁথ্স॒রঃ, বা] 23
বা এ॒তস্যা-ঽশা᳚ন্তো॒ যোনি॑-ম্প্র॒জাযৈ॑ পশূ॒না-ন্নির্দ॑হতি॒ যো-ঽল॑-ম্প্র॒জাযৈ॒ স-ন্প্র॒জা-ন্ন বি॒ন্দতে॒ য-দ্বৈ᳚শ্বান॒রো দ্বাদ॑শকপালো॒ ভব॑তি সং​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি র্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒রমে॒ব ভা॑গ॒ধেযে॑ন শমযতি॒ সো᳚-ঽস্মৈ শা॒ন্ত-স্স্বাদ্যোনেঃ᳚ প্র॒জা-ম্প্রজ॑নযতি বারু॒ণেনৈ॒বৈনং॑-বঁরুণপা॒শা-ন্মু॑ঞ্চতি দধি॒ক্রাব্​ণ্ণা॑ পুনাতি॒ হির॑ণ্য॒-ন্দক্ষি॑ণা প॒বিত্রং॒-বৈঁ হির॑ণ্য-ম্পু॒নাত্যে॒বৈনং॑- [পু॒নাত্যে॒বৈন᳚ম্, বি॒ন্দতে᳚] 24
-ঁবি॒ন্দতে᳚ প্র॒জাং-বৈঁ᳚শ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-ত্পু॒ত্রে জা॒তেযদ॒ষ্টাক॑পালো॒ ভব॑তি গাযত্রি॒যৈবৈন॑-ম্ব্রহ্মবর্চ॒সেন॑ পুনাতি॒ যন্নব॑কপাল-স্ত্রি॒বৃতৈ॒বাস্মি॒-ন্তেজো॑ দধাতি॒ য-দ্দশ॑কপালো বি॒রাজৈ॒বা-ঽস্মি॑-ন্ন॒ন্নাদ্য॑-ন্দধাতি॒ যদেকা॑দশকপাল- স্ত্রি॒ষ্টুভৈ॒বা-ঽস্মি॑-ন্নিন্দ্রি॒য-ন্দ॑ধাতি॒ য-দ্দ্বাদ॑শকপালো॒ জগ॑ত্যৈ॒বা-ঽস্মি॑-ন্প॒শূ-ন্দ॑ধাতি॒ যস্মি॑ন্ জা॒ত এ॒তামিষ্টি॑-ন্নি॒র্বপ॑তি পূ॒ত [পূ॒তঃ, এ॒ব তে॑জ॒স্ব্য॑ন্না॒দ] 25
এ॒ব তে॑জ॒স্ব্য॑ন্না॒দ ই॑ন্দ্রিযা॒বী প॑শু॒মা-ন্ভ॑ব॒ত্যব॒ বা এ॒ষ সু॑ব॒র্গা-ল্লো॒কা-চ্ছি॑দ্যতে॒ যো দ॑র্​শপূর্ণমাসযা॒জী সন্ন॑মাবা॒স্যাং᳚-বাঁ পৌর্ণমা॒সীং-বাঁ॑তিপা॒দয॑তি সুব॒র্গায॒ হি লো॒কায॑ দর্​শপূর্ণমা॒সা বি॒জ্যেতে॑ বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দমাবা॒স্যাং᳚-বাঁ পৌর্ণমা॒সীং-বাঁ॑-ঽতি॒পাদ্য॑ সং​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি র্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒রমে॒ব প্রী॑ণা॒ত্যথো॑ সং​বঁথ্স॒রমে॒বাস্মা॒ উপ॑ দধাতি সুব॒র্গস্য॑ লো॒কস্য॒ সম॑ষ্ট্যা॒ [সম॑ষ্ট্যৈ, অথো॑] 26
অথো॑ দে॒বতা॑ এ॒বান্বা॒রভ্য॑ সুব॒র্গং-লোঁ॒কমে॑তি বীর॒হা বা এ॒ষ দে॒বানাং॒-যোঁ᳚-ঽগ্নি-মু॑দ্বা॒সয॑তে॒ ন বা এ॒তস্য॑ ব্রাহ্ম॒ণা ঋ॑তা॒যবঃ॑ পু॒রা-ঽন্ন॑-মক্ষ-ন্নাগ্নে॒য-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল-ম॒গ্নিমু॑দ্বাসযি॒ষ্যন্. যদ॒ষ্টাক॑পালো॒ ভব॑ত্য॒ষ্টাক্ষ॑রা গায॒ত্রী-গা॑য॒ত্রো᳚ ঽগ্নি-র্যাবা॑-নে॒বা-ঽগ্নিস্তস্মা॑ আতি॒থ্য-ঙ্ক॑রো॒ত্যথো॒ যথা॒ জনং॑-যঁ॒তে॑-ঽব॒স-ঙ্ক॒রোতি॑ তা॒দৃ- [তা॒দৃক্, এ॒ব] 27
-গে॒ব ত-দ্দ্বাদ॑শকপালো বৈশ্বান॒রো ভ॑বতি॒ দ্বাদ॑শ॒ মাসা᳚-স্সং​বঁথ্স॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒রঃ খলু॒ বা অ॒গ্নের্যোনি॒-স্স্বামে॒বৈনং॒-যোঁনি॑-ঙ্গময-ত্যা॒দ্য॑ম॒স্যান্ন॑-ম্ভবতি বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পেন্মারু॒তগ্ং স॒প্তক॑পাল॒-ঙ্গ্রাম॑কাম আহব॒নীযে॑ বৈশ্বান॒রমধি॑ শ্রযতি॒ গার্​হ॑পত্যে মারু॒ত-ম্পা॑পবস্য॒সস্য॒ বিধৃ॑ত্যৈ॒ দ্বাদ॑শকপালো বৈশ্বান॒রো ভ॑বতি॒ দ্বাদ॑শ॒ মাসা᳚-স্সং​বঁথ্স॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒রেণৈ॒বাস্মৈ॑ সজা॒তাগ্​শ্চ্যা॑বযতি মারু॒তো ভ॑বতি [ ] 28
ম॒রুতো॒ বৈ দে॒বানাং॒-বিঁশো॑ দেববি॒শেনৈ॒বা-ঽস্মৈ॑ মনুষ্য বি॒শমব॑ রুন্ধে স॒প্তক॑পালো ভবতি স॒প্ত গ॑ণা॒ বৈ ম॒রুতো॑ গণ॒শ এ॒বাস্মৈ॑ সজা॒তানব॑ রুন্ধে ঽনূ॒চ্যমা॑ন॒ আ সা॑দযতি॒ বিশ॑মে॒বাস্মা॒ অনু॑বর্ত্মান-ঙ্করোতি ॥ 29 ॥
(প্র॒জাকা॑ম-স্সং​বঁথ্স॒রঃ - পু॒নাত্যে॒বৈনং॑ - পূ॒তঃ - সম॑ষ্ট্যৈ -তা॒দৃং - মা॑রু॒তো ভ॑ব॒ - ত্যেকা॒ন্ন ত্রি॒গ্ং॒শচ্চ॑ ) (অ. 5)
আ॒দি॒ত্য-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে-থ্সঙ্গ্রা॒ম-মু॑পপ্রযা॒স্য-ন্নি॒যং-বাঁ অদি॑তি-র॒স্যামে॒ব পূর্বে॒ প্রতি॑তিষ্ঠন্তি বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দা॒যত॑ন-ঙ্গ॒ত্বা-সং॑​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি র্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒রঃ খলু॒ বৈ দে॒বানা॑-মা॒যত॑ন-মে॒তস্মা॒দ্বা আ॒যত॑না-দ্দে॒বা অসু॑রা-নজয॒ন্॒. য-দ্বৈ᳚শ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল-ন্নি॒র্বপ॑তি দে॒বানা॑-মে॒বা-ঽঽযত॑নে যততে॒ জয॑তি॒ তগ্ং স॑গ্রা॒ম্ম-মে॒তস্মি॒ন্ বা এ॒তৌ মৃ॑জাতে॒ [এ॒তৌ মৃ॑জাতে, যো বি॑দ্বিষা॒ণযো॒-রন্ন॒-মত্তি॑] ॥ 30 ॥
যো বি॑দ্বিষা॒ণযো॒-রন্ন॒-মত্তি॑ বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্বিদ্বিষা॒ণযো॒রন্ন॑-ঞ্জ॒গ্ধ্বা সং॑​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি-র্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒র স্ব॑দিত-মে॒বা-ঽত্তি॒ নাস্মি॑-ন্মৃজাতে সং​বঁথ্স॒রায॒ বা এ॒তৌ সম॑মাতে॒ যৌ স॑ম॒মাতে॒ তযো॒র্যঃ পূর্বো॑-ঽভি॒দ্রুহ্য॑তি॒ তং-বঁরু॑ণো গৃহ্ণাতি বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-থ্সমমা॒নযোঃ॒ পূর্বো॑-ঽভি॒দ্রুহ্য॑ সং​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি-র্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒র-মে॒বা-ঽঽপ্ত্বা নি॑র্বরু॒ণং- [নি॑র্বরু॒ণম্, প॒রস্তা॑-দ॒ভি] ॥ 31 ॥
-প॒রস্তা॑-দ॒ভি দ্রু॑হ্যতি॒ নৈনং॒-বঁরু॑ণো গৃহ্ণাত্যা॒ব্যং॑-বাঁ এ॒ষ প্রতি॑ গৃহ্ণাতি॒ যো-ঽবি॑-ম্প্রতিগৃ॒হ্ণাতি॑ বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দবি॑-ম্প্রতি॒গৃহ্য॑ সং​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি-র্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒র-স্ব॑দিতামে॒ব প্রতি॑গৃহ্ণাতি॒ না-ঽঽব্য॑-ম্প্রতি॑গৃহ্ণাত্যা॒ত্মনো॒ বা এ॒ষ মাত্রা॑মাপ্নোতি॒ য উ॑ভ॒যাদ॑-ত্প্রতিগৃ॒হ্ণাত্যশ্বং॑-বাঁ॒ পুরু॑ষং-বাঁ বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দুভ॒যাদ॑- [নির্ব॑পে-দুভ॒যাদ॑ত্, প্র॒তি॒গৃহ্য॑] ॥ 32 ॥
-ত্প্রতি॒গৃহ্য॑ সং​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নির্বৈ᳚শ্বান॒র-স্সং॑​বঁথ্স॒র-স্ব॑দিতমে॒ব প্রতি॑ গৃহ্ণাতি॒ নাত্মনো॒ মাত্রা॑মাপ্নোতি বৈশ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-থ্স॒নি-মে॒ষ্যন্-থ্সং॑​বঁথ্স॒রো বা অ॒গ্নি-র্বৈ᳚শ্বান॒রো য॒দা খলু॒ বৈ সং॑​বঁথ্স॒র-ঞ্জ॒নতা॑যা॒-ঞ্চর॒ত্যথ॒ স ধ॑না॒র্ঘো ভ॑বতি॒য-দ্বৈ᳚শ্বান॒র-ন্দ্বাদ॑শকপাল-ন্নি॒র্বপ॑তি সং​বঁথ্স॒র-সা॑তামে॒ব স॒নিম॒ভি প্রচ্য॑বতে॒ দান॑কামা অস্মৈ প্র॒জা ভ॑বন্তি॒ যো বৈ সং॑​বঁথ্স॒রং- [বৈ সং॑​বঁথ্স॒রম্, প্র॒যুজ্য॒ ন] ॥ 33 ॥
-প্র॒যুজ্য॒ ন বি॑মু॒ঞ্চত্য॑প্রতিষ্ঠা॒নো বৈ স ভ॑বত্যে॒ত-মে॒ব বৈ᳚শ্বান॒র-ম্পুন॑রা॒গত্য॒ নির্ব॑পে॒দ্য-মে॒ব প্র॑যু॒ঙ্ক্তে ত-ম্ভা॑গ॒ধেযে॑ন॒ বি মু॑ঞ্চতি॒ প্রতি॑ষ্ঠিত্যৈ॒ যযা॒ রজ্বো᳚ত্ত॒মা-ঙ্গামা॒জে-ত্তা-ম্ভ্রাতৃ॑ব্যায॒ প্র হি॑ণুযা॒-ন্নির্-ঋ॑তি-মে॒বাস্মৈ॒ প্র হি॑ণোতি ॥ 34 ॥
(মৃ॒জা॒তে॒ - নি॒র্ব॒রু॒ণং - ঁব॑পেদুভ॒যাদ॒--দ্যো বৈ সং॑​বঁথ্স॒রগ্ং - ষট্ত্রিগ্ং॑শচ্চ) (অ. 6)
ঐ॒ন্দ্র-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে-ত্প॒শুকা॑ম ঐ॒ন্দ্রা বৈ প॒শব॒ ইন্দ্র॑মে॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মৈ॑ প॒শূ-ন্প্রয॑চ্ছতি পশু॒মা-নে॒ব ভ॑বতি চ॒রুর্ভ॑বতি॒ স্বাদে॒বাস্মৈ॒ যোনেঃ᳚ প॒শূ-ন্প্রজ॑নয॒তীন্দ্রা॑যেন্দ্রি॒যাব॑তে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-ত্প॒শুকা॑ম ইন্দ্রি॒যং-বৈঁ প॒শব॒ ইন্দ্র॑-মে॒বেন্দ্রি॒যাব॑ন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন ॑ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স [ধাবতি॒ সঃ, এ॒বা-ঽস্মা॑] ॥ 35 ॥
এ॒বা-ঽস্মা॑ ইন্দ্রি॒য-ম্প॒শূ-ন্প্রয॑চ্ছতি পশু॒মানে॒ব ভ॑ব॒তীন্দ্রা॑য-ঘ॒র্মব॑তে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্ব্রহ্মবর্চ॒সকা॑মো ব্রহ্মবর্চ॒সং-বৈঁ ঘ॒র্ম ইন্দ্র॑মে॒ব ঘ॒র্মব॑ন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মি॑-ন্ব্রহ্মবর্চ॒স-ন্দ॑ধাতি ব্রহ্মবর্চ॒স্যে॑ব ভ॑ব॒তীন্দ্রা॑যা॒-ঽর্কব॑তে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দন্ন॑কামো॒-ঽর্কো বৈ দে॒বানা॒-মন্ন॒-মিন্দ্র॑-মে॒বা-ঽর্কব॑ন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নো- [স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॑ন, উপ॑ ধাবতি॒ স] ॥ 36॥
-প॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মা॒ অন্ন॒-ম্প্রয॑চ্ছত্যন্না॒দ এ॒ব ভ॑ব॒তীন্দ্রা॑য ঘ॒র্মব॑তে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দিন্দ্রা॑যে-ন্দ্রি॒যাব॑ত॒ ইন্দ্রা॑যা॒-ঽর্কব॑তে॒ ভূতি॑কামো॒ যদিন্দ্রা॑য ঘ॒র্মব॑তে নি॒র্বপ॑তি॒ শির॑ এ॒বাস্য॒ তেন॑ করোতি॒ যদিন্দ্রা॑যেন্দ্রি॒যাব॑ত আ॒ত্মান॑-মে॒বাস্য॒ তেন॑ করোতি॒-য-দিন্দ্রা॑যা॒-ঽর্কব॑তে ভূ॒ত এ॒বান্নাদ্যে॒ প্রতি॑-তিষ্ঠতি॒ ভব॑ত্যে॒বেন্দ্রা॑যা- [ভব॑ত্যে॒বেন্দ্রা॑যা, অ॒গ্ং॒ হো॒মুচে॑] ॥ 37 ॥
-ঽগ্ং হো॒মুচে॑ পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ পা॒প্মনা॑ গৃহী॒ত-স্স্যা-ত্পা॒প্মা বা অগ্ংহ॒ ইন্দ্র॑মে॒বা-ঽগ্ং হো॒মুচ॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॑-ম্পা॒প্মনো-ঽগ্ংহ॑সো মুঞ্চ॒তীন্দ্রা॑য বৈমৃ॒ধায॑ পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্য-ম্মৃধো॒-ঽভি প্র॒বেপে॑রন্-রা॒ষ্ট্রাণি॑ বা॒-ঽভি স॑মি॒যু-রিন্দ্র॑-মে॒ব বৈ॑মৃ॒ধগ্গ্​ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বা-ঽস্মা॒ন্মৃধো- [এ॒বা-ঽস্মা॒ন্মৃধঃ॑, অপ॑ হ॒ন্তীন্দ্রা॑য] ॥ 38 ॥
-ঽপ॑ হ॒ন্তীন্দ্রা॑য ত্রা॒ত্রে পু॑রো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্ব॒দ্ধো বা॒ পরি॑যত্তো॒ বেন্দ্র॑মে॒ব ত্রা॒তার॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॑-ন্ত্রাযত॒ ইন্দ্রা॑যা-ঽর্কাশ্বমে॒ধব॑তে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্য-ম্ম॑হায॒জ্ঞো নোপ॒নমে॑দে॒তে বৈ ম॑হায॒জ্ঞস্যা-ঽন্ত্যে॑ ত॒নূ য-দ॑র্কাশ্বমে॒ধা-বিন্দ্র॑-মে॒বা-ঽর্কা᳚শ্বমে॒ধ- ব॑ন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মা॑ অন্ত॒তো ম॑হায॒জ্ঞ-ঞ্চ্যা॑বয॒ত্যুপৈ॑ন-ম্মহায॒জ্ঞো ন॑মতি ॥ 39 ॥
(ই॒ন্দ্রি॒যাব॑ন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ সো᳚ - ঽর্কব॑ন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॑নৈ॒ - বেন্দ্রা॑যা - স্মা॒-ন্মৃধো᳚ - ঽস্মৈ - স॒প্ত চ॑ ) (অ. 7)
ইন্দ্রা॒যা-ঽন্বৃ॑জবে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দ্গ্রাম॑কাম॒ ইন্দ্র॑-মে॒বা-ঽন্বৃ॑জু॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মৈ॑ সজা॒তা-ননু॑কান্ করোতি গ্রা॒ম্যে॑ব ভ॑বতীন্দ্রা॒ণ্যৈ চ॒রু-ন্নির্ব॑পে॒দ্যস্য॒ সেনা-ঽসগ্ং॑শিতেব॒ স্যা-দি॑ন্দ্রা॒ণী বৈ সেনা॑যৈ দে॒বতে᳚ন্দ্রা॒ণী-মে॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ সৈবাস্য॒ সেনা॒গ্ং॒ সগ্গ্​ শ্য॑তি॒ বল্ব॑জা॒নপী॒- [বল্ব॑জা॒নপি॑, ই॒দ্ধ্মে স-ন্ন॑হ্যে॒দ্গৌ-] ॥ 40 ॥
-দ্ধ্মে স-ন্ন॑হ্যে॒দ্গৌ-র্যত্রা-ঽধি॑ষ্কন্না॒-ন্যমে॑হ॒-ত্ততো॒ বল্ব॑জা॒ উদ॑তিষ্ঠ॒-ন্গবা॑-মে॒বৈন॑-ন্ন্যা॒য-ম॑পি॒নীয॒ গা বে॑দয॒তীন্দ্রা॑য মন্যু॒মতে॒ মন॑স্বতে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-থ্সঙ্গ্রা॒মে সং​যঁ॑ত্ত ইন্দ্রি॒যেণ॒ বৈ ম॒ন্যুনা॒ মন॑সা সঙ্গ্রা॒ম-ঞ্জ॑য॒তীন্দ্র॑-মে॒ব ম॑ন্যু॒মন্ত॒-ম্মন॑স্বন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মি॑ন্নিন্দ্রি॒য-ম্ম॒ন্যু-ম্মনো॑ দধাতি॒ জয॑তি॒ তগ্ং [জয॑তি॒ তম্, স॒গ্রা॒ম-মে॒তা-মে॒ব] ॥ 41 ॥
স॑গ্রা॒ম-মে॒তা-মে॒ব নির্ব॑পে॒দ্যো হ॒তম॑না-স্স্ব॒য-ম্পা॑প ইব॒ স্যাদে॒তানি॒ হি বা এ॒তস্মা॒ দপ॑ক্রান্তা॒ন্যথৈ॒ষ হ॒তম॑না-স্স্ব॒য-ম্পা॑প॒ ইন্দ্র॑মে॒ব ম॑ন্যু॒মন্ত॒-ম্মন॑স্বন্ত॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মি॑-ন্নিন্দ্রি॒য-ম্ম॒ন্যু-ম্মনো॑ দধাতি॒ ন হ॒তম॑না-স্স্ব॒য-ম্পা॑পো ভব॒তীন্দ্রা॑য দা॒ত্রে পু॑রো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑ত॒ দান॑কামা মে প্র॒জা-স্স্যু॒- [দান॑কামা মে প্র॒জা-স্স্যুঃ॑, ইতীন্দ্র॑-মে॒ব] ॥ 42 ॥
-রিতীন্দ্র॑-মে॒ব দা॒তার॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বাস্মৈ॒ দান॑কামাঃ প্র॒জাঃ ক॑রোতি॒ দান॑কামা অস্মৈ প্র॒জা ভ॑ব॒ন্তীন্দ্রা॑য প্রদা॒ত্রে পু॑রো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দ্যস্মৈ॒ প্রত্ত॑মিব॒ সন্ন প্র॑দী॒যেতেন্দ্র॑-মে॒ব প্র॑দা॒তার॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑-ধাবতি॒ স এ॒বাস্মৈ॒ প্র-দা॑পয॒তীন্দ্রা॑য সু॒ত্রাম্ণে॑ পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দপ॑রুদ্ধো বা- [-দপ॑রুদ্ধো বা, অ॒প॒রু॒দ্ধযমা॑নো॒] ॥ 43 ॥
-ঽপরু॒দ্ধযমা॑নো॒ বেন্দ্র॑মে॒ব সু॒ত্রামা॑ণ॒গ্গ্॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বৈন॑-ন্ত্রাযতে ঽনপরু॒দ্ধ্যো ভ॑ব॒তীন্দ্রো॒ বৈ স॒দৃ-ন্দে॒বতা॑ভিরাসী॒-থ্স ন ব্যা॒বৃত॑মগচ্ছ॒-থ্স প্র॒জাপ॑তি॒-মুপা॑ধাব॒-ত্তস্মা॑ এ॒ত-মৈ॒ন্দ্র-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির॑বপ॒-ত্তেনৈ॒-বা-ঽস্মি॑-ন্নিন্দ্রি॒য-ম॑দধা॒-চ্ছক্ব॑রী যাজ্যানুবা॒ক্যে॑ অকরো॒-দ্বজ্রো॒ বৈ শক্ব॑রী॒ স এ॑নং॒-বঁজ্রো॒ ভূত্যা॑ ঐন্ধ॒- [ভূত্যা॑ ঐন্ধ, সো॑-ঽভব॒-থ্সো॑-ঽবিভে-] ॥ 44 ॥
-সো॑-ঽভব॒থ্সো॑-ঽবিভে-দ্ভূ॒তঃ প্র মা॑ ধক্ষ্য॒তীতি॒ স প্র॒জাপ॑তি॒-ম্পুন॒রুপা॑-ঽধাব॒-থ্স প্র॒জাপ॑তি॒-শ্শক্ব॑র্যা॒ অধি॑ রে॒বতী॒-ন্নির॑মিমীত॒ শান্ত্যা॒ অপ্র॑দাহায॒ যো-ঽলগ্গ্॑ শ্রি॒যৈ সন্-থ্স॒দৃঙ্খ্স॑মা॒নৈ-স্স্যা-ত্তস্মা॑ এ॒ত-মৈ॒ন্দ্র-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-দিন্দ্র॑মে॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ স এ॒বা-ঽস্মি॑-ন্নিন্দ্রি॒য-ন্দ॑ধাতি রে॒বতী॑ পুরোনুবা॒ক্যা॑ ভবতি॒ শান্ত্যা॒ অপ্র॑দাহায॒ শক্ব॑রী যা॒জ্যা॑ বজ্রো॒ বৈ শক্ব॑রী॒স এ॑নং॒-বঁজ্রো॒ ভূত্যা॑ ইন্ধে॒ ভব॑ত্যে॒ব ॥ 45 ॥
(অপি॒ - তগ্গ্​ - স্যু॑ - র্বৈ - ন্ধ - ভবতি॒ - চতু॑র্দশ চ ) (অ. 8)
আ॒গ্না॒-বৈ॒ষ্ণ॒ব-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দভি॒চর॒ন্-থ্সর॑স্ব॒ত্যাজ্য॑ ভাগা॒ স্যা-দ্বা॑র্​হস্প॒ত্ যশ্চ॒রুর্যদা᳚গ্না-বৈষ্ণ॒ব একা॑দশকপালো॒ ভব॑ত্য॒গ্নি-স্সর্বা॑ দে॒বতা॒ বিষ্ণু॑র্য॒জ্ঞো দে॒বতা॑ভি-শ্চৈ॒বৈনং॑-যঁ॒জ্ঞেন॑ চা॒ভি চ॑রতি॒-সর॑স্ব॒ত্যাজ্য॑ভাগা ভবতি॒ বাগ্বৈ সর॑স্বতী বা॒চৈবৈন॑-ম॒ভি চ॑রতি বার্​হস্প॒ত্য-শ্চ॒রু র্ভ॑বতি॒ ব্রহ্ম॒ বৈ দে॒বানা॒-ম্বৃহ॒স্পতি॒ র্ব্রহ্ম॑ণৈ॒বৈন॑-ম॒ভি চ॑রতি॒ [-ম॒ভি চ॑রতি, প্রতি॒ বৈ] ॥ 46 ॥
প্রতি॒ বৈ প॒রস্তা॑-দভি॒চর॑ন্ত-ম॒ভি চ॑রন্তি॒ দ্বেদ্বে॑ পুরো-ঽনুবা॒ক্যে॑ কুর্যা॒দতি॒ প্রযু॑ক্ত্যা এ॒তযৈ॒ব য॑জেতাভি চ॒র্যমা॑ণো দে॒বতা॑ভি-রে॒ব দে॒বতাঃ᳚ প্রতি॒চর॑তি য॒জ্ঞেন॑ য॒জ্ঞং-বাঁ॒চা বাচ॒-ম্ব্রহ্ম॑ণা॒ ব্রহ্ম॒ স দে॒বতা᳚শ্চৈ॒ব য॒জ্ঞ-ঞ্চ॑ মদ্ধ্য॒তো ব্যব॑সর্পতি॒ তস্য॒ ন কুত॑-শ্চ॒নোপা᳚ব্যা॒ধো ভ॑বতি॒ নৈন॑-মভি॒চরন্᳚-থ্স্তৃণুত আগ্নাবৈষ্ণ॒ব-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒দ্যং-যঁ॒জ্ঞো নো- [-য॒জ্ঞো ন, উ॒প॒নমে॑দ॒গ্নি-স্সর্বা॑] ॥ 47 ॥
-প॒নমে॑দ॒গ্নি-স্সর্বা॑ দে॒বতা॒ বিষ্ণু॑-র্য॒জ্ঞো᳚-ঽগ্নি-ঞ্চৈ॒ব বিষ্ণু॑-ঞ্চ॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাবে॒বাস্মৈ॑ য॒জ্ঞ-ম্প্রয॑চ্ছত॒ উপৈ॑নং-যঁ॒জ্ঞো ন॑মত্যাগ্না- বৈষ্ণ॒ব-ঙ্ঘৃ॒তে চ॒রু-ন্নির্ব॑পে॒চ্চক্ষু॑ষ্কামো॒-ঽগ্নের্বৈ চক্ষু॑ষা মনু॒ষ্যা॑ বি প॑শ্যন্তি য॒জ্ঞস্য॑ দে॒বা অ॒গ্নি-ঞ্চৈ॒ব বিষ্ণু॑-ঞ্চ॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাবে॒বা- [তাবে॒ব, অ॒স্মি॒ন্ চক্ষু॑র্ধত্ত॒-] ॥ 48 ॥
-ঽস্মি॒ন্ চক্ষু॑-র্ধত্ত॒-শ্চক্ষু॑ষ্মা-নে॒ব ভ॑বতি ধে॒ন্বৈ বা এ॒ত-দ্রেতো॒ যদাজ্য॑-মন॒ডুহ॑-স্তণ্ডু॒লা মি॑থু॒না-দে॒বাস্মৈ॒ চক্ষুঃ॒ প্রজ॑নযতি ঘৃ॒তে ভ॑বতি॒ তেজো॒ বৈ ঘৃ॒ত-ন্তেজ॒শ্চক্ষু॒-স্তেজ॑সৈ॒বাস্মৈ॒ তেজ॒-শ্চক্ষু॒রব॑ রুন্ধ ইন্দ্রি॒যং-বৈঁ বী॒র্যং॑-বৃঁঙ্ক্তে॒ ভ্রাতৃ॑ব্যো॒ যজ॑মা॒নো-ঽয॑জমানস্যা-ধ্ব॒রক॑ল্পা॒-ম্প্রতি॒ নির্ব॑পে॒-দ্ভ্রাতৃ॑ব্যে॒ যজ॑মানে॒ না-ঽস্যে᳚ন্দ্রি॒যং- [না-ঽস্যে᳚ন্দ্রি॒যম্, বী॒র্যং॑ ঁবৃঙ্ক্তে] ॥ 49 ॥
-ঁবী॒র্যং॑ ঁবৃঙ্ক্তে পু॒রাবা॒চঃ প্রব॑দিতো॒-র্নির্ব॑পে॒-দ্যাব॑ত্যে॒ব বা-ক্তামপ্রো॑দিতা॒-ম্ভ্রাতৃ॑ব্যস্য বৃঙ্ক্তে॒ তাম॑স্য॒ বাচ॑-ম্প্র॒বদ॑ন্তী-ম॒ন্যা বাচো-ঽনু॒ প্রব॑দন্তি॒ তা ই॑ন্দ্রি॒যং-বীঁ॒র্যং॑-যঁজ॑মানে দধত্যাগ্না বৈষ্ণ॒ব-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে-ত্প্রাত-স্সবন॒স্যা॑-ঽঽ কা॒লে সর॑স্ব॒ত্যাজ্য॑ভাগা॒ স্যা-দ্বা॑র্​হস্প॒ত্যশ্চ॒রু- র্যদ॒ষ্টাক॑পালো॒ ভব॑ত্য॒ষ্টাক্ষ॑রা গায॒ত্রী গা॑য॒ত্র-ম্প্রা॑ত-স্সব॒ন-ম্প্রা॑ত-স্সব॒নমে॒ব তেনা᳚-ঽঽপ্নো- [তেনা᳚-ঽঽপ্নোতি, আ॒গ্না॒বৈ॒ষ্ণ॒ব-] ॥ 50 ॥
-ত্যাগ্নাবৈষ্ণ॒ব-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-ন্মাদ্ধ্য॑ন্দিনস্য॒ সব॑নস্যা-ঽঽ কা॒লে সর॑স্ব॒ত্যাজ্য॑ভাগা॒ স্যা-দ্বা॑র্​হস্প॒ত্য-শ্চ॒রু র্যদেকা॑দশকপালো॒ ভব॒ত্যেকা॑দশাক্ষরা ত্রি॒ষ্টু-প্ত্রৈষ্টু॑ভ॒-ম্মাদ্ধ্য॑ন্দিন॒গ্ং॒ সব॑ন॒-ম্মাদ্ধ্য॑দিন্নমে॒ব সব॑ন॒-ন্তেনা᳚-ঽঽপ্নোত্যাগ্নাবৈষ্ণ॒ব-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-ত্তৃতীযসব॒নস্যা॑-ঽঽকা॒লে সর॑স্ব॒ত্যাজ্য॑ভাগা॒ স্যা-দ্বা॑র্​হস্প॒ত্য-শ্চ॒রুর্য-দ্দ্বাদ॑শকপালো॒ ভব॑তি॒ দ্বাদ॑শাক্ষরা॒ জগ॑তী॒ জাগ॑ত-ন্তৃতীযসব॒ন-ন্তৃ॑তীয সব॒নমে॒ব তেনা᳚-ঽঽপ্নোতি দে॒বতা॑ভিরে॒ব দে॒বতাঃ᳚ [দে॒বতাঃ᳚, প্র॒তি॒চর॑তি] ॥ 51 ॥
প্রতি॒চর॑তি য॒জ্ঞেন॑ য॒জ্ঞং-বাঁ॒চা বাচ॒-ম্ব্রহ্ম॑ণা॒ ব্রহ্ম॑ ক॒পালৈ॑রে॒ব ছন্দাগ্॑স্যা॒প্নোতি॑ পুরো॒ডাশৈ॒-স্সব॑নানি মৈত্রাবরু॒ণ-মেক॑কপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্ব॒শাযৈ॑ কা॒লে যৈবাসৌ ভ্রাতৃ॑ব্যস্য ব॒শা-ঽনূ॑ব॒ন্ধ্যা॑ সো এ॒বৈষৈতস্যৈক॑কপালো ভবতি॒ ন হি ক॒পালৈঃ᳚ প॒শু-মর্​হ॒ত্যাপ্তু᳚ম্ ॥ 52 ॥
(ব্রহ্ম॑ণৈ॒বৈন॑ম॒ভি চ॑রতি - য॒জ্ঞো ন - তাবে॒বা - ঽস্যে᳚ন্দ্রি॒য - মা᳚প্নোতি -দে॒বতাঃ᳚ - স॒প্তত্রিগ্ং॑শচ্চ ) (অ. 9)
অ॒সাবা॑দি॒ত্যো ন ব্য॑রোচত॒ তস্মৈ॑ দে॒বাঃ প্রায॑শ্চিত্তি-মৈচ্ছ॒-ন্তস্মা॑ এ॒তগ্ং সো॑মারৌ॒দ্র-ঞ্চ॒রু-ন্নির॑বপ॒-ন্তেনৈ॒বাস্মি॒-ন্রুচ॑মদধু॒র্যো ব্র॑হ্মবর্চ॒সকা॑ম॒-স্স্যা-ত্তস্মা॑ এ॒তগ্ং সো॑মারৌ॒দ্র-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে॒-থ্সোম॑-ঞ্চৈ॒ব রু॒দ্র-ঞ্চ॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ তাবে॒বাস্মি॑-ন্ব্রহ্মবর্চ॒স-ন্ধ॑ত্তো ব্রহ্মবর্চ॒স্যে॑ব ভ॑বতি তিষ্যাপূর্ণমা॒সে নির্ব॑পেদ্রু॒দ্রো [নির্ব॑পেদ্রু॒দ্রঃ, বৈ তি॒ষ্যঃ॑ সোমঃ॑] ॥ 53 ॥
বৈ তি॒ষ্যঃ॑ সোমঃ॑ পূ॒র্ণমা॑স-স্সা॒ক্ষাদে॒ব ব্র॑হ্মবর্চ॒সমব॑ রুন্ধে॒ পরি॑শ্রিতে যাজযতি ব্রহ্মবর্চ॒সস্য॒ পরি॑গৃহীত্যৈ শ্বে॒তাযৈ᳚ শ্বে॒তব॑থ্সাযৈ দু॒গ্ধ-ম্ম॑থি॒তমাজ্য॑-ম্ভব॒ত্যাজ্য॒-ম্প্রোক্ষ॑ণ॒মাজ্যে॑ন মার্জযন্তে॒ যাব॑দে॒ব ব্র॑হ্মবর্চ॒স-ন্ত-থ্সর্ব॑-ঙ্করো॒ত্যতি॑ ব্রহ্মবর্চ॒স-ঙ্ক্রি॑যত॒ ইত্যা॑হুরীশ্ব॒রো দু॒শ্চর্মা॒ ভবি॑তো॒রিতি॑ মান॒বী ঋচৌ॑ ধা॒য্যে॑ কুর্যা॒-দ্যদ্বৈ কিঞ্চ॒ মনু॒-রব॑দ॒ত্ত-দ্ভে॑ষ॒জং- [-দ্ভে॑ষ॒জম্, ভে॒ষ॒জ-মে॒বা-ঽস্মৈ॑] ॥ 54 ॥
-ভে॑ষ॒জ-মে॒বা-ঽস্মৈ॑ করোতি॒ যদি॑ বিভী॒যা-দ্দু॒শ্চর্মা॑ ভবিষ্যা॒মীতি॑ সোমাপৌ॒ষ্ণ-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে-থ্সৌ॒ম্যো বৈ দে॒বত॑যা॒ পুরু॑ষঃ পৌ॒ষ্ণাঃ প॒শব॒-স্স্বযৈ॒ বাস্মৈ॑ দে॒বত॑যা প॒শুভি॒-স্ত্বচ॑-ঙ্করোতি॒ ন দু॒শ্চর্মা॑ ভবতি সোমারৌ॒দ্র-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে-ত্প্র॒জাকা॑ম॒-স্সোমো॒ বৈ রে॑তো॒ধা অ॒গ্নিঃ প্র॒জানা᳚-ম্প্রজনযি॒তা সোম॑ এ॒বাস্মৈ॒ রেতো॒ দধা᳚ত্য॒গ্নিঃ প্র॒জা-ম্প্রজ॑নযতি বি॒ন্দতে᳚ - [ ] ॥ 55 ॥
প্র॒জাগ্ং সো॑মারৌ॒দ্র-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে-দভি॒চরন্᳚-থ্সৌ॒ম্যো বৈ দে॒বত॑যা॒ পুরু॑ষ এ॒ষ রু॒দ্রো যদ॒গ্নি-স্স্বাযা॑ এ॒বৈন॑-ন্দে॒বতা॑যৈ নি॒ষ্ক্রীয॑ রু॒দ্রাযাপি॑ দধাতি তা॒জগার্তি॒-মার্চ্ছ॑তি সোমারৌ॒দ্র-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে॒-জ্জ্যোগা॑মযাবী॒ সোমং॒-বাঁ এ॒তস্য॒ রসো॑ গচ্ছত্য॒গ্নিগ্ং শরী॑রং॒-যঁস্য॒ জ্যোগা॒ময॑তি॒ সোমা॑দে॒বাস্য॒ রস॑-ন্নিষ্ক্রী॒ণাত্য॒গ্নে-শ্শরী॑রমু॒ত যদী॒- [যদি॑, ই॒তাসু॒ র্ভব॑তি॒] ॥ 56 ॥
-তাসু॒ র্ভব॑তি॒ জীব॑ত্যে॒ব সো॑মারু॒দ্রযো॒র্বা এ॒ত-ঙ্গ্র॑সি॒তগ্ং হোতা॒ নিষ্খি॑দতি॒ স ঈ᳚শ্ব॒র আর্তি॒মার্তো॑-রন॒ড্বান্. হোত্রা॒ দেযো॒ বহ্নি॒র্বা অ॑ন॒ড্বান্. বহ্নি॒র্॒হোতা॒ বহ্নি॑নৈ॒ব বহ্নি॑-মা॒ত্মানগ্গ্॑ স্পৃণোতি সোমারৌ॒দ্র-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑ত॒ স্বে᳚-ঽস্মা আ॒যত॑নে॒ ভ্রাতৃ॑ব্য-ঞ্জনযেয॒মিতি॒ বেদি॑-ম্পরি॒গৃহ্যা॒-ঽর্ধ-মু॑দ্ধ॒ন্যা-দ॒র্ধ-ন্নার্ধ-ম্ব॒র্॒হিষঃ॑ স্তৃণী॒যা-দ॒র্ধ-ন্নার্ধ-মি॒দ্ধ্মস্যা᳚-ঽভ্যা-দ॒দ্ধ্যা-দদ্॒র্ধ-ন্ন স্ব এ॒বাস্মা॑ আ॒যত॑নে॒ ভ্রাতৃ॑ব্য-ঞ্জনযতি ॥ 57 ॥
(রু॒দ্রো - ভে॑ষ॒জং - বি॒ন্দতে॒- যদি॑ - স্তৃণী॒যাদ॒র্ধং - দ্বাদ॑শ চ) (অ. 10)
ঐ॒ন্দ্র-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পেন্মারু॒তগ্ং স॒প্তক॑পাল॒-ঙ্গ্রাম॑কাম॒ ইন্দ্র॑-ঞ্চৈ॒ব ম॒রুত॑শ্চ॒ স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ ত এ॒বাস্মৈ॑ সজা॒তা-ন্প্রয॑চ্ছন্তি গ্রা॒ম্যে॑ব ভ॑বত্যাহব॒নীয॑ ঐ॒ন্দ্রমধি॑ শ্রযতি॒ গার্​হ॑পত্যে মারু॒ত-ম্পা॑পবস্য॒সস্য॒ বিধৃ॑ত্যৈ স॒প্তক॑পালো মারু॒তো ভ॑বতি স॒প্তগ॑ণা॒ বৈ ম॒রুতো॑গণ॒শ এ॒বাস্মৈ॑ সজা॒তানব॑ রুন্ধে-ঽনূ॒চ্যমা॑ন॒ আ সা॑দযতি॒ বিশ॑মে॒বা- [বিশ॑মে॒ব, অ॒স্মা॒ অনু॑বর্ত্মানং-] ॥ 58 ॥
-ঽস্মা॒ অনু॑বর্ত্মান-ঙ্করোত্যে॒তামে॒ব নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑ত ক্ষ॒ত্রায॑ চ বি॒শে চ॑ স॒মদ॑-ন্দদ্ধ্যা॒-মিত্যৈ॒ন্দ্রস্যা॑-ঽব॒দ্য-ন্ব্রূ॑যা॒-দিন্দ্রা॒যা-ঽনু॑ ব্রূ॒হীত্যা॒শ্রাব্য॑ ব্রূযা-ন্ম॒রুতো॑ য॒জেতি॑ মারু॒তস্যা॑-ঽব॒দ্য-ন্ব্রূ॑যা-ন্ম॒রুদ্ভ্যো-ঽনু॑ ব্রূ॒হীত্যা॒শ্রাব্য॑ ব্রূযা॒দিন্দ্রং॑-যঁ॒জেতি॒ স্ব এ॒বৈভ্যো॑ ভাগ॒ধেযে॑ স॒মদ॑-ন্দধাতি বিতৃগ্ংহা॒ণা-স্তি॑ষ্ঠন্ত্যে॒ তামে॒ব [ ] ॥ 59 ॥
নির্ব॑পে॒দ্যঃ কা॒মযে॑ত॒ কল্পে॑র॒ন্নিতি॑ যথাদেব॒ত-ম॑ব॒দায॑ যথা দেব॒তং-যঁ॑জে-দ্ভাগ॒ধেযে॑নৈ॒বৈনান্॑ যথায॒থ-ঙ্ক॑ল্পযতি॒ কল্প॑ন্ত এ॒বৈন্দ্র-মেকা॑দশকপাল॒-ন্নির্ব॑পে-দ্বৈশ্বদে॒ব-ন্দ্বাদ॑শকপাল॒-ঙ্গ্রাম॑কাম॒ ইন্দ্র॑-ঞ্চৈ॒ব বিশ্বাগ্॑শ্চ দে॒বান্-থ্স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ ত এ॒বাস্মৈ॑ সজা॒তা-ন্প্রয॑চ্ছন্তি গ্রা॒ম্যে॑ব ভ॑বত্যৈ॒ন্দ্রস্যা॑-ঽব॒দায॑ বৈশ্বদে॒বস্যাব॑ দ্যে॒-দথৈ॒ন্দ্রস্যো॒- [-দথৈ॒ন্দ্রস্য॑, উ॒পরি॑ষ্টা-] ॥ 60 ॥
-পরি॑ষ্টা-দিন্দ্রি॒যেণৈ॒বাস্মা॑ উভ॒যতঃ॑ সজা॒তা-ন্পরি॑ গৃহ্ণাত্যুপাধা॒য্য॑ পূর্বযং॒-বাঁসো॒ দক্ষি॑ণা সজা॒তানা॒মুপ॑হিত্যৈ॒ পৃশ্ঞি॑যৈ দু॒গ্ধে প্রৈয॑ঙ্গব-ঞ্চ॒রু-ন্নির্ব॑পেন্ম॒রুদ্ভ্যো॒ গ্রাম॑কামঃ॒ পৃশ্ঞি॑যৈ॒ বৈ পয॑সো ম॒রুতো॑ জা॒তাঃ পৃশ্ঞি॑যৈ প্রি॒যঙ্গ॑বো মারু॒তাঃ খলু॒ বৈ দে॒বত॑যা সজা॒তা ম॒রুত॑ এ॒ব স্বেন॑ ভাগ॒ধেযে॒নোপ॑ ধাবতি॒ ত এ॒বাস্মৈ॑ সজা॒তা-ন্প্রয॑চ্ছন্তি গ্রা॒ম্যে॑ব ভ॑বতি প্রি॒যব॑তী যাজ্যানুবা॒ক্যে॑ [যাজ্যানুবা॒ক্যে᳚, ভ॒ব॒তঃ॒ প্রি॒যমে॒বৈনগ্ং॑] ॥ 61 ॥
ভবতঃ প্রি॒যমে॒বৈনগ্ং॑ সমা॒নানা᳚-ঙ্করোতি দ্বি॒পদা॑ পুরো-ঽনুবা॒ক্যা॑ ভবতি দ্বি॒পদ॑ এ॒বাব॑ রুন্ধে॒ চতু॑ষ্পদা যা॒জ্যা॑ চতু॑ষ্পদ এ॒ব প॒শূনব॑ রুন্ধে দেবাসু॒রা-স্সং​যঁ॑ত্তা আস॒-ন্তে দে॒বা মি॒থো বিপ্রি॑যা আস॒-ন্তে᳚(1॒) ঽন্যো᳚-ঽন্যস্মৈ॒ জ্যৈষ্ঠ্যা॒যা-তি॑ষ্ঠমানা-শ্চতু॒র্ধা ব্য॑ক্রাম-ন্ন॒গ্নি-র্বসু॑ভি॒-স্সোমো॑ রু॒দ্রৈরিন্দ্রো॑ ম॒রুদ্ভি॒-র্বরু॑ণ আদি॒ত্যৈ-স্স ইন্দ্রঃ॑ প্র॒জাপ॑তি॒-মুপা॑-ঽধাব॒-ত্ত- [-ঽধাব॒-ত্তম্, এ॒তযা॑] ॥ 62 ॥
-মে॒তযা॑ সং॒(2)জ্ঞান্যা॑-ঽযাজয-দ॒গ্নযে॒ বসু॑মতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির॑বপ॒-থ্সোমা॑য রু॒দ্রব॑তে চ॒রুমিন্দ্রা॑য ম॒রুত্ব॑তে পুরো॒ডাশ॒ -মেকা॑দশকপালং॒-বঁরু॑ণাযা-ঽঽদি॒ত্যব॑তে চ॒রু-ন্ততো॒ বা ইন্দ্র॑-ন্দে॒বা জ্যৈষ্ঠ্যা॑যা॒ভি সম॑জানত॒ য-স্স॑মা॒নৈ-র্মি॒থো বিপ্রি॑য॒-স্স্যা-ত্তমে॒তযা॑ সং॒(2)জ্ঞান্যা॑ যাজযে-দ॒গ্নযে॒ বসু॑মতে পুরো॒ডাশ॑-ম॒ষ্টাক॑পাল॒-ন্নির্ব॑পে॒-থ্সোমা॑য রু॒দ্রব॑তে চ॒রু-মিন্দ্রা॑য ম॒রুত্ব॑তে পুরো॒ডাশ॒-মেকা॑দশকপালং॒-বঁরু॑ণাযা ঽঽদি॒ত্যব॑তে চ॒রু-মিন্দ্র॑-মে॒বৈন॑-ম্ভূ॒ত-ঞ্জ্যৈষ্ঠ্যা॑য সমা॒না অ॒ভি স-ঞ্জা॑নতে॒ বসি॑ষ্ঠ-স্সমা॒নানা᳚-ম্ভবতি ॥ 63 ॥
(বিশ॑মে॒ব - তি॑ষ্ঠন্ত্যে॒তামে॒ - বাথৈ॒ন্দ্রস্য॑ - যাজ্যানুবা॒ক্যে॑ - তং - ঁবরু॑ণায॒ -চতু॑র্দশ চ) (অ. 11)
হি॒র॒ণ্য॒গ॒র্ভ আপো॑ হ॒ যত্প্রজা॑পতে ॥ স বে॑দ পু॒ত্রঃ পি॒তর॒গ্ং॒ স মা॒তর॒গ্ং॒ স সূ॒নুভ॑র্ব॒-থ্স ভু॑ব॒-ত্পুন॑র্মঘঃ । স দ্যামৌর্ণো॑দ॒ন্তরি॑ক্ষ॒গ্ং॒ স সুব॒-স্স বিশ্বা॒ ভুবো॑ অভব॒-থ্স আ-ঽভ॑বত্ ॥ উদু॒ ত্য-ঞ্চি॒ত্রম্ ॥ স প্র॑ত্ন॒বন্নবী॑য॒সা-ঽগ্নে᳚ দ্যু॒ম্নেন॑ সং॒​যঁতা᳚ । বৃ॒হ-ত্ত॑তন্থ ভা॒নুনা᳚ ॥ নি কাব্যা॑ বে॒ধস॒-শ্শশ্ব॑তস্ক॒র্॒হস্তে॒ দধা॑নো॒ [দধা॑নঃ, নর্যা॑ পু॒রূণি॑ ।] ॥ 64 ॥
নর্যা॑ পু॒রূণি॑ । অ॒গ্নির্ভু॑বদ্রযি॒পতী॑ রযী॒ণাগ্ং স॒ত্রা চ॑ক্রা॒ণো অ॒মৃতা॑নি॒ বিশ্বা᳚ ॥ হির॑ণ্যপাণিমূ॒তযে॑ সবি॒তার॒মুপ॑ হ্বযে । স চেত্তা॑ দে॒বতা॑ প॒দম্ ॥ বা॒মম॒দ্য স॑বিতর্বা॒মমু॒ শ্বো দি॒বেদি॑বে বা॒মম॒স্মভ্যগ্ং॑ সাবীঃ । বা॒মস্য॒ হি ক্ষয॑স্য দেব॒ ভূরে॑র॒যা ধি॒যা বা॑ম॒ভাজঃ॑ স্যাম ॥ বডি॒ত্থা পর্ব॑তানা-ঙ্খি॒দ্র-ম্বি॑ভর্​ষি পৃথিবি । প্র যা ভূ॑মি প্রবত্বতি ম॒হ্না জি॒নোষি॑ [জি॒নোষি॑, ম॒হি॒নি॒ ।] ॥ 65 ॥
মহিনি ॥ স্তোমা॑সস্ত্বা বিচারিণি॒ প্রতি॑ষ্টোভন্ত্য॒ক্তুভিঃ॑ । প্রযা বাজ॒-ন্ন হেষ॑ন্ত-ম্পে॒রু-মস্য॑স্যর্জুনি ॥ ঋ॒দূ॒দরে॑ণ॒ সখ্যা॑ সচেয॒ যো মা॒ ন রিষ্যে᳚দ্ধর্যশ্ব পী॒তঃ । অ॒যং-যঁ-স্সোমো॒ ন্যধা᳚য্য॒স্মে তস্মা॒ ইন্দ্র॑-ম্প্র॒তির॑-মে॒ম্যচ্ছ॑ ॥ আপা᳚ন্তমন্যু-স্তৃ॒পল॑-প্রভর্মা॒ ধুনি॒-শ্শিমী॑ বা॒ঞ্ছরু॑মাগ্ং ঋজী॒ষী । সোমো॒ বিশ্বা᳚ন্যত॒সা বনা॑নি॒ নার্বাগিন্দ্র॑-ম্প্রতি॒মানা॑নি দেভুঃ ॥ প্র- [প্র, সু॒বা॒ন-স্সোম॑] ॥ 66 ॥
-সু॑বা॒ন-স্সোম॑ ঋত॒যু-শ্চি॑কে॒তেন্দ্রা॑য॒ ব্রহ্ম॑ জ॒মদ॑গ্নি॒-রর্চন্ন্॑ । বৃষা॑ য॒ন্তা-ঽসি॒ শব॑স-স্তু॒রস্যা॒-ঽন্ত-র্য॑চ্ছ গৃণ॒তে ধ॒র্ত্র-ন্দৃগ্ং॑হ ॥ স॒বাধ॑স্তে॒ মদ॑-ঞ্চ শুষ্ম॒য-ঞ্চ॒ ব্রহ্ম॒ নরো᳚ ব্রহ্ম॒কৃতঃ॑ সপর্যন্ন্ । অ॒র্কো বা॒ য-ত্তু॒রতে॒ সোম॑চক্ষা॒-স্তত্রে-দিন্দ্রো॑ দধতে পৃ॒থ্সু তু॒র্যাম্ ॥ বষ॑-ট্তে বিষ্ণবা॒স আ কৃ॑ণোমি॒ তন্মে॑ জুষস্ব শিপিবিষ্ট হ॒ব্যম্ । ॥ 67 ॥
বর্ধ॑ন্তু ত্বা সুষ্টু॒তযো॒ গিরো॑ মে যূ॒য-ম্পা॑ত স্ব॒স্তিভি॒-স্সদা॑ নঃ ॥প্র ত-ত্তে॑ অ॒দ্য শি॑পিবিষ্ট॒ নামা॒-ঽর্য-শ্শগ্ং॑ সামি ব॒যুনা॑নি বি॒দ্বান্ । তন্ত্বা॑ গৃণামি ত॒বস॒-মত॑বীযা॒ন্ ক্ষয॑ন্তম॒স্য রজ॑সঃ পরা॒কে ॥ কিমি-ত্তে॑ বিষ্ণো পরি॒চক্ষ্য॑-ম্ভূ॒-ত্প্র যদ্ব॑ব॒ক্ষে শি॑পিবি॒ষ্টো অ॑স্মি । মা বর্পো॑ অ॒স্মদপ॑ গূহ এ॒তদ্য-দ॒ন্যরূ॑প-স্সমি॒থে ব॒ভূথ॑ । ॥ 68 ॥
অগ্নে॒ দা দা॒শুষে॑ র॒যিং-বীঁ॒রব॑ন্ত॒-ম্পরী॑ণসম্ । শি॒শী॒হি নঃ॑ সূনু॒মতঃ॑ ॥ দা নো॑ অগ্নে শ॒তিনো॒ দা-স্স॑হ॒স্রিণো॑ দু॒রো ন বাজ॒গ্গ্॒ শ্রুত্যা॒ অপা॑ বৃধি । প্রাচী॒ দ্যাবা॑পৃথি॒বী ব্রহ্ম॑ণা কৃধি॒ সুব॒র্ণ শু॒ক্রমু॒ষসো॒ বি দি॑দ্যুতুঃ ॥ অ॒গ্নির্দা॒ দ্রবি॑ণং-বীঁ॒রপে॑শা অ॒গ্নির্-ঋষিং॒-যঁ-স্স॒হস্রা॑ স॒নোতি॑ । অ॒গ্নির্দি॒বি হ॒ব্যমা ত॑তানা॒-ঽগ্নে-র্ধামা॑নি॒ বিভৃ॑তা পুরু॒ত্রা ॥ মা [মা, নো॒ ম॒র্ধী॒ রা তূ ভ॑র ।] ॥ 69 ॥
নো॑ মর্ধী॒ রা তূ ভ॑র ॥ ঘৃ॒ত-ন্ন পূ॒ত-ন্ত॒নূর॑রে॒পা-শ্শুচি॒ হির॑ণ্যম্ । ত-ত্তে॑ রু॒ক্মো ন রো॑চত স্বধাবঃ ॥ উ॒ভে সু॑শ্চন্দ্র স॒র্পিষো॒ দর্বী᳚ শ্রীণীষ আ॒সনি॑ । উ॒তো ন॒ উ-ত্পু॑পূর্যা উ॒ক্থেষু॑ শবসস্পত॒ ইষগ্গ্॑ স্তো॒তৃভ্য॒ আ ভ॑র ॥ বাযো॑ শ॒তগ্ং হরী॑ণাং-যুঁ॒বস্ব॒ পোষ্যা॑ণাম্ । উ॒ত বা॑ তে সহ॒স্রিণো॒ রথ॒ আ যা॑তু॒ পাজ॑সা ॥ প্র যাভি॒- [প্র যাভিঃ, যাসি॑ দা॒শ্বাগ্ং স॒মচ্ছা॑] ॥ 70 ॥
-র্যাসি॑ দা॒শ্বাগ্ং স॒মচ্ছা॑ নি॒যুদ্ভি॑-র্বাযবি॒ষ্টযে॑ দুরো॒ণে । নি নো॑ র॒যিগ্ং সু॒ভোজ॑সং-যুঁবে॒হ নি বী॒রব॒-দ্গব্য॒মশ্বি॑য-ঞ্চ॒ রাধঃ॑ ॥রে॒বতী᳚র্ন-স্সধ॒মাদ॒ ইন্দ্রে॑ সন্তু তু॒বিবা॑জাঃ । ক্ষু॒মন্তো॒ যাভি॒র্মদে॑ম ॥ রে॒বাগ্ং ইদ্রে॒বতঃ॑ স্তো॒তা স্যা-ত্ত্বাব॑তো ম॒ঘোনঃ॑ । প্রেদু॑ হরিব-শ্শ্রু॒তস্য॑ ॥ 71 ॥
(দধা॑নো - জি॒নোষি॑ - দেভুঃ॒ প্র - হ॒ব্যং - ব॒ভূথ॒ - মা - যাভি॑ - শ্চত্বারি॒গ্ং॒শচ্চ॑ ) (অ. 12)
(প্র॒জাপ॑তি॒স্তা-স্সৃ॒ষ্টা - অ॒গ্নযে॑ পথি॒কৃতে॒ - গ্নযে॒ কামা॑যা॒ - গ্নযেন্ন॑বতে -বৈশ্বান॒র -মা॑দি॒ত্য-ঞ্চ॒রু - মৈ॒ন্দ্র-ঞ্চ॒রু - মিন্দ্রা॒যান্বৃ॑জব - আগ্নাবৈষ্ণ॒ব -ম॒সৌ সো॑মারৌ॒দ্র - মৈ॒ন্দ্রম॒কা॑দশকপালগ্ং- হিরণ্যগ॒র্ভো - দ্বাদ॑শ )
(প্র॒জাপ॑তি - র॒গ্নযে॒ কামা॑যা॒ - ঽভি স-ম্ভ॑বতো॒ - যো বি॑দ্বিষা॒ণযো॑ -রি॒ধ্মে সন্ন॑ হ্যে - দাগ্নাবৈষ্ণ॒বমু॒ - পরি॑ষ্টা॒ - দ্যাসি॑ দা॒শ্বাগ্ংস॒ - মেক॑সপ্ততিঃ )
(প্র॒জাপ॑তিঃ॒, প্রেদু॑ হরিব-শ্শ্রু॒তস্য॑)
॥ হরিঃ॑ ওম্ ॥
॥ কৃষ্ণ যজুর্বেদীয তৈত্তিরীয সংহিতাযা-ন্দ্বিতীযকাণ্ডে দ্বিতীযঃ প্রশ্ন-স্সমাপ্তঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe dvitīyaḥ praśnaḥ - iṣṭividhānaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
pra॒jāpatiḥ̭ pra॒jā a̭sṛjata॒ tā-ssṛ॒ṣṭā॒ indrā॒gnī apā̭gūhatā॒gṃ॒ so̭-'cāya-tpra॒jāpa̭tirindrā॒gnī vai me᳚ pra॒jā apā̭ghukṣatā॒miti॒ sa e॒tamai᳚ndrā॒gna- mekā̭daśakapāla-mapaśya॒-tta-nnira̭vapa॒-ttāva̭smai pra॒jāḥ prāsā̭dhayatā- mindrā॒gnī vā e॒tasya̭ pra॒jāmapa̭ gūhato॒ yo-'laṃ̭ pra॒jāyai॒ sa-npra॒jā-nna vi॒ndata̭ aindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pet-pra॒jākā̭ma indrā॒gnī [ ] 1
e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmai᳚ pra॒jā-mpra sā̭dhayato vi॒ndate᳚ pra॒jā-mai᳚ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-thspardha̭mānaḥ॒, kṣetrḙ vā sajā॒teṣṷ vendrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tābhyā̭me॒vendri॒yaṃ ~vī॒rya̭-mbhrātṛ̭vyasya vṛṅkte॒ vi pā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vyeṇa jaya॒te-'pa॒ vā e॒tasmā̭dindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ṅkrāmati॒ ya-ssa̭grā॒mma-mṷpapra॒yātyai᳚ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nni- [-mekā̭daśakapāla॒-nniḥ, va॒pe॒-thsa॒ṅgrā॒ma-] 2
-rva̭pe-thsaṅgrā॒ma-mṷpaprayā॒sya-nni̭ndrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndhatta-ssa॒hendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇopa॒ pra yā̭ti॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mmaṃ-vi~ vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇardhyate॒ ya-ssa̭grā॒mma-ñjaya̭tyaindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒ma-ñji॒tvendrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnidri॒yaṃ-vī~॒rya̭n- [vī॒rya᳚m, dha॒tto॒ nendri॒yeṇa̭] 3
-dhatto॒ nendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa॒ vyṛ̭ddhya॒te-'pa॒ vā e॒tasmā̭dindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ṅkrāmati॒ ya eti̭ ja॒natā̭maindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-jja॒natā̭me॒ṣya-nni̭ndrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndhatta-ssa॒hendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa ja॒natā̭meti pau॒ṣṇa-ñca॒rumanu॒ nirva̭pe-tpū॒ṣā vā i̭ndri॒yasya̭ vī॒rya̭syā-'nupradā॒tā pū॒ṣaṇa̭me॒va [ ] 4
svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭manu॒ praya̭cchati kṣaitrapa॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-jja॒natā̭-mā॒gatye॒yaṃ-vai~ kṣetra̭sya॒ pati̭ra॒syāme॒va prati̭ tiṣṭhatyaindrā॒gna-mekā̭daśakapāla-mu॒pari̭ṣṭā॒-nnirva̭peda॒syāme॒va pra̭ti॒ṣṭhāye᳚ndri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mu॒pari̭ṣṭā-dā॒tma-ndha̭tte || 5 ||
(pra॒jākā̭ma indrā॒gnī - ṷpapra॒yātyai᳚ndrā॒gnamekā̭daśakapāla॒-nni- rvī॒ryaṃ̭ - pū॒ṣaṇa̭me॒ vai - kā॒nnaca̭tvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 1)
a॒gnayḙ pathi॒kṛtḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyo da̭r​śapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭-'tipā॒daye᳚-tpa॒tho vā e॒ṣoddhyapa̭thenaiti॒ yo da̭r​śapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭tipā॒daya̭tya॒gnime॒va pa̭thi॒kṛta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒mapa̭thā॒-tpanthā॒mapi̭ nayatyana॒ḍvā-ndakṣi̭ṇā va॒hī hyḙṣa samṛ̭ddhyā a॒gnaye᳚ vra॒tapa̭taye [vra॒tapa̭taye, pu॒ro॒ḍāśa̭-] 6
puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dya āhi̭tāgni॒-ssanna̭vra॒tyami̭va॒ carḙda॒gnime॒va vra॒tapa̭ti॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ̭-vra~॒tamā la̭bhaṃ​ya~ti॒ vratyo̭ bhavatya॒gnayḙ rakṣo॒ghne pṷro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyagṃ rakṣāgṃ̭si॒ sacḙranna॒gnime॒va ra̭kṣo॒haṇa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒-drakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ niśi̭tāyā॒-nnirva̭pe॒- [nirva̭pet, niśi̭tāyā॒gṃ॒ hi] 7
-nniśi̭tāyā॒gṃ॒ hi rakṣāgṃ̭si pre॒ratḙ sa॒preṃrṇā᳚nye॒vainā̭ni hanti॒ pari̭śrite yājaye॒-drakṣa̭sā॒-mana̭nvavacārāya rakṣo॒ghnī yā᳚jyānuvā॒kyḙ bhavato॒ rakṣa̭sā॒g॒ stṛtyā̭ a॒gnayḙ ru॒drava̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dabhi॒cara̭-nne॒ṣā vā a̭sya gho॒rā ta॒nūrya-dru॒drastasmā̭ e॒vaina॒māvṛ̭ścati tā॒jagārti॒-mārccha̭tya॒gnayḙ surabhi॒matḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyasya॒ gāvo̭ vā॒ purṷṣā [vā॒ purṷṣāḥ, vā॒ pra॒mīyḙra॒n॒] 8
vā pra॒mīyḙra॒n॒ yo vā̭ bibhī॒yāde॒ṣā vā a̭sya bheṣa॒jyā̭ ta॒nūrya-thsṷrabhi॒matī॒-tayai॒vā-'smai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭roti surabhi॒matḙ bhavati pūtīga॒ndhasyā-'pa̭hatyā a॒gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒me saṃ​ya~̭tte bhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayi॒tvā parā̭na॒bhi nirdi̭śati॒ yamava̭reṣāṃ॒-vi~ddhya̭nti॒ jīva̭ti॒ sa ya-mparḙṣā॒-mpra sa mī̭yate॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭ṅgrā॒ma- [tagṃ sa̭ṅgrā॒mam, a॒bhi vā e॒ṣa] 9
-ma॒bhi vā e॒ṣa e॒tānṷcyati॒ yeṣā᳚-mpūrvāpa॒rā a॒nvañcaḥ̭ pra॒mīya̭nte puruṣāhu॒tir-hya̭sya pri॒yata̭mā॒-'gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ naiṣā᳚-mpu॒rā-''yu॒ṣo-'pa̭raḥ॒ pramī̭yate॒-'bhi vā e॒ṣa e॒tasya̭ gṛ॒hānṷcyati॒ yasya̭ gṛ॒hā-ndaha̭tya॒gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ nā-'syāpa̭ra-ṅgṛ॒hā-nda̭hati || 10 ||
(vra॒tapa̭taye॒ - niśi̭tāyā॒-nnirva̭pe॒t - purṷṣāḥ - saṅgrā॒maṃ - na - ca॒tvāri̭ ca) (a. 2)
a॒gnaye॒ kāmā̭ya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dya-ṅkāmo॒ nopa॒namḙ-da॒gnime॒va kāma॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-ṅkāmḙna॒ sama̭rdhaya॒tyupai̭na॒-ṅkāmo̭ namatya॒gnaye॒ ya vi̭ṣṭhāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thspardha̭mānaḥ॒, kṣetrḙ vā sajā॒teṣṷ vā॒-'gnime॒va yavi̭ṣṭha॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tenai॒vendri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mbhrātṛ̭vyasya [bhrātṛ̭vyasya, yu॒va॒te॒ vipā॒pmanā॒] 11
yuvate॒ vipā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vyeṇa jayate॒-'gnaye॒ yavi̭ṣṭhāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dabhica॒ryamā̭ṇo॒ 'gnime॒va yavi̭ṣṭha॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒-drakṣāgṃ̭si yavayati॒ naina̭-mabhi॒caran᳚-thstṛṇute॒-'gnaya॒ āyṷṣmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ sarva॒-māyṷ-riyā॒-mitya॒gni- me॒vā-''yṷṣmanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi॒- [e॒vā-'sminṋ, āyṷrdadhāti॒] 12
-nnāyṷrdadhāti॒ sarva॒māyṷ-retya॒gnayḙ jā॒tavḙdase puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dbhūti̭kāmo॒-'gnime॒va jā॒tavḙdasa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-mbhūti̭-ṅgamayati॒ bhava̭tye॒vāgnaye॒ rukma̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-drukkā̭mo॒-'gnime॒va rukma̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-nruca̭-ndadhāti॒-roca̭ta e॒vāgnaye॒ teja̭svate puro॒ḍāśa̭- [puro॒ḍāśa᳚m, a॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒t] 13
-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-tteja̭skāmo॒-'gnime॒va teja̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhāti teja॒svyḙva bha̭vatya॒gnayḙ sāha॒ntyāya̭ puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thsīkṣa̭māṇo॒ 'gnime॒va sā̭ha॒ntyagg​ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tenai॒va sa̭hate॒ yagṃ sīkṣa̭te || 14 ||
(bhrātṛ̭vyasyā -smi॒n - teja̭svate puro॒ḍaśa̭ - ma॒ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 3)
a॒gnaye-'nna̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒maye॒tā-'nna̭vān-thsyā॒mitya॒gni-me॒vā-nna̭vanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒manna̭vanta-ṅkaro॒tyanna̭vāne॒va bha̭vatya॒gnaye᳚-'nnā॒dāya̭ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙtā-'nnā॒da-ssyā॒mitya॒gni-me॒vānnā॒dagg​ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-mannā॒da-ṅka̭rotyannā॒da - [-ka̭rotyannā॒daḥ, e॒va bha̭vatya॒gnaye-'nna̭pataye] 15
e॒va bha̭vatya॒gnaye-'nna̭pataye puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ-kā॒maye॒tā-'nna̭pati-ssyā॒-mitya॒gni-me॒vā-'nna̭pati॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-manna̭pati-ṅkaro॒tyanna̭pati-re॒va bha̭vatya॒gnaye॒ pava̭mānāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭peda॒gnayḙ pāva॒kāyā॒gnaye॒ śuca̭ye॒ jyogā̭mayāvī॒ yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti prā॒ṇa-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnayḙ - [yada॒gnaye᳚, pā॒va॒kāya॒ vāca̭-] 16
pāva॒kāya॒ vāca̭-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnaye॒ śuca̭ya॒ āyṷ-re॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhātyu॒ta yadī॒tāsu॒-rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒vaitā-me॒va nirva̭pe॒-ccakṣṷṣkāmo॒ yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti prā॒ṇa-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnayḙ pāva॒kāya॒ vāca̭-me॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnaye॒ śuca̭ye॒ cakṣṷ-re॒vāsmi॒-ntena̭ dadhā- [cakṣṷre॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti, u॒ta yadya॒ndho] 17
-tyu॒ta yadya॒ndho bhava̭ti॒ praiva pa̭śyatya॒gnayḙ pu॒trava̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dindrā̭ya pu॒triṇḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla-mpra॒jākā̭mo॒-'gni-re॒vā-'smai᳚ pra॒jā-mpra̭ja॒naya̭ti vṛ॒ddhā-mindraḥ॒ pra ya̭cchatya॒gnaye॒ rasa̭vate-'jakṣī॒re ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ rasa̭vān-thsyā॒-mitya॒gni-me॒va rasa̭vanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒gṃ॒ rasa̭vanta-ṅkaroti॒ [rasa̭vanta-ṅkaroti, rasa̭vāne॒va] 18
rasa̭vāne॒va bha̭vatyajakṣī॒re bha̭vatyāgne॒yī vā e॒ṣā yada॒jā sā॒kṣāde॒va rasa॒mava̭ rundhe॒-'gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ vasṷmān-thsyā॒mitya॒gni-me॒va vasṷmanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ॒-va~sṷmanta-ṅkaroti॒ vasṷmāne॒va bha̭vatya॒gnayḙ vāja॒sṛtḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nniva̭rpe-thsaṅgrā॒me saṃ-ya~̭tte॒ vājaṃ॒- [saṃ-ya~̭tte॒ vāja᳚m, vā e॒ṣa si̭sīr​ṣati॒] 19
-~vā e॒ṣa si̭sīr​ṣati॒ ya-ssa̭grā॒mma-ñjigī̭ṣatya॒gniḥ khalu॒ vai de॒vānāṃ᳚-vā~ja॒sṛ-da॒gni-me॒va vā̭ja॒sṛta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ dhāva̭ti॒ vāja॒gṃ॒ hanti̭ vṛ॒tra-ñjaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mma-matho̭ a॒gniri̭va॒ na pra̭ti॒dhṛṣḙ bhavatya॒gnaye᳚-'gni॒vatḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dyasyā॒gnā- va॒gni- ma̭bhyu॒ddharḙyu॒-rnirdi̭ṣṭabhāgo॒ vā e॒tayo̭-ra॒nyo-'ni̭rdiṣṭabhāgo॒-'nyastau sa॒bhaṃ​va~̭ntau॒ yaja̭māna- [yaja̭mānam, a॒bhi] 20
-ma॒bhi sa-mbha̭vata॒-ssa ī᳚śva॒ra ārti॒-mārto॒-rya-da॒gnaye᳚-'gni॒vatḙ ni॒rvapa̭ti bhāga॒dheyḙnai॒vainaṷ śamayati॒ nā-''rti॒mārccha̭ti॒ yaja̭māno॒-'gnaye॒ jyoti̭ṣmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dyasyā॒-gniruddhṛ॒to-'hṷte-'gniho॒tra u॒dvāye॒dapa̭ra ā॒dīpyā̭-'nū॒ddhṛtya॒ ityā̭hu॒sta-ttathā॒ na kā॒ryaṃ̭-ya~-dbhā̭ga॒dheya̭ma॒bhi pūrva̭ uddhri॒yate॒ kimapa̭ro॒-'bhyu- [kimapa̭ro॒-'bhyut, hri॒ye॒teti॒ tānye॒vā] 21
-ddhri̭ye॒teti॒ tānye॒vā va॒kṣāṇā̭ni sanni॒dhāya̭ manthedi॒taḥ pra̭tha॒ma-ñja̭jñe a॒gni-ssvādyone॒radhi̭ jā॒tavḙdāḥ | sa gā̭yatri॒yā tri॒ṣṭubhā॒ jaga̭tyā de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~̭hatu prajā॒nanniti॒ chando̭bhi-re॒vaina॒gg॒ svādyoneḥ॒ praja̭nayatye॒ṣa vā va so᳚-'gnirityā̭hu॒ rjyoti॒stvā a̭sya॒ parā̭patita॒-miti॒ yada॒gnaye॒ jyoti̭ṣmate ni॒rvapa̭ti॒ yade॒vāsya॒ jyotiḥ॒ parā̭patita॒-ntade॒vāva̭ rundhe || 22 ||
(ka॒ro॒tya॒nnā॒do - da̭dhāti॒ yada॒gnaye॒ - śuca̭ye॒ cakṣṷre॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti -karoti॒ - vājaṃ॒ -~yaja̭māna॒ - mu - de॒vāsya॒ - ṣaṭca̭) (a. 4)
vai॒śvā॒na॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dvāru॒ṇa-ñca॒ru-nda̭dhi॒krāv​ṇṇḙ ca॒ruma̭bhiśa॒syamā̭no॒ ya-dvai᳚śvāna॒ro dvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti saṃ​va~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒reṇai॒vainagg̭ svadaya॒tyapa̭ pā॒paṃ-va~rṇagṃ̭ hate vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati dadhi॒krāv​ṇṇā̭ punāti॒ hira̭ṇya॒-ndakṣi̭ṇā pa॒vitraṃ॒-vai~ hira̭ṇya-mpu॒nātye॒vaina̭-mā॒dya̭-ma॒syā-'nna̭-mbhavatye॒tāme॒va nirva̭pe-tpra॒jākā̭ma-ssaṃ​va~thsa॒ro [saṃ​va~thsa॒raḥ, vā] 23
vā e॒tasyā-'śā᳚nto॒ yoni̭-mpra॒jāyai̭ paśū॒nā-nnirda̭hati॒ yo-'la̭-mpra॒jāyai॒ sa-npra॒jā-nna vi॒ndate॒ ya-dvai᳚śvāna॒ro dvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti saṃ​va~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒rame॒va bhā̭ga॒dheyḙna śamayati॒ so᳚-'smai śā॒nta-ssvādyoneḥ᳚ pra॒jā-mpraja̭nayati vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati dadhi॒krāv​ṇṇā̭ punāti॒ hira̭ṇya॒-ndakṣi̭ṇā pa॒vitraṃ॒-vai~ hira̭ṇya-mpu॒nātye॒vainaṃ̭- [pu॒nātye॒vaina᳚m, vi॒ndate᳚] 24
-~vi॒ndate᳚ pra॒jāṃ-vai~᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-tpu॒tre jā॒teyada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭ti gāyatri॒yaivaina̭-mbrahmavarca॒sena̭ punāti॒ yannava̭kapāla-stri॒vṛtai॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhāti॒ ya-ddaśa̭kapālo vi॒rājai॒vā-'smi̭-nna॒nnādya̭-ndadhāti॒ yadekā̭daśakapāla- stri॒ṣṭubhai॒vā-'smi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti॒ ya-ddvāda̭śakapālo॒ jaga̭tyai॒vā-'smi̭-npa॒śū-nda̭dhāti॒ yasmi̭n jā॒ta e॒tāmiṣṭi̭-nni॒rvapa̭ti pū॒ta [pū॒taḥ, e॒va tḙja॒svya̭nnā॒da] 25
e॒va tḙja॒svya̭nnā॒da i̭ndriyā॒vī pa̭śu॒mā-nbha̭va॒tyava॒ vā e॒ṣa sṷva॒rgā-llo॒kā-cchi̭dyate॒ yo da̭r​śapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭tipā॒daya̭ti suva॒rgāya॒ hi lo॒kāya̭ dar​śapūrṇamā॒sā vi॒jyetḙ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-damāvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭-'ti॒pādya̭ saṃ​va~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒rame॒va prī̭ṇā॒tyatho̭ saṃ​va~thsa॒rame॒vāsmā॒ upa̭ dadhāti suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyā॒ [sama̭ṣṭyai, atho̭] 26
atho̭ de॒vatā̭ e॒vānvā॒rabhya̭ suva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti vīra॒hā vā e॒ṣa de॒vānāṃ॒-yo~᳚-'gni-mṷdvā॒saya̭te॒ na vā e॒tasya̭ brāhma॒ṇā ṛ̭tā॒yavaḥ̭ pu॒rā-'nna̭-makṣa-nnāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dvaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-ma॒gnimṷdvāsayi॒ṣyan. yada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī-gā̭ya॒tro᳚ 'gni-ryāvā̭-ne॒vā-'gnistasmā̭ āti॒thya-ṅka̭ro॒tyatho॒ yathā॒ janaṃ̭-ya~॒tḙ-'va॒sa-ṅka॒roti̭ tā॒dṛ- [tā॒dṛk, e॒va] 27
-ge॒va ta-ddvāda̭śakapālo vaiśvāna॒ro bha̭vati॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒raḥ khalu॒ vā a॒gneryoni॒-ssvāme॒vainaṃ॒-yo~ni̭-ṅgamaya-tyā॒dya̭ma॒syānna̭-mbhavati vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭penmāru॒tagṃ sa॒ptaka̭pāla॒-ṅgrāma̭kāma āhava॒nīyḙ vaiśvāna॒ramadhi̭ śrayati॒ gār​ha̭patye māru॒ta-mpā̭pavasya॒sasya॒ vidhṛ̭tyai॒ dvāda̭śakapālo vaiśvāna॒ro bha̭vati॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒reṇai॒vāsmai̭ sajā॒tāg​ścyā̭vayati māru॒to bha̭vati [ ] 28
ma॒ruto॒ vai de॒vānāṃ॒-vi~śo̭ devavi॒śenai॒vā-'smai̭ manuṣya vi॒śamava̭ rundhe sa॒ptaka̭pālo bhavati sa॒pta ga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭ gaṇa॒śa e॒vāsmai̭ sajā॒tānava̭ rundhe 'nū॒cyamā̭na॒ ā sā̭dayati॒ viśa̭me॒vāsmā॒ anṷvartmāna-ṅkaroti || 29 ||
(pra॒jākā̭ma-ssaṃ​va~thsa॒raḥ - pu॒nātye॒vainaṃ̭ - pū॒taḥ - sama̭ṣṭyai -tā॒dṛṃ - mā̭ru॒to bha̭va॒ - tyekā॒nna tri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 5)
ā॒di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒ma-mṷpaprayā॒sya-nni॒yaṃ-vā~ adi̭ti-ra॒syāme॒va pūrve॒ prati̭tiṣṭhanti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dā॒yata̭na-ṅga॒tvā-saṃ̭​va~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒raḥ khalu॒ vai de॒vānā̭-mā॒yata̭na-me॒tasmā॒dvā ā॒yata̭nā-dde॒vā asṷrā-najaya॒n॒. ya-dvai᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭ti de॒vānā̭-me॒vā-''yata̭ne yatate॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mma-me॒tasmi॒n vā e॒tau mṛ̭jāte॒ [e॒tau mṛ̭jāte, yo vi̭dviṣā॒ṇayo॒-ranna॒-matti̭] || 30 ||
yo vi̭dviṣā॒ṇayo॒-ranna॒-matti̭ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dvidviṣā॒ṇayo॒ranna̭-ñja॒gdhvā saṃ̭​va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒ra sva̭dita-me॒vā-'tti॒ nāsmi̭-nmṛjāte saṃ​va~thsa॒rāya॒ vā e॒tau sama̭māte॒ yau sa̭ma॒māte॒ tayo॒ryaḥ pūrvo̭-'bhi॒druhya̭ti॒ taṃ-va~rṷṇo gṛhṇāti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-thsamamā॒nayoḥ॒ pūrvo̭-'bhi॒druhya̭ saṃ​va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-me॒vā-''ptvā ni̭rvaru॒ṇaṃ- [ni̭rvaru॒ṇam, pa॒rastā̭-da॒bhi] || 31 ||
-pa॒rastā̭-da॒bhi drṷhyati॒ nainaṃ॒-va~rṷṇo gṛhṇātyā॒vyaṃ̭-vā~ e॒ṣa prati̭ gṛhṇāti॒ yo-'vi̭-mpratigṛ॒hṇāti̭ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe॒davi̭-mprati॒gṛhya̭ saṃ​va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-sva̭ditāme॒va prati̭gṛhṇāti॒ nā-''vya̭-mprati̭gṛhṇātyā॒tmano॒ vā e॒ṣa mātrā̭māpnoti॒ ya ṷbha॒yāda̭-tpratigṛ॒hṇātyaśvaṃ̭-vā~॒ purṷṣaṃ-vā~ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dubha॒yāda̭- [nirva̭pe-dubha॒yāda̭t, pra॒ti॒gṛhya̭] || 32 ||
-tprati॒gṛhya̭ saṃ​va~thsa॒ro vā a॒gnirvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-sva̭ditame॒va prati̭ gṛhṇāti॒ nātmano॒ mātrā̭māpnoti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-thsa॒ni-me॒ṣyan-thsaṃ̭​va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ro ya॒dā khalu॒ vai saṃ̭​va~thsa॒ra-ñja॒natā̭yā॒-ñcara॒tyatha॒ sa dha̭nā॒rgho bha̭vati॒ya-dvai᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭ti saṃ​va~thsa॒ra-sā̭tāme॒va sa॒nima॒bhi pracya̭vate॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vanti॒ yo vai saṃ̭​va~thsa॒raṃ- [vai saṃ̭​va~thsa॒ram, pra॒yujya॒ na] || 33 ||
-pra॒yujya॒ na vi̭mu॒ñcatya̭pratiṣṭhā॒no vai sa bha̭vatye॒ta-me॒va vai᳚śvāna॒ra-mpuna̭rā॒gatya॒ nirva̭pe॒dya-me॒va pra̭yu॒ṅkte ta-mbhā̭ga॒dheyḙna॒ vi mṷñcati॒ prati̭ṣṭhityai॒ yayā॒ rajvo᳚tta॒mā-ṅgāmā॒je-ttā-mbhrātṛ̭vyāya॒ pra hi̭ṇuyā॒-nnir-ṛ̭ti-me॒vāsmai॒ pra hi̭ṇoti || 34 ||
(mṛ॒jā॒te॒ - ni॒rva॒ru॒ṇaṃ - ~va̭pedubha॒yāda॒--dyo vai saṃ̭​va~thsa॒ragṃ - ṣaṭtrigṃ̭śacca) (a. 6)
ai॒ndra-ñca॒ru-nnirva̭pe-tpa॒śukā̭ma ai॒ndrā vai pa॒śava॒ indra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ pa॒śū-npraya̭cchati paśu॒mā-ne॒va bha̭vati ca॒rurbha̭vati॒ svāde॒vāsmai॒ yoneḥ᳚ pa॒śū-npraja̭naya॒tīndrā̭yendri॒yāva̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-tpa॒śukā̭ma indri॒yaṃ-vai~ pa॒śava॒ indra̭-me॒vendri॒yāva̭nta॒gg॒ svena ̭bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa [dhāvati॒ saḥ, e॒vā-'smā̭] || 35 ||
e॒vā-'smā̭ indri॒ya-mpa॒śū-npraya̭cchati paśu॒māne॒va bha̭va॒tīndrā̭ya-gha॒rmava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dbrahmavarca॒sakā̭mo brahmavarca॒saṃ-vai~ gha॒rma indra̭me॒va gha॒rmava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-nda̭dhāti brahmavarca॒syḙva bha̭va॒tīndrā̭yā॒-'rkava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-danna̭kāmo॒-'rko vai de॒vānā॒-manna॒-mindra̭-me॒vā-'rkava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒no- [svena̭ bhāga॒dheyḙna, upa̭ dhāvati॒ sa] || 36||
-pa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒ anna॒-mpraya̭cchatyannā॒da e॒va bha̭va॒tīndrā̭ya gha॒rmava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindrā̭ye-ndri॒yāva̭ta॒ indrā̭yā॒-'rkava̭te॒ bhūti̭kāmo॒ yadindrā̭ya gha॒rmava̭te ni॒rvapa̭ti॒ śira̭ e॒vāsya॒ tena̭ karoti॒ yadindrā̭yendri॒yāva̭ta ā॒tmāna̭-me॒vāsya॒ tena̭ karoti॒-ya-dindrā̭yā॒-'rkava̭te bhū॒ta e॒vānnādye॒ prati̭-tiṣṭhati॒ bhava̭tye॒vendrā̭yā- [bhava̭tye॒vendrā̭yā, a॒gṃ॒ ho॒mucḙ] || 37 ||
-'gṃ ho॒mucḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒ta-ssyā-tpā॒pmā vā agṃha॒ indra̭me॒vā-'gṃ ho॒muca॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-mpā॒pmano-'gṃha̭so muñca॒tīndrā̭ya vaimṛ॒dhāya̭ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-mmṛdho॒-'bhi pra॒vepḙran-rā॒ṣṭrāṇi̭ vā॒-'bhi sa̭mi॒yu-rindra̭-me॒va vai̭mṛ॒dhagg​ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smā॒nmṛdho- [e॒vā-'smā॒nmṛdhaḥ̭, apa̭ ha॒ntīndrā̭ya] || 38 ||
-'pa̭ ha॒ntīndrā̭ya trā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dba॒ddho vā॒ pari̭yatto॒ vendra̭me॒va trā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-ntrāyata॒ indrā̭yā-'rkāśvame॒dhava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-mma̭hāya॒jño nopa॒namḙde॒te vai ma̭hāya॒jñasyā-'ntyḙ ta॒nū ya-da̭rkāśvame॒dhā-vindra̭-me॒vā-'rkā᳚śvame॒dha- va̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā̭ anta॒to ma̭hāya॒jña-ñcyā̭vaya॒tyupai̭na-mmahāya॒jño na̭mati || 39 ||
(i॒ndri॒yāva̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ so᳚ - 'rkava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheyḙnai॒ - vendrā̭yā - smā॒-nmṛdho᳚ - 'smai - sa॒pta ca̭ ) (a. 7)
indrā॒yā-'nvṛ̭jave puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dgrāma̭kāma॒ indra̭-me॒vā-'nvṛ̭ju॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ sajā॒tā-nanṷkān karoti grā॒myḙva bha̭vatīndrā॒ṇyai ca॒ru-nnirva̭pe॒dyasya॒ senā-'sagṃ̭śiteva॒ syā-di̭ndrā॒ṇī vai senā̭yai de॒vate᳚ndrā॒ṇī-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ saivāsya॒ senā॒gṃ॒ sagg​ śya̭ti॒ balba̭jā॒napī॒- [balba̭jā॒napi̭, i॒ddhme sa-nna̭hye॒dgau-] || 40 ||
-ddhme sa-nna̭hye॒dgau-ryatrā-'dhi̭ṣkannā॒-nyamḙha॒-ttato॒ balba̭jā॒ uda̭tiṣṭha॒-ngavā̭-me॒vaina̭-nnyā॒ya-ma̭pi॒nīya॒ gā vḙdaya॒tīndrā̭ya manyu॒mate॒ mana̭svate puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒me saṃ​ya~̭tta indri॒yeṇa॒ vai ma॒nyunā॒ mana̭sā saṅgrā॒ma-ñja̭ya॒tīndra̭-me॒va ma̭nyu॒manta॒-mmana̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭nnindri॒ya-mma॒nyu-mmano̭ dadhāti॒ jaya̭ti॒ tagṃ [jaya̭ti॒ tam, sa॒grā॒ma-me॒tā-me॒va] || 41 ||
sa̭grā॒ma-me॒tā-me॒va nirva̭pe॒dyo ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭pa iva॒ syāde॒tāni॒ hi vā e॒tasmā॒ dapa̭krāntā॒nyathai॒ṣa ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭pa॒ indra̭me॒va ma̭nyu॒manta॒-mmana̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nnindri॒ya-mma॒nyu-mmano̭ dadhāti॒ na ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭po bhava॒tīndrā̭ya dā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒- [dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyuḥ̭, itīndra̭-me॒va] || 42 ||
-ritīndra̭-me॒va dā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai॒ dāna̭kāmāḥ pra॒jāḥ ka̭roti॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭va॒ntīndrā̭ya pradā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dyasmai॒ pratta̭miva॒ sanna pra̭dī॒yetendra̭-me॒va pra̭dā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭-dhāvati॒ sa e॒vāsmai॒ pra-dā̭paya॒tīndrā̭ya su॒trāmṇḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dapa̭ruddho vā- [-dapa̭ruddho vā, a॒pa॒ru॒ddhayamā̭no॒] || 43 ||
-'paru॒ddhayamā̭no॒ vendra̭me॒va su॒trāmā̭ṇa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-ntrāyate 'naparu॒ddhyo bha̭va॒tīndro॒ vai sa॒dṛ-nde॒vatā̭bhirāsī॒-thsa na vyā॒vṛta̭magaccha॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒ta-mai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnira̭vapa॒-ttenai॒-vā-'smi̭-nnindri॒ya-ma̭dadhā॒-cchakva̭rī yājyānuvā॒kyḙ akaro॒-dvajro॒ vai śakva̭rī॒ sa ḙnaṃ॒-va~jro॒ bhūtyā̭ aindha॒- [bhūtyā̭ aindha, so̭-'bhava॒-thso̭-'bibhe-] || 44 ||
-so̭-'bhava॒thso̭-'bibhe-dbhū॒taḥ pra mā̭ dhakṣya॒tīti॒ sa pra॒jāpa̭ti॒-mpuna॒rupā̭-'dhāva॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒-śśakva̭ryā॒ adhi̭ re॒vatī॒-nnira̭mimīta॒ śāntyā॒ apra̭dāhāya॒ yo-'lagg̭ śri॒yai san-thsa॒dṛṅkhsa̭mā॒nai-ssyā-ttasmā̭ e॒ta-mai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti re॒vatī̭ puronuvā॒kyā̭ bhavati॒ śāntyā॒ apra̭dāhāya॒ śakva̭rī yā॒jyā̭ vajro॒ vai śakva̭rī॒sa ḙnaṃ॒-va~jro॒ bhūtyā̭ indhe॒ bhava̭tye॒va || 45 ||
(api॒ - tagg​ - syṷ - rvai - ndha - bhavati॒ - catṷrdaśa ca ) (a. 8)
ā॒gnā॒-vai॒ṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dabhi॒cara॒n-thsara̭sva॒tyājya̭ bhāgā॒ syā-dbā̭r​haspa॒t yaśca॒ruryadā᳚gnā-vaiṣṇa॒va ekā̭daśakapālo॒ bhava̭tya॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷrya॒jño de॒vatā̭bhi-ścai॒vainaṃ̭-ya~॒jñena̭ cā॒bhi ca̭rati॒-sara̭sva॒tyājya̭bhāgā bhavati॒ vāgvai sara̭svatī vā॒caivaina̭-ma॒bhi ca̭rati bār​haspa॒tya-śca॒ru rbha̭vati॒ brahma॒ vai de॒vānā॒-mbṛha॒spati॒ rbrahma̭ṇai॒vaina̭-ma॒bhi ca̭rati॒ [-ma॒bhi ca̭rati, prati॒ vai] || 46 ||
prati॒ vai pa॒rastā̭-dabhi॒cara̭nta-ma॒bhi ca̭ranti॒ dvedvḙ puro-'nuvā॒kyḙ kuryā॒dati॒ prayṷktyā e॒tayai॒va ya̭jetābhi ca॒ryamā̭ṇo de॒vatā̭bhi-re॒va de॒vatāḥ᳚ prati॒cara̭ti ya॒jñena̭ ya॒jñaṃ-vā~॒cā vāca॒-mbrahma̭ṇā॒ brahma॒ sa de॒vatā᳚ścai॒va ya॒jña-ñca̭ maddhya॒to vyava̭sarpati॒ tasya॒ na kuta̭-śca॒nopā᳚vyā॒dho bha̭vati॒ naina̭-mabhi॒caran᳚-thstṛṇuta āgnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaṃ-ya~॒jño no- [-ya॒jño na, u॒pa॒namḙda॒gni-ssarvā̭] || 47 ||
-pa॒namḙda॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷ-rya॒jño᳚-'gni-ñcai॒va viṣṇṷ-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmai̭ ya॒jña-mpraya̭cchata॒ upai̭naṃ-ya~॒jño na̭matyāgnā- vaiṣṇa॒va-ṅghṛ॒te ca॒ru-nnirva̭pe॒ccakṣṷṣkāmo॒-'gnervai cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi pa̭śyanti ya॒jñasya̭ de॒vā a॒gni-ñcai॒va viṣṇṷ-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vā- [tāve॒va, a॒smi॒n cakṣṷrdhatta॒-] || 48 ||
-'smi॒n cakṣṷ-rdhatta॒-ścakṣṷṣmā-ne॒va bha̭vati dhe॒nvai vā e॒ta-dreto॒ yadājya̭-mana॒ḍuha̭-staṇḍu॒lā mi̭thu॒nā-de॒vāsmai॒ cakṣuḥ॒ praja̭nayati ghṛ॒te bha̭vati॒ tejo॒ vai ghṛ॒ta-nteja॒ścakṣu॒-steja̭sai॒vāsmai॒ teja॒-ścakṣu॒rava̭ rundha indri॒yaṃ-vai~ vī॒ryaṃ̭-vṛ~ṅkte॒ bhrātṛ̭vyo॒ yaja̭mā॒no-'ya̭jamānasyā-dhva॒raka̭lpā॒-mprati॒ nirva̭pe॒-dbhrātṛ̭vye॒ yaja̭māne॒ nā-'sye᳚ndri॒yaṃ- [nā-'sye᳚ndri॒yam, vī॒ryaṃ̭ ~vṛṅkte] || 49 ||
-~vī॒ryaṃ̭ ~vṛṅkte pu॒rāvā॒caḥ prava̭dito॒-rnirva̭pe॒-dyāva̭tye॒va vā-ktāmapro̭ditā॒-mbhrātṛ̭vyasya vṛṅkte॒ tāma̭sya॒ vāca̭-mpra॒vada̭ntī-ma॒nyā vāco-'nu॒ prava̭danti॒ tā i̭ndri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭-ya~ja̭māne dadhatyāgnā vaiṣṇa॒va-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-tprāta-ssavana॒syā̭-'' kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭r​haspa॒tyaśca॒ru- ryada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī gā̭ya॒tra-mprā̭ta-ssava॒na-mprā̭ta-ssava॒name॒va tenā᳚-''pno- [tenā᳚-''pnoti, ā॒gnā॒vai॒ṣṇa॒va-] || 50 ||
-tyāgnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-nmāddhya̭ndinasya॒ sava̭nasyā-'' kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭r​haspa॒tya-śca॒ru ryadekā̭daśakapālo॒ bhava॒tyekā̭daśākṣarā tri॒ṣṭu-ptraiṣṭṷbha॒-mmāddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭na॒-mmāddhya̭dinname॒va sava̭na॒-ntenā᳚-''pnotyāgnāvaiṣṇa॒va-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-ttṛtīyasava॒nasyā̭-''kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭r​haspa॒tya-śca॒rurya-ddvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti॒ dvāda̭śākṣarā॒ jaga̭tī॒ jāga̭ta-ntṛtīyasava॒na-ntṛ̭tīya sava॒name॒va tenā᳚-''pnoti de॒vatā̭bhire॒va de॒vatāḥ᳚ [de॒vatāḥ᳚, pra॒ti॒cara̭ti] || 51 ||
prati॒cara̭ti ya॒jñena̭ ya॒jñaṃ-vā~॒cā vāca॒-mbrahma̭ṇā॒ brahma̭ ka॒pālai̭re॒va chandāg̭syā॒pnoti̭ puro॒ḍāśai॒-ssava̭nāni maitrāvaru॒ṇa-meka̭kapāla॒-nnirva̭pe-dva॒śāyai̭ kā॒le yaivāsau bhrātṛ̭vyasya va॒śā-'nṷ̄ba॒ndhyā̭ so e॒vaiṣaitasyaika̭kapālo bhavati॒ na hi ka॒pālaiḥ᳚ pa॒śu-mar​ha॒tyāptu᳚m || 52 ||
(brahma̭ṇai॒vaina̭ma॒bhi ca̭rati - ya॒jño na - tāve॒vā - 'sye᳚ndri॒ya - mā᳚pnoti -de॒vatāḥ᳚ - sa॒ptatrigṃ̭śacca ) (a. 9)
a॒sāvā̭di॒tyo na vya̭rocata॒ tasmai̭ de॒vāḥ prāya̭ścitti-maiccha॒-ntasmā̭ e॒tagṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vāsmi॒-nruca̭madadhu॒ryo bra̭hmavarca॒sakā̭ma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tagṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-thsoma̭-ñcai॒va ru॒dra-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ndha̭tto brahmavarca॒syḙva bha̭vati tiṣyāpūrṇamā॒se nirva̭pedru॒dro [nirva̭pedru॒draḥ, vai ti॒ṣyaḥ̭ somaḥ̭] || 53 ||
vai ti॒ṣyaḥ̭ somaḥ̭ pū॒rṇamā̭sa-ssā॒kṣāde॒va bra̭hmavarca॒samava̭ rundhe॒ pari̭śrite yājayati brahmavarca॒sasya॒ pari̭gṛhītyai śve॒tāyai᳚ śve॒tava̭thsāyai du॒gdha-mma̭thi॒tamājya̭-mbhava॒tyājya॒-mprokṣa̭ṇa॒mājyḙna mārjayante॒ yāva̭de॒va bra̭hmavarca॒sa-nta-thsarva̭-ṅkaro॒tyati̭ brahmavarca॒sa-ṅkri̭yata॒ ityā̭hurīśva॒ro du॒ścarmā॒ bhavi̭to॒riti̭ māna॒vī ṛcaṷ dhā॒yyḙ kuryā॒-dyadvai kiñca॒ manu॒-rava̭da॒tta-dbhḙṣa॒jaṃ- [-dbhḙṣa॒jam, bhe॒ṣa॒ja-me॒vā-'smai̭] || 54 ||
-bhḙṣa॒ja-me॒vā-'smai̭ karoti॒ yadi̭ bibhī॒yā-ddu॒ścarmā̭ bhaviṣyā॒mīti̭ somāpau॒ṣṇa-ñca॒ru-nnirva̭pe-thsau॒myo vai de॒vata̭yā॒ purṷṣaḥ pau॒ṣṇāḥ pa॒śava॒-ssvayai॒ vāsmai̭ de॒vata̭yā pa॒śubhi॒-stvaca̭-ṅkaroti॒ na du॒ścarmā̭ bhavati somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe-tpra॒jākā̭ma॒-ssomo॒ vai rḙto॒dhā a॒gniḥ pra॒jānā᳚-mprajanayi॒tā soma̭ e॒vāsmai॒ reto॒ dadhā᳚tya॒gniḥ pra॒jā-mpraja̭nayati vi॒ndate᳚ - [ ] || 55 ||
pra॒jāgṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe-dabhi॒caran᳚-thsau॒myo vai de॒vata̭yā॒ purṷṣa e॒ṣa ru॒dro yada॒gni-ssvāyā̭ e॒vaina̭-nde॒vatā̭yai ni॒ṣkrīya̭ ru॒drāyāpi̭ dadhāti tā॒jagārti॒-mārccha̭ti somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-jjyogā̭mayāvī॒ somaṃ॒-vā~ e॒tasya॒ raso̭ gacchatya॒gnigṃ śarī̭raṃ॒-ya~sya॒ jyogā॒maya̭ti॒ somā̭de॒vāsya॒ rasa̭-nniṣkrī॒ṇātya॒gne-śśarī̭ramu॒ta yadī॒- [yadi̭, i॒tāsu॒ rbhava̭ti॒] || 56 ||
-tāsu॒ rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒va so̭māru॒drayo॒rvā e॒ta-ṅgra̭si॒tagṃ hotā॒ niṣkhi̭dati॒ sa ī᳚śva॒ra ārti॒mārto̭-rana॒ḍvān. hotrā॒ deyo॒ vahni॒rvā a̭na॒ḍvān. vahni॒r॒hotā॒ vahni̭nai॒va vahni̭-mā॒tmānagg̭ spṛṇoti somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ sve᳚-'smā ā॒yata̭ne॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayeya॒miti॒ vedi̭-mpari॒gṛhyā॒-'rdha-mṷddha॒nyā-da॒rdha-nnārdha-mba॒r॒hiṣaḥ̭ stṛṇī॒yā-da॒rdha-nnārdha-mi॒ddhmasyā᳚-'bhyā-da॒ddhyā-dad॒rdha-nna sva e॒vāsmā̭ ā॒yata̭ne॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayati || 57 ||
(ru॒dro - bhḙṣa॒jaṃ - vi॒ndate॒- yadi̭ - stṛṇī॒yāda॒rdhaṃ - dvāda̭śa ca) (a. 10)
ai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭penmāru॒tagṃ sa॒ptaka̭pāla॒-ṅgrāma̭kāma॒ indra̭-ñcai॒va ma॒ruta̭śca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vatyāhava॒nīya̭ ai॒ndramadhi̭ śrayati॒ gār​ha̭patye māru॒ta-mpā̭pavasya॒sasya॒ vidhṛ̭tyai sa॒ptaka̭pālo māru॒to bha̭vati sa॒ptaga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭gaṇa॒śa e॒vāsmai̭ sajā॒tānava̭ rundhe-'nū॒cyamā̭na॒ ā sā̭dayati॒ viśa̭me॒vā- [viśa̭me॒va, a॒smā॒ anṷvartmānaṃ-] || 58 ||
-'smā॒ anṷvartmāna-ṅkarotye॒tāme॒va nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta kṣa॒trāya̭ ca vi॒śe ca̭ sa॒mada̭-ndaddhyā॒-mityai॒ndrasyā̭-'va॒dya-nbrṷ̄yā॒-dindrā॒yā-'nṷ brū॒hītyā॒śrāvya̭ brūyā-nma॒ruto̭ ya॒jeti̭ māru॒tasyā̭-'va॒dya-nbrṷ̄yā-nma॒rudbhyo-'nṷ brū॒hītyā॒śrāvya̭ brūyā॒dindraṃ̭-ya~॒jeti॒ sva e॒vaibhyo̭ bhāga॒dheyḙ sa॒mada̭-ndadhāti vitṛgṃhā॒ṇā-sti̭ṣṭhantye॒ tāme॒va [ ] || 59 ||
nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ kalpḙra॒nniti̭ yathādeva॒ta-ma̭va॒dāya̭ yathā deva॒taṃ-ya~̭je-dbhāga॒dheyḙnai॒vaināṋ yathāya॒tha-ṅka̭lpayati॒ kalpa̭nta e॒vaindra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dvaiśvade॒va-ndvāda̭śakapāla॒-ṅgrāma̭kāma॒ indra̭-ñcai॒va viśvāg̭śca de॒vān-thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vatyai॒ndrasyā̭-'va॒dāya̭ vaiśvade॒vasyāva̭ dye॒-dathai॒ndrasyo॒- [-dathai॒ndrasya̭, u॒pari̭ṣṭā-] || 60 ||
-pari̭ṣṭā-dindri॒yeṇai॒vāsmā̭ ubha॒yataḥ̭ sajā॒tā-npari̭ gṛhṇātyupādhā॒yya̭ pūrvayaṃ॒-vā~so॒ dakṣi̭ṇā sajā॒tānā॒mupa̭hityai॒ pṛśñi̭yai du॒gdhe praiya̭ṅgava-ñca॒ru-nnirva̭penma॒rudbhyo॒ grāma̭kāmaḥ॒ pṛśñi̭yai॒ vai paya̭so ma॒ruto̭ jā॒tāḥ pṛśñi̭yai pri॒yaṅga̭vo māru॒tāḥ khalu॒ vai de॒vata̭yā sajā॒tā ma॒ruta̭ e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vati pri॒yava̭tī yājyānuvā॒kyḙ [yājyānuvā॒kye᳚, bha॒va॒taḥ॒ pri॒yame॒vainagṃ̭] || 61 ||
bhavataḥ pri॒yame॒vainagṃ̭ samā॒nānā᳚-ṅkaroti dvi॒padā̭ puro-'nuvā॒kyā̭ bhavati dvi॒pada̭ e॒vāva̭ rundhe॒ catṷṣpadā yā॒jyā̭ catṷṣpada e॒va pa॒śūnava̭ rundhe devāsu॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā mi॒tho vipri̭yā āsa॒-nte᳚(1॒) 'nyo᳚-'nyasmai॒ jyaiṣṭhyā॒yā-ti̭ṣṭhamānā-ścatu॒rdhā vya̭krāma-nna॒gni-rvasṷbhi॒-ssomo̭ ru॒drairindro̭ ma॒rudbhi॒-rvarṷṇa ādi॒tyai-ssa indraḥ̭ pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭-'dhāva॒-tta- [-'dhāva॒-ttam, e॒tayā̭] || 62 ||
-me॒tayā̭ saṃ॒(2)jñānyā̭-'yājaya-da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnira̭vapa॒-thsomā̭ya ru॒drava̭te ca॒rumindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒ -mekā̭daśakapālaṃ॒-va~rṷṇāyā-''di॒tyava̭te ca॒ru-ntato॒ vā indra̭-nde॒vā jyaiṣṭhyā̭yā॒bhi sama̭jānata॒ ya-ssa̭mā॒nai-rmi॒tho vipri̭ya॒-ssyā-ttame॒tayā̭ saṃ॒(2)jñānyā̭ yājaye-da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thsomā̭ya ru॒drava̭te ca॒ru-mindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapālaṃ॒-va~rṷṇāyā ''di॒tyava̭te ca॒ru-mindra̭-me॒vaina̭-mbhū॒ta-ñjyaiṣṭhyā̭ya samā॒nā a॒bhi sa-ñjā̭nate॒ vasi̭ṣṭha-ssamā॒nānā᳚-mbhavati || 63 ||
(viśa̭me॒va - ti̭ṣṭhantye॒tāme॒ - vāthai॒ndrasya̭ - yājyānuvā॒kyḙ - taṃ - ~varṷṇāya॒ -catṷrdaśa ca) (a. 11)
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha āpo̭ ha॒ yatprajā̭pate || sa vḙda pu॒traḥ pi॒tara॒gṃ॒ sa mā॒tara॒gṃ॒ sa sū॒nubha̭rva॒-thsa bhṷva॒-tpuna̭rmaghaḥ | sa dyāmaurṇo̭da॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ sa suva॒-ssa viśvā॒ bhuvo̭ abhava॒-thsa ā-'bha̭vat || udu॒ tya-ñci॒tram || sa pra̭tna॒vannavī̭ya॒sā-'gne᳚ dyu॒mnena̭ saṃ॒​ya~tā᳚ | bṛ॒ha-tta̭tantha bhā॒nunā᳚ || ni kāvyā̭ ve॒dhasa॒-śśaśva̭taska॒r॒haste॒ dadhā̭no॒ [dadhā̭naḥ, naryā̭ pu॒rūṇi̭ |] || 64 ||
naryā̭ pu॒rūṇi̭ | a॒gnirbhṷvadrayi॒patī̭ rayī॒ṇāgṃ sa॒trā ca̭krā॒ṇo a॒mṛtā̭ni॒ viśvā᳚ || hira̭ṇyapāṇimū॒tayḙ savi॒tāra॒mupa̭ hvaye | sa cettā̭ de॒vatā̭ pa॒dam || vā॒mama॒dya sa̭vitarvā॒mamu॒ śvo di॒vedi̭ve vā॒mama॒smabhyagṃ̭ sāvīḥ | vā॒masya॒ hi kṣaya̭sya deva॒ bhūrḙra॒yā dhi॒yā vā̭ma॒bhājaḥ̭ syāma || baḍi॒tthā parva̭tānā-ṅkhi॒dra-mbi̭bhar​ṣi pṛthivi | pra yā bhṷ̄mi pravatvati ma॒hnā ji॒noṣi̭ [ji॒noṣi̭, ma॒hi॒ni॒ |] || 65 ||
mahini || stomā̭sastvā vicāriṇi॒ prati̭ṣṭobhantya॒ktubhiḥ̭ | prayā vāja॒-nna heṣa̭nta-mpe॒ru-masya̭syarjuni || ṛ॒dū॒darḙṇa॒ sakhyā̭ saceya॒ yo mā॒ na riṣye᳚ddharyaśva pī॒taḥ | a॒yaṃ-ya~-ssomo॒ nyadhā᳚yya॒sme tasmā॒ indra̭-mpra॒tira̭-me॒myaccha̭ || āpā᳚ntamanyu-stṛ॒pala̭-prabharmā॒ dhuni॒-śśimī̭ vā॒ñcharṷmāgṃ ṛjī॒ṣī | somo॒ viśvā᳚nyata॒sā vanā̭ni॒ nārvāgindra̭-mprati॒mānā̭ni debhuḥ || pra- [pra, su॒vā॒na-ssoma̭] || 66 ||
-sṷvā॒na-ssoma̭ ṛta॒yu-ści̭ke॒tendrā̭ya॒ brahma̭ ja॒mada̭gni॒-rarcanṋ | vṛṣā̭ ya॒ntā-'si॒ śava̭sa-stu॒rasyā॒-'nta-rya̭ccha gṛṇa॒te dha॒rtra-ndṛgṃ̭ha || sa॒bādha̭ste॒ mada̭-ñca śuṣma॒ya-ñca॒ brahma॒ naro᳚ brahma॒kṛtaḥ̭ saparyann | a॒rko vā॒ ya-ttu॒rate॒ soma̭cakṣā॒-statre-dindro̭ dadhate pṛ॒thsu tu॒ryām || vaṣa̭-ṭte viṣṇavā॒sa ā kṛ̭ṇomi॒ tanmḙ juṣasva śipiviṣṭa ha॒vyam | || 67 ||
vardha̭ntu tvā suṣṭu॒tayo॒ giro̭ me yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ ||pra ta-ttḙ a॒dya śi̭piviṣṭa॒ nāmā॒-'rya-śśagṃ̭ sāmi va॒yunā̭ni vi॒dvān | tantvā̭ gṛṇāmi ta॒vasa॒-mata̭vīyā॒n kṣaya̭ntama॒sya raja̭saḥ parā॒ke || kimi-ttḙ viṣṇo pari॒cakṣya̭-mbhū॒-tpra yadva̭va॒kṣe śi̭pivi॒ṣṭo a̭smi | mā varpo̭ a॒smadapa̭ gūha e॒tadya-da॒nyarṷ̄pa-ssami॒the ba॒bhūtha̭ | || 68 ||
agne॒ dā dā॒śuṣḙ ra॒yiṃ-vī~॒rava̭nta॒-mparī̭ṇasam | śi॒śī॒hi naḥ̭ sūnu॒mataḥ̭ || dā no̭ agne śa॒tino॒ dā-ssa̭ha॒sriṇo̭ du॒ro na vāja॒gg॒ śrutyā॒ apā̭ vṛdhi | prācī॒ dyāvā̭pṛthi॒vī brahma̭ṇā kṛdhi॒ suva॒rṇa śu॒kramu॒ṣaso॒ vi di̭dyutuḥ || a॒gnirdā॒ dravi̭ṇaṃ-vī~॒rapḙśā a॒gnir-ṛṣiṃ॒-ya~-ssa॒hasrā̭ sa॒noti̭ | a॒gnirdi॒vi ha॒vyamā ta̭tānā॒-'gne-rdhāmā̭ni॒ vibhṛ̭tā puru॒trā || mā [mā, no॒ ma॒rdhī॒ rā tū bha̭ra |] || 69 ||
no̭ mardhī॒ rā tū bha̭ra || ghṛ॒ta-nna pū॒ta-nta॒nūra̭re॒pā-śśuci॒ hira̭ṇyam | ta-ttḙ ru॒kmo na ro̭cata svadhāvaḥ || u॒bhe sṷścandra sa॒rpiṣo॒ darvī᳚ śrīṇīṣa ā॒sani̭ | u॒to na॒ u-tpṷpūryā u॒ktheṣṷ śavasaspata॒ iṣagg̭ sto॒tṛbhya॒ ā bha̭ra || vāyo̭ śa॒tagṃ harī̭ṇāṃ-yu~॒vasva॒ poṣyā̭ṇām | u॒ta vā̭ te saha॒sriṇo॒ ratha॒ ā yā̭tu॒ pāja̭sā || pra yābhi॒- [pra yābhiḥ, yāsi̭ dā॒śvāgṃ sa॒macchā̭] || 70 ||
-ryāsi̭ dā॒śvāgṃ sa॒macchā̭ ni॒yudbhi̭-rvāyavi॒ṣṭayḙ duro॒ṇe | ni no̭ ra॒yigṃ su॒bhoja̭saṃ-yu~ve॒ha ni vī॒rava॒-dgavya॒maśvi̭ya-ñca॒ rādhaḥ̭ ||re॒vatī᳚rna-ssadha॒māda॒ indrḙ santu tu॒vivā̭jāḥ | kṣu॒manto॒ yābhi॒rmadḙma || re॒vāgṃ idre॒vataḥ̭ sto॒tā syā-ttvāva̭to ma॒ghonaḥ̭ | predṷ hariva-śśru॒tasya̭ || 71 ||
(dadhā̭no - ji॒noṣi̭ - debhuḥ॒ pra - ha॒vyaṃ - ba॒bhūtha॒ - mā - yābhi̭ - ścatvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 12)
(pra॒jāpa̭ti॒stā-ssṛ॒ṣṭā - a॒gnayḙ pathi॒kṛte॒ - gnaye॒ kāmā̭yā॒ - gnayenna̭vate -vaiśvāna॒ra -mā̭di॒tya-ñca॒ru - mai॒ndra-ñca॒ru - mindrā॒yānvṛ̭java - āgnāvaiṣṇa॒va -ma॒sau so̭mārau॒dra - mai॒ndrama॒kā̭daśakapālagṃ- hiraṇyaga॒rbho - dvāda̭śa )
(pra॒jāpa̭ti - ra॒gnaye॒ kāmā̭yā॒ - 'bhi sa-mbha̭vato॒ - yo vi̭dviṣā॒ṇayo̭ -ri॒dhme sanna̭ hye - dāgnāvaiṣṇa॒vamu॒ - pari̭ṣṭā॒ - dyāsi̭ dā॒śvāgṃsa॒ - meka̭saptatiḥ )
(pra॒jāpa̭tiḥ॒, predṷ hariva-śśru॒tasya̭)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe dvitīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||